Bản án 15/2026/HNGĐ-STTranh chấp về chia tài sản sau khi ly hôn

4 Sau khi nghiên cứu các tài liệu có trong hồ sơ vụ án được thẩm tra tại phiên tòa và căn cứ vào kết quả tranh tụng tại phiên tòa, Hội đồng xét xử nhận định:

[1] Về quan hệ pháp luật tranh chấp và thẩm quyền giải quyết: Ông Nguyễn Ngọc N khởi kiện yêu cầu Tòa án giải quyết chia tài sản chung của ông và bà L trong thời kỳ hôn nhân. Mặc dù thửa đất này ngoài quyền sử dụng hợp pháp của ông và bà L còn có quyền sở hữu của thành viên hộ, tuy nhiên Hội đồng xét xử thấy rằng việc nguồn gốc tài sản hình thành trong thời kỳ hôn nhân, việc chia tài sản thực hiện sau khi quan hệ hôn nhân đã chấm dứt nên quan hệ tranh chấp vẫn là quan hệ hôn nhân gia đình thuộc thẩm quyền giải quyết của Tòa án theo quy định tại khoản 1 Điều 28 của Bộ luật tố tụng dân sự. Bị đơn bà L đang cư trú tại thôn Đ, xã T, tỉnh Gia Lai nên theo quy định tại điểm a khoản 1 Điều 35, điểm a khoản 1 Điều 39 của Bộ luật tố tụng dân sự sửa đổi, bổ sung năm 2025 thì vụ án thuộc thẩm quyền giải quyết của Tòa án nhân dân khu vực 2 – Gia Lai, tỉnh Gia lai.

[2] Tại phiên tòa, người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan chị Nguyễn Thị Hồng S, chị Nguyễn Lê Thu H vắng mặt nhưng bà Lê Thị L là người đại diện hợp pháp có mặt. Chị Nguyễn Thị Thu H1 vắng mặt lần thứ 02 không có lý do.

Do đó, áp dụng Điều 227, Điều 228 của Bộ luật tố tụng dân sự, Hội đồng xét xử vẫn tiến hành xét xử vắng mặt chị Nguyễn Thị Hồng S, chị Nguyễn Lê Thu H.

[3] Các đương sự thống nhất thửa đất số 101, tờ bản đồ 39, tọa lạc thôn Đ, xã T, tỉnh Gia Lai, được Ủy ban nhân dân huyện T cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất số BU 510942 ngày 31/7/2015 là tài sản chung của hộ gia đình gồm 05 thành viên là ông Nguyễn Ngọc N, bà Lê Thị L, anh Nguyễn Lê Duy K, chị Nguyễn Thị Hồng S, chị Nguyễn Lê Thu H. Việc xác định nguồn gốc đất này phù hợp với kết quả xác minh tại UBND xã T rằng nguồn gốc đất là của nhà nước cấp năm 2000. Mặc dù ông N, bà L cho rằng vợ chồng ông bà là người nộp tiền đất, nộp thuế cho nhà nước để được sử dụng đất, tuy nhiên ông N, bà L đều thống nhất phân chia đều cho các thành viên hộ.

Do đó, áp dụng Điều 215 của Bộ luật dân sự, Hội đồng xét xử xác định quyền sử dụng thửa đất số 101, tờ bản đồ số 39 thuộc quyền sử dụng chung của hộ gồm ông N, bà L, anh K, chị S và chị Nguyễn Lê Thu H.

[4] Trên thửa đất còn có ngôi nhà cấp

04. Ông N, bà L, anh K thống nhất trước khi ông N, bà L ly hôn thì ông bà đã xây dựng nhà trên đất. Sau khi ông L chuyển đi nơi khác sinh sống, bà L và anh K có tu sửa các hạng mục như chứng thư thẩm định gồm: Nhà vệ sinh, sân xi măng, đắp đất tôn nền, mái tole trước nhà, mái tole sau nhà, cổng ngõ, tường rào, bộ cửa sắt (cửa chính), trần khung T1, lát gạch men trắng và xám công trình xây dựng,, 01 cửa gỗ, 05 cửa sắt, mái tole từ công trình phụ đến phòng ngủ, cải tạo hệ thống điện đi nổi trong nhà. Mặc dù ông N cho rằng vợ chồng anh K, chị Nguyễn Thị Thu H1 cùng bà L ở thì phải tu sửa và ông không đồng ý tính giá trị phần này. Tuy nhiên Hội đồng xét xử thấy rằng các tài sản trên được tạo lập hợp pháp, tồn tại thực tế, có giá trị kinh tế và gắn liền với thửa đất đang tranh chấp. Việc không xem xét mà để người được chia giao được hưởng lợi từ công sức, chi phí đầu tư của anh K, chị Nguyễn Thị Thu H1 và bà L mà không phải hoàn trả, trái với nguyên tắc công bằng quy định tại Điều 3 của Bộ luật dân sự.

Do đó, Hội đồng xét xử vẫn tính giá trị các công trình mà anh K, chị Nguyễn Thị Thu H1 cùng 5 bà L đã sửa chữa để phân chia.

[5] Xét về mặt giá trị, theo chứng thư thẩm định giá ngày 11 tháng 11 năm 2025, quyền sử dụng đất có giá trị 714.960.000 đồng, mỗi thành viên hộ sẽ được chia 714.960.000 đồng/5 = 142.992.000 đồng. Công trình xây dựng nhà cấp 04 có giá 116.991.531 đồng, đây là tài sản chung trong thời kỳ hôn nhân của ông N, bà L nên giá trị mỗi người được chia là 116.991.531 đồng/2 = 58.495.765,5 đồng. Các hạng mục do vợ chồng anh K, chị Nguyễn Thị Thu H1 cùng bà L tạo lập có tổng giá trị 100.274.194 đồng, trong đó bao gồm hạng mục bộ cửa sắt (cửa chính) 01 cửa gỗ, 05 cửa sắt chưa định giá được nhưng thống nhất giá là 10.000.000 đồng. vợ chồng anh K, chị Nguyễn Thị Thu H1 được chia ½ tương đương 100.274.194 đồng/2 = 50.137.097 đồng, ½ còn lại là của bà L. Như vậy, áp dụng Điều 212 của Bộ luật dân sự, các Điều 33, 59 của Luật hôn nhân gia đình, nếu chia theo giá trị, phần của ông N được nhận là 142.992.000 đồng + 58.495.765,5 đồng = 201.487.765,5 đồng. Phần của bà L được nhận là 142.992.000 đồng + 58.495.765,5 đồng + 50.137.097 đồng = 251.624.862,5 đồng. Phần của anh K, chị S, chị Nguyễn Lê Thu H được nhận là 142.992.000 đồng. Phần của anh K, chị Nguyễn Thị Thu H1 được nhận chung là 50.137.097 đồng.

[6] Xét yêu cầu được nhận bằng hiện vật của các đương sự, Hội đồng xét xử thấy rằng quyền sử dụng đất là đất được Nhà nước cấp cho hộ gia đình tại thời điểm các con còn chưa thành niên, việc quản lý, sử dụng đất do cha, mẹ thực hiện; nhà ở được tạo lập trong thời kỳ hôn nhân là tài sản chung của ông N, bà L. Trong quá trình thỏa thuận giải quyết phân chia, các thành viên hộ thống nhất giá nhà đất là 1.500.000.000 đồng và chị S sẽ thanh toán lại giá trị cho anh K cũng như thành viên khác, tuy nhiên anh K không đồng ý mà anh đưa ra giá 1.000.000.000 đồng và anh nhận bằng hiện vật là thiếu thiện chí, không bảo vệ quyền lợi chung của các thành viên hộ gia đình. Mặt khác, trong quá trình giải quyết vụ án, anh K, chị Nguyễn Thị Thu H1 có thái độ, lời lẽ chưa phù hợp đăng tải lên mạng xã hội facebook là đã vi phạm nghiêm trọng nghĩa vụ của con đối với cha mẹ quy định tại Điều 70 của Luật hôn nhân và gia đình. Tài sản này cũng không thể phân chia bằng hiện vật. Việc tại phiên tòa anh K đồng ý thanh toán với giá 1.500.000.000 đồng không thể thay thế cho việc anh có thể được nhận bằng hiện vật vì ngoài việc xem xét về giá trị thì nhu cầu sử dụng cũng cần phải đặt ra để xem xét, giải quyết. Ông N và bà L đều yêu cầu nhận bằng hiện vật nhưng xét về thời gian và nhu cầu sử dụng thì bà L là người quản lý nhà đất này lâu hơn, bà là phụ nữ, việc tạo lập chỗ ở khó khăn hơn so với ông N.

Do đó, áp dụng khoản 2 Điều 219 của Bộ luật dân sự, Hội đồng xét xử chia giao cho bà L được quản lý, sử dụng nhà và đất, bà L thanh toán lại giá trị cho các thành viên hộ, trong đó thanh toán cho ông N 201.487.765,5 đồng, làm tròn thành 201.488.000 đồng, thanh toán cho anh K, chị S, chị Nguyễn Lê Thu H mỗi người 142.992.000 đồng, thanh toán cho vợ chồng anh K, chị Nguyễn Thị Thu H1 50.137.097 đồng, làm tròn thành 50.137.000 đồng.

[7] Về chi phí xem xét, thẩm định tại chỗ và định giá tài sản: Tổng chi phí xem xét, thẩm định tại chỗ và định giá tài sản là 15.000.000 đồng. Các đương sự phải chịu án phí tương ứng tỉ lệ tài sản mà mình được chia theo quy định tại Điều 157, Điều 165 của Bộ luật tố tụng dân sự. Trong đó ông N phải chịu 3.243.000 đồng; bà 6 L phải chịu 4.049.000 đồng; anh K, chị S, chị Nguyễn Lê Thu H mỗi người phải chịu 2.301.000 đồng; vợ chồng anh K, chị Nguyễn Thị Thu H1 phải chịu chung 805.000 đồng. Vì ông N đã nộp tạm ứng trước nên các đương sự phải thanh toán lại cho ông N số tiền này.

[8] Về án phí: Theo quy định tại Điều 147 Bộ luật tố tụng dân sự, Điều 27 Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30 tháng 12 năm 2016 của Ủy ban thường vụ Quốc hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí, lệ phí Tòa án, các đương sự phải chịu án phí tương ứng bởi giá trị tài sản mà mình được nhận. Ông N phải chịu 201.488.000 × 5% = 10.074.400 đồng, làm tròn thành 10.074.000 đồng. Bà L phải chịu 251.625.000 × 5% = 12.581.250 đồng, làm tròn thành 12.581.000 đồng. Anh K, chị S, chị Nguyễn Lê Thi H2 mỗi người phải chịu 142.992.000 × 5%= 7.149.600 đồng, làm tròn thành 7.150.000 đồng. Vợ chồng anh K, chị Nguyễn Thị Thu H1 phải chịu chung 50.137.000 × 5%= 2.506.850 đồng, làm tròn thành 2.507.000 đồng.