Người đứng đầu có thể bị cách chức vì để xảy ra lãng phí: Những thay đổi từ Nghị định 267/2026

Nghị định 267/2026/NĐ-CP sẽ có hiệu lực từ ngày 1 tháng 7 năm 2026, mang đến những quy định chi tiết quan trọng về kỷ luật và bồi thường thiệt hại liên quan đến hành vi gây lãng phí. Điều đáng chú ý nhất là người đứng đầu các tổ chức để xảy ra lãng phí sẽ phải chịu trách nhiệm pháp lý nghiêm khắc hơn, với khả năng bị cách chức. Đây là bước tiến quan trọng trong việc tăng cường kỷ luật và trách nhiệm quản lý tài chính công.

Quy định chi tiết về kỷ luật hành vi gây lãng phí

Nghị định này đưa ra quy định chi tiết lần đầu tiên về các hình thức kỷ luật dành cho những cá nhân và tổ chức liên quan đến hành vi gây lãng phí. Trong đó, người đứng đầu các tổ chức chịu trách nhiệm quan trọng nhất, vì họ có quyền giám sát và quyết định sử dụng tài nguyên công. Khi để xảy ra lãng phí trong phạm vi quản lý của mình, người đứng đầu có thể phải chịu hình thức kỷ luật tối cao là cách chức. Điều này phản ánh nguyên tắc rằng người nắm quyền quản lý phải chịu trách nhiệm cao nhất đối với những sai sót trong tổ chức của họ.

Quy định bồi thường thiệt hại do lãng phí gây ra

Bên cạnh kỷ luật hành chính, Nghị định 267/2026 cũng quy định chi tiết về trách nhiệm bồi thường thiệt hại. Các tổ chức và cá nhân gây lãng phí phải chịu trách nhiệm bồi thường toàn bộ thiệt hại do hành vi của họ gây ra. Đây là yêu cầu pháp lý không chỉ nhằm áp dụng hình phạt mà còn tái lập lại nguyên tắc sử dụng tài nguyên công một cách hiệu quả. Qua đó, các tổ chức sẽ có động lực mạnh mẽ hơn để tuân thủ quy định, vì bất kỳ lãng phí nào cũng sẽ dẫn đến hậu quả tài chính trực tiếp.

Hình thức kỷ luật đối với vi phạm trong quá trình phòng chống lãng phí

Ngoài các hành vi gây lãng phí trực tiếp, Nghị định còn quy định chi tiết về kỷ luật đối với những vi phạm xảy ra trong tổ chức thực hiện công tác phòng chống lãng phí. Điều này bao gồm những trường hợp cán bộ, công chức không tuân thủ quy định trong quá trình giám sát, báo cáo hoặc xử lý vấn đề lãng phí. Các hình thức kỷ luật có thể dao động từ nhẹ đến nặng tùy theo mức độ vi phạm và hậu quả gây ra.

Ví dụ thực tế

Giả sử một cơ quan công có trưởng phòng để các nhân viên lãng phí tài sản công, gây thiệt hại 500 triệu đồng. Theo Nghị định 267/2026, trưởng phòng có thể bị cách chức do để xảy ra hành vi lãng phí trong phạm vi quản lý. Đồng thời, cơ quan này phải bồi thường toàn bộ 500 triệu đồng thiệt hại. Nếu các cán bộ liên quan cố ý không báo cáo hoặc che giấu sự việc, họ cũng sẽ bị kỷ luật vì vi phạm trong tổ chức thực hiện phòng chống lãng phí.

Lưu ý quan trọng

Người đứng đầu các tổ chức cần chuẩn bị sẵn sàng để tuân thủ Nghị định 267/2026 từ ngày 1/7/2026. Hãy triển khai các biện pháp quản lý tài chính chặt chẽ, đào tạo nhân sự và xây dựng quy trình giám sát lãng phí ngay từ bây giờ để tránh bị cách chức.