Hướng dẫn 49-HD/BTGDVTW 2026 thực hiện công tác lý luận chính trị

HƯỚNG DẪN

thực hiện công tác lý luận chính trị năm 2026
-----

Căn cứ Quyết định số 246-QĐ/TW, ngày 24/01/2025 của Bộ Chính trị về chức năng, nhiệm vụ, tổ chức bộ máy của Ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương, Ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương ban hành Hướng dẫn thực hiện công tác lý luận chính trị năm 2026 như sau:

1. Tổ chức nghiên cứu, học tập, quán triệt, triển khai thực hiện Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng và các nghị quyết của Ban Chấp hành Trung ương, Bộ Chính trị, Ban Bí thư khóa XIV, nghị quyết của đảng bộ các cấp

Ban tuyên giáo và dân vận cấp ủy cấp tỉnh, ban xây dựng Đảng (hoặc ban tuyên giáo và dân vận) cấp ủy cấp xã: (1) Tham mưu cấp ủy xây dựng kế hoạch tổ chức nghiên cứu, học tập, quán triệt, tuyên truyền và triển khai thực hiện Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng, nghị quyết các Hội nghị Ban Chấp hành Trung ương Đảng khỏa XIV trong năm 2026 (sẽ có hướng dẫn cụ thể); kế hoạch quán triệt, triển khai thực hiện các nghị quyết, chỉ thị, kết luận, quy định của Bộ Chính trị, Ban Bí thư, nghị quyết của đảng bộ các cấp và chương trình hành động, kế hoạch thực hiện của cấp ủy. (2) Tham mưu cấp ủy xây dựng kế hoạch sơ kết, tổng kết, kiểm tra, giám sát việc nghiên cứu, học tập, quán triệt, tuyên truyền và triển khai thực hiện các nghị quyết, chỉ thị, kết luận, quy định của Đảng, đảng bộ địa phương, cơ quan, đơn vị.

2. Thực hiện Kết luận số 01-KL/TW, ngày 18/5/2021 của Bộ Chính trị về tiếp tục thực hiện Chỉ thị số 05-CT/TW về đẩy mạnh học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh

- Cấp ủy các cấp tiếp tục lãnh đạo, chỉ đạo, tổ chức thực hiện việc học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh gắn với việc thực hiện Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng, Nghị quyết Đại hội Đảng bộ các cấp. Đưa việc học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh vào chương trình, kế hoạch hành động thực hiện Nghị quyết của cấp ủy. Phát huy vai trò của cấp ủy, người đứng đầu trong lãnh đạo, chỉ đạo, tổ chức thực hiện việc học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh tại địa phương, cơ quan, đơn vị.

- Tổ chức nghiên cứu, học tập và quán triệt văn bản chỉ đạo mới về việc học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh; chuyên đề toàn khóa về học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh nhiệm kỳ Đại hội XIV của Đảng khi có hướng dẫn của Trung ương. Kết hợp chặt chẽ giữa đẩy mạnh học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh với triển khai thực hiện Chỉ thị số 42-CT/TW, ngày 16/01/2025 của Bộ Chính trị về tăng cường sự lãnh đạo của Đảng đối với công tác giáo dục cần, kiệm, liêm, chính, chí công vô tư; Quy định số 144-QĐ/TW, ngày 09/5/2024 của Bộ Chính trị về chuẩn mực đạo đức cách mạng của cán bộ, đảng viên trong giai đoạn mới; Hướng dẫn số 159-HD/BTGTW, ngày 03/7/2024 của Ban Tuyên giáo Trung ương (nay là Ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương) thực hiện Quy định chuẩn mực đạo đức cách mạng của cán bộ, đảng viên trong giai đoạn mới phù hợp với chức năng, nhiệm vụ, tình hình của ngành, nghề, lĩnh vực, địa phương, cơ quan, đơn vị.

- Tăng cường công tác tuyên truyền các nội dung cốt lõi của tư tưởng Hồ Chí Minh, việc học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh gắn với những nội dung cốt lõi của Văn kiện Đại hội XIV của Đảng; đa dạng hình thức tuyên truyền hướng đến tiếp cận với tất cả các tầng lớp nhân dân.

- Triển khai Giải thưởng sáng tác, quảng bá tác phẩm văn học, nghệ thuật, báo chí về chủ đề: Học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh giai đoạn 2026-2030 tại địa phương, đơn vị khi có hướng dẫn của Trung ương (dự kiến trong Quý I/2026); phát huy sức sáng tạo của đội ngũ văn nghệ sĩ, trí thức, nhà báo,...trong việc sáng tác, lan tỏa những giá trị cốt lõi của tư tưởng Hồ Chí Minh, kết quả học và làm theo Bác, tôn vinh các gương điển hình tiêu biểu.

3. Công tác tổng kết thực tiễn, nghiên cứu lý luận; bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, đấu tranh phản bác các quan điểm sai trái, thù địch

- Tập trung lãnh đạo, chỉ đạo nghiên cứu, tổng hợp các vấn đề lý luận khó, phức tạp, tồn tại trong thời gian dài, nhất là những vấn đề còn vướng mắc cần tháo gỡ, tổng kết những xu hướng mới, mô hình và những nhân tố mới.

- Triển khai Kết luận số 231-KL/TW, ngày 08/01/2026 của Bộ Chính trị về tiếp tục thực hiện Nghị quyết số 37-NQ/TW, ngày 09/10/2014 của Bộ Chính trị khóa XI về “Công tác lý luận và định hướng nghiên cứu đến năm 2030” và kế hoạch thực hiện Kết luận của Ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương (Kế hoạch thực hiện sẽ gửi sau).

- Tiếp tục đẩy mạnh thực hiện Kết luận số 89-KL/TW, ngày 25/7/2024 của Bộ Chính trị về việc tiếp tục thực hiện Nghị quyết số 35-NQ/TW, ngày 22/10/2018 của Bộ Chính trị khóa XII về tăng cường bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, đấu tranh phản bác các quan điểm sai trái, thù địch trong tình hình mới. Huy động các kênh truyền thông, nhất là trên không gian mạng để chủ động “phủ xanh thông tin tích cực” kết hợp với các chiến dịch truyền thông quy mô, bài bản; đẩy mạnh “xây” và “chống”. Chủ động nghiên cứu, đánh giá, dự báo tình hình, nắm bắt dư luận, dự báo xu hướng để định hướng thông tin, không để xảy ra bị động, bất ngờ, điểm nóng dư luận.

- Cấp ủy các cấp tiếp tục chỉ đạo triển khai thực hiện Đề án phổ biến, bồi dưỡng, cập nhật kiến thức lý luận chính trị cho cán bộ, đảng viên trên Internet; chỉ đạo, định hướng việc tổ chức các cuộc thi tìm hiểu về những chủ trương, quan điểm, nhiệm vụ, giải pháp của các chỉ thị, nghị quyết, kết luận của Đảng bằng các hình thức khác nhau, như tổ chức trên Hệ thống phổ biến, bồi dưỡng, cập nhật kiến thức lý luận chính trị cho cán bộ, đảng viên trên Internet, trên các trang web, Cổng Thông tin điện tử của các ban, bộ, ngành, địa phương.

4. Công tác giáo dục lý luận chính trị

4.1. Tập trung nâng cao chất lượng bồi dưỡng, cập nhật kiến thức lý luận chính trị cho cán bộ, đảng viên, công chức, viên chức, báo cáo viên, tuyên truyền viên, đoàn viên, hội viên thuộc các cơ quan, đơn vị, tổ chức trong hệ thống chính trị, nhất là ở xã, phường, đặc khu; người hoạt động không chuyên trách ở thôn, tổ dân phố

- Ban tuyên giáo và dân vận các Tỉnh ủy, thành ủy căn cứ Quy định số 360-QĐ/TW, ngày 29/8/2025 của Ban Bí thư về chức năng, nhiệm vụ, tổ chức bộ máy trung tâm chính trị xã, phường, đặc khu (Quy định số 360-QĐ/TW); Quy chế bồi dưỡng, giảng dạy của trung tâm chính trị xã, phường, đặc khu ban hành kèm theo Quyết định số 1147-QĐ/BTGDVTW, ngày 01/12/2025 của Ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương (sau đây gọi tắt là Quy chế 1147-QĐ/BTGDVTW) và các văn bản chỉ đạo của cấp có thẩm quyền tập trung triển khai các nhiệm vụ:

+ Chủ trì tham mưu ban thường vụ cấp ủy cấp tỉnh chỉ đạo, tổ chức thực hiện Quy chế 1147-QĐ/BTGDVTW trên địa bàn tỉnh, thành phố.

+ Hướng dẫn trung tâm chính trị xã, phường, đặc khu (sau đây gọi tắt là Trung tâm) về nội dung bồi dưỡng lý luận chính trị; theo dõi, hướng dẫn, kiểm tra Trung tâm xây dựng, ban hành quy chế bồi dưỡng, giảng dạy;

+ Tăng cường chỉ đạo, phối hợp với sở giáo dục và đào tạo, đoàn thanh niên cấp tỉnh triển khai các hoạt động giáo dục chính trị, tư tưởng cho đoàn viên, thanh niên, thế hệ trẻ. Chủ động tổng kết thực tiễn về giáo dục tư tưởng, chính trị, bồi dưỡng lý tưởng cách mạng, bản lĩnh, đạo đức, lối sống cho thanh niên tại địa phương. Chú trọng giáo dục để hình thành lớp người mới xã hội chủ nghĩa, nâng cao tinh thần “tự chủ, tự tin, tự lực, tự cường, tự hào dân tộc”, tinh thần khởi nghiệp và khát vọng cống hiến của thanh niên. Nâng cao nhận thức, trách nhiệm, phát huy vai trò của thanh niên trong bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, đấu tranh phản bác các quan điểm sai trái, thù địch theo tinh thần Kết luận số 166-KL/TW ngày 10/6/2025 của Bộ Chính trị về nâng cao hiệu quả thực hiện Nghị quyết số 25-NQ/TW, ngày 25/7/2008 của Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa X về “Tăng cường sự lãnh đạo của Đảng đối với công tác thanh niên thời kỳ đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa” trong tình hình mới.

- Ban xây dựng Đảng (hoặc ban tuyên giáo và dân vận) cấp ủy cấp xã chủ trì, phối hợp với các cơ quan liên quan tham mưu cấp ủy cấp xã lãnh đạo, chỉ đạo, tổ chức thực hiện công tác bồi dưỡng, giáo dục, tuyên truyền lý luận chính trị. Đối với ban xây dựng Đảng (hoặc ban tuyên giáo và dân vận) cấp ủy cấp xã nơi có trụ sở Trung tâm chủ trì, phối hợp với các cơ quan, đơn vị liên quan tham mưu cấp ủy cấp xã lãnh đạo, chỉ đạo triển khai thực hiện chương trình, kế hoạch bồi dưỡng lý luận chính trị của Trung tâm.

- Các Trung tâm:

+ Thực hiện nghiêm túc các chương trình bồi dưỡng, giảng dạy theo Quy định số 360-QĐ/TW, quy chế, hướng dẫn của Ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương; xây dựng, ban hành quy chế bồi dưỡng, giảng dạy.

+ Bắt đầu từ năm 2026, Ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương tổ chức xây dựng các chương trình, tài liệu bồi dưỡng theo Quy chế 1147-QĐ/BTGDVTW và hướng dẫn giảng dạy cho từng chương trình, tài liệu. Từ nay đến khi Ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương ban hành chương trình, tài liệu mới, Trung tâm tổ chức bồi dưỡng, giảng dạy theo các chương trình, tài liệu được nêu tại phụ lục của Hướng dẫn này; chủ động bổ sung, cập nhật kiến thức theo nội dung Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng và Nghị quyết đại hội đại biểu các cấp; các nghị quyết Trung ương khóa XIV ban hành năm 2026, những nghị quyết “trụ cột” của Bộ Chính trị mới ban hành trong thời gian gần đây[1], bám sát thực tiễn, gắn nội dung bài giảng với việc thực hiện nhiệm vụ chính trị ở địa phương. Chú trọng đổi mới nội dung, phương pháp giảng dạy, căn cứ vào đặc điểm của học viên từng lớp để lựa chọn nội dung, phương pháp giảng dạy cho phù hợp; kết hợp chặt chẽ giữa lý luận với thực tiễn, giữa học trên lớp với tự học, tự nghiên cứu.

+ Bám sát sự lãnh đạo, chỉ đạo của cấp có thẩm quyền, trực tiếp và thường xuyên là ban thường vụ cấp ủy cấp xã nơi có trụ sở Trung tâm, chủ động phối hợp với các cơ quan, đơn vị liên quan trong tổ chức thực hiện nhiệm vụ bồi dưỡng, giảng dạy.

+ Tích cực tham gia phối hợp, triển khai các nhiệm vụ phục vụ Đề án xây dựng “Quy định tiêu chí trung tâm chính trị xã, phường, đặc khu đạt chuẩn” (sẽ có văn bản cụ thể).

4.2. Nâng cao chất lượng đội ngũ giảng viên của Trung tâm chính trị cấp xã và các cơ sở giáo dục trong hệ thống giáo dục quốc dân

- Ban Tuyên giáo và dân vận Tỉnh ủy, thành ủy phối hợp với Trường Chính trị tỉnh trong việc tổ chức tập huấn, bồi dưỡng chuyên môn, nghiệp vụ, phương pháp giảng dạy cho giảng viên Trung tâm.

- Cấp ủy các cấp chỉ đạo việc tổ chức các lớp tập huấn chính trị hè và các đợt sinh hoạt chuyên môn định kỳ để trang bị cho đội ngũ nhà giáo những kiến thức mới, phương pháp giảng dạy hiện đại. Nội dung bồi dưỡng phải lấy việc nghiên cứu, quán triệt Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng làm trọng tâm; đưa chuyên đề “Nâng cao kỹ năng, nghiệp vụ trong đấu tranh bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng trong bối cảnh mới” thành một nội dung bắt buộc. Chú trọng triển khai các chương trình, diễn đàn, cuộc thi, các hoạt động thiết thực để đội ngũ cán bộ, giảng viên lý luận chính trị phát huy vai trò nòng cốt trên mặt trận lý luận, tiên phong trong công tác bảo vệ tư tưởng của Đảng.

- Bộ Giáo dục và Đào tạo, Trung ương Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh chỉ đạo Đoàn, Hội trong nhà trường Tổ chức các buổi tọa đàm, các hoạt động của câu lạc bộ lý luận trẻ một cách thiết thực, hiệu quả nhằm nâng cao khả năng nhận diện và tự bảo vệ cho học sinh, sinh viên trước những thông tin sai trái, thù địch.

4.3. Tăng cường kiểm tra, giám sát việc thực hiện giảng dạy, giáo dục lý luận Chính trị

Ban tuyên giáo và dân vận các tỉnh ủy, thành ủy, Đảng ủy trực thuộc Trung ương xây dựng, triển khai kế hoạch kiểm tra việc thực hiện giảng dạy, giáo dục lý luận chính trị; định kỳ 6 tháng tổng hợp kết quả kiểm tra, giám sát gửi báo cáo về Ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương, tập trung vào các nội dung sau:

- Đối với các Trung tâm: kiểm tra về xây dựng, ban hành quy chế bồi dưỡng, giảng dạy; kiểm tra, giám sát về các hoạt động bồi dưỡng, giảng dạy, cấp giấy chứng nhận.

- Đối với trường chính trị cấp tỉnh: kiểm tra việc thực hiện định hướng về chính trị, tư tưởng trong nội dung đào tạo.

- Đối với hệ thống trường học trong hệ thống giáo dục quốc dân trên địa bàn tỉnh, thành phố (không bao gồm các cơ sở giáo dục, đào tạo trực thuộc bộ, ngành Trung ương): kiểm tra, giám sát về chính trị, tư tưởng trong giảng dạy lý luận chính trị, khoa học xã hội, nhất là kiểm tra việc tổ chức triển khai các nghị quyết, chỉ thị, kết luận, quy định của Đảng về công tác giáo dục lý luận chính trị.

4.4. Kiện toàn và nâng cao chất lượng, hiệu quả hoạt động của Phòng Lý luận chính trị và Lịch sử Đảng, Trung tâm chính trị cấp xã

Các địa phương tiếp tục quan tâm nâng cao chất lượng, hiệu quả hoạt động của Phòng Lý luận chính trị và Lịch sử Đảng của ban tuyên giáo và dân vận cấp ủy cấp tỉnh đáp ứng yêu cầu của giai đoạn mới; cụ thể hóa chức năng, nhiệm vụ, tổ chức bộ máy của Trung tâm; quan tâm xây dựng, nâng cao chất lượng đội ngũ và thực hiện chế độ, chính sách đối với cán bộ, giảng viên, viên chức Trung tâm theo quy định.

5. Công tác định hướng tư tưởng, tuyên truyền, giáo dục lịch sử Đảng

Các địa phương tiếp tục đẩy mạnh thực hiện Chỉ thị số 20-CT/TW, ngày 18/02/2018 của Ban Bí thư về tiếp tục tăng cường, nâng cao chất lượng nghiên cứu, biên soạn, tuyên truyền, giáo dục lịch sử Đảng; thực hiện sâu rộng, hiệu quả Chương trình bồi dưỡng chuyên đề lịch sử Đảng - "Đảng ta thật là vĩ đại”, chú trọng số hóa, phổ biến, giáo dục Lịch sử Đảng và lịch sử đảng bộ địa phương cho cán bộ, công chức, viên chức, đảng viên, đoàn viên, hội viên trên địa bàn các xã, phường, đặc khu. Tăng cường công tác kiểm tra, đánh giá tình hình thực hiện hiệu quả. Nghiêm túc thực hiện báo cáo định kỳ cuối năm về việc thực hiện Chỉ thị số 20-CT/TW[2].

6. Giao ban, tập huấn công tác giáo dục lý luận chính trị

- Ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương tổ chức Hội nghị giao ban công tác lý luận chính trị và tập huấn các chương trình, tài liệu mới biên soạn, giảng dạy tại các Trung tâm. Thời gian, địa điểm và thành phần sẽ thông báo sau.

- Định kỳ 6 tháng, ban tuyên giáo và dân vận cấp ủy cấp tỉnh tiến hành giao ban công tác lý luận chính trị. Nội dung và hình thức tổ chức giao ban phù hợp với đặc điểm từng địa phương, đặc biệt chú ý đến nội dung nâng cao chất lượng bồi dưỡng, giảng dạy của Trung tâm; báo cáo kết quả về Ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương.

Căn cứ vào Hướng dẫn này, ban tuyên giáo và dân vận các tỉnh ủy, thành ủy, đảng ủy trực thuộc Trung ương xây dựng kế hoạch cụ thể thực hiện công tác lý luận chính trị năm 2026 của ngành, địa phương, cơ sở.

Trong quá trình thực hiện, nếu vướng mắc, đề nghị các địa phương, đơn vị phản ánh về Ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương (qua Vụ Lý luận chính trị) để kịp thời điều chỉnh./.