Bản án 47/2026/HNGĐ-PTTranh chấp về chia tài sản sau khi ly hôn

Sau khi nghiên cứu các tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ vụ án đã được xem xét tại phiên tòa và kết quả tranh tụng tại phiên tòa, Hội đồng xét xử nhận định: 6

[1] Về tố tụng: Căn cứ khoản 1 Điều 273 Bộ luật Tố tụng dân sự thì Đơn kháng cáo của bà Vũ Thị Thanh L trong hạn luật định, đương sự đã đóng tạm ứng án phí phúc thẩm đúng quy định nên kháng cáo được xem xét theo thủ tục phúc thẩm. Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan ông Lưu Ngọc O có đơn đề nghị xét xử vắng mặt nên căn cứ theo quy định tại Điều 227, Điều 228, Điều 296 Bộ luật Tố tụng dân sự, Hội đồng xét xử tiến hành xét xử vắng mặt ông O.

[2] Về nội dung vụ án và kháng cáo của bị đơn bà T: [2.1] Đối với quyền sử dụng đất tại thửa đất số 115, tờ bản đồ số 86, diện tích 2.596m² toạ lạc tại ấp G, xã S, huyện X, tỉnh Đồng Nai (nay là Xuân T1, thành phố Đ) theo Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản gắn liền với đất số BA 099551 do Ủy ban nhân dân huyện X cấp ngày 28/01/2021 cho ông Lưu Trọng H, các bên đương sự đều thống nhất chia, không kháng cáo đối với phần tài sản này nên Hội đồng xét xử không xem xét. [2.2] Đối với nhà, đất thuộc thửa đất số 79, tờ bản đồ số 10 nay thửa đất 74, tờ bản đồ 63 (mới), ấp L, xã T, thành phố B, tỉnh Đồng Nai (nay là phường T, thành phố Đ): Theo ông Lưu Trọng H xác định đây là tài sản ông được cha ruột là ông Lưu Ngọc O tặng cho riêng, hiện đất chưa được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất nên vẫn là tài sản của ông O, nhà cấp 4 trên đất do ông và bà T xây dựng trong thời kỳ hôn nhân nên yêu cầu chia đôi nhà. Còn bà Vũ Thị T xác định quyền sử dụng thuộc thửa đất 74 trên cũng là tài sản chung của vợ chồng có nguồn gốc được cha chồng là ông O cho 2 vợ chồng để xây nhà ở từ năm 2004 cho đến nay nên bà không đồng ý chia căn nhà gắn liền quyền sử dụng đất nêu trên mà ông bà đều đã thỏa thuận để lại cho các con để làm nơi ở và sinh sống. Ông Lưu Ngọc O xác định thửa đất 74 trên thuộc quyền sử dụng của ông, ông đề nghị ông H, bà T trả lại thửa đất 74 nói trên để ông thực hiện thủ tục xin cấp giấy chứng nhận theo quy định (Bút lục số 111, 140, 171, 225 - 227). Như vậy, trong vụ án này ông O có yêu cầu được trả lại quyền sử dụng đất nhưng cấp sơ thẩm không hướng dẫn ông O làm đơn yêu cầu độc lập để được xem xét, giải quyết trong vụ án này là thiếu sót. Mặt khác, ông H chỉ đề nghị chia tài sản chung là căn nhà cấp 4 được xây dựng trên thửa đất 74 trên, không yêu cầu chia quyền sử dụng đất. Cấp sơ thẩm không hỏi ý kiến của Cơ quan quản lý đất đai về việc thửa đất đang tranh chấp có đủ điều kiện cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất hay không? Không thụ lý yêu cầu độc lập của ông O về việc yêu cầu trả lại đất nhưng lại tuyên “tạm giao cho ông Lưu Trọng H và ông Lưu Ngọc O quản lý, sử dụng 7 thửa đất 79 tờ bản đồ số 10 nay thửa đất 74 tờ bản đồ 63 (mới) phường T” là vượt quá yêu cầu khởi kiện của đương sự, vi phạm Điều 5 Bộ luật Tố tụng dân sự. Tuy thửa đất trên chưa được cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất nhưng cấp sơ thẩm không thu thập tài liệu về nguồn gốc đất để giải quyết là thu thập chứng cứ chưa đầy đủ. Quá trình giải quyết tại cấp phúc thẩm, Hội đồng xét xử đã tạm ngừng phiên tòa để thu thập chứng cứ, làm rõ tình trạng pháp lý của nhà, đất đang tranh chấp này. Theo Công văn số 1022 ngày 10/02/2026, Văn phòng Đ – Chi nhánh B đã cung cấp thông tin: Thửa đất số 74, tờ bản đồ số 63 này đã được ông Nguyễn Văn P, sinh năm 1971 cùng vợ là bà Phạm Thị N, sinh năm 1977; Địa chỉ: thôn C, xã T, huyện B, tỉnh Bình Phước (nay là xã P, thành phố Đ) đăng ký kê khai vào ngày 23/4/2008 (quyển số 18, số thứ tự 1705) nhưng hiện chưa được cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất. Tại Đơn xin cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, ông P bà N khai về nguồn gốc đất là “do ông Lưu Ngọc O sử dụng trước kia, đến tháng 10/2002 sang nhượng cho tôi sử dụng để làm nhà ở. Tôi xây dựng nhà ở năm 2003”. Tại phiên tòa ngày 15/7/2026, đại diện theo ủy quyền của nguyên đơn xác định ông O chỉ chuyển nhượng một phần đất có diện tích khoảng 372m2 cho ông P. Đồng thời, ông H không yêu cầu chia quyền sử dụng đất nên đề nghị Hội đồng xét xử chỉ giải quyết chia căn nhà cấp 4 xây dựng trên đất, không chia quyền sử dụng đất.

Tuy nhiên, xét thấy việc cấp sơ thẩm tuyên tạm giao thửa đất 74 trên cho ông O và ông H quản lý, sử dụng sẽ ảnh hưởng trực tiếp đến quyền và lợi ích hợp pháp của của vợ chồng ông P, bà N và mâu thuẫn yêu cầu của ông H và ông O. Cấp sơ thẩm không thu thập hồ sơ sao lục thửa đất tranh chấp dẫn đến không đưa ông P, bà N tham gia tố tụng với tư cách người có quyền lợi và nghĩa vụ liên quan đến vụ án để đảm đảm bảo quyền lợi của họ là thiếu sót và cấp phúc thẩm không thể khắc phục được.

Do đó, cần phải hủy một phần bản án sơ thẩm về việc chia tài sản chung là căn nhà trên thửa đất số 74, tờ bản đồ 63, phường T, thành phố Đ và giao hồ sơ về cho cấp sơ thẩm giải quyết lại. Do vụ án bị hủy một phần nên Hội đồng xét xử không xem xét yêu cầu kháng cáo của bị đơn.

[3] Về án phí: [3.1] Án phí sơ thẩm: Ông H phải chịu 51.051.000đ án phí dân sự sơ thẩm, bà T phải chịu 51.171.000đ án phí dân sự sơ thẩm đối với tài sản được chia tại thửa đất số 115, tờ bản đồ số 86, diện tích 2.596m² toạ lạc tại ấp G, xã S, huyện X, tỉnh Đồng Nai. 8 Án phí sơ thẩm đối với yêu cầu chia tài sản chung là căn nhà trên thửa đất số 74, tờ bản đồ 63, phường T, thành phố Đ sẽ được cấp sơ thẩm xem xét khi giải quyết lại. [3.2] Án phí phúc thẩm: Do vụ án bị hủy một phần nên bị đơn bà Vũ Thị T không phải chịu án phí phúc thẩm. Hoàn trả cho bà T số tiền tạm ứng án phí 300.000đ đã nộp.

[4] Về chi phí tố tụng: Nguyên đơn và bị đơn đều thống nhất tự nguyện chịu chi phí tố tụng nên Hội đồng xét xử không xem xét.

[5] Quan điểm của đại diện Viện kiểm sát nhân dân thành phố Đồng Nai tại phiên tòa phù hợp với các chứng cứ, tài liệu có tại hồ sơ và phù hợp quy định của pháp luật nên được chấp nhận.