Bản án 37/2026/HS-STBản án 37/2026/HS-ST

[ Trên cơ sở nội dung vụ án, căn cứ vào các tài liệu trong hồ sơ vụ án đã được tranh tụng tại phiên tòa, Hội đồng xét xử nhận thấy như sau:

[1] Về hành vi, quyết định tố tụng của Cơ quan điều tra Công an tỉnh V, Điều tra viên, Viện kiểm sát nhân dân tỉnh Vĩnh Long, Viện kiểm sát nhân dân khu vực 7- Vĩnh Long, Kiểm sát viên trong quá trình điều tra, truy tố đã thực Trang 5 hiện đúng thẩm quyền, trình tự, thủ tục quy định của Bộ luật Tố tụng hình sự. Quá trình điều tra và tại phiên tòa, bị cáo và những người tham gia tố tụng khác không có ý kiến hoặc khiếu nại về hành vi, quyết định của Cơ quan tiến hành tố tụng, người tiến hành tố tụng.

Do đó, các hành vi, quyết định tố tụng của Cơ quan tiến hành tố tụng, người tiến hành tố tụng đã thực hiện đều hợp pháp.

[2] Về sự có mặt, vắng mặt của các đương sự tại phiên tòa: Bị cáo; người đại diện hợp pháp của bị cáo là bà Nguyễn Thị Đèo Ú; bị hại, có mặt. Đối với người bào chữa cho bị cáo là Luật sư Đinh Thị B2 Mười vắng mặt tại phiên toà nhưng có Bản bào chữa cho bị cáo; Toà án đã có chỉ định người bào chữa cho bị cáo tại phiên toà là Luật sư Nguyễn Thị Kim H1, thuộc Đoàn Luật sư tỉnh V; đảm bảo đúng theo quy định tại khoản 1 Điều 76 Bộ luật Tố tụng hình sự; Việc xét xử vắng mặt người bào chữa là Luật sư Đinh Thị B2 Mười không làm trở ngại cho việc xét xử vụ án theo quy định tại Điều 291 Bộ luật Tố tụng Hình sự năm 2015. Đối với người có quyền lợi nghĩa vụ liên quan đến vụ án là ông Mai Văn B1 vắng mặt và có đơn xin xét xử vắng mặt, Hội đồng xét xử xét thấy trong quá trình điều tra, ông B1 đã có lời khai rõ ràng. Mặt khác, ông Mai Văn B1 đã giao nộp số tiền trộm cắp của bị cáo là 560.000.000 đồng.

Vì vậy, sự vắng mặt của ông B1 không trở ngại cho việc xét xử, Hội đồng xét xử căn cứ Điều 292 Bộ luật Tố tụng hình sự năm 2015, quyết định xét xử vắng mặt người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan đến vụ án.

[3] Về tội danh: Tại phiên tòa, bị cáo Nguyễn Văn B khai nhận: Khoảng 12 giờ ngày 08/4/2026, tại nhà xưởng của ông Đoàn Thanh V ở ấp H, xã H, tỉnh Vĩnh Long, bị cáo Nguyễn Văn B đã có hành vi lén lút chiếm đoạt của ông Đoàn Thanh V số tiền 800.000.000 đồng. Lời khai nhận tội của bị cáo tại phiên tòa phù hợp với lời khai của bị cáo trong quá trình điều tra, biên bản ghi lời khai, biên bản hỏi cung bị can, lời khai bị hại, những người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan đến vụ án, kết quả khám nghiệm hiện trường, thực nghiệm điều tra cùng các tài liệu, chứng cứ khác có trong hồ sơ vụ án. Bị cáo Nguyễn Văn B là người đủ tuổi chịu trách nhiệm hình sự về mọi tội phạm. Hành vi phạm tội của bị cáo là đặc biệt nghiêm trọng, trực tiếp xâm phạm đến quyền sở hữu tài sản hợp pháp của công dân được pháp luật bảo vệ, gây ảnh hưởng xấu đến tình hình an ninh, trật tự an toàn xã hội tại địa phương, gây tâm lý bất an, lo lắng trong nhân dân vì phải thường xuyên đề cao cảnh giác. Bị cáo nhận thức rõ hành vi trộm cắp tài sản là vi phạm pháp luật nhưng vì động cơ đê hèn, muốn có tiền tiêu xài mà không qua lao động chân chính, bị cáo vẫn cố ý thực hiện hành vi chiếm đoạt tài sản với giá trị đặc biệt lớn, đủ yếu tố cấu thành tội “Trộm cắp tài sản” được quy định tại điểm a khoản 4 Điều 173 Bộ luật Hình sự năm 2015 đã được sửa đổi, bổ sung năm 2017, năm 2025. Viện kiểm sát Trang 6 nhân dân tỉnh Vĩnh Long đã truy tố bị cáo với tội danh và điều khoản nêu trên là bảo đảm đúng người, đúng tội, đúng pháp luật, không oan sai đối với bị cáo. Trong vụ án này, bị cáo một mình thực hiện hành vi chiếm đoạt tài sản của bị hại nên không có đồng phạm. Qua phân tích đánh giá tính chất, mức độ, hậu quả của hành vi mà bị cáo gây ra, Hội đồng xét xử cân nhắc để xem xét đưa ra mức hình phạt tương xứng sau khi căn cứ vào nhân thân, tình tiết tăng nặng, giảm nhẹ.

[4] Về nhân thân, tình tiết tăng nặng, giảm nhẹ trách nhiệm hình sự: Bị cáo là người có nhân thân đặc biệt xấu. Bị cáo đã từng phải nhận nhiều bản án về nhiều tội danh khác nhau, trong đó có tiền án về tội “Trộm cắp tài sản” chưa được xóa án tích. Bị cáo đã được giáo dục, cải tạo nhiều lần tại các cơ sở giam giữ nhưng không lấy đó làm bài học cho bản thân, thể hiện sự coi thường pháp luật cao độ và bản chất lười lao động. Lần phạm tội này của bị cáo tiếp tục là lỗi cố ý, đủ yếu tố cấu thành tình tiết tăng nặng trách nhiệm hình sự “Tái phạm nguy hiểm” theo quy định tại điểm h khoản 1 Điều 52 Bộ luật Hình sự. - Về tình tiết giảm nhẹ trách nhiệm hình sự: trong quá trình điều tra, truy tố và tại phiên tòa, bị cáo Nguyễn Văn B đã thành khẩn khai báo, ăn năn hối cải; khắc phục hậu quả; bị cáo có bệnh lý tâm thần: Hội chứng sau chấn động não (F07.2-ICD10), mức độ suy não chấn thương, tại thời điểm thực hiện hành vi phạm tội và hiện tại: bị cáo bị hạn chế khả năng nhận thức và khả năng điều khiển hành vi, do bệnh ở mức độ suy não chấn thương (Tại kết luận giám định pháp y tâm thần theo trưng cầu số 306/2026/KLGĐ ngày 07/7/2026 của Trung tâm P); bị cáo là con của liệt sĩ nên được áp dụng các tình tiết giảm nhẹ trách nhiệm hình sự theo quy định tại điểm b, q, s, x khoản 1 Điều 51 của Bộ luật Hình sự năm 2015 đã được sửa đổi, bổ sung năm 2017, năm 2025.

[6] Về tính chất, mức độ của vụ án: Qua xem xét tính chất, mức độ hành vi phạm tội đối với bị cáo Nguyễn Văn B, Hội đồng xét xử thấy rằng bị cáo có nhiều tình tiết giảm nhẹ trách nhiệm hình sự nhưng cũng có tình tiết tăng nặng trách nhiệm hình sự. Tiền án của bị cáo cũng là tội trộm cắp tài sản do Tòa án nhân dân huyện Giồng Trôm, tỉnh Bến Tre (nay là Toà án nhân dân khu vực 7- Vĩnh Long) xét xử, bị cáo B đã nhiều lần phạm tội "Trộm cắp tài sản". Dù chưa được xóa án tích, bị cáo tiếp tục thực hiện hành vi phạm tội với lỗi cố ý, gây thiệt hại cho quyền lợi của cá nhân khác và ảnh hưởng đến trật tự an toàn xã hội. Nhân thân của bị cáo cho thấy bị cáo không có ý thức chấp hành pháp luật hoặc tự cải tạo ngoài xã hội, dù đã được giáo dục và xử lý hình sự nhiều lần. Hành vi lặp đi lặp lại của bị cáo thể hiện sự coi thường pháp luật và gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến quyền sở hữu hợp pháp của người khác. Với các căn cứ trên, Hội đồng xét xử xét thấy cần áp dụng hình phạt tù giam đối với bị cáo, nhằm Trang 7 cách ly bị cáo khỏi xã hội, răn đe, giáo dục bị cáo và phòng ngừa chung, đảm bảo an toàn và ổn định trật tự xã hội. Xét ý kiến của người bào chữa cho bị cáo: Hội đồng xét xử xét thấy: mặc dù bị cáo có nhiều tình tiết giảm nhẹ trách nhiệm hình sự quy định tại Điều 51 Bộ luật Hình sự, đủ điều kiện định lượng để xem xét áp dụng Điều 54 Bộ luật Hình sự.

Tuy nhiên, khi đánh giá toàn diện vụ án, Hội đồng xét xử nhận thấy bị cáo có nhân thân quá xấu, liên tục phạm tội, đã bị kết án nhiều lần nhưng không tiến bộ, không biết ăn năn hối cải một cách thực chất để sửa đổi nhân thân mà tiếp tục thực hiện hành vi phạm tội với tính chất nguy hiểm hơn (tái phạm nguy hiểm). Cụ thể: Vào năm 1999, bị Ủy ban nhân dân tỉnh B (nay là Ủy ban nhân dân tỉnh V) bắt đưa vào cơ sở giáo dưỡng 24 tháng theo Quyết định số 2605/UB; Năm 2003 bị Toà án nhân dân huyện Giồng Trôm, tỉnh Bến Tre (nay là Toà án nhân dân khu vực 7- Vĩnh Long) xét xử 07 năm tù về tội: “Trộm cắp tài sản”, “Cướp giật tài sản”, “Chiếm đoạt, tàng trữ, sử dụng, mua bán vũ khí quân dụng trái phép” theo Bản án số 22/HSST ngày 16/5/2003; Ngày 27/10/2004, bị Toà án nhân dân huyện Tân Phước, tỉnh Tiền Giang (nay là Toà án nhân dân khu vực 3 - Đồng Tháp) xử phạt 15 tháng tù về tội Trốn khỏi nơi giam giữ. Tổng hợp hình phạt của Bản án còn phải chấp hành là 06 năm 08 tháng 14 ngày tù theo Bản án số 16/HSST; Ngày 10/5/2005, bị Toà án nhân dân huyện Tân Phước, tỉnh Tiền Giang (nay là Toà án nhân dân khu vực 3 - Đồng Tháp) xử phạt 30 tháng tù về tội Trốn khỏi nơi giam giữ. Tổng hợp hình phạt của cả 02 Bản án còn phải chấp hành là 08 năm 09 tháng 15 ngày tù theo Bản án số 04/2005/HSST; Ngày 08/01/2009, bị Toà án nhân dân huyện Tân Phước, tỉnh Tiền Giang (nay là Toà án nhân dân khu vực 3 - Đồng Tháp) xử phạt 03 năm 06 tháng tù về tội: “Cố ý gây thương tích”. Tổng hợp hình phạt của Bản án còn phải chấp hành là 08 năm 09 tháng 10 ngày tù; Ngày 06/12/2019, bị Toà án nhân dân huyện Giồng Trôm, tỉnh Bến Tre (nay là Toà án nhân dân khu vực 7 – Vĩnh Long) xử phạt 04 năm 06 tháng tù về tội: “Trộm cắp tài sản” theo Bản án số 29/2019/HSST ngày 06/12/2019. Hành vi trộm cắp tài sản thuộc khoản 4 Điều 173 là tội phạm đặc biệt nghiêm trọng có mức hình phạt từ 12 năm đến 20 năm tù.

Do đó, việc áp dụng Điều 54 để quyết định một mức hình phạt dưới khung (dưới 12 năm tù) đối với một bị cáo có 02 tiền án, tái phạm nguy hiểm là không tương xứng với tính chất, mức độ nguy hiểm của hành vi phạm tội, không đủ tác dụng răn đe riêng đối với bị cáo và không đáp ứng được yêu cầu đấu tranh phòng ngừa chung trong xã hội.

Vì vậy, Hội đồng xét xử quyết định không áp dụng Điều 54 Bộ luật Hình sự, cần thiết phải cách ly bị cáo ra khỏi đời sống xã hội với một mức án nghiêm khắc, nằm trong khung hình phạt tại khoản 4 Điều 173 Bộ luật Hình sự mới đủ để cải tạo, giáo dục bị cáo trở thành công dân có ích.

Do đó, không chấp nhận theo ý kiến trình bày bào chữa của người bào chữa cho bị cáo. Trang 8 Lời luận tội của Đại diện Viện kiểm sát tại phiên tòa được lập luận chặt chẽ, dựa trên các chứng cứ vững chắc, phù hợp với nhận định của Hội đồng xét xử nên được chấp nhận.

[7] Hình phạt bổ sung: không.

[8] Về xử lý vật chứng, biện pháp tư pháp: - Xét thấy vật chứng công cụ bị cáo dùng vào việc phạm tội là 01 (một) nón bảo hiểm màu xanh - đen, mặt trong có màu nâu; 01 (một) quần thun ống dài, màu xám, viềng màu đen, có chữ F ở túi quần bên trái; 01 (một) quần sọt bằng vải, màu vàng nâu, lưng thun màu trắng - xanh - đỏ, đã qua sử dụng; 01 (một) nón vải tròn, màu xám – đen; 01 (một) túi ni long màu hồng, có vết cháy xém kích thước 1,5cm x 0,5cm, chiều rộng đáy túi 25cm, dài 35cm, đã qua sử dụng; 01 (một) áo sơ mi sọc ca rô, tay ngắn, màu vàng - xanh - trắng, đã qua sử dụng; 01 (một) túi nhựa màu xanh có chữ V1; 01 (một) thanh kim loại hình lục giác có chiều dài 7,5 cm, có 01 đầu dẹp, một đầu có nhiều khía; 01 áo thun tay dài, loại áo không có cổ, màu đen có hoa văn xám, bên trong cổ áo có chữ 4XL hiện không còn giá trị sử dụng, cần tịch thu tiêu hủy theo quy định tại điểm c khoản 2 Điều 106 Bộ luật Tố tụng hình sự là phù hợp. - Đối với 01 (một) xe mô tô biển số: 71V2-0169; 01 (một) giấy đăng ký xe mô tô biển số: 71V2-0169 là phương tiện của bị cáo dùng vào việc phạm tội, cần tịch thu sung vào ngân sách Nhà nước theo quy định tại điểm a khoản 2 Điều 106 Bộ luật Tố tụng hình sự là phù hợp. - Đối với 01 điện thoại di động màu xanh lục, màn hình cảm ứng, có mật khẩu 123456, nhãn hiệu SamSung, tên sản phẩm: Galaxy A05S, tên kiểu thiết bị: SM-A057F/DS, số sê ri: R7AXA00Fl4L, gắn sim số: 0354736061; 0388751927 đã qua sử dụng của bị cáo không sử dụng vào việc phạm tội.

Tuy nhiên, tại phiên toà, bị cáo cho rằng điện thoại đã hư không còn sử dụng được trước đó, bị cáo không có yêu cầu nhận lại và đồng ý tiêu huỷ.

Vì vậy, tịch thu và tiêu huỷ điện thoại di động màu xanh lục, màn hình cảm ứng, có mật khẩu 123456, nhãn hiệu SamSung, tên sản phẩm: Galaxy A05S nói trên là phù hợp. Đối với việc ông Mai Văn B1 giữ số tiền 560.000.000 đồng là tiền phạm tội mà có của bị cáo Nguyễn Văn B.

Tuy nhiên, khi bị cáo gửi ông B1 số tiền trên, ông B1 không biết là tiền từ việc lấy trộm mà có nên Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an tỉnh V không truy cứu trách nhiệm hình sự đối với Mai Văn B1 là có căn cứ.

[9] Về trách nhiệm dân sự: Buộc bị cáo Nguyễn Văn B có trách nhiệm bồi thường cho bị hại số tiền là 232.000.000 đồng.

[10] Về án phí: Bị cáo Nguyễn Văn B thuộc trường hợp miễn án phí theo quy định tại điểm đ khoản 1 Điều 12 Nghị quyết 326/2016/UBTVQH14 ngày Trang 9 30/12/2016 của Ủy ban thường vụ Quốc hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án.