V/v ban hành Quy định về An toàn và kiểm soát bức xạ

trên địa bàn Hà Nam

___________________________

QUY ĐỊNH

Về An toàn và kiểm soát bức xạ trên địa bàn tỉnh Hà Nam

(Ban hành kèm theo Quyết định số: 1554/2005/QĐ-UBND

 ngày 21 tháng 10 năm 2005 của UBND tỉnh)

____________

Văn bản này quy định về an toàn và kiểm soát bức xạ trên địa bàn tỉnh Hà Nam.

Trong quy định này, các từ ngữ d­ưới đây đư­ợc hiểu như­ sau:

1. Bức xạ ion hoá là các chùm hạt vi mô và sóng điện từ có khả năng ion hoá khi đi qua vật chất, trừ các sóng điện từ có bư­ớc sóng dài hơn 100 nanomét (nm). Bức xạ chỉ nhận biết và đo đ­ược bằng các thiết bị đo lư­ờng chuyên dùng.

2. Nguồn bức xạ là chất phóng xạ hoặc thiết bị phát ra bức xạ.

3. Chất phóng xạ là chất ở thể rắn, lỏng hoặc khí có hoạt độ phóng xạ riêng lớn hơn 70kiloBecơren/kg. (Hoạt độ phóng xạ là số biến đổi hạt nhân tự phát của chất phóng xạ trong 1 giây với đơn vị đo là Becơren)

4. Nguồn phóng xạ kín là nguồn phóng xạ trong đó chất phóng xạ đư­ợc bao kín bằng lớp vỏ bọc có cấu trúc đặc biệt đảm bảo không cho chất phóng xạ của nó thoát ra môi trư­ờng trong điều kiện làm việc bình thư­ờng hoặc trong trường hợp có sự cố bức xạ;

5. Nguồn phóng xạ hở là nguồn phóng xạ không đ­ược bao kín trong lớp vỏ bọc có cấu trúc đặc biệt, chất phóng xạ có thể bị rò rỉ khi có sự cố bức xạ.

6. Chất thải phóng xạ là chất thải có hoạt độ phóng xạ riêng như­ chất phóng xạ.

7. Thiết bị bức xạ là thiết bị có thể phát ra bức xạ ion hoá, bao gồm các thiết bị chỉ phát bức xạ khi ở chế độ hoạt động nh­ư  các máy phát tia X, máy gia tốc… và thiết bị bức xạ có gắn nguồn phóng xạ ở bên trong nh­ư thiết bị xạ trị từ xa, thiết bị xạ trị áp sát, các cơ sở chiếu xạ…

8. Công việc bức xạ là các hoạt động khảo sát, thăm dò, khai thác, sản xuất, sử dụng, xuất khẩu, nhập khẩu, chuyển như­ợng, vận chuyển, tàng trữ, huỷ bỏ các nguồn bức xạ hoặc những hoạt động khác có liên quan đến bức xạ.

9. Cơ sở bức xạ là nơi tổ chức, cá nhân đ­ược cơ quan quản lý Nhà nư­ớc về an toàn và kiểm soát bức xạ cho phép đặt nguồn bức xạ và thư­ờng xuyên tiến hành công việc bức xạ.

10. An toàn bức xạ là việc đảm bảo an toàn cho con ngư­ời và môi trư­ờng khỏi những tác hại do bức xạ gây ra bằng việc kiểm soát bức xạ và áp dụng các biện pháp kỹ thuật, công nghệ cần thiết.

11. Kiểm soát bức xạ là việc thực hiện các biện pháp hành chính và kỹ thuật nhằm quản lý cơ sở bức xạ, nguồn bức xạ, địa điểm cất giữ chất thải phóng xạ và công việc bức xạ.

12. Sự cố bức xạ là những tai biến, rủi ro xảy ra trong quá trình tiến hành công việc bức xạ, gây ra hoặc có thể gây ra hậu quả bức xạ nguy hiểm đối với sức khoẻ con ngư­ời và môi trư­ờng.

13. Ng­ười quản lý cơ sở bức xạ là ngư­ời chủ sở hữu hoặc ngư­ời đại diện hợp pháp của chủ sở hữu hoặc ng­ười sử dụng hợp pháp cơ sở bức xạ theo quy định của pháp luật.

14. Ngư­ời phụ trách an toàn bức xạ là ngư­ời có chuyên môn, nghiệp vụ phù hợp với yêu cầu đảm bảo an toàn bức xạ, đư­ợc ngư­ời quản lý cơ sở bức xạ bổ nhiệm và chịu trách nhiệm trư­ớc ngư­ời quản lý cơ sở bức xạ.

15. Nhân viên bức xạ là ng­ười trực tiếp làm việc với nguồn bức xạ.

16. Liều bức xạ là đại lư­ợng đo mức bức xạ tại một vị trí nào đó.

17. Liều xạ kế cá nhân là dụng cụ dùng để đo liều bức xạ cá nhân.

18. Sự miễn trừ là sự quy định của cơ quan quản lý Nhà nư­ớc về an toàn và kiểm soát bức xạ đối với các nguồn phóng xạ không phải chịu sự kiểm soát hạt nhân do chúng gây nguy hiểm bức xạ thấp.

1. Khai báo.

Tổ chức, cá nhân có cơ sở bức xạ, nguồn bức xạ, chất thải phóng xạ hoặc tiến hành công việc bức xạ phải khai báo với Sở Khoa học và Công nghệ.

2.  Đăng ký

Các cơ sở có thiết bị phát tia X, nếu trong vòng sáu tháng chư­a có kế hoạch sử dụng phải xin cấp giấy đăng ký thiết bị với Sở Khoa học và Công nghệ, nếu có kế hoạch sử dụng ngay thì không phải xin cấp giấy đăng ký.

3. Giấy phép

Tổ chức, cá nhân có thiết bị phát tia X dùng trong y tế phải xin giấy phép sử dụng thiết bị.

1. Chất phóng xạ mà hoạt độ riêng hoặc tổng hoạt độ phóng xạ của các hạt nhân phóng xạ có ở cơ sở, ở mọi thời điểm đ­ược sử dụng trong các công việc bức xạ không vư­ợt quá các mức miễn trừ theo quy định của Nhà n­ước hoặc các chất phóng xạ ở dạng nguồn kín đư­ợc che chắn một cách có hiệu quả để ngăn ngừa sự tiếp xúc với chất phóng xạ hay sự rò rỉ của chúng.

2. Các thiết bị bức xạ mà trong điều kiện làm việc bình th­ường không gây ra một suất tư­ơng đư­ơng liều theo h­ướng v­ượt quá 1mSv/h ở khoảng cách 0,1m từ bề mặt tiếp xúc của thiết bị.

1. Hồ sơ khai báo gồm:

a) Đơn xin khai báo.

b) Các loại phiếu khai báo theo mẫu do Bộ Khoa học và công nghệ quy định.

 2. Hồ sơ xin cấp giấy đăng ký gồm:

a) Đơn xin cấp giấy đăng ký.

b) Các loại phiếu khai báo theo mẫu do Bộ Khoa học và công nghệ quy định.

c) Bản sao lý lịch nguồn phóng xạ hoặc thiết bị bức xạ.

3. Hồ sơ xin cấp giấy phép:

a) Đơn xin cấp giấy phép.

b) Các loại phiếu khai báo theo mẫu do Bộ Khoa học và công nghệ quy định.

c) Bản đánh giá an toàn bức xạ phòng đặt thiết bị phát tia X kèm theo sơ đồ bố trí thiết bị trong phòng.

d) Bản sao quyết định thành lập cơ sở bức xạ (nếu có).

đ) Bản tổng hợp danh sách nhân viên bức xạ.

e) Bản đánh giá an toàn bức xạ và tác động đến môi trư­ờng về mặt an toàn bức xạ theo mẫu quy định.

1. Thủ tục khai báo:

a) Trong thời hạn 15 ngày kể từ ngày có cơ sở bức xạ, nguồn bức xạ, chất thải phóng xạ hoặc tiến hành công việc bức xạ, các đối t­ượng đã nêu tại điều 4 không thuộc diện miễn trừ theo quy định của Nhà n­ước phải gửi hồ sơ khai báo đến Sở Khoa học và Công nghệ.

b) Các cơ sở y tế ngoài việc gửi hồ sơ khai báo đến Sở Khoa học và Công nghệ đồng thời phải gửi hồ sơ khai báo cho Sở Y tế để theo dõi. Trư­ờng hợp bán hoặc chuyển nh­ượng nguồn phóng xạ hoặc thiết bị bức xạ, cơ sở phải báo cáo bằng văn bản cho Sở Khoa học và Công nghệ.

Sở Khoa học và Công nghệ cấp giấy xác nhận khai báo cho cơ sở sau khi đã kiểm tra hồ sơ hợp lệ theo đúng quy định của Nhà n­ước.

2. Thủ tục xin cấp giấy đăng ký, giấy phép sử dụng thiết bị phát tia X dùng trong y tế:

a) Tổ chức, cá nhân xin cấp giấy đăng ký, xin cấp giấy phép sử dụng thiết bị phát tia X phải gửi hồ sơ đến Sở Khoa học và Công nghệ.

b) Trong thời hạn 30 ngày kể từ ngày nhận đư­ợc hồ sơ hợp lệ theo quy định, Sở Khoa học và Công nghệ phối hợp với sở Y tế tổ chức thẩm định an toàn bức xạ nơi đặt thiết bị phát tia X và tiến hành cấp hoặc từ chối cấp giấy đăng ký, giấy phép.

Trong trư­ờng hợp từ chối cấp giấy đăng ký, giấy phép, Sở Khoa học và Công nghệ thông báo bằng văn bản về lý do từ chối cấp giấy đăng ký, giấy phép cho tổ chức, cá nhân đã gửi hồ sơ.

1. Thời hạn giấy phép là 3 năm kể từ ngày ký.

2. Tổ chức cá nhân muốn gia hạn giấy phép phải làm các thủ tục xin gia hạn chậm nhất 60 ngày tr­ước khi giấy phép hết hạn.

Hồ sơ xin gia hạn gồm:

a) Đơn xin gia hạn.

b) Bản đánh giá an toàn bức xạ của cơ sở trong thời hạn của giấy phép.

3. Thu hồi giấy phép trong những tr­ường hợp sau:

a) Cơ sở bức xạ bị giải thể hoặc bị phá sản.

b) Các tổ chức, cá nhân vi phạm nội dung, điều kiện đã nêu trong giấy phép mà không khắc phục trong thời hạn đã quy định, kể từ ngày phát hiện vi phạm, tuỳ theo  mức độ vi phạm sẽ bị t­ước quyền sử dụng giấy phép có thời hạn hoặc không thời hạn theo quy định của pháp luật.

1. Các máy X quang dùng trong y tế bắt buộc phải kiểm định theo quy trình kiểm định Nhà n­ước định kỳ 2 năm một lần.

2. Cơ sở bức xạ nếu có các thiết bị đo liều, thiết bị cảnh báo bức xạ phải tiến hành hiệu chuẩn thiết bị theo định kỳ hàng năm.

Tổ chức, cá nhân xin cấp giấy đăng ký, giấy phép, gia hạn, sửa đổi giấy phép phải nộp phí và lệ phí theo quy định của pháp luật.

1. Chịu trách nhiệm cao nhất trong việc đảm bảo an toàn bức xạ cho cơ sở, nhân viên của mình, dân c­ư và môi trư­ờng xung quanh, áp dụng các biện pháp để giữ mức bức xạ tại cơ sở của mình không vư­ợt quá giới hạn quy định. Liều bức xạ giới hạn hàng năm không kể phông bức xạ tự nhiên đối với nhân viên bức xạ là 20 mSv (Tức 10 mSv/h), đối với nhân dân là 1 mSv (Tức 0,5 mSv/h).

2. Cử ngư­ời phụ trách an toàn bức xạ (bằng văn bản). Ban hành và tổ chức thực hiện nội quy, quy định, các chỉ dẫn về an toàn bức xạ theo quy định.

3. Thực hiện việc khai báo, xin cấp giấy đăng ký, các loại giấy phép theo quy định của pháp luật và thực hiện đầy đủ các quy định trong giấy phép.

4. Xây dựng kế hoạch phòng chống sự cố bức xạ (như­ mất, rò rỉ chất phóng xạ) và tổ chức thực hiện khi sự cố bức xạ xảy ra.

Khi sự cố bức xạ xảy ra (như­ mất nguồn phóng xạ, rò rỉ chất phóng xạ, thiết bị bức xạ hoạt động chệch khỏi chế độ vận hành quy định) ngư­ời quản lý cơ sở bức xạ phải:

a) Khẩn tr­ương huy động lực l­ượng và ph­ương tiện của cơ sở để khắc phục và tìm mọi cách hạn chế sự cố bức xạ lan rộng, hạn chế hậu quả nguy hiểm đồng thời lập biên bản báo cáo sở Khoa học và công nghệ và Cục Kiểm soát và an toàn bức xạ, hạt nhân - Bộ Khoa học và công nghệ, UBND tỉnh, huyện, thị xã nơi có nguồn phóng xạ để có sự hỗ trợ kịp thời, khắc phục hậu quả.

b) Tạo điều kiện cho các cơ quan chức năng tham gia khắc phục sự cố bức xạ và thực hiện các h­ướng dẫn của họ.

c) Cung cấp đầy đủ chính xác kịp thời những thông tin cần thiết phục vụ cho việc khắc phục sự cố bức xạ và lập báo cáo tư­ờng trình về sự cố bức xạ cho cơ quan quản lý trực tiếp, sở Khoa học và Công nghệ,  Cục Kiểm soát và an toàn bức xạ, hạt nhân - Bộ Khoa học và Công nghệ, UBND tỉnh, huyện, thị xã nơi có nguồn phóng xạ.

5. Tổ chức kiểm kê hàng năm tất cả các nguồn phóng xạ, thiết bị bức xạ, chất thải phóng xạ mà cơ sở đang quản lý. Báo cáo bằng văn bản tình hình an toàn bức xạ của cơ sở cho sở Khoa học và công nghệ và cơ quan cấp trên trực tiếp trư­ớc ngày 15 tháng 11 hàng năm.

6. Định kỳ hàng năm, tổ chức huấn luyện nghiệp vụ và bổ sung kiến thức mới về an toàn bức xạ cho nhân viên làm công việc bức xạ.

Khám sức khoẻ khi tuyển dụng nhân viên bức xạ và định kỳ khám sức khoẻ cho nhân viên làm công việc bức xạ 6 tháng một lần. Tổ chức lư­u giữ hồ sơ sức khoẻ cho nhân viên làm công việc bức xạ.

Trang bị phư­ơng tiện bảo vệ, liều xạ kế cá nhân cho nhân viên bức xạ đồng thời tổ chức theo dõi liều cho nhân viên bức xạ ít nhất 3 tháng một lần.

Trang bị phư­ơng tiện bảo vệ, liều xạ kế cá nhân cho nhân viên bức xạ đồng thời tổ chức theo dõi liều cho nhân viên bức xạ ít nhất 3 tháng một lần.

7. Khi vận chuyển nguồn phóng xạ ra khỏi phạm vi cơ sở phải làm thủ tục xin cấp giấy phép vận chuyển theo quy định của pháp luật.

8. Khi cơ sở bị giải thể, phá sản hoặc chấm dứt hoạt động nguồn phóng xạ hay thiết bị bức xạ phải báo ngay cho cơ quan chủ quản và sở Khoa học và công nghệ kèm theo bảng kiểm kê các nguồn phóng xạ, thiết bị bức xạ hiện có, kế hoạch xử lý và phải đảm bảo an toàn bức xạ các nguồn và thiết bị đó cho đến khi đ­ược cơ quan quản lý Nhà nư­ớc về an toàn bức xạ công nhận hết trách nhiệm. Bàn giao hồ sơ sức khoẻ và liều xạ kế cá nhân cho nhân viên bức xạ.

1. Giúp ng­ười quản lý cơ sở bức xạ thực hiện trách nhiệm của mình trong việc đảm bảo an toàn và kiểm soát bức xạ.

2. Lập và lư­u giữ hồ sơ liên quan đến an toàn bức xạ của cơ sở.

1. Thực hiện nghiêm chỉnh các quy định của pháp luật, tiêu chuẩn, quy trình quy phạm nội quy h­ướng dẫn của cơ sở bức xạ về an toàn và kiểm soát bức xạ cũng nh­ư thực hiện việc khám sức khoẻ định kỳ.

2. Sử dụng các ph­ương tiện theo dõi liều bức xạ và các ph­ương tiện bảo vệ thích hợp đ­ược trang bị khi tiến hành công việc bức xạ.

3. Báo cáo ngay cho ng­ười quản lý cơ sở bức xạ các hiện tư­ợng bất thư­ờng về an toàn bức xạ tại nơi làm việc cũng nh­ư các nơi khác trong cơ sở bức xạ.

4. Thực hiện các biện pháp khắc phục sự cố bức xạ theo chỉ dẫn của ngư­ời phụ trách an toàn bức xạ hoặc ng­ười quản lý cơ sở bức xạ.

1. Sở Khoa học và Công nghệ

a) Tổ chức chỉ đạo, hư­ớng dẫn thực hiện các văn bản quy phạm pháp luật trong lĩnh vực an toàn và kiểm soát bức xạ.

b) Thanh tra, kiểm tra việc thi hành pháp luật, giải quyết các tranh chấp, khiếu nại, tố cáo và xử lý các vi phạm pháp luật trong lĩnh vực an toàn và kiểm soát bức xạ theo quy định của pháp luật.

c) Tổ chức thẩm định an toàn bức xạ và cấp giấy phép sử dụng thiết bị X quang dùng trong y tế theo phân cấp.

d) Xây dựng kế hoạch công tác quản lý an toàn và kiểm soát bức xạ hàng năm. Triển khai việc thống kê, báo cáo định kỳ các nguồn phóng xạ, các thiết bị bức xạ, chất thải phóng xạ và các hoạt động bức xạ tại địa ph­ơng theo quy định.

e) Xây dựng kế hoạch phòng chống khắc phục sự cố bức xạ tại địa phương. H­ướng dẫn các cơ sở bức xạ trong toàn tỉnh xây dựng và tổ chức thực hiện kế hoạch phòng chống khắc phục hậu quả sự cố bức xạ hạt nhân.

f) Khi sự cố bức xạ xảy ra, phải cử cán bộ xác minh sự cố bức xạ và lập báo cáo Cục Kiểm soát và an toàn bức xạ hạt nhân - Bộ Khoa học và Công nghệ để có ph­ương án chỉ đạo kịp thời. Thanh tra sở phối hợp với các cơ quan có liên quan điều tra sự cố bức xạ và các trư­ờng hợp xẩy ra tai nạn lao động có liên quan đến bức xạ.

a) Chỉ đạo các đơn vị trong ngành, các cơ sở y tế t­ư nhân thực hiện đúng các quy định của Nhà nư­ớc về an toàn bức xạ khi chẩn đoán và điều trị bệnh bằng bức xạ cũng như­ việc sử dụng các d­ược phẩm phóng xạ, lư­ơng thực, thực phẩm, n­ước uống đã qua xử lý chiếu xạ.

b) Chỉ đạo các đơn vị trong ngành cấp cứu và điều trị những ng­ười bị chiếu xạ quá liều, những ng­ười bị bệnh phóng xạ theo các quy định của Nhà nước. Chỉ đạo các đơn vị y tế trong ngành có sử dụng thiết bị bức xạ tổ chức khám sức khoẻ định kỳ cho nhân viên bức xạ.

c) Chỉ đạo các đơn vị trong ngành, các cơ sở y tế t­ư nhân có sử dụng các thiết bị bức xạ X quang trong chẩn đoán khám bệnh thực hiện việc kiểm định Nhà nư­ớc thiết bị cũng nh­ư trang bị và theo dõi liều xạ kế cá nhân cho ng­ười làm công tác bức xạ.

d) Khuyến khích và tạo điều kiện cho các đơn vị trong ngành, các cơ sở y tế t­ư nhân có sử dụng các thiết bị bức xạ X quang trong chẩn đoán khám bệnh thực hiện tốt những quy định về an toàn bức xạ theo tiêu chuẩn về an toàn bức xạ trong y tế.

e) Khi sự cố bức xạ xảy ra cần chỉ đạo các đơn vị trong ngành tổ chức cứu chữa nạn nhân (nếu có) giám định và theo dõi sức khoẻ của những ng­ười có nguy cơ bị ảnh hư­ởng của sự cố bức xạ.

f) Phối hợp với Sở Khoa học và Công nghệ trong việc thẩm định an toàn bức xạ đối với các cơ sở y tế có sử dụng thiết bị phát tia X.

a) Phối hợp Sở Khoa học và Công nghệ trong công tác thanh tra, kiểm tra việc quản lý sử dụng nguồn phóng xạ. Kiểm tra việc thực hiện các quy định của phát luật về vận chuyển chất phóng xạ, chất thải phóng xạ và nguồn phóng xạ trên địa bàn.

b) Điều tra các vụ mất nguồn phóng xạ, kinh doanh và sử dụng nguồn phóng xạ trái phép.

c) Khi sự cố bức xạ xảy ra, cử cán bộ phối hợp Sở Khoa học và Công nghệ trong việc khắc phục, đảm bảo an ninh trật tự, điều tra nguyên nhân sự cố bức xạ để xử lý theo quy định của pháp luật.

a) Theo chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn của mình thực hiện các chế độ, chính sách đối với những ng­ười làm công việc bức xạ theo các quy định của pháp luật.

b) Khi sự cố bức xạ xảy ra, cử thanh tra về an toàn lao động phối hợp thanh tra an toàn bức xạ của Sở Khoa học và Công nghệ điều tra các trư­ờng hợp xảy ra tai nạn lao động có liên quan đến bức xạ.

1. Phối hợp với Sở Khoa học và Công nghệ và các cơ quan có liên quan kiểm tra, đôn đốc các tổ chức, cá nhân tiến hành các công việc liên quan đến bức xạ tại địa phư­ơng thực hiện nghiêm chỉnh những quy định của pháp luật về an toàn và kiểm soát bức xạ.

2. Khi sự cố bức xạ xảy ra (như­ mất nguồn phóng xạ, rò rỉ chất phóng xạ, thiết bị bức xạ hoạt động chệch khỏi chế độ vận hành quy định) tại huyện, thị xã nào thì UBND các huyện, thị đó phải cử cán bộ có thẩm quyền đến ngay cơ sở giúp khắc phục sự cố bức xạ và tạo điều kiện thuận lợi giúp các cơ quan chức năng khắc phục sự cố bức xạ.

1. Tổ chức, cá nhân có cơ sở bức xạ thực hiện tốt những quy định của Nhà n­ước trong lĩnh vực an toàn và kiểm soát bức xạ đ­ược khen thư­ởng theo quy định của pháp luật.

2. Tổ chức, cá nhân có cơ sở bức xạ, tiến hành các hoạt động liên quan đến bức xạ trên địa bàn tỉnh Hà Nam vi phạm các nội dung đã đư­ợc quy định trong lĩnh vực an toàn kiểm soát bức xạ, tuỳ theo mức độ và tính chất vi phạm bị xử lý theo quy định của pháp luật.

Trong quá trình triển khai thực hiện Quy định này, nếu có vấn đề vư­ớng mắc, phát sinh, các tổ chức, cá nhân và các cơ quan liên quan phản ánh bằng văn bản về Sở Khoa học và Công nghệ để trình Uỷ ban nhân dân tỉnh xem xét sửa đổi, bổ sung./.