Bản án 179/2026/DS-PTTranh chấp về thừa kế tài sản

Căn cứ vào tài liệu, chứng cứ đã được xem xét tại phiên tòa, kết quả tranh tụng tại phiên tòa, Hội đồng xét xử nhận định:

[1] Về thủ tục tố tụng: - Về kháng cáo: Đơn kháng cáo của các đương sự và Kháng nghị của Viện kiểm sát nhân dân khu vực 12 - An Giang trong hạn luật định.

Do đó, cấp phúc thẩm giải quyết vụ án theo quy định tại Điều 293 của Bộ luật Tố tụng dân sự. - Về sự vắng mặt của các đương sự: Các đương sự Nguyễn Thị T, Nguyễn Thị N, Nguyễn Văn D, Lương Thị L, người đại diện theo cho ông D, bà L là ông Lê Hữu Đ1 có mặt, các đương sự còn lại vắng mặt. Căn cứ Điều 227, 228 Bộ luật Tố tụng dân sự xét xử vắng mặt các đương sự còn lại. - Về yêu cầu định giá lại tài sản của bị đơn: Cấp sơ thẩm định giá ngày 08/4/2025, xét xử ngày 30/9/2025 trong thời gian 06 tháng. Tại cấp sơ thẩm bị đơn không có ý kiến gì đối với kết quả thẩm định giá của Công ty TNHH T7. Cấp phúc thẩm mở phiên tòa đến lần thứ 3 bị đơn mới yêu cầu định giá lại. Ngoài ra không có căn cứ cho rằng kết quả định giá lần đầu không chính xác hoặc không phù hợp với giá thị trường nơi có tài sản định giá tại thời điểm giải quyết vụ án. Do đó không chấp nhận yêu cầu này của bị đơn.

[2] Tại phiên tòa bị đơn ông Nguyễn Văn D và bà Lương Thị L rút yêu cầu kháng cáo, đại diện Viện kiểm sát nhân dân tỉnh An Giang rút kháng nghị số 268/QĐ-VKS-DS ngày 14/10/2025 của Viện kiểm sát nhân dân khu vực 12 – An Giang. Căn cứ điểm b khoản 1 Điều 289 Bộ luật Tố tụng dân sự đình chỉ xét xử phúc thẩm đối với yêu cầu kháng cáo của bị đơn và kháng nghị của Viện kiểm sát nhân dân khu vực 12 – An Giang.

[3] Xét kháng cáo của nguyên đơn bà Nguyễn Thị N. Về nguồn gốc phần đất 87,2m2 các nguyên đơn cho rằng của cha mẹ là cụ ông Nguyễn Văn Ẩ và cụ bà Lê Thị T4 tạo lập năm 2001 chưa được cấp quyền sử dụng đất, trên đất có 01 căn nhà sàn, mái thiết. Sau khi cha mẹ chết bà T quản lý nhà đất, năm 2008 vợ chồng ông D, bà L vào ở, năm 2020 ông D, bà L đăng ký và được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất. Năm 2021 ông D, bà L tháo dỡ nhà cũ của cha mẹ xây dựng nhà cấp 4 như hiện nay nên yêu cầu chia thừa kế phần đất 87,2m2. Ông D, bà L thì cho rằng nguồn gốc đất là của ông Nguyễn Văn K (ba Liếp) cha mẹ và các anh chị em ở nhờ, năm 2001 ông mua lại đất của ông K giá 08 chỉ vàng 24kara, ông là người trả 08 chỉ vàng cho ông K, không phải di sản nên không đồng ý chia. Quá trình tố tụng tại cấp sơ thẩm, nguyên đơn có cung cấp tờ nhượng đứt một nền nhà ngày 09/11/2001 của ông Nguyễn Văn K (tự ba Liếp) cho ông Nguyễn Văn Ẩ (BL 137); ông D, bà L cho rằng ông bà là người nhận chuyển nhượng đất của ông K giá 08 chỉ vàng 24kara nhưng không có chứng cứ chứng minh.

Căn cứ vào hồ sơ cấp quyền sử dụng đất cho ông D, bà L (BL 179-186) 8 thể hiện: Ngày 10/11/2020 ông D, bà L có đơn đăng ký quyền sử dụng phần đất diện tích 87,2m2, được Ủy ban nhân dân xã P xác nhận ngày 21/02/2020, về nguồn gốc sử dụng đất ông bà khai “Đất ở ổn định của cha là Nguyễn Văn Ẩ, đến năm 2002 cho lại con là Nguyễn Văn D sử dụng vào đất ở đến nay”, đến ngày 12/03/2020 ông D, bà L được cấp quyền sử dụng đất. Như vậy, việc ông D, bà L khai nguồn gốc đất như trên là phù hợp với lời trình bày của nguyên đơn, chứng minh nguồn gốc đất là của cha mẹ các đương sự chuyển nhượng của Nguyễn Văn K (ba Liếp) từ năm 2001, không có chứng cứ chứng minh cha mẹ cho ông D phần đất này. Từ những cơ sở trên, có căn cứ xác định phần đất 87,2m2 là của cha mẹ các đương sự là cụ Ẩ, cụ T4 tạo lập chưa được cấp quyền sử dụng đất, trên đất có 01 căn nhà sàn. Sau khi cụ Ẩ, cụ T4 chết phần đất 87,2m2 là di sản. Nhưng năm 2020 ông D, bà L kê khai đăng ký và được cấp quyền sử dụng đất mà không có ý kiến các thừa kế của cụ Ẩ, cụ T4 là không hợp pháp. Cấp sơ thẩm xác định phần đất 87,2m2 là di sản của cụ Ẩ, cụ T4 để lại có giá trị 496.735.323đ và chia thừa kế theo pháp luật thành 09 kỷ phần và có chia thêm cho ông D 01 kỷ phần do ông D có công gìn giữ di sản, mỗi kỷ phần được hưởng 49.673.000đ là có căn cứ. Hiện nay trên đất có căn nhà của ông D, bà L xây cất gia đình ông bà đang ở ổn định, cấp sơ thẩm giao cho ông D, bà L được sử dụng phần đất 87,2m2 và phải hoàn giá trị lại cho các thừa kế khác là có căn cứ. Bà N yêu cầu được nhận hiện vật hoàn giá trị lại cho các thừa kế khác là không phù hợp. Từ những nhận định trên, không có căn cứ chấp nhận kháng cáo của bà N.

[4] Các đương sự thống nhất bà Nguyễn Thị Q (chết) có chồng và 03 người con, ngoài chị Trần Thị Ngọc T1 còn có 2 người khác là Trần Công T5 và Trần Công S; bà Nguyễn Thị L1 chết có 3 người con, ngoài chị Nguyễn Ngọc Á còn có 2 người con khác là Nguyễn Văn H5 và Nguyễn Văn T6 (Cuỗl). Tại biên bản lấy lời khai ngày 07/10/2025 bà T trình bày ông T5, ông S hiện đang ở phường C, tỉnh An Giang; ông H5, ông C1 hiện đang ở xã P, tỉnh An Giang. Tuy nhiên khi khởi kiện bà N đã có bản cam kết không bỏ sót thừa kế ngày 07/11/2024 của cụ Ẩ, cụ T4. Cấp sơ thẩm chia thừa kế cho nhánh của bà Q tạm giao kỷ phần thừa kế cho bà Trần Thị Ngọc T1, và nhánh của bà L1 tạm giao kỷ phần thừa kế cho bà Nguyễn Ngọc Á quản lý khi nào có tranh chấp thì giải quyết bằng vụ án khác là phù hợp, không làm ảnh hưởng đến quyền lợi ích hợp pháp của các ông T5, S, H5, ông C1. Đối với bà Q chết 2016, bà L1 chết năm 2021, ông C chết năm 2014, cấp sơ thẩm thụ lý vụ án năm 2024, nhưng xác định tư cách tố tụng của các thừa kế của bà Q, ông C, bà L1 là kế thừa quyền nghĩa vụ tố tụng là không đúng quy định tại Điều 74 Bộ luật tố tụng dân sự, cấp sơ thẩm cần rút kinh nghiệm.

[5] Về án phí dân sự phúc thẩm: Do kháng cáo không được chấp nhận nên bà N phải chịu 300.000đ. Ông D, bà L rút kháng cáo tại phiên tòa phúc thẩm nên vẫn phải chịu 300.000đ án phí dân sự phúc thẩm. Vì các lẽ trên, 9