Bản án 05/2026/DS-STTranh chấp về quyền sở hữu và các quyền khác đối với tài sản

Trên cơ sở nội dung vụ án, căn cứ vào các tài liệu có trong hồ sơ vụ án đã được thẩm tra tại phiên tòa cũng như căn cứ vào kết quả tranh tụng tại phiên tòa, ý kiến của Kiểm sát viên, Hội đồng xét xử nhận định như sau:

[1] Về quan hệ tranh chấp và thẩm quyền giải quyết vụ án: Nguyên đơn khởi kiện yêu cầu bị đơn trả lại giấy chứng nhận quyền sử dụng đất nên xác định quan hệ tranh chấp là “Đòi lại giấy chứng nhận quyền sử dụng đất”, bị đơn cư trú tại xã S, tỉnh Lâm Đồng nên thuộc thẩm quyền giải quyết của Tòa án nhân dân khu vực 15 – Lâm Đồng quy định tại khoản 2 Điều 26, Điều 35, điểm a khoản 1 Điều 39 Bộ luật tố tụng dân sự.

[2] Bị đơn Lê Thị T đã được triệu tập hợp lệ đến lần thứ hai nhưng vẫn cố tình vắng mặt tại phiên tòa, việc vắng mặt này được coi như từ bỏ quyền, lợi ích hợp pháp của mình nên Hội đồng xét xử tiến hành xét xử vắng mặt bị đơn là phù hợp với quy định tại điểm b khoản 2 Điều 227 Bộ luật tố tụng dân sự. Ông Nguyễn Quốc D rút yêu cầu khởi kiện đối với ông Trần Quốc T1 về việc tuyên hợp đồng ủy quyền là vô hiệu do giả tạo, nay chỉ yêu cầu bà Lê Thị T phải trả lại bản chính giấy chứng nhận quyền sử dụng đất. Đây là sự tự nguyện của ông D không vượt quá phạm vi khởi kiện ban đầu nên Hội đồng xét xử chấp nhận, đình chỉ xét xử đối với yêu cầu đã rút.

[3] Về nội dung khởi kiện: Yêu cầu bà Lê Thị T phải trả lại bản chính giấy chứng nhận quyền sử dụng đất. [3.1] Ông Nguyễn Quốc D, ông Trần Quốc T1, bà Lê Thị T đều thống nhất thừa nhận có sự việc: - Ngày 15/4/2024, ông Nguyễn Quốc D có vay bà Lê Thị T số tiền 60.000.000 đồng (sáu mươi triệu đồng). 4 - Để làm tin cho khoản vay trên, ông D đã thế chấp cho bà T bản chính Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất số DN 260174 do Văn phòng đăng ký đất đai tỉnh B cấp ngày 18/01/2024 đứng tên Nguyễn Quốc D. - Hiện bà T là người giữ bản chính Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất trên. [3.2] Xét yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn: Theo quy định tại Điều 105 Bộ luật dân sự thì “Tài sản là vật, tiền, giấy tờ có giá và quyền tài sản”. Theo từ điển Tiếng Việt thì: Vật là cái có hình khối mà con người có thể nhận biết được: vật báu, vật tùy thân, vật chướng ngại, đồ vật... hoặc vật là bộ phận của thế giới vật chất có thể đáp ứng nhu cầu của con người và con người có thể kiểm soát được. Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất là một bộ phận của thế giới vật chất, được phát hành ra để đáp ứng nhu cầu của con người và con người có thể kiểm soát được. Cho nên nó cũng là một loại tài sản. Điều 110 Bộ luật dân sự quy định về vật chính và vật phụ: “1. Vật chính là vật độc lập, có thể khai thác công dụng theo tính năng.

2. Vật phụ là vật trực tiếp phục vụ cho việc khai thác công dụng của vật chính, là một bộ phận của vật chính, nhưng có thể tách rời vật chính.

3. Khi thực hiện nghĩa vụ chuyển giao vật chính thì phải chuyển giao cả vật phụ, trừ trường hợp có thỏa thuận khác”. Thửa đất số 85, tờ bản đồ số 22, diện tích 608m² địa chỉ thửa đất thôn H, xã T, thị xã L, tỉnh Bình Thuận là tài sản thuộc quyền sử dụng của ông Nguyễn Quốc D. Ông D đã được Văn phòng đăng ký đất đai tỉnh B cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất số DN 260174 ngày 18/01/2024. Như vậy, thửa đất số 85, tờ bản đồ số 22, diện tích 608m² là vật chính và Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất số DN 260174 ngày 18/01/2024 là vật phụ. Tại Điều 166 Bộ luật dân sự quy định: “Chủ sở hữu, chủ thể có quyền khác đối với tài sản có quyền đòi lại tài sản từ người chiếm hữu, người sử dụng tài sản, người được lợi về tài sản không có căn cứ pháp luật”. Trong quá trình giải quyết vụ án, bà T đã được Tòa án giải thích về việc có quyền làm đơn khởi kiện yêu cầu ông D trả 60.000.000 đồng (sáu mươi triệu đồng) tiền gốc và lãi nhưng đến nay bà T không thực hiện quyền. Việc bà T giữ bản chính giấy chứng nhận quyền sử dụng đất của ông D là không đúng quy định pháp luật, cản trở việc thực hiện quyền của người sử dụng đất.

Vì vậy, cần chấp nhận yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn, buộc bà T phải có trách nhiệm trả lại cho ông D bản chính Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu ở nhà và tài sản khác gắn liền với đất số DN 260174 do Văn phòng đăng ký đất đai tỉnh B cấp ngày 18/01/2024 đứng tên Nguyễn Quốc D. 5

[4] Ý kiến của đại diện Viện kiểm sát nhân dân khu vực 15 – Lâm Đồng tại phiên tòa là có căn cứ và phù hợp nên chấp nhận.

[5] Về án phí: Căn cứ khoản 2 Điều 26 Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án, bị đơn phải chịu toàn bộ án phí dân sự sơ thẩm trong trường hợp toàn bộ yêu cầu của nguyên đơn được Tòa án chấp nhận.

Do đó, bà Lê Thị T phải chịu 300.000 đồng án phí dân sự sơ thẩm.