Chuyển đất vườn sang đất ở giảm 70% chi phí: Cơ hội tiết kiệm cho hộ gia đình năm 2026

Nghị quyết 254/2025/QH15 vừa được ban hành đã mở ra cơ hội tiết kiệm đáng kể cho hộ gia đình và cá nhân muốn chuyển đổi mục đích sử dụng đất từ vườn, ao hay nông nghiệp sang đất ở. Thay vì phải nộp toàn bộ chênh lệch giữa giá đất ở và giá đất nông nghiệp, người dân giờ chỉ cần thanh toán 30% phần chênh lệch này, tạo điều kiện thuận lợi cho tái cấp độ đất ở trong hạn mức giao tại địa phương. Quy định mới bắt đầu có hiệu lực từ ngày 11/12/2025 và sẽ tiếp tục được triển khai qua Công văn 6546/BTC-QLCS từ ngày 21/5/2026.

Cơ chế tính toán tiền sử dụng đất theo mức ưu đãi

Phương pháp tính tiền sử dụng đất trong trường hợp chuyển mục đích từ đất nông nghiệp sang đất ở được điều chỉnh dựa trên nguyên tắc nộp phần chênh lệch. Thay vì tính toán riêng biệt, cơ quan chức năng sẽ xác định giá đất ở tại địa điểm và giá đất nông nghiệp hiện tại, sau đó tính chênh lệch. Tuy nhiên, hộ gia đình chỉ phải thanh toán 30% trong phần chênh lệch này. Cách tính này áp dụng cho toàn bộ diện tích đất trong hạn mức giao đất ở tại địa phương của mình, giúp giảm gánh nặng tài chính đáng kể so với mức 100% trước đây.

Phạm vi áp dụng và đối tượng hưởng lợi

Quy định này nhắm trực tiếp vào hộ gia đình và cá nhân có nhu cầu chuyển đổi mục đích sử dụng đất từ vườn, ao, hay các loại đất nông nghiệp khác sang đất ở. Điều kiện quan trọng là diện tích đất chuyển mục đích phải nằm trong hạn mức giao đất ở tại địa phương. Hạn mức này thường do các tỉnh, thành phố quy định dựa trên quy hoạch sử dụng đất. Những hộ gia đình muốn xây dựng nhà ở hoặc có nhu cầu chuyên dụng đất để ở hạn chế có thể lợi dụng chính sách này để tiết kiệm chi phí so với việc mua đất ở có sẵn.

Thời gian triển khai và hiệu lực pháp lý

Nghị quyết 254/2025/QH15 bắt đầu có hiệu lực ngay từ ngày 11/12/2025, cho phép các cấp chính quyền và cơ quan quản lý đất đai bắt đầu chuẩn bị điều kiện áp dụng. Đến ngày 21/5/2026, Công văn 6546/BTC-QLCS sẽ được phát hành để hướng dẫn chi tiết về cách thức tính toán, thủ tục nộp tiền và các bước thực hiện chuyển đổi mục đích. Khoảng thời gian này cung cấp cho địa phương thời gian chuẩn bị, đào tạo cán bộ và công khai quy định trước khi chính thức triển khai toàn diện.

Ví dụ thực tế

Giả sử ông A sở hữu 100 m² đất vườn tại địa phương A, với giá đất nông nghiệp là 5 triệu đồng/m², còn giá đất ở là 10 triệu đồng/m². Chênh lệch tiền sử dụng đất = (10-5) × 100 = 500 triệu đồng. Theo quy định mới, ông A chỉ nộp 30% chênh lệch = 150 triệu đồng thay vì 500 triệu đồng nếu áp dụng lệ phí 100%. Điều này giúp hộ gia đình tiết kiệm 350 triệu đồng khi thực hiện chuyển đổi mục đích sử dụng đất.

Lưu ý quan trọng

Hộ gia đình nên liên hệ với phòng Tài nguyên và Môi trường địa phương trước ngày 21/5/2026 để tìm hiểu chi tiết quy định, điều kiện áp dụng tại địa phương và thủ tục nộp hồ sơ. Lưu ý rằng mức ưu đãi 30% chỉ áp dụng cho diện tích trong hạn mức giao đất ở.