Bản án 71/2025/DS-PTTranh chấp về thừa kế tài sản

, di chúc nêu trên được lập ngày 06/11/2003 nên cần áp dụng quy định của Bộ luật Dân sự năm 1995 đề xem xét tính hợp pháp của di chúc. Theo quy định tại Điều 655 Bộ luật Dân sự năm 1995 thì di chúc được coi là hợp pháp khi có đủ các điều kiện sau: "a, Người lập di chúc minh mẫn, sáng suốt trong khi lập di chúc, không bị lừa đồi hoặc cưỡng ép; b, Nội dung di chúc không trái pháp luật, đạo đức xã hội, hình thức di chúc không trái quy định của pháp luật". Quá trình giải quyết vụ án phía nguyên đơn cho rằng thời điểm lập di chúc cụ Cao Thị N hoàn toàn minh mẫn, tỉnh táo. Bị đơn trình bày tại thời điểm lập di chúc cụ N đã 85 tuổi, sức khỏe rất yếu do bị ốm lâu dài, kể từ khi lập di chúc đến ngày cụ N mất chỉ có 15 ngày nên không thể nói cụ N hoàn toàn khỏe mạnh, minh mẫn nhưng bị đơn không có tài liệu, chứng cứ chứng minh về tinh trạng bệnh tật của cụ N.

Căn cứ vào lời khai của ông Cao Bá C1 về việc cụ N đã trực tiếp nhờ ông C1 và ông Q1 làm chứng việc cụ để lại di chúc tại nhà ông Cao Bá HI, cũng như tham gia chứng kiến việc chứng thực di chúc tại UBND xã D; căn cứ lời khai của ông Đinh Văn H2 - Chủ tịch UBND xã D (tại thời điểm đó) - đã đóng dầu xác nhận vào di chúc thì thời điểm lập di chúc cụ N hoàn toàn nhận thức được hành vi của mình; việc xác nhận di chúc được thực hiện tại Ủy ban nhân dân xã V có ít nhất 03 người ngoài gia đình anh H (ông Đinh Văn H2, ông Cao Bá C1, ông Phan Văn QI) tham gia và chứng kiến; việc đến UBND xã để chứng thực trong di chúc diễn ra trong 02 ngày (06 - 07/11/2003) thì có căn cứ xác định tại thời điểm lập di chúc và chứng thực di chúc cụ N hoàn toàn minh mẫn, sáng suốt và việc lập di chúc là hoàn toàn tự nguyện, không bị lừa dối, cưỡng ép. Ngoài ra, theo quy định tại khoản 3 Điêu 655 BLDS 1995 thì "việc lập di chúc đối với người không biết chữ phải được người làm chứng lập thành văn bản 13 và có chứng nhận của công chứng nhà nước hoặc chứng thực của Uy ban nhân dân xã, phường, thị trân". Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan là chị Hoàng Thị C (vợ anh H) thừa nhận việc viết hộ di chúc cho cụ N. Mặc dù chữ viêt, chữ Cao Thị N ở cuối bản di chúc không phải của cụ N nhưng tất cả những người làm chứng đều thừa nhận do cụ N không biết chữ, nhờ chị C viết hộ và đã đọc lại toàn bộ di chúc cho cụ N nghe. Cụ N đã điểm chi vào di chúc trước mặt người làm chứng, thể hiện tại lời chứng của người thực hiện việc chứng thực là ông Đinh Văn H2 - Chủ tịch UBND xã D nêu: "UBND xã D xác nhận di chúc của bà Cao Thị N do bà không biết chữ, bà nhờ người viết để cho cháu Cao Bá H ngày 06.11.2003. Bà Cao Thị N đã điểm chỉ". Đồng thời, tài liệu trong hồ sơ vụ án thể hiện di chúc của cụ N (BL 31, 32) được viết trên một tờ giấy kẻ ngang liền nhau, không tách rời, ngoài ra đã có dâu của UBND xã D, huyện D ở giữa hai phân của tờ giây, do đó việc đánh số trang hay không, không ảnh hưởng đến tính liên tục của văn bàn. Về nội dung di chúc: Cụ N lập di chúc đối với tài sản hợp pháp của minh là hoàn toàn đúng quy định. Việc đề lại tài sản tại di chúc cho anh H phủ hợp với ý chí của cụ thông qua lời cụ nói với ông Cao Bá C1 khi nhờ ông C1 làm chứng việc lập di chúc và chứng kiến việc chứng thực tại Ủy ban; phù hợp với ý chí của cụ trong quá trình giải quyết tranh chấp tài sản giữa cụ N và ông T1, thể hiện tại biên bản lấy lời khai ngày 17/6/2002 (BL 106, 119), cụ N có ý kiến: "Nguồn gốc đất hiện nay ông TI còn sử dụng là đất ông cố để lại cho vợ chồng bà với diện tích là 470m'. Nay bà N phân chia cho vợ chồng ông T1 2 phần và tài sản có trên đất (1 nhà ngói 3 gian) và giao cho cháu đích tôn Cao Bá H 1 phần tài sản trên đất 1 cái ốt 20 mét vuông". Như vậy, theo tài liệu có tại hồ sơ thì nội dung "Di chúc thừa kế tài sân" thể hiện đúng với nguyện vọng của cụ Cao Thị N, chuyển toàn bộ tài sản được chia theo bản án số 44/DSPT ngày 23/10/2003 của TAND tinh Nghệ An cho cháu là anh Cao Bá H sử dụng, không ai được quyền xâm phạm để cháu H làm nơi thờ phụng tổ tiên, ông bà và người bác đã hy sinh trong chống Mỹ cứu nước.

Vì vậy, nội dung di chúc này không trái pháp luật và đạo đức xã hội. Quá trình giải quyết vụ án, bị đơn là ông Cao Bá T1 đã yêu cầu Tòà án trưng cầu giám định để xác định về dấu vân tay của cụ Cao Thị N trên di chúc. Tại kết luận giám định số 316/C09-P3 ngày 26/10/2020 của V2 Bộ C5 kết luận "01 dấu vân tay dưới dòng chữ viết tạy Cao Thị N, dưới mục Người làm di chúc trên Di chúc thừa kế tài sản mang tên Cao Thị N đề ngày 06/11/2003 gửi giám định mờ nhòe, không đủ yếu tố giám định". Kết luận giám định thể hiện không đủ cơ sở xác định dấu điểm chỉ trên bản di chúc có phải của cụ N hay không vì mẫu gửi giám định bị nhỏe nên không đủ căn cứ giám định.

Do đó, cần căn cứ vào các tài liệu 14 chứng cứ khác để xác định dầu vân tay trong di chúc có phải của cụ N hay không Xét các yếu tổ khách quan khác, theo quy định Điều 659 Bộ luật Dân sự thi việc ký hoặc điểm chỉ của người lập di chúc phải diễn ra trước mặt những người làm chứng. Căn cứ lời khai của ông Cao Bá C1 thì việc điểm chỉ của cụ Cao Thị N diễn ra tại Uy ban nhân dân xã D, trước mặt ông C1 và ông Q1, ngoài lời khai của ông C1 thì ông HI, chị C và ông Đinh Văn H2 - Chủ tịch UBND xã D là người thoa mãn điều kiện là người làm chứng đều xác nhận việc cụ N điểm chỉ tại UBND xã D. Tại băn di chúc thừa kế tài sản của cụ N, người làm chứng ông Phan Văn Q1 và ông Cao Bá C1 đã viết lời xác nhận về việc cụ Cao Thị N để lại di sản cho anh Cao Bá H, lời khai của những người làm chứng đều xác nhận cụ N đã điểm chi vào bản di chúc và người làm chứng đều ký phía dưới bản di chúc. Như vậy, mặc dù kết luận giám định không kết luận được dấu vân tay của cụ Cao Thị N do mở nhỏè, tuy nhiên cắn cứ dựa trên lời khai của những người làm chứng và những tài liệu chứng cứ khác có tại hồ sơ vụ án có thể xác nhận việc tại thời điểm chứng thực và điểm chi, cụ N đã được nghe lại toàn bộ di chúc và điểm chi vào di chúc là có thực nên cân xác định Di chúc của cụ N thoa mãn trường hợp lập băng văn bản và có người làm chứng. Quá trình giải quyết vụ án theo thủ tục sơ thẩm lần 2, Tòa án cấp sơ thẩm đã điều tra, xác minh thu thập bổ sung các tài liệu chứng cứ gồm: Kết luận giám định số 42 ngày 31/10/2023 của Phòng K1 Công an tỉnh N kết luận con dấu tại di chúc là con dấu của UBND xã D, huyện D; chữ ký Đinh Văn H2 tại phần chứng thực là của ông H2 ký; lời chứng tại di chúc không phải do ông H2 viết ra. Ngoài ra, Tòa án cấp sơ thầm còn thu thập lại lời khai của ông Đinh Văn H2 ngày 19/10/2023.

Xét thấy, theo biên bản lấy lời khai của ông Đinh Văn H2 tại nhà riêng của ông H2 thì ngày 06/11/2003, cụ N, ông HI, anh H, chị C, bà N2, ông Q1, ông C1 đến UBND xã đề nghị xác nhận di chúc, tuy nhiên thời điểm đó tại xã văn thư nghi nên không có con dầu, việc chứng thực di chúc được chuyền sang ngày 07/11/2003. Sáng ngày 07/11/2003, tại thời điểm chứng thực có cụ N, ông HI, bà N2, chị C, anh H, ông Q1 và ông C1. Ông H2 có xem và có đọc lại bản di chúc thông qua cho mọi người cùng nghe và có hỏi mọi người có ý kiến thêm bớt, bỗ sung vào bản di chúc gì nữa không, nếu đồng ý thì đề văn phòng đóng dấu. Sau khi không ai có ý kiến gì thì ông có gọi bà T7 (văn thư) hướng dẫn cụ N tự chấm mực điểm chi, sau đó ông H2 mới ký và đóng dấu. Cũng trong băn khai ngày 19/10/2023 thì ông H2 khai răng trong ngày 06/11/2003 ông H2 đã đọc và thông nhất bản di chúc, sau khi mọi người ký thi ông H2 mới xác nhận và ký tên. Đến ngày 07/11/2003 thì văn phòng mới đóng dấu. Như vậy cùng 1 bản khai nhưng ông 15 H2 khai không thống nhất về trình tự thủ tục chứng thực tại UBND xã.

Tuy nhiên, việc bà N điêm chỉ trước mặt ông H2 vào ngày 07/11/2003 đã được những người làm chứng là ông C1, ông HI và bà Hoàng Thị C xác nhận và lời của những người này đều phù hợp với nhau nên thoa mãn điều kiện "Việc ký, điểm chỉ của người yêu cầu công chứng, chứng thực phải được thực hiện trước mặt người thực hiện công chứng, chứng thực"' theo quy định tại khoản 1 Điều 11 Nghị định 75/2000. Đổi với việc ký tại bản di chúc của người làm chứng: Theo lời khai ngày 19/10/2023 của ông Đinh Văn H2, thì ngày 06/11/2003 sau khi đọc bản di chúc, ông có hỏi mọi người về nội dung di chúc, mọi người kỷ tên, ông ký, tuy nhiên sau đó văn phòng đi văng nên không đóng dầu được. Và cũng trong bản khai ngày 19/10/2023 thì ngày 07/11/2003 sau khi xem bán di chúc, ông có đọc lại bản di chúc cho mọi người cùng nghe, đầy đủ thành phần thì ông gọi bà T7 đưa dấu, mực sang phòng chủ tịch có đầy đủ thành phần, để nghị mọi người ký vào di chúc, cụ N lăn tay. Mặc dù lời khai của ông H2 về việc ký xác nhận của người làm chứng không thống nhất về thời gian ký nhưng đâm bảo thực hiện trước mặt người thực hiện công chứng, chứng thực theo quy định tại khoản 2 Điều 11 Nghị định 75/2000. Đối với kết luận giám định lời chứng không phải do ông Đinh Văn H2 viết ra:

Xét thấy, mặc dù lời chứng không phải do ông Đinh Văn H2 viết ra nhưng chữ ký của người chứng thực là của ông H2, con dấu là dấu của UBND xã D và lời chứng được viết trước khi ông H2 ký. Mặt khác, như đã phân tích ở trên, cụ N đã được nghe đọc lại bàn di chúc trong trạng thái tinh thần minh mẫn tại UBND xã D trước khi được điểm chi, những người làm chứng cũng được đọc lại bản di chúc rồi ký xác nhận là đảm bảo quy định tại Nghị định số 75/2000/NĐ-CP ngày 08/12/2000.

Do đó, việc ông H2 khai không thống nhất về địa điểm nhận bản di chúc, việc công bố nội dung di chúc cũng không làm ảnh hưởng đến hiệu lực của di chúc, nội dung của di chúc phân ánh đúng nguyện vọng của cụ N trước khi chết. Bản án sơ thẩm nhận định tài liệu xác thực dầu vân tay của người để lại di chúc không có, chủ thể xác lập, xác nhận bản di chúc cung cấp thông tin thiếu thống nhất, hình thức của di chúc không đảm bảo đúng quy định pháp luật nên không có đủ cơ sở khăng định việc cụ N có phải là người điêm chi di chúc hay không, nội dung di chúc có đúng ý chí của cụ N hay không là chưa xem xét, đánh giá khách quan, toàn diện vụ án.

Từ những phân tích trên, xét thấy di chúc thừa kế tài sản ngày 06/11/2003, chứng thực ngày 07/11/2003 có nội dung hợp pháp, không trái pháp luật, đạo đức xã hội, hình thức di chúc cơ bàn đảm bảo quy định tại điểm b khoản 1 Điều 655 Bộ luật Dân sự 1995, thủ tục chứng thực không vi phạm các quy định của Nghị định 16 sỐ 75/2000/NĐ-CP ngày 08/12/2000 về công chứng, chứng thực nhưng Tòa án cấp sơ thẩm nhận định di chúc không hợp pháp, quyết định không chấp nhận yêu cầu khởi kiện của anh Cao Bá H là không có cơ sở. Trong trường hợp này, cần xác định di chúc có hiệu lực và chấp nhận yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn về chia di sản thừa kế theo di chúc nên cần chấp nhận kháng cáo của nguyên đơn anh Cao Bá H, sửa bản án dân sự sơ thâm số 25/2023/DS-ST ngày 08 tháng 11 năm 2023 của Toà án nhân dân huyện Diễn Châu (nay là Tòa án nhân dân khu vực 3), phân chia cho anh Cao Bá H được hường phần tài sản thừa kể của cụ Cao Thị N để lại theo di chúc lập ngày 06/11/2003, chứng thực ngày 07/11/2003. Đông thời, khi xem xét phân chia cho anh Cao Bá H được hưởng phần tài sản thừa kế của cụ Cao Thị N để lại theo di chúc lập ngày 06/11/2003, chứng thực ngày 07/11/2003 là một phần thửa đất số 141, tờ bản đồ số 4 tại khối C, thị trấn D, huyện D (nay là xã D), tinh Nghệ An, Hội đồng xét xử xét thấy: - Về quyền sử dụng đất: Quá trình giải quyết vụ án, nguyên đơn yêu cầu được phân chia 115,9m? đất tại thừa đất số 141, tờ bản đồ số 4 tại khối C, thị trấn D, huyện D (nay là xã D), tinh Nghệ An. Tại phiên toa phúc thầm ngày 27 tháng 9 năm 2024, nguyên đơn đề nghị Tòà án tạm ngừng phiên toa để tiến hành xem xét, thẩm định lại, đo vẽ hiện trạng sử dụng đất. Theo Kết quả đo đạc hiện trạng sử dụng đất của Chi nhánh Văn phòng đăng ký đất đai huyện D và Biên bản xem xét, thẩm định tại chỗ ngày 24 tháng 12 năm 2024 của Tòa án nhân dân huyện Diễn Châu thê hiện: phần ranh giới chinh lý theo bản án của Toà án năm 2003 có diện tích là 124,7m}; trong đó có 12,5m? là phần diện tích sân trước ngôi nhà hai tầng của ông Cao Bá T1, trên phần diện tích này gia đình ông T1 đã xây dựng bờ tường, làm mái tôn, sân nến, công vào nhà. Đông thời, ngôi nhà hai tầng của ông T1 được xây dựng về hướng Bắc, có lối đi ra đường nhựa qua phần diện tích sân này. Tại phiên toà phúc thẩm, bị đơn ông Cao Bá TI và những người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan bà Phạm Thị V, anh Cao Ba T2, anh Cao Bá T3, anh Cao Bá T4, chị Nguyễn Thị K, chị Đặng Thị L, chị Cao Thị T5 đều yêu cầu trong mọi trường hợp phải xem xét đền công sức tôn tạo, bảo quản của gia đình ông T1 trong quá trình sinh sống trên đất, gia đình ông T1 là người nộp thuế, làm mọi nghĩa vụ tài chính liên quan đến thưa đất từ trước đến nay. Đồng thời, ông T1 và những người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan bà Phạm Thị V, anh Cao Bá T2, anh Cao Bá T3, anh Cao Bá T4, chị Nguyễn Thị K, chị Đặng Thị L, chị Cao Thị T5 đều thống nhất là toàn bộ phần trích công sức này sẽ giao cho ông Cao Bá T1. Nguyên đơn anh Cao Bá H, người đại diện theo uy quyền của nguyên đơn không đồng ý trích công sức cho ông Cao Bá T1 vì cho rằng trong quá trình giải quyết vụ án mà bà N khởi kiện 17 năm 2003, Toa án đã tính công sức đóng góp cho ông T1 và giao cho ông T1 được sở hữu 02 gian nhà ngói phía Tây và được sử dụng khoảng 165m2 đất gắn liên với tài sản phía Nam thửa đất và việc nộp thuế sử dụng đất của ông T1 là chi từ 2012 đến 2016 cho phần diện tích đất ông T1 đang quản lý chứ không phải là phần diện tích đất mà nguyên đơn được phân chia theo di chúc.

Tuy nhiên, xét thấy, quá trình giải quyết vụ án cũng như tại phiên toa, các đương sự đều thừa nhận ông T1 đã ở và sử dụng thừa đất tranh chấp từ năm 1985 cho đến 2003 nên ông T1 có công sức trong việc tôn tạo bảo quân làm tăng giá trị đất. Mặt khác, căn cứ vào kết quả xem xét, thẩm định tại chỗ thể hiện: trên phần diện tích đất tranh chấp hiện nay gia đình ông Cao Bá T1 đang sử dụng làm ga ra rửa xe, có các tài sản do gia đình ông T1 xây dựng như bờ tường, công khung típ sắt lưới B40 (hai cánh), nền bê tông..; về phía Đông ki ốt của anh Cao Bá H có 01 bờ tường đã bị tháo dỡ một phần do ông Cao Bá T1 xây dựng nên việc anh Cao Bá H trình bày đổi với phần diện tích đất còn lại ngoài diện tích ki ốt do anh quản lý, sử dụng là không có căn cứ và cũng không phù hợp với hiện trạng thực tế sử dụng đất. Ngoài ra, tại Công văn số 1018/CCT-NVQLT ngày 31/8/2023 của Chi cục Thuê khu vực B có nội dung: "Căn cứ vào Thông báo ông Cao Bá T1 đã nộp như sau: + Giai đoạn từ năm 2012 đến năm 2021: Mỗi năm, ông Cao Bá T1 đã hoàn thành nộp tiên thuế sử dụng PNN là 480.000 đồng. + Giai đoạn từ năm 2022 đến năm 2023: Mỗi năm, ông Cao Bá T1 đã hoàn thành nộp tiền thuế sử dụng PNN là 840.000 đồng. Theo đó tính đến thời điểm này, ông Cao Bá T1 đã hoàn thành nghĩa vụ thuế sử dụng đất phi nông nghiệp và không còn nợ thuế đối với thừa đất số 141, tờ bản đỗ 04, thuộc địa bàn khối C, thị trấn D" Nên có cơ sở để xác định trong quá trình sinh sống trên đất, ông Cao Bá T1 là người đã nộp thuế, làm các nghĩa vụ tài chính liên quan đến thửa đất số 141, có công sức trong việc bảo quản, tôn tạo, làm gia tăng giá trị quyền sử dụng đất. Đồng thời, để đảm bảo lối đi ra đường nhựa cho ngôi nhà hai tầng của ông Cao Bá T1 được xây dựng về hướng Bắc thi cần trích công sức tôn tạo, bảo quản tài sản cho ông Cao Bá T1 là 12,5m2 đất trước ngôi nhà hai tầng mà hiện nay gia đình ông T1 đang sử dụng. Về phần diện tích đất còn lại: Theo kết quả đo đạc hiện trạng sử dụng đất của Chi nhánh Văn phòng đăng ký đất đai huyện D thể hiện tại thửa đất số 141, tờ bản đồ số 4 có một phần diện tích thuộc chỉ giới GPMB thuộc dự án 881; một phẫn diện tích thuộc chi giới GPMB thuộc dự án PMU1 và một phân diện tích năm 18 trong chi giới giao thông. Tại Báo cáo số 666/BC-UBND ngày 13 tháng 6 năm 2025 của UBND thị trần D (nay là UBND xã D) có nội dung: "- Kết quả xác định nguồn gốc tại thứa đất số 141, tờ bản đồ địa chính số 04 tại khối C, thị trần D được gia đình bà Cao Thị N sử dụng vào mục đích đất ở trước ngày 18/12/1980.

Căn cứ vào Công văn số 31/CV-UB ngày 14/5/2002 của UBND huyện D về việc trả lời đơn thư khiều nại Cao Thị N, xóm B, xã D. Và Bản án số 13/DSST ngày 06/6/2003 của Tòa án nhân dân huyện Diễn Châu và Bản án số 44/DSPT ngày 23/10/2003 của Tòa án nhân dân tinh Nghệ An. - Đối với phần diện tích nằm trong chi giới giao thông thì căn cứ vào Điều 137 và Điều 141 của Luật Đất đai 2024 thì đủ điều kiện đề thực hiện đăng ký kê khai cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất đổi với phần diện tích này theo quy định". Như vậy, đối với phần diện tích đất còn lại sau khi trừ đi trích công sức cho ông Cao Bá T1 thi vẫn đủ điều kiện cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất nên có căn cứ đê chấp nhận một phần yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn, chia cho nguyên đơn được hưởng phần diện tích đất còn lại sau khi đã trừ đi phần diện tích đất trích công sức tôn tạo, bảo quản cho ông Cao Bá T1 là (124,7m} - 12,5m') = 112,2m2 Phần diện tích đất 112,2m' này được xác định theo các điểm A, B, C, D, E, F, G, H, I, K, A"; A', A trên sơ đồ kèm theo. Đồng thời, khi giao cho nguyên đơn được sử dụng phần diện tích đất 112,2m? này, xét thấy trên đất có các tài sản do ông Cao Bá T1 xây dựng trong đó có các tài sản do ông T1 đã xây dựng trước thời điểm bản án dân sự phúc thầm số 44/DSPT ngày 23/10/2003 của Tòa ản nhân dân tỉnh Nghệ An có hiệu lực nên cần buộc nguyên đơn trả lại giá trị cho bị đơn. Cụ thể của các tài sản này là: 01 (một) bức tường xây gạch ngang phía Đông ki ốt của anh H dài 3,5m x cao 2,5m, có giá trị là 500.000đ; 01 (một) bức tường xây sò dài 2,3m x cao 2,3m, có giá trị còn lại là 300.000đ; 01 (một) bức tường xây sò theo hướng Đ - Tây dài 2,94m x cao 2,0m. có giá trị còn lại là 400.000đ; cổng sắt khung típ sắt B40 hai cánh dài 3,27m x cao 2,0m, có giá trị còn lại là 600.000 đồng; nền bê tông khu vực giếng khơi sau ki ốt anh H có kích thước 4,9m x 8,51m, có giá trị còn lại là 4.754.000 đồng. Tổng cộng: 6.554.000 đồng. Đối với các tài sản là: 01 (một) mái tôn ở phía bắc của giếng khơi, 01 (một) cột trụ típ sắt gắn liền 05 cánh cổng khung típ sắt lưới B40 thì trong quá trình giải quyết, các đương sự đều thừa nhận đây là các tài sản do ông Cao Bá T1 xây dựng vào năm 2014 (xây dựng sau thời điểm bàn án dân sự phúc thầm số 44/DSPT ngày 23/10/2003 của Tòa án nhân dân tỉnh Nghệ An có hiệu Lực 19 pháp luật) nên cần buộc ông Cao Bá T1 phải tháo dỡ để trả lại hiện trạng cho nguyên đơn. Riêng đổi với 01 (một) giếng khơi nằm phía bắc thừa đất đã được giãi quyết tại bản án dân sự phúc thầm số 44/DSPT ngày 23/10/2003 của Tòa án nhân dân tỉnh Nghệ An nên Hội đồng xét xử miễn xét. - Về tài sản gắn liền với đất là di sản thửa kể của cụ Cao Thị N: Theo Bản án sô 13/DSST ngày 06/6/2003 của Toa án nhân dân huyện Diễn Châu (nay là Tòa án nhân dân khu vực 3 - Nghệ An) và Bản án số 44/DSPT ngày 23/10/2003 của Toà án nhân dân tỉnh Nghệ An thì tài sản trên đất là di sản thửa kế của cụ Cao Thị N là 01 gian nhà cấp 4, lợp ngói, làm bằng tre nứa (mét). Sau khi cụ Cao Thị N chết thi ông Cao Bá T1 đã phá dỡ vào khoảng năm 2005 - 2006 để làm sân Gara rửa xe ô tô, xe máy. Ông T1 đã láng sân nền bê tông, lợp mái tôn trên toàn bộ phần nền nhà cũ của cụ N để lại. Quá trình giải quyết vụ án, anh H không yêu cầu Tòa án giải quyết đối với tài sản này vì đã phá dỡ từ lâu nên Hội đồng xét xử ghi nhận sự tự nguyện này của nguyên đơn. [2.2] Về nội dung kháng cáo "buộc ông T1 tháo dỡ, di dời tài sản trên phần diên tích đất 33m- chiếm 1/3 diện tích đất tranh chấp 115,9m- , cụ thê: mái tôn phía trước nhà hai tầng có kích thước 4,9m x 6,93m; Cổng sắt hai cánh, làm bằng sắt hộp (cồng nhà hai tầng), có kích thước chiều rộng 3,55m x chiều cao 2,57m gắn liền với hai cột trụ cồng ốp gạch men; Cạnh trụ cồng về phía nhà ông T6 là bức tường da hai mặt có kích thước 2,92m x 2,0m; Phía trên cửa cỗng và bờ tường là khung sắt hộp có kích thước chiều dài 6,93m x cao 1,4m; Dưới mái tôn là phần sân nền bê tông gắn liền với bậc thểm tam cấp của ngôi nhà hai tầng có kích thước 6,93m x 4,9m, trong đó phần bậc tam cấp có lần vào trong phần diện tích đất đang tranh chấp 01 phần về phía Đông có kích thước 0,9m. Đây là phần sân và cổng của nhà hai tầng", Hội đồng xét xử xét thấy: trong phần diện tích đất 33m có 12,5m là phần diện tích trích công sức tôn tạo, bảo quản cho ông Cao Bá T1; còn lại 20,5m2 là phần diện tích không nằm trong ranh giới chỉnh lý theo bản án của Tòa án năm 2003 nên không có căn cứ để chấp nhận nội dung kháng cáo này của nguyên đơn.

Từ những phân tích trên cho thầy, có căn cứ để chấp nhận một phần nội dung kháng cáo của nguyên đơn, chia cho nguyên đơn được sử dụng phần diện tích đất là 112,2m2 tại thửa đất số 141, tờ bản đồ số 4, thuộc khối C, thị trần D, huyện D, tinh Nghệ An (nay là khôi C, xã D, tỉnh Nghệ An) và buộc bị đơn ông Cao Bá T1 phải tháo dỡ 01 (một) mái tôn ở phía bắc của giếng khơi, 01 (một) cột trụ típ sắt gắn liền 05 cánh cổng khung típ sắt lưới B40 để trả lại hiện trạng cho nguyên đơn ông Cao Bá H. Buộc nguyên đơn anh Cao Bá H trả lại cho bị đơn ông Cao Bá T1 giá trị của các tài sản có trên đất là: 01 (một) bức tường xây gạch ngang phía Đông 20 ki ốt của anh H dài 3,5m x cao 2,5m, có giá trị là 500.000đ; 01 (một) bức tường xây sò dài 2,3m x cao 2,3m, có giá trị còn lại là 300.000đ; 01 (một) bức tường xây sò theo hướng Đ - Tây dài 2,94m x cao 2,0m, có giá trị còn lại là 400.000đ; cồng sắt khung típ sắt B40 hai cánh dài 3,27m x cao 2,0m, có giá trị còn lại là 600.000 đồng; nền bê tông khu vực giếng khơi sau ki ốt anh H có kích thước 4,9m x 8,51 m, có giá trị còn lại là 4.754.000 đồng. Tổng cộng: 6.554.000 đồng

[3] Về án phí dân sự sơ thẩm: anh Cao Bá H phải chịu án phí dân sự sơ thâm tương ứng với giá trị tài sản được phân chia là (112,2m' x 60.000.000đ/m?) = 6.732.000.000đ nên anh H phải chịu 114.732.000 đồng án phí dân sự sơ thấm. Ông Cao Bá T1 là người cao tuổi nên được miễn án phí dân sự tổ tụng sơ thầm. Về chi phí tố tụng: Tại phiên toa phúc thẩm anh H không yêu cầu Hội đồng xét xử xem xét phân chia theo quy định của pháp luật nên Hội đồng xét xử miễn xét.

[3]. Về án phí phúc thầm: kháng cáo của anh Cao Bá H được chấp nhận một phần nên anh H không phải chịu án phí dân sự phúc thầm theo quy định tại Điều 29 Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án.

[4]. Các quyết định khác của Bản án sơ thẩm không bị kháng cáo, kháng nghị Hội đồng xét xử không giải quyết, có hiệu lực pháp luật kê từ ngày hêt thời hạn kháng cáo, kháng nghị.