Bản án 38/2026/HNGĐ-STVụ án ly hôn về mâu thuẫn gia đình

Sau khi nghiên cứu các tài liệu có trong hồ sơ vụ án được thẩm tra tại phiên tòa và căn cứ kết quả tranh luận tại phiên tòa, Hội đồng xét xử nhận định:

[1] Về tố tụng: Về thẩm quyền giải quyết của Tòa án, do bà Giàng Thị S có đơn yêu cầu ly hôn, căn cứ khoản 1 Điều 28 của Bộ luật Tố tụng Dân sự đây là tranh chấp về hôn nhân và gia đình thuộc thẩm quyền của Tòa án. Thẩm quyền theo cấp xét xử thì Tòa án nhân dân khu vực có thẩm quyền giải quyết tranh chấp về hôn nhân và gia đình theo quy định tại khoản 2 Điều 1 Luật số 85/2025/QH15 của Quốc Hội. Bị đơn ông Vàng Seo P có nơi cư trú tại Thôn K, xã V, tỉnh Tuyên Quang, căn cứ điểm a khoản 1 Điều 39 của Bộ luật Tố tụng Dân sự thẩm quyền theo lãnh thổ là Tòa án nơi bị đơn cư trú nên Tòa án nhân dân khu vực 5 - Tuyên Quang thụ lý là đúng thẩm quyền.

[2] Về sự vắng mặt của đương sự: Tại phiên tòa vắng mặt bị đơn đã được triệu tập hợp lệ lần thứ 02 nhưng vẫn vắng mặt không có lý do. Căn cứ khoản 2 Điều 227, khoản 3 Điều 228 của Bộ luật Tố tụng dân sự, Hội đồng xét xử vẫn tiến hành xét xử theo thủ tục chung.

[3] Về yêu cầu xin ly hôn: Việc bà Giàng Thị S và ông Vàng Seo P bắt đầu chung sống với nhau như vợ chồng từ năm 1991 đến nay nhưng ông bà không đi đăng ký kết hôn theo quy định của pháp luật. Lời khai của bà S, ông P phù hợp với nhau và phù hợp với xác nhận về tình trạng hôn nhân của ông bà tại Ủy ban nhân dân xã V, tỉnh Tuyên Quang nơi ông bà cư trú.

Xét thấy, bà Giàng Thị S và ông Vàng Seo P là người có đủ điều kiện kết hôn theo quy định pháp luật, trong quá trình chung sống ông bà phải có nghĩa vụ đăng ký kết hôn để được pháp luật công nhận là vợ chồng hợp pháp.

Tuy nhiên, bà S và ông P đã không tuân thủ việc kết hôn theo quy định của pháp luật nên quan hệ hôn nhân của ông bà không có giá trị về mặt pháp lý, không làm phát sinh quyền và nghĩa vụ giữa vợ chồng. Bên cạnh đó, trong thời gian chung sống giữa bà S và ông P bất đồng quan điểm trong cuộc sống nên không còn tình cảm và đã sống ly thân từ năm 2023 đến nay.

Do đó, bà S yêu xin ly hôn với ông P và ông P cũng đồng ý.

[4] Tại khoản 1 Điều 14 Luật hôn nhân và gia đình năm 2014 có quy định: "Nam, nữ có đủ điều kiện kết hôn theo quy định của Luật này chung sống với nhau như vợ chồng mà không đăng ký kết hôn thì không làm phát sinh quyền, nghĩa vụ giữa vợ và chồng".

[5] Tại khoản 2 Điều 53 Luật hôn nhân và gia đình năm 2014 có quy định: 4 "Trong trường hợp không đăng ký kết hôn mà có yêu cầu ly hôn thì Toà án thụ lý và tuyên bố không công nhận quan hệ vợ chồng theo quy định tại khoản 1 Điều 14 của Luật này; nếu có yêu cầu về con và tài sản thì giải quyết theo quy định tại Điều 15 và Điều 16 của Luật này".

[6] Như vậy, Hội đồng xét xử xét thấy yêu cầu xin ly hôn của bà Giàng Thị S cần được xử bằng một bản án không công nhận quan hệ vợ chồng giữa hai ông bà là có cơ sở.

[7] Về việc nuôi con chung: Quá trình chung sống vợ chồng ông bà có 03 con chung là Vàng Quáng P1, sinh ngày 02/4/1991; Vàng Văn S1, sinh ngày 12/4/1995; Vàng Thị H, sinh ngày 07/7/1996. Hiện nay, các con của ông bà đều đã thành niên, có cuộc sống riêng không phụ thuộc vào bố mẹ.

Do đó, ông bà không yêu cầu Tòa án giải quyết việc nuôi con chung của hai vợ chồng, nên Hội đồng xét xử không xem xét.

[8] Về chia tài sản chung, công nợ chung: Vợ chồng tự thỏa thuận phân chia không yêu cầu Tòa án giải quyết.

Do đó, Hội đồng xét xử không xem xét.

[9] Ý kiến, quan điểm của Kiểm sát viên tại phiên tòa là có căn cứ cần được chấp nhận.

[10] Về án phí: Bà Giàng Thị S phải chịu án phí dân sự sơ thẩm ly hôn theo quy định của pháp luật.