Chỉ thị 16/2010/CT-UBND V/v: Tăng cường công tác phổ biến, giáo dục pháp luật và triển khai thực hiện mô hình “Ngày pháp luật” trên địa bàn tỉnh Điện Biên

Những năm qua, các cấp, các ngành trong tỉnh đã tích cực tham mưu và tổ chức triển khai thực hiện các chủ trương, chính sách của Đảng, pháp luật của Nhà nước về phổ biến, giáo dục pháp luật(PBGDPL). Đặc biệt sau khi triển khai thực hiện Chỉ thị số 32-CT/TW ngày 09/12/2003 của Ban Bí thư Trung ương Đảng về tằng cường sự lãnh đạo của Đảng trong công tác PBGDPL, nâng cac ý thức chấp hành pháp luật của cán bộ, nhân dân và các Chương trình, Kế hoạch, Đề án về PBGDPL của Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ, công tác PBGDPL trên địa bàn tỉnh đã có chuyển biến tích cực; bước đầu hình thành ý thức, lối sống làm việc theo hiến pháp và pháp luật, đáp ứng yêu cầu quản lý nhà nước và xã hội bằng pháp luật, tăng cường pháp chế XHCN; góp phần bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp của công dân, giúp người dân tích cực, chủ động tham gia quản lya nhà nước, quản lý xã hội và giám sát hoạt động công vụ; tham gia đấu tranh phòng, chống tội phạm và các vi pháp luật, giữ gìn an ninh chính trị, trật tự an toàn xã hội tạo điều kiện thúc đẩy kinh tế - xã hội của địa phương phát triển.

Bên cạnh những kết quả đạt được ở trên, công tác phổ biến, giáo dục pháp luật trên địa bàn tỉnh vẫn còn một số tồn tại, hạn chế đó là: Nhận thức pháp luật, ý thức tuân thủ và chấp hành pháp luật của một bộ phận cán bộ, công chức, viên chức, lực lượng vũ trang và nhân dân còn hạn chế. Tình hình tội phạm và vi phạm pháp luật ở một số lĩnh vực, địa bàn có xu hướng gia tăng và diễn biến phức tạp; nhiều văn bản quy phạm pháp luật được tổ chức thực hiện chưa nghiêm minh, chậm đi vào cuộc sống; nội dung hình thức dàn trải, nặng nề hành chính, chưa thu hút được các thành phần, đối tượng tham gia.

Để nâng cao chất lượng, hiệu quả công tác PBGDPL; tiếp tục triển khai thực hiện có hiệu quả Chỉ thị số 32-CT/TW ngày 09/12/2003 của Ban Bí thư; các Chương trình, Kế hoạch, đề án về PBGDPL của Chính Phủ, Thủ tướng Chính phủ; Thông báo số 440-TB/TU ngày 10/6/2008 của Ban Thương vụ Tỉnh ủy về tiếp tục thực hiện chỉ thị số 32-CT/TW của Ban Bí thư Trung ương Đảng và Nghị quyết số 23-NQ/TU ngày 27/9/2010 về việc tiếp tục thực hiện Nghị quyết số 48-NQ/TW của Bộ Chính trị về “Chiến lược xây dựng và hoàn thiện hệ thống pháp luật Việt Nam đến năm 2010, định hướng đến năm 2020” giai đoạn 2010-2015; Công văn số 3535/HĐPH ngày 04/10/2010 của Hội đồng phối hợp công tác PBGDPL của Chính phủ về việc triển khai thực hiện “Ngày pháp luật” UBND tỉnh yêu cầu Thủ trưởng các Sở, Ban, Ngành, Đoàn thể tỉnh; Chủ tịch UBND các huyện, thị xã, thành phố(các huyện); Chủ tịch UBND các xã, phường, thị trấn(cấp xã); Thủ trưởng các cơ quan trung ương, Giám đốc các doanh nghiệp, tổ chức đoàn thể xã hội (gọi tắt là Thủ trưởng cơ quan, đơn vị, tổ chức) trên địa bàn tỉnh tập trung lãnh đạo, chỉ đạo và tổ chức thực hiện tốt một số nội dung cụ thể như sau:

1.Quán triệt, phổ biến, nhận thức đầy đủ về ý nghĩa, vai trò, vị trí và tầm quan trọng của công tác phổ biến, giáo dục pháp luật; xác định công tác PBGDPL là bộ phận của công tác giáo dục chính trị, tư tưởng, là nhiệm vụ của cả hệ thống chính trị; là giải pháp vừa cấp bách, vừa cơ bản và lâu dài, nhằm xây dựng nếp sống văn hóa, nâng cao ý thức pháp luật của toàn thể cán bộ và nhân dân để mỗi người tự giác nâng cao ý thức, tích cực học tập, tìm hiểu pháp luật, sống và làm việc theo Hiến pháp và pháp luật.

2.1. Các Sở, Ban, Ngành chịu trách nhiệm tổ chức thực hiện PBGDPL đối với các quy định pháp luật có liên quan đến phạm vi quản lý theo ngành, lĩnh vực tại địa phương; chịu trách nhiệm trước UBND tỉnh trong việc thực hiện công tác PBGDPL liên quan đến các lĩnh vực thuộc phạm vi quản lý của mình.

2.2. UBND cấp huyện, cấp xã chịu trách nhiệm tổ chức thực hiện công tác PBGDPL tại địa phương; chịu trách nhiệm trước UBND cấp trên trực tiếp trong việc thực hiện công tác PBGDPL tại địa bàn do mình quản lý.

2.3. Các tổ chức đoàn thể xã hội chịu trách nhiệm tổ chức thực hiện công tác PBGDPL cho hội viên của tổ chức mình; phổ biến, quán triệt các văn bản quy phạm pháp luật, Chương trình, Kế hoạch, Đề án liên quan đến tổ chức và hoạt động của tổ chức mình; tham gia PBGDPL cho cán bộ và nhân dân ở địa phương.

2.4. Thủ trưởng các đơn vị Trung ương, Giám đốc các doanh nghiệp, tổ chức kinh tế trên địa bàn tỉnh trong phạm vi nhiệm vụ, quyền hạn có trách nhiệm tổ chức PBGDPL cho cán bộ, công chức, viên chức người lao động của đơn vị mình; phối hợp với các cấp, các ngành tham gia PBGDPL cho nhân dân tại địa phương.

2.5. Sở Tư pháp, Phòng Tư pháp, công chức tư pháp hộ tịch; cán bộ làm công tác pháp chế các Sở, Ban, Ngành, Đoàn thể, doanh nghiệp làm đầu mối tham mưu, giúp UBND cùng cấp, Thủ trưởng cơ quan đơn vị, tổ chức mình thực hiện công tác PBGDPL thuộc phạm vi được giao; phối hợp với cơ quan, tổ chức có liên quan để thực hiện công tác PBGDPL trong phạm vi, lĩnh vực có liên quan.

3.2. Hình thức phổ biến, giáo dục pháp luật cần được lựa chọn hợp lý với điều kiện, khả năng và đặc thù địa phương, đơn vị, lĩnh vực, đối tượng; chú trọng các hình thức tuyên truyền miệng, sinh hoạt Câu lạc bộ; sử dụng có hiệu quả hệ thống truyền thanh cơ sở và các phương tiện truyền thông đại chúng, đồng thời khuyến khích việc xã hội hóa trong công tác PBGDPL để huy động tối đa mọi nguồn lực trong xã hội tham gia vào công tác này.

4.1. Xác định rõ trách nhiệm của Thủ trưởng các Sở, Ban, Ngành, UBND cấp huyện, cấp xã trong việc quản lý, hướng dẫn, chỉ đạo và theo dõi việc thực hiện công tác PBGDPL thuộc phạm vi trách nhiêm được giao; phát huy vai trò của Sở Tư pháp, Phòng Tư pháp, công chức tư pháp- hộ tịch là đầu mối tham mưu, giúp UBND cùng cấp, cán bộ làm công tác pháp chế các Sở, Ban, Ngành làm đầu mối tham mưu giúp Thủ trưởng cơ quan, đơn vị thực hiện quản lý nhà nước về PBGDPL thuộc phạm vi trách nhiệm được giao.

4.2. Nâng cao vị thế, vai trò, xác định rõ trách nhiệm của Hội đồng phối hợp PBGDPL các cấp, các ngành trong tham mưu, giúp UBND cùng cấp, Thủ trưởng các Sở, Ban, Ngành, Đoàn thể trong phối hợp, huy đông và điều tiết nguồn lực để triển khai thực hiện có hiệu quả nhiệm vụ PBGDPL thuộc phạm vi được giao.

4.3. Tiếp tục hoàn thiện thể chế pháp lý hướng dẫn, tổ chức triển khai thực hiện công tác phổ biến, giáo dục pháp luật tại địa phương, tập trung vào một số nhiệm vụ trọng tâm như: Quy chế quản lý đối với hoạt động PBGDPL; Quy chế quản lý và sử dụng đội ngũ báo cáo viên, Tuyên truyền viên pháp luật; sửa đổi bổ sung Quy chế hoạt động của Hội đồng phối hợp công tác PBGDPL các cấp; sửa đổi bổ sung quy định việc lập dự toán, sử dụng và quyết toán kinh phí bảo đảm cho công tác PBGDPL; xây dựng Chương trình, Kế hoạch công tác PBGDPL hàng năm; các Chương trình, Kế hoạch, Đề án khác về PBGDPL và hướng dẫn,theo dõi, kiểm tra, tổ chức thực hiện các văn bản đó.

4.4. Củng cố, kiện toàn Hội đồng phối hợp PBGDPL; xây dựng, phát triển và sử dụng có hiệu quả đội ngũ Báo cáo viên, Tuyên truyền viên pháp luật các cấp.

Sở Tư pháp chủ trì, phối hợp với Sở Nội vụ tham mưu, trình UBND tỉnh củng cố, kiện toàn Phòng PBGDPL; Thủ trưởng các Sở, Ban, Ngành, Đoàn thể UBND cấp huyện, cấp xã kiện toàn Phòng Pháp chế hoặc đơn vị được giao làm công tác pháp chế, Phòng tư pháp, công chức tư pháp hoặc đơn vị được giao làm công tác pháp chế, Phòng Tư pháp, công chức tư pháp- hộ tịch, bố trí đủ số lượng cán bộ có đủ năng lực để đảm bảo thực hiện nhiệm vụ được giao, phối hợp với Sở Tư pháp, Phòng Tư pháp để cử cán bộ,người lao động thuộc quyền quản lý và có đủ tiêu chuẩn tham gia làm Báo cáo viên, Tuyên truyền viên pháp luật, định kì tổ chức tập huấn, bồi dưỡng chuyên môn nghiệp vụ cho các đối tượng này.

4.5. Bảo đảm các điều kiện về kinh phí, cơ sở vật chất cho công tác phổ biến, giáo dục pháp luật.

Sở tài chính chủ trì, phối hợp với Sở Tư pháp hướng dẫn, kiểm tra các cấp, các ngành trong việc lập, sử dụng, quyết toán kinh phí bảo đảm cho công tác PBGDPL trên địa bàn tỉnh. Hàng năm Sở Tư pháp có trách nhiệm khảo sát, lập kế hoạch và tổ chức việc mua sắm, trang cấp phục vụ nghiên cứu pháp luật cho các tủ sách pháp luật; biên soạn, biên dịch đề cương, tài liệu phục vụ công tác tuyên truyền, PBGDPL theo thông tư liên tịch số 73/2010/TTLT-BTC-BTP ngày 14 tháng 5 năm 2010 của liên Bộ tài chính, Bộ Tư pháp hướng dẫn việc lập, quản lý, sử dụng và quyết toán kinh phí bảo đảm cho công tác phổ biến, giáo dục pháp luật và các văn bản hiện hành về chế độ tài chính. Khuyến khích các cơ quan tổ chức, đơn vị huy động kinh phí từ các dự án, đề án, chương trình và các nguồn kinh phí khác cho công tác PBGDPL.

5.1. Định kỳ 01 tháng một lần, các cơ quan, đơn vị, tổ chức(các ngành, các cấp) trong tỉnh phải bố trí thời gian thỏa đáng, tổ chức các hình thức với nội dung thích hợp để cán bộ, người lao động; sinh viên, học sinh trong trường phổ thông, các trường chuyên nghiệp và toàn thể nhân dân được tham gia nghiên cứu, học tập, tìm hiểu các quy định pháp luật.

5.2. Việc tổ chức “Ngày pháp luật” phải thiết thực hiệu quả, có tính khả thi cao, dễ thực hiện, không ảnh hưởng đến công việc chung của cơ quan, đơn vị, tổ chức; khuyến khích áp dụng các hình thức linh hoạt, phù hợp để nhân dân dễ tiếp cận tham gia.

5.3. Nội dung sinh hoạt “Ngày pháp luật” phải gắn với việc thực hiện nhiệm vụ chính trị của từng cơ quan, đơn vị, địa phương. Tập trung giới thiệu nội dung cơ bản các văn bản quy phạm pháp luật của Trung ương và địa phương mới ban hành; các văn bản hướng dẫn, chỉ đạo có liên quan thiết thực đến phạm vi quản lý, lĩnh vực hoạt động, công tác của từng cơ quan, đơn vị, tổ chức, địa phương và các văn bản về hoạt động chuyên môn, nghiệp vụ của cơ quan, đơn vị; văn bản pháp luật liên quan thiết thực đến cán bộ, người lao động… cũng như quyền, nghĩa vụ công dân; văn bản pháp luật về biên giới quốc gia, bảo vệ và phat triển rừng, phòng chống tệ nạn xã hội; tội phạm, vi phạm pháp luật khác và liên quan đến hội nhập quốc tế…

5.4. Căn cứ vào đặc thù, điều kiện cơ quan, đơn vị, tổ chức các ngành, các cấp trong tỉnh chủ động lựa chọn hình thức triển khai “Ngày pháp luật” phù hợp như: Tổ chức học tập, quán triệt văn bản pháp luật tập trung có báo cáo viên pháp luật tham gia giới thiệu về các nội dung pháp luật; sưu tầm tài liệu pháp luật để tự nghiên cứu(đề cương giới thiệu luật, văn bản pháp luật, sách, báo, tờ gấp pháp luật…); tổ chức tọa đàm, giao lưu, trao đổi thảo luận về nội dung pháp luật; tổ chức học tập pháp luật qua việc nghiên cứu tài liệu tại tủ sách pháp luật;nghiên cứu tìm hiểu pháp luật qua phương tiện thông tin đại chúng; lồng ghép việc phổ biến văn bản với việc tổ chức nội dung sinh hoạt khác của cơ quan, đơn vị, tổ chức địa phương với thời lượng, thời gian thích hợp và các hình thức phù hợp khác.

5.5. Báo Điện Biên Phủ, Đài phát thanh và Truyền hình tỉnh, các cơ quan thông tin đại chúng đổi mới chuyên trang, chuyên mục về Nhà nước và pháp luật, tích cực, chủ động thực hiện công tác PBGDPL; giới thiệu các văn bản, chủ trương chính sách mới của Đảng và Nhà nước cho cán bộ và nhân dân trong tỉnh.

5.6. Văn phòng Đoàn Đại biểu Quốc hội và HĐND tỉnh; Viện Kiểm sát nhân dân tỉnh, Tòa án nhân dân tỉnh, Cục Thi hành án dân sự tỉnh; Tỉnh Hội Luật gia, Đoàn luật sư tỉnh, các tổ chức hành nghề luật sư và luật sư, tư vấn pháp luật trên địa bàn tỉnh trong phạm vi nhiệm vụ, quyền hạn tích cực, chủ động thực hiện PBGDPL cho nhân dân; hỗ trợ các cơ quan, tổ chức đơn vị trong công tác PBGDPL.

5.7. Đề nghị Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Viêt Nam tỉnh và các tổ chức thành viên của Mặt trận Tổ quốc phối hợp chặt chẽ với các cơ quan, ban, ngành có liên quan thực hiện tốt công tác PBGDPL cho hội viên và nhân dân; vận động cán bộ, nhân dân tích cực, chủ động trong việc tìm hiểu và nghiêm chỉnh chấp hành pháp luật.

6.1 Sở Tư pháp chủ trì , phối hợp với các Sở, Ban, Ngành, Đoàn thể, UBND cấp huyện tổ chức triển khai, hướng dẫn thực hiện công tác PBGDPL, đặc biệt là nghiệp vụ và các điều kiện đảm bảo; tổ chức cập nhật các văn bản quy phạm pháp luật do địa phương ban hành cung cấp cho các cơ quan, tổ chức, đơn vị có liên quan; hàng năm kiểm tra, kịp thời phát hiện vướng mắc, bất cập và tổng hợp báo cáo UBND tỉnh về kết quả quá trình thực hiện; chịu trách nhiệm quán triệt, hướng dẫn tổ chức thực hiện Chỉ thị này; phối hợp với các cơ quan, tổ chức, đơn vị địa phương tổ chức thực hiện “Ngày pháp luật”; thường xuyên theo dõi đôn đốc, tổ chức kiểm tra việc triển khai thực hiện; phát động thi đua, tổ chức khen thưởng các tập thể, cá nhân có thành tích xuất sắc trong việc thực hiện “Ngày pháp luật”; đề xuất các cơ quan, đơn vị, địa phương chỉ đạo, xây dựng thang điểm thi đua hàng năm có nội dung tổ chức sinh hoạt “Ngày pháp luật” và tổ chức đánh giá kết quả thực hiện.

6.2. Sở Tài chính có trách nhiệm hướng dẫn các Sở, Ban, Ngành, Đoàn thể tỉnh, UBND các cấp lập dự toán kinh phí bảo đảm cho công tác PBGDPL và triển khai thực hiện “Ngày pháp luật”; phối hợp với Sở Tư pháp hướng dẫn kiểm tra việc sử dụng kinh phí bảo đảm cho công tác PBGDPL; xây dựng chính sách bồi dưỡng nghiệp vụ PBGDPL trên địa bàn tỉnh trình UBND tỉnh quyết định.

6.3. Sở thông tin và Truyền thông chủ trì phối hợp với Báo Điện Biên Phủ, Đài Phát thanh và Truyền hình tỉnh xây dựng, nâng cấp các chuyên trang, chuyên mục về nhà nước và pháp luật; tăng cường công tác thông tin, truyền thông, PBGDPL trên các phương tiện thông tin đại chúng.

6.4. Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch chỉ đạo, hướng dẫn các thư viện, thiết chế văn hóa cơ sở tích cực triển khai công tác PBGDPL; gắn công tác PBGDPL với phong trào toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hóa ở khu dân cư và triển khai các hoạt động PBGDPL thông qua các sinh hoạt văn hóa lễ hội truyền thống.

6.5. Sở Giáo dục và Đào tạo chủ trì phối hợp với Sở Tư pháp, Tỉnh đoàn Điện Biên và các cơ quan, tổ chức liên quan thực hiện tốt Chương trình giáo dục pháp luật trong nhà trường; phối hợp với Sở Nội vụ đề xuất giải pháp xây dựng và nâng cao chất lượng đội ngũ giáo viên giảng dạy môn giáo dục công dân và pháp luật trong các trường học; chủ trì phối hợp với các ngành liên quan xây dựng kế hoạch, chương trình phối hợp; biên soạn bài giảng; thực hiện các biện pháp phòng chống tội phạm, phòng chống ma túy học đường; định kì hàng năm tổ chức các cuộc thi tìm hiểu pháp luật cho học sinh, sinh viên trong toàn tỉnh.

6.6. Sở lao động, Thương binh và Xã hội chủ trì phối hợp với liên đoàn lao động tỉnh và các cơ quan, tổ chức có liên quan thực hiện tuyên truyền, PBGDPL cho người lao động, người sử dụng lao động trong các doanh nghiệp.

6.7. Thủ trưởng các sở, Ban, Ngành, Chủ tịch UBND cấp huyện, cấp xã trong phạm vi trách nhiệm của mình tổ chức triển khai và thực hiện có hiệu quả các văn bản quy phạm pháp luật, các Chương trình, Kế hoạch, Đề án về PBGDPL và các nội dung của chỉ thị này.

6.8. Định kì hàng năm cơ quan, tổ chức, đơn vị tổ chức kiểm tra, sơ kết, tổng kết và thực hiện chế độ khen thưởng đối với tập thể, cá nhân có thành tích xuất sắc; kỷ luật và xử lý nghiêm minh đối với các vi phạm trong hoạt động PBGDPL.

Trong quá trình thực hiện nếu có phát sinh vướng mắc, đề nghị các Sở, Ban Ngành, Đoàn thể tỉnh; UBND cấp huyện kịp thời thông tin, báo cáo về UBND tỉnh(qua Sở Tư pháp) để hướng dẫn thực hiện./.