Bản án 1426/2026/DSPTTranh chấp về thừa kế tài sản

Sau khi nghiên cứu các tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ vụ án được thẩm tra tại phiên tòa, căn cứ vào kết quả tranh luận và phát biểu của Kiểm sát viên tại phiên tòa phúc thẩm, Hội đồng xét xử nhận định:

[1] Về hình thức và thời hạn kháng cáo: Ngày 12 tháng 01 năm 2026, Tòa án nhân dân khu vực 7, Thành phố H đưa vụ án ra xét xử và ban hành Bản án số 48/2026/DSST. Ngày 19 và 20 tháng 01 năm 2026, nguyên đơn bà Tiêu V và người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan bà Trương Ngọc P có đơn kháng cáo yêu câu sửa bản án sơ thâm. Căn cứ theo quy định tại khoản 1 Điều 273 Bộ luật Tố tụng dân sự 2015 thì kháng cáo của nguyên đơn và người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan còn trong thời hạn luật định, hợp lệ nên được chấp nhận.

[2] Về nguồn gốc nhà đất tranh chấp: Theo các tài liệu, chứng cứ trong hô sơ thể hiện nhà đất có diện tích 129,8m' thuộc thửa đât sô 338-1, tờ bản đô sô 1R tọa lạc tại sô C khu phô D, hường Đ, Thành phô H có nguôn gôc của ông Tiêu K và bà Trân Quý P1 sủ dụng từ năm 1962. Bà Trân Quý P1 chết năm 1971, ông Tiêu K chết ngày 16/8/1995, đều không để lại di chúc. Tòa án câp sơ thâm nhận định cho răng ông Tiêu K chêt năm 1995, nên thời hiêu thừa kê vẫn còn. Đôi với bà Trân Quý P1 chêt năm 1971 là đã hêt thời hiệu khởi kiện là không chính xác. Bởi lẽ, thừa kế mở trước ngày 10/9/1990 thì hướng dẫn áp dụng một sô quy định của Pháp lệnh kế, cụ thê: Thời hiệu khởi kiện được tinh từ ngày 10/9/1990; Năm 2013, bà Tiêu V khởi kiện yêu câu chia thừa kế là vẫn còn thời hiệu. Tòa án cấp sơ thẩm cần rút kinh nghiệm về tính thời hiệu khởi kiện đối với tranh chấp chia thừa kế. Ngày 29/8/2003, bà Tiêu Nhuận H được Ủy ban nhân dân Quận A2 cấp Giấy chứng nhận quyền sở hữu nhà ở và quyên sử dụng đất ở hồ sơ gốc số 7490. 11 Năm 2014, bà Tiêu V khởi kiện vụ án hành chính yêu câu hủy Giấy chứng nhận quyền sở hữu nhà ở và quyên sử dụng đất ở nêu trên. Bản án hành chính phúc thẩm số 1034/2015/HC-PT ngày 26/8/2015 của Tòa án nhân dân Thành phố H đã hủy Giấy chứng nhận quyền sở hữu nhà ở và quyền sử dụng đất ở hồ sơ gốc số 7490 do Ủy ban nhân dân Quận A2 cấp cho bà Tiêu Nhuận H.

Do đó, nhà đất nêu trên được xác định là di sản của ông Tiêu K và bà Trân Quý P1 chết đề lại và là đối tượng được xem xét chia thừa kế trong vụ án này.

[3] Xét bà Tiêu Nhuận H cho rằng ông Tiêu K đã cho bà toàn bộ nhà đất thông qua văn bản ủy quyền ngày 15/3/1991: Tài liệu có trong hồ sơ không đủ cơ sở xác định ông Tiêu K đã hoàn tất việc tặng cho tài sản cho bà H. Theo biên bản hòa giải ngày 31/5/2013 tại Uy ban nhân dân phường T, Quận A chính bà H đã thừa nhận việc ông Tiêu K ủy quyền cho bà sử dụng, nếu bà Tiêu V muốn về ở thì bà H sẽ giao cho bà V phần diện tích ngang 5,3m x dài 5,3. Mặt khác, Giấy chứng nhận đứng tên bà Tiểu Nhuận H đã bị hủy.

Vì vậy, Tòa án cấp sơ thẩm không chấp nhận quan điểm cho rằng đây là tài sản riêng của bà H là có căn cứ.

[4] Xét kháng cáo của bà Tiêu V và bà Trương Thị P3 yêu câu chia di sản thành 03 phần, gồm: Bà Tiêu Thoại Đ, bà Tiêu V và bà Tiêu Nhuận H. Bà Trương Thị P3 yêu cầu được hưởng phần thừa kế của bà Tiêu Thoại Đ với tư cách là con nuôi

Xét thấy, việc bà Tiêu T2 nhận nuôi con nuôi được cho là diễn ra từ năm 1966. Bà P3 và bà Tiêu V khai việc nhận nuôi không đăng ký tại cơ quan có thâm quyên do bà Đ không biêt chữ. Các tài liệu xác nhận của người làm chứng chỉ thê hiện có việc bà Đ nuôi dưỡng, chăm sóc bà P3, nhưng không đủ căn cứ xác định đã phát sinh quan hệ con nuôi thực tế của pháp luật về hôn nhân và gia đình qua các thời kỳ. Cụ thế, theo quy định tại Điều 24 Luật Hôn nhân và Gia đình năm 1959: ".. ...Việc nhận nuôi con nuôi phải được Ủy ban hành chính cợ sở nơi trú quán của người nuôi hoặc của đứa trẻ công nhận và ghi vào số hộ tịch... " và Điều 37 Luật Hôn nhân và Gia đình năm 1986: "Việc nhận nuôi con nuôi do Ủy ban nhân dân phường, xã, thị trấn nơi thường trú của người nuôi hoặc con nuôi công nhận và ghi vào số hộ tịch...". Ngoài lời khai của bà P3 và bà V, không có tài liệu khách quan nào thê hiện bà Đ xác lập việc nhận con nuôi, giây khai sinh, sô hộ khâu vào năm 1966 hoặc sau năm 1975, việc đổi họ tên hoặc việc bà P3 được các cơ quan nhà nước, gia đình, xã hội thừa nhận là con nuôi hợp pháp của bà Đ. Bản thân bà H và các thành viên khác trong gia đình không thừa nhận quan hệ con nuôi này. Mặt khác, bà Tiêu Thoại Đ chết năm 2005, không có con đẻ, không có căn cứ xác định có con nuôi hợp pháp.

Do đó, Tòa án cấp sơ thẩm không chấp nhận yêu cầu công nhận bà Trương Thị P3 là con nuôi và không chấp nhận để bà P3 nhận phần di sản của bà Đ là có căn cứ. Đối với phần quyền thừa kế của bà Tiêu Thoại Đ, do bà Đ chết không có con, không có căn cứ xác định có con nuôi, nên những người thừa kế của bà Đ không có yêu cầu độc lập khác trong vụ án này. Cấp sơ thẩm xác định chia di 12 sản của ông Tiêu K làm 02 phân cho bà Tiêu V và bà Tiêu Nhuận H là nhăm bảo đảm ôn định quan hệ pháp luật và phù hợp với phạm vi yêu câu khởi kiện, yêu cầu độc lập đã được xem xét.

Từ những phân tích trên, Hội đồng xét xử phúc thẩm xét thấy không có căn cứ châp nhận kháng cáo của ba Tiêu V và ba Trương Thị P3, giữ nguyen ban án sơ thâm như đê nghị của đại diện Viện kiêm sát nhân dân Thành phô H. Các phần khác của bản án sơ thâm không có kháng cáo, không bị kháng nghị đã có hiệu lực pháp luật. Về án phí dân sự phúc thâm: Do kháng cáo không được chấp nhận, nên bà Tiêu V và bà Trương Thị P3 phải chịu án phí phúc thâm.

Tuy nhiên, hai bà là người cao tuổi nên được miễn.

Vì các lẽ trên; Căn cứ khoán 1 Điều 308 Bộ luật Tố tụng dân sự;