Bản án 17/2026/HNGĐ-STVụ án ly hôn về mâu thuẫn gia đình

[1] Về tố tụng: Đây là vụ án là tranh chấp về hôn nhân và gia đình, bị đơn có nơi cư trú tại bản Chu Va 8, xã B, tỉnh Lai Châu. Căn cứ quy định tại khoản 1 Điều 28, Điều 35 và điểm a khoản 1 Điều 39 Bộ luật Tố tụng dân sự thì vụ án thuộc thẩm quyền giải quyết của Tòa án nhân dân khu vực 1 – Lai Châu. Sau khi thụ lý vụ án, Tòa án đã cấp, tống đạt, thông báo các văn bản tố tụng cho các đương sự theo địa chỉ mà nguyên đơn cung cấp.

Tuy nhiên, qua xác minh, anh H A C thường xuyên vắng mặt ở nơi cư trú nên không thể cấp, tống đạt, thông báo trực tiếp các văn bản tố tụng cho anh C. Tại thời điểm tống đạt các văn bản tố tụng anh Hạng A C vẫn có hộ khẩu thường trú tại bản Chu Va 8, xã B, tỉnh Lai Châu, anh C và gia đình đã được thông báo về việc Toà án nhân dân khu vực 1 – Lai Châu thụ lý và giải quyết vụ án ly hôn. Căn cứ khoản 5 Điều 177, Điều 179 của Bộ luật tố tụng dân sự, Tòa án nhân dân khu vực 1 – Lai Châu tiến hành thủ tục niêm yết công khai các văn bản tố tụng, mở phiên họp kiểm tra việc giao nộp, tiếp cận, công khai chứng cứ, xác định vụ án thuộc trường hợp không tiến hành hòa giải được theo quy định tại khoản 4 Điều 207 của Bộ luật tố tụng dân sự và quyết định đưa vụ án ra xét xử. Ngay sau khi ban hành quyết định đưa vụ án ra xét xử, Tòa án đã tiến hành tống đạt hợp lệ quyết định đưa vụ án ra xét xử cho anh H A C và chị Hàng Thị D. Tại phiên tòa ngày 25/6/2026 anh C vắng mặt không có lý do, do vậy Tòa án nhân dân khu vực 1 – Lai Châu quyết định hoãn phiên tòa và mở lại vào ngày 13/7/2026. Tại phiên tòa hôm nay, chị Hàng Thị D vắng mặt có lý do, có đơn xin xét xử vắng mặt, anh Hạng A C vắng mặt không có lý do vì vậy hội đồng xét xử căn cứ vào khoản 2 Điều 227; khoản 1, khoản 3 Điều 228; Điều 238 Bộ luật Tố tụng dân sự xét xử vắng mặt nguyên đơn, bị đơn.

[2] Về nội dung: 4 [2.1] Về quan hệ hôn nhân: Chị D và anh C có đăng ký kết hôn tại UBND xã S, huyện T, tỉnh Lai Châu (nay là UBND xã B, tỉnh Lai Châu) trên cơ sở tự nguyện, vì vậy quan hệ hôn nhân giữa chị D và anh C là quan hệ hôn nhân hợp pháp. Theo lời khai của chị D, sau khi kết hôn chị D và anh C chung sống với nhau hạnh phúc, đến tháng 12 năm 2025 xảy ra mâu thuẫn và đã ly thân từ đó đến nay. Tại biên bản xác minh với trưởng bản bản Chu Va 8, chính quyền địa phương xã B, ông Hạng A C1 (bố đẻ anh C), anh Hạng A D1 (anh trai của anh B) thể hiện giữa chị D và anh C có xảy ra mâu thuẫn và đã sống ly thân từ tháng 12 năm 2025 cho đến nay. Bản thân anh C đã được thông báo và biết Toà án thụ lý và giải quyết việc ly hôn nhưng hiện nay anh C đi làm xa vẫn thường xuyên liên lạc về gia đình anh C thông tin với gia đình không có thời gian về để giải quyết vụ án. Quá trình giải quyết vụ án, chị D có đơn đề nghị không tiến hành hòa giải. Điều này chứng tỏ tình trạng hôn nhân giữa chị D và anh C đã mâu thuẫn trầm trọng, đời sống chung không thể kéo dài, mục đích hôn nhân không đạt được.

Vì vậy, chị D yêu cầu Tòa án giải quyết cho ly hôn với anh C là có cơ sở, HĐXX cần căn cứ vào khoản 1 Điều 51, khoản 1 Điều 56 Luật hôn nhân và gia đình năm 2014 để chấp nhận yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn về việc xin ly hôn với bị đơn. [2.2] Việc nuôi con: Chị D và anh C có 05 con chung: cháu Hạng A V, sinh ngày 30/11/2007 (cháu đã thành niên và có khả năng lao động nên không yêu cầu Tòa án giải quyết), cháu Hạng A T, sinh ngày 13/12/2009, cháu Hạng A S, sinh ngày 03/05/2012, cháu Hạng A P, sinh ngày 24/10/2013, cháu Hạng Thị S1, sinh ngày 14/08/2020. Chị D nguyện vọng được trực tiếp chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục cả bốn con chung cho đến khi con chung thành niên đủ 18 tuổi và có khả năng lao động, không yêu cầu anh C cấp dưỡng nuôi con chung. Anh C thông tin với gia đình là về con chung không có ý kiến gì. Xét về điều kiện nuôi con, hiện chị D khai có thu nhập 10.000.000 đồng/tháng tuy nhiên chị D không xuất trình được tài liệu chứng cứ chứng minh cho thu nhập của mình, do vậy Tòa án căn cứ vào thu nhập bình quân của lao động tại địa phương để làm căn cứ tính thu nhập của chị D, do vậy chị D có thu nhập để thực hiện việc nuôi dưỡng, chăm sóc con chung. Từ khi ly thân, chị D là người trực tiếp chăm sóc, nuôi dưỡng các con chung. Qua xác minh, anh H A C thường xuyên đi làm ăn xa, không có mặt tại nơi cư trú nên không có đủ các điều kiện để đảm bảo quyền lợi về mọi mặt cho con. Tại thời điểm giải quyết vụ án xác định cháu Hạng A V, sinh ngày 30/11/2007, cháu đã thành niên và có khả năng lao động đương sự không yêu cầu nên Tòa án không xem xét, giải quyết; cháu Hạng A T, Hạng A, Hạng A P đã trên 07 tuổi và nguyện vọng của các cháu là muốn sống cùng với mẹ là chị Hàng Thị D. Cháu Hạng Thị S1 còn nhỏ, là bé gái nên cần sự quan tâm chăm sóc của người mẹ hơn. Do vậy, để đảm bảo điều kiện chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục con chung một cách tốt nhất cần chấp nhận yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn Hàng 5 Thị D, giao cháu Hạng A T, Hạng A, Hạng A, Hạng Thị S1 cho chị D trực tiếp nuôi dưỡng, chăm sóc, giáo dục cho đến khi thành niên (đủ 18 tuổi) và có khả năng lao động. Chị D không yêu cầu cấp dưỡng nuôi con chung nên Hội đồng xét xử không xem xét. Bị đơn không trực tiếp nuôi con chung có quyền, nghĩa vụ thăm nom con chung không ai có quyền cản trở. [2.3] Về tài chung và nợ chung, cho vay chung: Do các đương sự không có yêu cầu nên Hội đồng xét xử không xem xét giải quyết.

[3] Về án phí dân sự sơ thẩm: Nguyên đơn phải chịu án phí dân sự sơ thẩm theo quy định tại Điều 147 Bộ luật tố tụng dân sự và Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban thường vụ Quốc hội về mức thu, miễn, giảm, nộp, quản lý và sử dụng án phí, lệ phí Tòa án.

[4] Ý kiến của đại diện Viện kiểm sát nhân dân khu vực 1 – Lai Châu về giải quyết nội dung vụ án là có căn cứ, đúng quy định của pháp luật nên được Hội đồng xét xử chấp nhận toàn bộ.