Bản án 332/2026/HNGĐ-STVụ án ly hôn về mâu thuẫn gia đình
Tóm tắt nhanh
Trích nguyên văn đoạn đầu phần Quyết định
1. Về quan hệ hôn nhân: Không công nhận quan hệ vợ chồng giữa bà Lê Kim H và ông Nguyễn Quốc H1.
Nhận định của Tòa án
[1]. Về quan hệ pháp luật: Bà Lê Kim H khởi kiện yêu cầu Tòa án giải quyết không công nhận quan hệ vợ chồng với ông Nguyễn Quốc H1 và đồng ý để ông H1 trực tiếp nuôi dưỡng con chung nên Tòa án xác định đây là tranh chấp ly hôn, nuôi con theo quy định tại Điều 53 Luật hôn nhân và gia đình, Điều 28 Bộ luật tố tụng dân sự.
[2]. Về thẩm quyền giải quyết: Bị đơn ông Nguyễn Quốc H1 cư trú tại ấp E, xã V, thành phố Cần Thơ nên vụ án thuộc thẩm quyền giải quyết của Tòa án nhân 3 dân Khu vực 11 - Cần Thơ theo điểm a khoản 1 Điều 35, điểm a khoản 1 Điều 39 Bộ luật tố tụng dân sự.
[3]. Về xét xử vắng mặt: Ngày 18/5/2026, nguyên đơn bà Lê Kim H có đơn đề nghị Tòa án xét xử vắng mặt; ngày 20/5/2026, bị đơn ông Nguyễn Quốc H1 cũng có đơn đề nghị xét xử vắng mặt.
Xét thấy, việc văng mặt của các đương sự là hoàn toàn tự nguyện và các đơn đề nghị đều được gửi đến Tòa án trước khi mở phiên tòa. Căn cứ khoản 1 Điều 227 và khoản 1 Điều 228 Bộ luật Tố tụng dân sự, Hội đồng xét xử chấp nhận yêu cầu của nguyên đơn và bị đơn, tiến hành xét xử vắng mặt các đương sự theo quy định của pháp luật.
[4]. Về quan hệ hôn nhân: Hội đồng xét xử xét thấy, bà Lê Kim H và ông Nguyễn Quốc H1 tự nguyện chung sống với nhau từ năm 1995, có tổ chức lễ cưới theo phong tục, tập quán của người Việt Nam nhưng không thực hiện việc đăng ký kết hôn tại cơ quan nhà nước có thẩm quyền theo quy định của pháp luật. Trong quá trình chung sống, giữa hai bên phát sinh nhiều mâu thuẫn, thường xuyên bất đồng quan điểm, không còn quan tâm, chăm sóc nhau và đã sống ly thân từ đầu năm 2024. Đến nay, cả bà H và ông H1 đều xác định tình cảm không còn, không có khả năng đoàn tụ và cùng thống nhất đề nghị Tòa án không công nhận quan hệ vợ chồng. Theo quy định tại khoản 1 Điều 9 Luật Hôn nhân và gia đình năm 2014, việc kết hôn phải được đăng ký và do cơ quan nhà nước có thẩm quyền thực hiện; việc kết hôn không được đăng ký theo quy định thì không có giá trị pháp lý. Đồng thời, khoản 1 Điều 14 và khoản 2 Điều 53 Luật Hôn nhân và gia đình năm 2014 quy định nam, nữ có đủ điều kiện kết hôn nhưng chung sống với nhau như vọ chồng mà không đăng ký kết hôn thì không làm phát sinh quyền, nghĩa vụ giữa vợ và chồng; khi có yêu cầu, Tòa án tuyên bố không công nhận quan hệ vợ chồng.
Do đó, Hội đồng xét xử có đủ căn cứ để chấp nhận yêu cầu khởi kiện của bà Lê Kim H, tuyên bố không công nhận quan hệ vợ chồng giữa bà Lê Kim H và ông Nguyễn Quốc H1 theo quy định của pháp luật.
[5]. Về con chung: Hội đồng xét xử xét thấy, bà Lê Kim H và ông Nguyễn Quốc H1 có 02 con chung là Nguyễn Thị Diễm S, sinh năm 1997 và Nguyễn Chấn D, sinh ngày 01/5/2009. Đối với chị Nguyễn Thị Diễm S đã thành niên, có đầy đủ năng lực hành vi dân sự và khả năng lao động nên không thuộc phạm vi xem xét, giải quyết của vụ án. Đối với cháu Nguyễn Chấn D hiện là người chưa thành niên và đang sinh sống ổn định cùng ông Nguyễn Quốc H1. Quá trình giải quyết vụ án, các đương sự thống nhất giao cháu D cho ông H1 trực tiếp trông nom, chăm sóc, nuôi dưỡng và giáo dục; bà H không yêu cầu được trực tiếp nuôi con và không phải cấp dưỡng nuôi con. Đồng thời, Tòa án đã ghi nhận ý kiến của cháu D theo quy định của pháp luật, cháu có nguyện vọng tiếp tục được sống cùng cha là ông Nguyễn Quốc H1. 4
Xét thấy, việc giao cháu Nguyễn Chấn D cho ông Nguyễn Quốc H1 trực tiếp nuôi dưỡng không chỉ phù hợp với sự thỏa thuận của các đương sự mà còn bảo đảm sự ổn định về môi trường sống, học tập và phát triển của cháu, phù hợp với nguyện vọng của cháu và bảo đảm quyền lợi mọi mặt của người chưa thành niên.
Do đó, căn cứ các Điều 81, 82 và 83 Luật Hôn nhân và gia đình năm 2014, Hội đồng xét xử giao cháu Nguyễn Chấn D, sinh ngày 01/5/2009, cho ông Nguyễn Quốc H1 trực tiếp trông nom, chăm sóc, nuôi dưỡng và giáo dục cho đến khi cháu đủ 18 tuổi hoặc có quyết định khác của Tòa án theo quy định của pháp luật.
[6] Về cấp dưỡng: Trong quá trình giải quyết, ông Nguyễn Quốc H1 không yêu cầu bà Lê Kim H cấp dưỡng nên Hội đồng xét xử chưa xem xét giải quyết trong cùng vụ án.
[7] Về tài sản chung và nợ chung: Bà Lê Kim H không yêu câu và ông Nguyễn Quốc H1 cũng chưa có ý kiến nên Hội đồng xét xử chưa xem xét giải quyết trong cùng vụ án.
[8] Về án phí: Căn cứ Điều 147 Bộ luật Tố tụng Dân sự vàNghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30 tháng 12 năm 2016 của Ủy banthường vụ Quốc hội, bà Lê Kim H phải chịu án phí theo quy định của pháp luật.
Quyết định
Căn cứ vào các điều 28, 35, 39, 147, 227, 228 và 273 Bộ luật Tố tụng dân SỰ;
Căn cứ vào các Điều 9, 14, 15, 53, 81, 82 và 83 Luật Hôn nhân và gia đình năm 2014; Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30 tháng 12 năm 2016 của Ủy ban thường vụ Quốc hội về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí, lệ phí Tòa án. Tuyên xử: Chấp nhận yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn bà Lê Kim H.
1. Về quan hệ hôn nhân: Không công nhận quan hệ vợ chồng giữa bà Lê Kim H và ông Nguyễn Quốc H1.
2. Về con chung: Giao con chung Nguyễn Chấn D (Giới tính: Nam), sinh ngày 01/5/2009 cho ông Nguyễn Quốc H1 được quyền trực tiếp nuôi dưỡng đến khi đủ 18 tuổi hoặc có quyết định khác của Tòa án theo quy định của pháp luật. Bà Lê Kim H có quyền và nghĩa vụ thăm nom, chăm sóc con chung không ai được ngăn cản. Bà Lê Kim H chưa phải cấp dưỡng nuôi con chung do ông Nguyễn Quốc H1 chưa có yêu cầu.
3. Về tài sản chung và nợ chung: Do chưa có yêu cầu nên chưa xem xét giải 5 quyết trong cùng vụ án.
4. Về án phí: Bà Lê Kim H phải chịu 300.000 đồng (Ba trăm nghìn đồng) tiền án phí hôn nhân và gia đình sơ thẩm. Khấu trừ 300.000 đồng (Ba trăm nghìn đồng) tiền tạm ứng án phí bà Lê Kim H đã nộp theo biên lai số 0006471 ngày 09 tháng 4 năm 2026 tại Thi hành án dân sự thành phố Cần Thơ thành án phí sơ thẩm, bà Lê Kim H không phải nộp thêm.
5. Về quyền kháng cáo: Đương sự có mặt được quyền kháng cáo bản án trong hạn 15 ngày kể từ ngày tuyên án. Đương sự vắng mặt tại phiên tòa được quyền kháng cáo bản án trong thời hạn 15 ngày kế từ ngày nhận được bản án hoặc bản án được tống đạt, niêm yết hợp lệ.
6. Trường hợp bản án, quyết định được thi hành theo quy định tại Điều 2Luật thi hành án dân sự thì người được thi hành án dân sự, người phải thi hànhán dân sự có quyền thoả thuận thi hành án, quyền yêu cầu thi hành án, tựnguyện thi hành án hoặc bị cưỡng chế thi hành án theo quy định tại các Điều 6,7, 7a, 7b và 9 Luật Thi hành án dân sự; thời hiệu thi hành án được thực hiện theo quy định tại Điều 30 Luật Thi hành án dân sự.