Bản án 34/2026/KDTM-PTCác tranh chấp khác

nội dung đơn xin hoãn phiên tòa không thuộc trường hợp bất khả kháng. Mặt khác, đây là phiên tòa mở lại lần thứ 3, nên HĐXX căn cứ khoản 2 Điều 296 Bộ luật Tố tụng dân sự, tiến hành xét xử vụ án.

[2] Xét kháng cáo của người có quyền lợi và nghĩa vụ liên quan Tổng Công ty T5 (EVNNPT) về việc Hủy phần quyết định của bản án sơ thẩm liên quan đến việc xác định "khoản phải thu từ Hợp đồng 2203/500VY/XL-97 giữa Tổng Công ty Cổ phần X (EVNCO) và Ban Quản lý dự án các công trình điện miền B (NPMB) " là tài sản thế chấp có thể bị xử lý, thấy: 9 Ngày 27/01/2023, Ngân hàng TMCP H – Sở giao dịch (M) và Tổng Công ty Cổ phần X (EVNCO) có ký kết Hợp đồng tín dụng hạn mức số 2701/2023/HĐTD. Để bảo đảm cho nghĩa vụ trả nợ đối với khoản vay của EVNCO tại MSB nêu trên, EVNCO đã thế chấp tài sản bảo đảm là: Quyền yêu cầu bên có nghĩa vụ thanh toán phải thanh toán các khoản tiền phát sinh từ Hợp đồng được ký giữa bên thế chấp và bên có nghĩa vụ thanh toán theo Hợp đồng xây lắp số 2203/500VY/XL-97 ký ngày 16/3/2022 giữa Tổng Công ty Cổ phần X (EVNCO) với Ban Quản lý dự án các công trình điện miền B (NPMB) gói thầu số 11 xây lắp đường dây đầu nối dự án trạm biến áp 500kV V và đường dây đầu nối; Hợp đồng thế chấp các khoản phải thu số 1804/2022/BĐ ngày 18/4/2022 giữa EVNCO với M. Căn cứ theo Hợp đồng tín dụng trên, M đã giải ngân cho EVNCO theo 06 khế ước nhận nợ (từ ngày 13/7/2023 đến ngày 26/7/2023) với tổng số tiền cho vay là 10.993.628.730 đồng. Như vậy, Hợp đồng thế chấp các khoản phải thu số 1804/2022/BĐ ngày 18/4/2022 giữa bên thế chấp EVNCO và bên nhận thế chấp MSB được ký kết đúng quy định của pháp luật nên có hiệu lực pháp luật. [2.1] NPMB/EVNNPT kháng cáo cho rằng không có quan hệ tín dụng, không có cam kết về việc bảo đảm thực hiện nghĩa vụ trả nợ thay cho EVNCO, nên Tòa án cấp sơ thẩm buộc khoản phải thu của EVNCO từ NPMB vào phạm vi xử lý tài sản của MSB là không có căn cứ pháp lý. HĐXX xét thấy: Tại khoản 2 Điều 365 BLDS quy định “... việc chuyển giao quyền yêu cầu không cần có sự đồng ý của bên có nghĩa vụ, người chuyển giao có nghĩa vụ thông báo cho bên có nghĩa vụ, nếu không thông báo mà phát sinh chi phí thì phải thanh toán lại cho bên có nghĩa vụ”. Như vậy có nghĩa, nếu không thông báo thì không làm mất đi hiệu lực của việc chuyển quyền mà chỉ phải bồi thường nếu phát sinh chi phí. Tại Điều 33 Nghị định 21/ NĐ-CP ngày 19/3/2021 hướng dẫn quy định của BLDS về bảo đảm thực hiện nghĩa vụ quy định: “ …việc thế chấp quyền đòi nợ, khoản phải thu, quyền yêu cầu thanh toán khác không cần có sự đồng ý của người có nghĩa vụ nhưng phải được bên nhận thế chấp thông báo để biết trước khi thực hiện nghĩa vụ....”, có nghĩa khi MSB khởi kiện là đã thông báo cho NPMB về nghĩa vụ để thực hiện. 10 Như vậy, việc MSB nhận thế chấp và EVNCO thế chấp khoản phải thu phát sinh từ Hợp đồng xây lắp số 2203/500VY/XL-97 ngày 16/3/2022 được ký kết giữa NPMB với EVNCO không cần phải thông báo cho NPMB biết và cũng không cần sự đồng ý của NPMB. NPMB/EVNNPT cho rằng khoản phải thu từ Hợp đồng xây lắp 2203/500VY/XL- 97 thực tế không còn tồn tại tại thời điểm xét xử sơ thẩm vì các khối lượng của Hợp đồng xây lắp 2203 đã được các bên thống nhất chuyển giao cho các nhà thầu phụ thực hiện là Công ty Cổ phần X2 và Công ty Cổ phần Đ1 (Maxline) và NPMB được quyền thanh toán trực tiếp cho hai đơn vị này nên các khoản thu (nếu có) cũng không thuộc quyền thụ hưởng của EVNCO, nhận thấy: Khoản phải thu của Doanh nghiệp được hiểu là dịch vụ, hàng hóa mà họ đã cung cấp cho khách hàng nhưng chưa thu tiền, nghĩa là khoản nợ đã phát sinh trên thực tế thì mới được xem là khoản phải thu. Hợp đồng thế chấp khoản phải thu số 1809 (ngày 18/4/2022) là thế chấp khoản phải thu sẽ hình thành trong tương lai khi EVNCO thực hiện việc xây lắp theo Hợp đồng xây lắp 2203 (ký ngày 16/3/2022), được NPMB nghiệm thu, chốt công nợ từng giai đoạn và sẽ được thanh toán.

Do đó, tại khoản 2 Điều 7 Hợp đồng thế chấp các khoản phải thu số 1804/2022/BĐ ngày 18/4/2022 quy định: Bên thế chấp có trách nhiệm cung cấp chứng từ xác nhận công nợ (ký giữa bên thế chấp và bên có nghĩa vụ thanh toán) cho MSB mỗi lần giải ngân. Chứng từ xác nhận công nợ phải được lập trong vòng không quá 30 ngày tính đến ngày giải ngân (trừ các trường khác được M chấp thuận). Như vậy, Hợp đồng thế chấp các khoản phải thu số 1804/2022/BĐ ngày 18/4/2022 có hiệu lực pháp luật, nhưng việc thực hiện hợp đồng trên, thực tế phụ thuộc vào tiến độ thi công xây lắp của EVNCO, giá trị hoàn thành và công nợ được chốt từng giai đoạn, phải có Bản xác nhận công nợ của NPMB thì MSB mới giải ngân (trong vòng 30 ngày), còn nếu các hạng mục do đơn vị khác thi công, không phát sinh công nợ thì không phải là khoản phải thu theo Hợp đồng thế chấp này. Hợp đồng thế chấp các khoản phải thu số 1804/2022/BĐ ngày 18/4/2022 có hiệu lực, nên Tòa án cấp sơ thẩm tuyên xử lý là đúng pháp luật. Trường hợp không có khoản phải thu nào phát sinh giữa NPMB cho EVNCO từ Hợp đồng xây lắp 2203 mà MSB vẫn giải ngân thì phải chịu hậu quả, còn nếu có phát sinh khoản phải thu do EVNCO thi công và được thanh toán thì thuộc tài sản thế chấp, MSB được quyền xử lý. 11 [2.2] Xét kháng cáo của NPMB/EVNNPT yêu cầu Tòa án xác định không còn công nợ đối với VNECO, nhận thấy nội dung kháng cáo không liên quan đến việc giải quyết vụ án này, nên HĐXX không đề cập đến. [2.3] Xét kháng cáo của NPMB/EVNNPT yêu cầu Tòa án xác định không có nghĩa vụ phát sinh từ hợp đồng tín dụng giữa VNECO – M, xét thấy: Khi VNECO ký hợp đồng tín dụng với M, thì VNECO đã ký hợp đồng thế chấp là các khoản phải thu thuộc quyền sở hữu của bên thế chấp là Hợp đồng xây lắp số: 2203/500VY/XL-97 ngày 16/03/2022 giữa Ban Quản lý dự án các công trình điện miền B (NPMB) - Chi nhánh Tổng công ty T5 và Tổng Công ty Cổ phần X (EVNCO), nên nội dung kháng cáo này, HĐXX không chấp nhận. Từ những nhận định và phân tích nêu trên, Hội đồng xét xử cấp phúc thẩm không chấp nhận toàn bộ kháng cáo của Tổng Công ty T5, giữ nguyên bản án sơ thẩm.

[3] Quan điểm của đại diện Viện kiểm sát nhân dân thành phố Đà Nẵng phù hợp với nhận định của Hội đồng xét xử, nên chấp nhận.

[4] Án phí dân sự phúc thẩm: Do kháng cáo không được chấp nhận nên Tổng Công ty T5 (EVNNPT) phải chịu.

[5] Các phần quyết định khác của Bản án sơ thẩm không bị kháng cáo, kháng nghị Hội đồng xét xử không giải quyết, có hiệu lực pháp luật kể từ ngày hết thời hạn kháng cáo, kháng nghị.