Bản án 76/2026/HNGĐ-STVụ án ly hôn về mâu thuẫn gia đình
Tóm tắt nhanh
Trích nguyên văn đoạn đầu phần Quyết định
1. Về hôn nhân: Cho ly hôn giữa chị Phan Thị T và anh Nguyễn Văn S.
Nhận định của Tòa án
Sau khi nghiên cứu các tài liệu có trong hồ sơ vụ án đã được thẩm tra tại phiên toà và căn cứ vào kết quả tranh tụng tại phiên toà, Hội đồng xét xử nhận định:
[1] Về áp dụng pháp luật tố tụng: [1.1] Nguyên đơn chị Phan Thị T yêu cầu ly hôn và giải quyết việc nuôi con chung với anh Nguyễn Văn S hiện đang cư trú ở nước ngoài; trước khi xuất cảnh, anh S có địa chỉ cư trú tại thôn T, xã H, tỉnh Nghệ An.
Vì vậy, Tòa án nhân dân khu vực 5 - Nghệ An thụ lý giải quyết vụ án theo thủ tục chung là có căn cứ quy định khoản 1 Điều 28, Điều 35, điểm a khoản 1 Điều 39 của Bộ luật Tố tụng dân sự; khoản 2 Điều 1 Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Bộ luật Tố tụng dân sự, Luật Tố tụng hành chính, Luật Tư pháp ngươi chưa thành niên, Luật phá sản và Luật hòa giải, đối thoại tại Tòa án. 3 [1.2] Về sự vắng mặt của đương sự: Quá trình giải quyết vụ án, bị đơn anh Nguyễn Văn S vắng mặt, Tòa án đã gửi công văn yêu cầu chị Phan Thị T, bà Nguyễn Thị M (là mẹ đẻ của anh S) cung cấp địa chỉ của bị đơn và thông báo cho anh S biết để gửi lời khai về cho Tòa án.
Tuy nhiên, chị T và bà M không cung cấp được địa chỉ ở nước ngoài của anh S; đến nay, Tòa án vẫn chưa nhận được văn bản trình bày ý kiến của anh S, nên được coi như trường hợp bị đơn cố tình giấu địa chỉ, từ chối khai báo, từ chối cung cấp những tài liệu cần thiết. Tòa án đã tiến hành tống đạt các văn bản tố tụng cho anh S theo quy định pháp luật. Chị T vắng mặt tại phiên tòa, có đơn xin xét xử vắng mặt. Bà M được triệu tập hợp lệ nhưng vắng mặt tại phiên tòa lần thứ hai.
Do đó, Tòa án tiến hành xét xử vắng mặt các đương sự theo quy định tại điểm b khoản 2 Điều 227, Điều 228 Bộ luật Tố tụng dân sự, Điều 10 Nghị quyết số 01/2024/NQ-HĐTP của Hội đồng Thẩm phán Tòa án nhân dân tối cao hướng dẫn áp dụng một số quy định của pháp luật trong giải quyết vụ việc về Hôn nhân và gia đình.
[2] Về áp dụng pháp luật nội dung: [2.1] Về quan hệ hôn nhân: Chị Phan Thị T và anh Nguyễn Văn S có đủ điều kiện kết hôn theo quy định tại Điều 8 của Luật Hôn nhân và gia đình, có đăng ký kết hôn theo Giấy chứng nhận đăng ký kết hôn ngày 28 tháng 8 năm 2020 tại Đ1 tại Hàn Quốc nên đây là hôn nhân hợp pháp.
Căn cứ vào lời khai của nguyên đơn, kết quả xác minh tại chính quyền địa phương, lời khai của bà Nguyễn Thị M (mẹ đẻ của bị đơn) thì có cơ sở xác định: Sau khi kết hôn, vợ chồng chị T, anh S chung sống được một thời gian thì phát sinh mâu thuẫn. Nguyên nhân mâu thuẫn là do vợ chồng bất đồng về lối sống, không có sự chia sẻ, quan tâm, chăm sóc lẫn nhau, vợ chồng sống xa nhau và đã ly thân trong suốt thời gian dài. Chị T xác định vợ chồng không còn tình cảm và có nguyện vọng ly hôn. Anh S không có văn bản trình bày ý kiến gửi đến Tòa án, thân nhân của anh S khẳng định anh S đồng ý ly hôn. Việc vợ chồng không sống chung với nhau, không còn quan tâm, yêu thương, chăm sóc nhau là vi phạm nghiêm trọng quyền và nghĩa vụ của vợ, chồng theo quy định tại Điều 19 của Luật Hôn nhân và gia đình, làm cho hôn nhân lâm vào tình trạng trâm trọng, đời sống chung không thể kéo dài, mục đích hôn nhân không đạt được.
Căn cứ vào Điều 56 của Luật Hôn nhân và gia đình cần chấp nhận yêu cầu của chị T được ly hôn anh [2.2] Về con chung: Chị Phan Thị T và anh Nguyễn Văn S có 01 con chung là cháu Nguyễn Hoàng Đ, sinh ngày 07 tháng 10 năm 2020. Khi ly hôn, chị T có nguyện vọng giao con chung cho anh S trực tiếp nuôi dưỡng. Anh S thông qua mẹ trình bày ý kiến thống nhất với chị T. Nhưng do anh S đang ở nước ngoài, cháu Đ đang sống cùng bà nội nên anh có nguyện vọng nhờ mẹ anh là bà Nguyễn Thị M tiếp tục chăm sóc, nuôi dưỡng cháu. Theo kết quả xác minh tại chính quyền địa phương, 4 cháu Đ hiện đang sống ổn định cùng bà nội.
Vì vậy, Hội đồng xét xử chấp nhận yêu cầu của các đương sự, giao cháu Đ cho anh S trực tiếp nuôi dưỡng cho đến khi trưởng thành là phù hợp với quy định tại Điều 81 của Luật Hôn nhân và gia đình. Do anh S đang ở nước ngoài nên tạm giao cháu Đ cho mẹ của anh S là bà M giúp anh S trực tiếp chăm sóc, nuôi dưỡng cháu Đ cho đến khi anh trở về Việt Nam. [2.3] Về nghĩa vụ cấp dưỡng nuôi con chung: Chị Phan Thị T và anh Nguyễn Văn S đều không có yêu cầu gì về việc câp dưỡng nuôi con nên Hội đồng xét xử tạm hoãn nghĩa vụ cấp dưỡng nuôi con đối với chị T. Khi có yêu cầu về cấp dưỡng nuôi con, các bên có quyền tự thỏa thuận hoặc khởi kiện vụ án về yêu cầu cấp dưỡng theo quy định của pháp luật. Bà Nguyễn Thị M không có yêu cầu thanh toán chi phí chăm sóc, nuôi dưỡng cháu Nguyễn Hoàng Đ nên Hội đồng xét xử không xem xét. [2.4] Về tài sản chung: Các đương sự không yêu cầu Tòa án giải quyết nên Hội đồng xét xử không xem xét. Nếu sau có phát sinh tranh chấp thì các đương sự có quyền khởi kiện đến Tòa án bằng vụ án khác theo quy định của pháp luật.
[3] Về án phí: Nguyên đơn chị Phan Thị T phải chịu án phí dân sự sơ thẩm về ly hôn theo quy định tại điểm a khoản 5 Điều 27 Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30 tháng 12 năm 2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án.
[4] Các đề nghị của Kiểm sát viên tại phiên tòa phù hợp với nhận định của Hội đồng xét xử nên được chấp nhận.
Quyết định
Căn cứ vào các Điều 19, 51, 56, 81, 82, 83, 84 của Luật Hôn nhân và gia đình; Điều 28, Điều 35, Điều 39, Điều 147, Điều 273, Điều 479 của Bộ luật Tố tụng dân sự; khoản 2 Điều 1 Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Bộ luật Tố tụng dân sự, Luật Tố tụng hành chính, Luật Tư pháp ngươi chưa thành niên, Luật phá sản và Luật hòa giải, đối thoại tại Tòa án; điểm a khoản 5 Điều 27 Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án. Tuyên xử:
1. Về hôn nhân: Cho ly hôn giữa chị Phan Thị T và anh Nguyễn Văn S.
2. Về nuôi con chung: Giao con chung Nguyễn Hoàng Đ, sinh ngày 07 tháng 10 năm 2020 cho anh Nguyễn Văn S trực tiếp chăm sóc, nuôi dưỡng đến khi con trưởng thành, đủ 18 tuổi. 5 Ghi nhận sự tự nguyện của bà Nguyễn Thị M về việc bà sẽ thay anh S trông nom, chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục cháu Nguyễn Hoàng Đ cho đến khi anh S trở về Việt Nam. Chị Phan Thị T có quyền, nghĩa vụ thăm nom con mà không ai được cản trở. Trên cơ sở lợi ích của con, trong trường hợp có yêu cầu của cha, mẹ hoặc cá nhân, tổ chức theo quy định tại Điều 84 của Luật Hôn nhân và gia đình, Tòa án có thể quyết định việc thay đổi người trực tiếp nuôi con.
3. Về nghĩa vụ cấp dưỡng nuôi con chung: Tạm hoãn nghĩa vụ cấp dưỡng nuôi con chung cho chị Phan Thị T do anh Nguyễn Văn S không yêu cầu. Khi có yêu cầu về cấp dưỡng nuôi con, các bên có quyền tự thỏa thuận hoặc khởi kiện vụ án về yêu cầu cấp dưỡng theo quy định của pháp luật.
4. Vê tài sản chung: Hội đông xét xử không xem xét do các đương sự không yêu câu. Khi có phát sinh tranh châp thì các đương sự có quyên khởi kiện đên Tòa án bằng vụ án khác theo quy định của pháp luật.
5. Về án phí: Chị Phan Thị T phải chịu án phí dân sự sơ thẩm gồm 300.000 đồng về ly hôn, được khấu trừ vào số tiền 300.000 đồng đã nộp tạm ứng án phí theo Biên lai thu tạm ứng án phí, lệ phí Tòa án số 0000635 ngày 26 tháng 01 năm 2026 của Thi hành án dân sự tỉnh Nghệ An (tại biên lai ghi tên người nộp tiền là Phan Thị Thu H). Chị Phan Thị T đã nộp đủ tiền án phí dân sự sơ thẩm.
6. Trường hợp bản án, quyết định được thi hành theo quy định tại Điều 2 của Luật Thi hành án dân sự thì người được thi hành án dân sự, người phải thi hành án dân sự có quyền thỏa thuận thi hành án, quyền yêu cầu thi hành án, tự nguyện thi hành án hoặc cưỡng chế thi hành án được thực hiện theo quy định tại các điều 6, 7 và 9 của Luật Thi hành án dân sự. Thời hiệu thi hành án được thực hiện theo quy định tại Điều 30 của Luật Thi hành án dân sự.
7. Về quyền kháng cáo: Các đương sự có quyền kháng cáo bản án trong thời hạn như sau: Chị Phan Thị T, anh Nguyễn Văn S đang cư trú ở nước ngoài không có mặt tại phiên tòa có quyền kháng cáo trong thời hạn 01 tháng kể từ ngày bản án được tống đạt hợp lệ hoặc bản án được niêm yết theo quy định pháp luật. Bà Nguyễn Thị M vắng mặt có quyền kháng cáo trong thời hạn 15 ngày kể từ ngày nhận được bản án hoặc bản án được niêm yết theo quy định pháp luật.