Bản án 56/2025/DS-STTranh chấp về thừa kế tài sản

: - Về di sản thừa kế: Như đã phân tích ở trên, quá trình giải quyết vụ án cũng như tại phiên toa, nguyên đơn, bị đơn, người đại diện theo ủy quyền của người có quyền lợi nghĩa vụ liên quan đều thửa nhận thừa đất số 1249, tờ bản đồ số 6 (hiện nay là thửa số 1249, tờ bàn đồ số 58) là di sản thừa kế chưa phân chia của cụ Nguyễn Văn Đ1 và cụ Nguyễn Thị Đ.

Tuy nhiên, diện tích của thửa đất số 1249 theo bản đồ địa chính là 1.032m?, còn diện tích theo đo đạc thực tế là 995,8m?. Quá trình giải quyết vụ án cũng như tại phiên tòa, các đương sự đều thống nhất lấy số liệu theo kết quả đo đạc thực tế là 995,8m2 để giải quyết tranh chấp nên có cơ sở để xác định di sản thừa kể của cụ Nguyễn Văn Đ1 và cụ Nguyễn Thị Đ2 là thửa đất 1249, tờ bản đồ số 6 (hiện nay là thừa số 1249, tờ bản đồ số 58), diện tích theo đo đạc thực tế là 995,8m tại thôn L, xã I, huyện I (N là khối L, thị trần D, huyện T, tỉnh Nghệ An). - Về thời hiệu khởi kiện yêu cầu chia di sản thừa kế: Theo đơn khởi kiện cùng các tài liệu, chứng cứ kèm theo của nguyên đơn, lời khai của bị đơn cũng như những người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan xác định cụ Nguyễn Văn Đ1 chết ngày 01/01/1980, cụ Nguyễn Thị Đặng C ngày 01/01/1995. Xét thây: cụ Đ1 chết năm 1980, theo quy định tại Điều 36 Pháp lệnh Thừa kế năm 1990 và hướng dẫn tại Nghị quyết số 02/HĐTP ngày 19/10/1990 của Hội đồng Thầm phán Toà án nhân dân tối cao hướng dẫn áp dụng một số quy định của Pháp lệnh thừa kể thì thời hiệu khởi kiện chia di sản thừa kể của cụ Đ1 được tính từ ngày 10/9/1990. Quá trình giải quyết vụ án cũng như tại phiên toa, các đương sự đều thừa nhận trong quá trình chung sống các cụ đã xây dựng 01 ngôi nhà 03 gian bằng gỗ lợp ngói mà sau này con cháu đã sửa sang lại để làm thành nơi thờ cúng và tạo khuôn viên nơi thờ cúng như hiện nay nên cần xác định di sản thừa kế của hai cụ để lại là có nhà. Đồng thời, trong vụ án này có những người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan là chị Nguyễn Thị T2, chị Nguyễn Thị T3 và anh Nguyễn Tiến Đ (con của bà Nguyễn Thị S và ông Nguyễn Tiến T4) hiện nay đang sinh sống tại Nhật Bản. Vi vậy, vụ án thuộc trường hợp áp dụng Nghị quyết số 1037/2006/NQ-UBTVQH ngày 27/7/2006 của Uý ban Thường vụ Quốc hội về giao dịch dân sự về nhà ở được xác lập trước ngày 01/7/1991 có người Việt Nam định cư ở nước ngoài tham gia để xác định thời hiệu khởi kiện khi chia di sản thừa kế. Theo quy định tại 18 khoán 2 Điều 39 Nghị quyết số 1037 và hướng dẫn tại Mục I Công văn số 01/GĐ- TANDTC ngày 05/01/2018 của Toà án nhân dân tối cao thì "trường hợp vụ án tranh chấp về phân chia di sản thừa kế có đương sự là người Việt Nam định cư ở nước ngoài tham gia thi thời gian từ ngày 01/7/1996 đến ngày 01/9/2006 không tính vào thời hiệu khởi kiện". Theo đó, thời hiệu chia di sản thừa kế của cụ Đ1 là 40 năm 02 tháng tính từ ngày 10/9/1990, thời hiệu chia di sản thừa kế của cụ Đ2 là 30 năm tính từ ngày 01/01/1995.

Do đó, đến thời điểm bà Nguyễn Thị T khởi kiện (ngày 28/12/2023) thì thời hiệu khởi hiệu chia di sản thừa kể của cụ Nguyễn Văn Đ1 và cụ Nguyễn Thị Đ2 là còn trong thời hiệu khởi kiện theo quy định tại khoán 1 Điều 623 Bộ luật Dân sự, Án lệ số 26/2018/AL về xác định thời điểm bắt đầu tính thời hiệu và thời hiệu yêu cầu chia di sản thừa kế là bất động sản đã được Hội đồng Thẩm phán Tòa án nhân dân tối cao thông qua ngày 17 tháng 10 năm 2018 và được công bố theo Quyết định số 269/QĐ-CA ngày 06 tháng 11 năm 2018 của Chánh án Tòa án nhân dân tối cao. - Về hàng thừa kế: Như đã phân tích ở trên, quá trình giải quyết vụ án cũng như tại phiên toa, các bên đương sự đều thừa nhận cụ Đ1 và cụ Đ2 có 5 người con chung là bà Nguyễn Thị H1, bà Nguyễn Thị N4, bà Nguyễn Thị N, bà Nguyễn Thị T và ông Nguyễn Văn Đ3.

Tuy nhiên, do ông Nguyễn Văn Đ3 là liệt sỹ, hy sinh năm 1973 (chết trước hai cụ), ông Đ3 chỉ có một người con gái duy nhất là bà Nguyễn Thị S nên cần xác định bà S là người thừa kế thể vị phần di sản mà ông Đ3 được hưởng theo quy định tại Điều 652 Bộ luật Dân sự. - Về phương án phân chia di sản: Quá trình giải quyết vụ án cũng như tại phiên tòa, nguyên đơn, bị đơn, người đại diện theo ủy quyền của người có quyền lợi nghĩa vụ liên quan đã thống nhất thoa thuận và đề nghị Tòa án ghi nhận sự thoả thuận của các đương sự về phương án phân chia di sản thửa kế như sau: + Chia cho bà Nguyễn Thị T, bà Nguyễn Thị HI, bà Nguyễn Thị N4, bà Nguyễn Thị N được quyền sử dụng 512,9m' đất (trong đó có 225m' đất ở; 287,9m? đất vườn) tại thửa đất số 1249, tờ bản đồ số 6 (hiện nay là thừa số 1249, tở bản đồ số 58), diện tích theo đo đạc thực tế là 995,8m' tại thôn L, xã T, huyện T (N là khối L, thị trân D, huyện T, tinh Nghệ An). (Phân diện tích 512,9m đât này được xác định theo các điểm 1, 2, 3, I, II, III, IV, 19, 20, 21, 22, 1 theo sơ đồ kèm theo). Ranh giới của phần diện tích 512,9m' đất này được xác định như sau: - Phía Bắc (từ điểm 2 - 3): giáp thứa số 1179 có chiều rộng là 8,13m; - Phía Nam (từ điểm 1 - 22- 21 - 20): giáp thửa số 1267 có chiều dài từ điểm 1 - 22 là 8,87m; từ điểm 22 - 21 là 5,25m; từ điểm 21 - 20 là 0,55m + 0,87m. 19 - Phía Tây (từ điểm 1 - 2): giáp thửa số 1248 có chiều dài từ điểm 1 - 2 là 35,45m. - Phía Đông (từ điểm 3 - I - II - III - IV - 19 - 20): giáp phân diện tích đât còn lại phân chia cho bà Nguyễn Thị S có chiều dài từ điểm 3 - I là 4,93m; I - II là 3,97m + 2,13m; từ điểm II - III là 4,04m; từ điểm III - IV là 7,58m; từ điểm IV - 19 là 14,66m; từ điểm 19 - 20 là 3,05m. Trị giá của phần diện tích đất 512,9m' đất này là: (512,9m' x 180.000đ/m2) = 92.322.000 đồng (Chín mươi hai triệu, ba trăm hai mươi hai ngàn đồng). Bà Nguyễn Thị T, bà Nguyễn Thị H1, bà Nguyễn Thị N4, bà Nguyễn Thị N được quyền sở hữu đối với các tài sản có trên phần diện tích đất 512,9m' này bao gôm: nhà thờ, sân, lối đi vào nhà thờ và cây cối có trên phần diện tích đất 512,9m? - Chia cho bả Nguyễn Thị S được quyền sử dụng phần diện tích đất còn lại là 483m' (trong đó có 225m2 đất ở; 258m? đất vườn) tại thừa đất số 1249, tờ bản đồ số 6 (hiện nay là thứa số 1249, tờ bản đồ số 58), diện tích theo đo đạc thực tế là 995,8m2 tại thôn L, xã T, huyện I (N là khổi L, thị trần D, huyện T, tinh Nghệ An). (Phần diện tích 483m' đất này được xác định theo các điểm 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9, 10, 11, 12, 13, 14, 15, 16, 17, 18, 19, IV, III, II, I, 3 theo sơ đô kẻm theo). Ranh giới của phần diện tích 483m' đất này được xác định như sau: - Phía Bắc (từ điểm 3 - 4 - 5 - 6): giáp thừa số 1179 có chiều dài từ điểm 3 - 4 là 3,33m; từ điểm 4 - 5 là 7,61m; từ điểm 5 - 6 là 6,84m; - Phía Nam (từ điểm 15 - 16 - 18 - 19 - 20): giáp đường đi vào nhà có chiều dài từ điểm 15 - 16 là 5,33m; từ điểm 16 - 17 là 1,07m; từ điểm 17 - 18 là 3,64m; từ điểm 18 - 19 là 2,67m; từ điểm 19 - 20 là 3,05m. - Phía T5 (từ điểm 3 - I - II - II- IV - 19 - 20): giáp phần diện tích còn lại phân chia cho các bà Nguyễn Thị T, bà Nguyễn Thị HI, bà Nguyễn Thị N4, bà Nguyễn Thị N có chiều dài từ điểm 3 - I là 4,93m; I - II là 3,97m + 2,13m; từ điểm II - III là 4,04m; từ điêm III - IV là 7,58m; từ điểm IV - 19 là 14,66m; từ điểm 19 - 20 là 3,05m. - Phía Đ4 (từ điềm 6 - 7 - 8 - 9 - 10 - 11 - 12 - 13 - 14 - 15): giáp thứa số 1691 có chiều dài từ điểm 6 - 7 là 7,07m; giáp thừa số 1196 có chiều dài từ điểm 7 - 8 là 1,26m; từ điểm 8 - 9 là 1,87m; từ điểm 9 - 10 là 1,58m; từ điểm 10 - 11 là 2,65m; từ điểm 11 - 12 là 8,1m; giáp thừa số 1250 có chiều dài từ điểm 12 - 13 là 1,01m; từ điểm 13 - 14 là 3,64m; từ điểm 14 - 15 là 12,11m. Trị giá của phần diện tích 483m này là: (483m? x 180.000đ/m-) = 86.940.000 đồng (T6 mươi sáu triệu, chín trăm bồn mươi ngàn đồng). 20 Bà Nguyễn Thị S được quyền sở hữu các tài sản có trên phần diện tích đất 483m' gồm nhà ngang, nhà chính, nhà tắm, chuỗng chăn nuôi, mái tôn trước nhà, sân lát gạch men trước nhà và cây côi có trên phần diện tích đất 483m- +. Bà Nguyễn Thị S có trách nhiệm tháo dỡ 1m- mái tôn ở phía trên và 1m- sân lát gạch mà bà S đã xây dựng hiện có trên phần diện tích đất 512,9m' chia cho bà Nguyễn Thị T, bà Nguyễn Thị H1, bà Nguyễn Thị N4, bà Nguyễn Thị N (Chi tiết cụ thể của phần 1m- này có trong sơ đồ kèm theo). Hội đông xét xử xét thây: tại phiên toa, các đương sự đã thoa thuận được với nhau về việc giải quyết vụ án. Sự thoa thuận này là tự nguyện, không ai bị ép buộc hoặc lừa dối, không vi phạm điều câm của pháp luật và không vi phạm đạo đức xã hội, không ảnh hưởng đến quyền và lợi ích hợp pháp của các đương sự khác nên cần ghi nhận sự thoa thuận của các đương sự tại phiên toà. Riêng đổi với phần tài sản chia cho bà Nguyễn Thị S thì do hiện nay các anh chị Nguyễn Thị T2, Nguyễn Thị T3 và Nguyễn Tiến Đ đang ở nước ngoài, không rõ địa chỉ cụ thể nên cần giao cho bà S sở hữu, sử dụng. Dành quyền khởi kiện liên quan đến yêu cầu phân chia di sản thừa kể của ông Nguyễn Tiến T4 cho chị Nguyễn Thị T2, chị Nguyễn Thị T3 và anh Nguyễn Tiến Đ trong một vụ án dân sự khác khi đương sự có yêu cầu.

[3]. Về án phí và chi phí tổ tụng: Trong quá trình giài quyết vụ án, nguyên đơn bà Nguyễn Thị T đã nộp chi phí xem xét, thầm định và định giá tài sản. Tại phiên toà bà T không yêu cầu Hội đông xét xử xem xét phân chia mà tự nguyện chịu nên Hội đồng xét xử miễn xét. Nguyên đơn bà Nguyễn Thị T, những người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan bà H1, bà N4, bà N là người cao tuổi nên được miễn toàn bộ án phí dân sự sơ thầm theo quy định tại Điều 12 Nghị quyết 326 của Uý ban Thường vụ Quốc hội. Bị đơn bà Nguyễn Thị T là con liệt sỹ nên thuộc trường hợp được miễn án phí theo quy định tại điểm đ khoản 1 Điều 12 Nghị quyết 326 của Uý ban Thường vụ Quốc hội.