Quyết định 1759/QĐ-UB Về việc ban hành Quy định tạm thời tiêu chuẩn đàn bò giống trên địa bàn tỉnh Tuyên Quang

Thực hiện kết luận của Ban thường vụ Tỉnh ủy về việc phát triển đàn bò trên địa bàn tỉnh Tuyên Quang;

Quy định tạm thời tiêu chuẩn đàn bò giống trên địa bàn tỉnh Tuyên Quang (Ban hành kèm theo Quyết định số 1579/QĐ-UB ngày 28/9/2001)

1. Quy định tạm thời tiêu chuẩn đàn bò giống làm cơ sở tiến hành kiểm kê đánh giá chất lượng toàn bộ đàn bò hiện có trên địa bàn tỉnh Tuyên Quang đến thời điểm 01/10/2001.

2. Qui định này áp dụng để giám định, bình tuyển, chọn lọc, đàn bò cái sinh sản, bò cái hậu bị, đàn bò đực giống lai Sind và tổ chức quản lý đàn bò giống đủ tiêu chuẩn để thực hiện công tác lai cải tạo giống.

A. Tiêu chuẩn bò cái sinh sản

I. Tiêu chuẩn:

Bò cái được tuyển chọn làm giống phải đạt tiêu chuẩn sau:

Bò cái phải có sức khoẻ tốt, các bộ phận thân mình cân đối, đặc biệt là bầu vú và núm vú phát triển to đều.

Đầu và cổ phải thanh nhẹ, cân đối, ngực rộng, sâu và nở nang, lưng dài rộng, bụng to và tròn, có hàm răng đều đặn và trắng bóng (biểu hiện sức khoẻ tốt và giúp cho việc nhai nghiền thức ăn được tốt).

Mông nở nang, có chiều rộng và chiều dài, mông ít dốc, khoảng cách giữa 2 xương chậu rộng, bầu vú phát triển, 4 núm vú phân bố đều đặn, 4 chân vững chắc, không ở tư thế vòng kiềng.

Tầm vóc phải to, khỏe.

Trọng lượng 6 tháng tuổi đạt từ 63-65 kg.

Trọng lượng 12 tháng tuổi đạt 85 - 90 kg.

Trọng lượng 18-20 tháng tuổi đạt 126-140 kg.

Bò cái 5 năm tuổi: khối lượng đạt 180 - 200 kg trở lên.

Chọn những bò cái sinh sản có khoảng cách giữa 2 lứa đẻ từ 12-15 tháng (hoặc 1 lứa/năm hay 1,2 lứa/năm).

Chọn những bò cái sinh sản có bê khi 3 tháng tuổi đạt trọng lượng 30-40 kg/ con trở lên.

Chọn bò cái sinh sản để chăn nuôi, nên chọn bò đã đẻ từ 2 đến 3 lứa (khoảng 5-6 năm tuổi).

II. Phương pháp xác định tuổi, khối lượng bò:

1. Phương pháp xác định tuổi.

Có 2 phương pháp:

a. Phương pháp 1: Phỏng vấn chủ gia súc, để xác định tuổi của bò.

b. Phương pháp 2: Xem răng để đoán tuổi cho bò:

Bò trưởng thành có 32 răng: 8 răng cửa, 24 răng hàm. Hàm trên không có răng cửa. Khi mới sinh bê đã có 2-3 đôi răng cửa sữa, giữa. Sau 20 ngày đã có đủ 8 răng cửa sữa.

2 răng cửa sữa giữa thay vào khoảng 2 tuổi.

2 răng cửa sữa cạnh thay vào khoảng 3 tuổi.

2 răng cửa sữa áp góc thay vào khoảng 4 tuổi.

2 răng cửa sữa góc thay vào khoảng 5 tuổi. Khi đã 14, 8 răng cửa trưởng thành.

Mòn răng: Từ 6 tuổi trở lên nếu muốn định tuổi trâu, bò thì phải căn cứ vào độ mòn của răng vĩnh cửu.

+ 6 tuổi tất cả răng cửa đều mòn, 2 răng cửa có vết si tinh dài.

+ 7 tuổi 2 răng cửa giữa sỉ tinh hình chữ nhật, 2 răng cửa cạnh sỉ tinh hình vệt dài.

2.Phương pháp xác định khối lượng: Có 2 phương pháp xác định khối lượng;

a. Phương pháp 1:

Đo chiều dài thân chéo, số đo vòng ngực rồi tính trọng lượng theo công thức:

P=WN²x DTC x 90

P: Trọng lượng tính bằng kg

VN: Vòng ngực tinh bằng mét

DTC: Dài thân chéo tính bằng mét

Trong đó:

Dài thân chéo: Là khoảng cách từ chỗ lồi phía trước của xương bả vai cánh tay đến phía sau u xương ngồi (dùng thước dây hoặc thước gậy để đo).

Vòng ngực: Là chu vi lồng ngực tiếp giáp với phía sau xương bả vai ( dùng thước dây để đo).

b. Phương pháp 2: Để tham khảo, so sánh bằng cách đo vòng ngực (tính bằng cm), sau đó tra bảng tương quan giữa số đo vòng ngực và trọng lượng bò (có phụ biểu kèm theo).

3. Phương pháp giám định, xếp cấp chất lượng bò cái sinh sản

a - Xếp cấp theo ngoại hình.

Nhìn ngoại hình con vật để đánh giá cho điểm rồi sau đó căn cứ vào điểm xếp cấp ngoại hình bò cái.

Khi đánh giá bò cái, tuỳ theo nhiều hay ít khuyết tật mà hạ bớt ít, hay

+ Xếp cấp ngoại hình theo điểm.

Cấp ngoại hình Đặc cấp: Tổng số điểm 80 trở lên

Cấp I: Tổng số điểm từ 70 - 79 điểm

Cấp II: Tổng số điểm 60 - 69 điểm

Cấp III: Tổng số điểm từ 50 - 59 điểm

b. Xếp cấp theo khối lượng (kg)

c. Xếp cấp khả năng sinh sản:

+ Cấp sinh sản là đặc cấp nếu khối lượng bê 3 tháng tuổi đạt 40 kg trở lên.

+ Cấp sinh sản là cấp I nếu khối lượng bê 3 tháng tuổi đạt 35 - 39 kg.

+ Cấp sinh sản là cấp II nếu khối lượng bé 3 tháng tuổi > 10 - 34 kg.

+ Cấp sinh sản là cấp III nếu khối lượng bé 3 tháng tuổi đạt 25 - 29 kg.

d. Xếp cấp tổng hợp bò cái sinh sản.

Trước hết xếp cấp sơ bộ giữa 2 cấp ngoại hình và khối lượng,

Sau khi có kết quả xếp cấp tổng hợp (giữa cấp sơ bộ và khả năng sinh sản), B- Tiêu chuẩn bò đực giống

Bò đực giống là bò lai Sind, phải đảm bảo tiêu chuẩn:

Thân hình ngắn, chân cao, mình lép. Bò đực có u vai rất cao, đầu to, trán gồ, rộng, sừng ngắn, cổ ngắn vạm vỡ, ngực sâu, mông nở, lông màu cánh dán hoặc nâu thẫm, tai to rũ xuống, có yếm và nếp da dưới rốn rất phát triển, dịch hoàn cân đối và mềm mại không quá sệ xuống.

Đặc cấp kỷ lục: 85 điểm trở lên

Đặc cấp: 80-84 điểm

Cấp I : 75-79 điểm

Cấp II: 70-74 điểm

2. Bảng Xếp Theo Khối Lượng (Đơn vị: kg)

III. Tổ chức thực hiện

Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn chịu trách nhiệm chủ trì, phối hợp cùng Uỷ ban nhân dân các huyện, thị xã tổ chức triển khai, thực hiện việc kiểm kê, bình tuyển đàn bò giống đủ tiêu chuẩn theo quy định này. Tổng hợp kết quả kiểm kê, bình tuyển đàn bò giống đủ tiêu chuẩn báo cáo UBND tỉnh.

Quy định này có hiệu lực kể từ ngày ký.

Trong quá trình thực hiện nếu có gì vướng mắc cần sửa đổi, bổ sung báo cáo về Uỷ ban nhân dân tỉnh.

Vũ Mạnh Thắng (Tài liệu tham khảo - Kế hoạch quyết định số 679/QD-UB ngày 18/9/2001)