Bản án 164/2026/DS-PTTranh chấp về thừa kế tài sản

Sau khi nghiên cứu các tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ vụ án đã được thẩm tra tại phiên tòa và căn cứ vào kết quả tranh luận tại phiên tòa, Hội đồng xét xử nhận định:

[1] Về tố tụng: Ngày 21/10/2024, ông Nguyễn K là người kế thừa quyền và nghĩa vụ tố tụng của nguyên đơn bà Nguyễn Thị P làm đơn kháng cáo quá hạn. Tại quyết định 6 số 21/2024/QĐ-PT ngày 07/11/2024 của Hội đồng xét kháng cáo quá hạn đã quyết định không chấp nhận kháng cáo quá hạn của ông Nguyễn K .1

Do đó, Hội đồng xét xử phúc thẩm không xem xét, giải quyết đối với kháng cáo của ông K. Kháng cáo của người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan bà Nguyễn Thị T1 và đại diện hợp pháp của người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan cháu Võ Hồng T4 là bà Bùi Thị N trong thời hạn nên được xem xét. Ông Võ Văn T; bà Nguyễn Thị H; luật sư Võ Văn M là người bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp của ông T, bà H và bà Nguyễn Thị Đ đã được Toà án triệu tập hợp lệ nhưng vắng mặt lần

2. Căn cứ khoản 3 Điều 296 của BLTTDS, Hội đồng xét xử tiến hành xét xử vắng mặt.

[2] Xét nội dung kháng cáo của người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan, HĐXX thấy rằng: [2.1] Nguồn gốc thửa đất số 904, tờ bản đồ số 9 (bản đồ năm 1997) phường H (nay là thửa đất số 526, tờ bản đồ số 6 (bản đồ VN 2000) được nhà nước cân đối giao quyền sử dụng 1.040 m2 đất (trong đó có 200m2 đất ở) cấp cho hộ ông Nguyễn N . Tại thời điểm cân đối giao quyền sử dụng đất thì hộ ông Nguyễn N1 chỉ có 01 nhân khẩu nông nghiệp là ông Nguyễn N . Ông N1 chết không để lại di chúc nên di sản thừa kế của ông N1 được chia thừa kế theo pháp luật. Ông N1 không có vợ, con, cha mẹ ông N1 chết trước ông N1, nên cấp sơ thẩm chia di sản thừa kế của ông Nguyễn N1 cho hàng thừa kế thứ hai của ông N1 là các anh chị em của anh N1 còn sống tại thời điểm ông Nguyễn N1 chết gồm: bà Nguyễn Thị N2, bà Nguyễn Thị P, bà Nguyễn Thị T1 là có căn cứ, đúng pháp luật. [2.2] Tại cấp sơ thẩm, Hội đồng thẩm định tại chỗ tiến hành đo đạc, xác định thửa đất số 904, tờ bản đồ số 9 (bản đồ năm 1997) phường H (nay là thửa đất số 526, tờ bản đồ số 6 (bản đồ VN 2000) diện tích đất theo giấy chứng nhận QSD đất là 1.040 m2 đất (trong đó có 200m2 đất ở), diện tích đo đạc thực tế là 1.049m2, tăng 09m2 nguyên nhân là do sai số do đo đạc và Tòa án cấp sơ thẩm tiến hành chia thừa kế phần diện tích đất trên cho hàng thừa kế thứ hai của ông N1 sau khi trừ đi phần công sức bảo quản, giữ gìn, tôn tạo tài sản của bị đơn ông T là có căn cứ. [2.3] Sau khi xét xử sơ thẩm, người có quyền lợi và nghĩa vụ liên quan bà Nguyễn Thị T1 và đại diện cháu Võ Hồng T4 kháng cáo yêu cầu đo đạc lại diện tích thửa đất số 904, tờ bản đồ số 9 (bản đồ năm 1997) phường H (nay là thửa đất số 526, tờ bản đồ số 6 (bản đồ VN 2000) để chia di sản thừa kế theo hiện vật. Theo kết quả đo đạc ngày 14/5/2025, thì phần đất yêu cầu chia thừa kế có diện tích đo đạc thực tế là 1.078,9m2. Kết quả lồng ghép sơ đồ hiện trạng sử dụng đất thực tế với bản đồ VN B, thì phát hiện trong số 1.049m2 đất Tòa án cấp sơ thẩm chia thừa kế có 42,2 m2 thuộc thửa đất số 523 cấp cho ông Huỳnh Hữu T5 và 3,8m2 đất thuộc thửa đất số 524 cấp cho bà Lê Thị H1, còn lại một phần diện tích 7 đất 253,5m2 thuộc thửa đất số số 526, tờ bản đồ số 6 (bản đồ VN 2000) nằm ở phía đông của thửa đất chưa được cấp sơ thẩm chia thừa kế. Nguyên nhân là do khi đo đạc tại cấp sơ thẩm, các đương sự chỉ không đúng với ranh giới thửa đất ông N1 được cấp. Căn cứ theo bản đồ VN 2000 thì thửa đất số 526, tờ bản đồ số 6 (bản đồ VN 2000) ông Nguyễn N1 được cấp có diện tích thực tế theo bản đồ là 1.243,5m2. Chênh lệch tăng 203,7m2 so với diện tích đất cấp cho ông Nguyễn N3 theo giấy chứng nhận QSD đất. Các đương sự không xác định được nguyên nhân vì sao theo bản đồ VN B thì đất cấp cho ông N1 tăng 203,7m2.

[3] Tại phiên tòa phúc thẩm, các đương sự không có ai yêu cầu Tòa án đo đạc lại thửa đất tranh chấp, do đó Hội đồng xét xử không có căn cứ để xác định hiện trạng thực tế ranh giới thửa đất được cấp cho ông N1. Người đại diện hợp pháp của bà T1 yêu cầu Hội đồng xét xử chia thừa kế diện tích đất thực tế cấp cho ông N1 theo bản đồ VN 2000 là 1.243,5m2.

Tuy nhiên, phần diện tích đất này được xác định theo bản đồ, không phải là diện tích đất thực tế ông N1 được cấp và hiện tại ông T, bà H đang quản lý sử dụng. Do đó việc chia hiện vật cho các đồng thừa kế theo bản đồ sẽ không đảm bảo đúng diện tích đất thực tế và sẽ gây khó khăn trong công tác thi hành án sau này. Từ những thiếu sót nêu trên nhưng cấp phúc thẩm không thể khắc phục được, do đó Hội đồng xét xử chấp nhận kháng cáo của bà T1 và người đại diện của cháu T4, hủy toàn bộ bản án sơ thẩm để giải quyết lại theo thủ tục chung. Việc Tòa án cấp phúc thẩm hủy bản án là do đương sự chỉ không đúng ranh giới thửa đất khi đo đạc và cơ quan đo đạc, vẽ bản đồ không lồng ghép sơ đồ bản vẽ diện tích đất thực tế với sơ đồ thửa đất theo bản đồ VN 2000, dẫn đến việc Thẩm phán không xác định được trong tổng số diện tích đất chia thừa kế có một phần thuộc diện tích đất cấp cho người khác và không xác định được diện tích đất thực tế hộ ông N1 được cấp, đây là lỗi của đương sự và cơ quan đo đạc.

[4] Về án phí dân sự sơ thẩm, chi phí định giá, xem xét thẩm định tại chỗ: Do bản án bị hủy nên các khoản chi phí trên sẽ được xử lý khi giải quyết lại vụ án.

[5] Về án phí dân sự phúc thẩm: Kháng cáo của bà Nguyễn Thị T1 và của người đại diện cháu Võ Hồng T4 được chấp nhận nên bà T1 và cháu T4 không phải chịu tiền án phí.

[6] Đề nghị của Kiểm sát viên là phù hợp với nhận định của Hội đồng xét xử.