Bản án 303/2026/HS-PTBản án 303/2026/HS-PT

Sau khi nghiên cứu các tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ vụ án và kết quả tranh luận tại phiên tòa, Hội đồng xét xử nhận định:

[1] Về hành vi phạm tội Lừa đảo chiếm đoạt tài sản: Công ty T14 được cấp phép ngành nghề kinh doanh môi giới bất động sản. Bị cáo Nguyễn Xuân T là Giám đốc và là người đại diện theo pháp luật của Công ty T14; bị cáo Võ Minh T1 là Giám đốc kinh doanh của Công ty T14. Khi nghe ông Võ Văn B – giám đốc Công ty X đưa ra thông tin gian dối là chủ đầu tư đã cho phép Công ty X bán các sản phẩm ra thị trường các lô đất nền: LK11- 01, LK11-02, LK04- 07, LK04-01, LK04-03 và các Kiot thương mại: J02, J03, J04, J05, I01,I14, 02, 03 thuộc dự án Khu đô thị C và các lô đất nền LK7-12, LK7-13 thuộc dự án Khu dân cư C; các bị cáo T, T1 đã không thực hiện đúng các quy định của Luật Kinh doanh bất động sản năm 2014 quy định đối với tổ chức kinh doanh dịch vụ môi giới bất động sản, không yêu cầu ông B cung cấp hồ sơ, thông tin về bất động sản mà mình môi giới nhưng các bị cáo vẫn đồng ý và đưa ra thông tin Công ty X đã giao lại cho Công ty T14 tiếp thị, phân phối các lô đất nền và K thương mại nói trên để nhận tiền cọc, tiền chuyển nhượng quyền sử dụng đất của nhiều khách hàng. Sau đó bị cáo T, T1 chuyển một phần tiền cho ông B, một phần tiền bị cáo T giữ lại tiêu xài cá nhân, một phần tiền bị cáo T yêu cầu bị cáo T1 giữ lại và chi cho các hoạt động của Công ty T14. Cụ thể, bị cáo Nguyễn Xuân T đã đưa ra thông tin gian dối chiếm đoạt của các ông, bà: bà Huỳnh Thị Mỹ H3 số tiền 1.235.000.000 đồng (sau đó chuyển cho ông B hết số tiền này); bà Nguyễn Thị Kiều T6 số tiền 950.000.000 đồng (trong đó ông B nhận 650.000.000 đồng; T nhận 300.000.000 đồng, T khai số tiền này T đã giao lại cho ông B nhưng ông B không lập phiếu thu); bà Nguyễn Thị L1 tổng số tiền 800.000.000 đồng (trong đó ông B nhận số tiền 320.000.000 đồng, T nhận số tiền 480.000.000 đồng, T khai số tiền này T đã giao lại cho ông B nhưng ông B không lập phiếu thu); bà Trần Thị Minh H4 số tiền 300.000.000 đồng (sau đó chuyển hết số tiền này cho ông B); bà Bùi Thị T4 số tiền 1.000.000.000 đồng (sau đó chuyển hết số tiền này cho ông B); ông Hoàng Ngọc P3 số tiền 712.594.000 đồng (trong đó ông B nhận số tiền 545.000.000 đồng, T nhận số tiền 167.594.000 đồng); bà Nguyễn Thị T8 số tiền 650.000.000 đồng (trong đó ông B nhận số tiền 550.000.000 đồng, T1 nhận số tiền 100.000.000 đồng); ông Nguyễn Thành P1 số tiền 673.215.000 đồng (trong đó ông B nhận số tiền 550.000.000 đồng, T nhận số tiền 103.215.000 đồng, T1 nhận số tiền 20.000.000 đồng); ông Nguyễn Đình C1 số tiền 300.000.000 đồng; ông Trần Văn C số tiền 1.108.800.000 đồng (trong đó ông B nhận số tiền 716.100.000 đồng, T nhận số tiền 392.700.000 đồng); ông Huỳnh Nguyễn Gia P số tiền 800.800.000 đồng (trong đó ông B nhận số tiền 716.100.000 đồng, còn T nhận số tiền 84.700.000 đồng). Tổng cộng số tiền bị cáo Nguyễn Xuân T chiếm đoạt của các bị hại là 8.530.409.000 đồng. Bị cáo Võ Minh T1 đã giúp sức cho bị cáo T đưa ra thông tin gian dối chiếm đoạt của các ông bà: bà Nguyễn Thị L1 số tiền 800.000.000 đồng; bà Trần Thị Minh H4 số tiền 300.000.000 đồng; bà Bùi Thị T4 số tiền là 1.000.000.000 đồng; bà 17 Nguyễn Thị T8 số tiền 650.000.000 đồng; ông Nguyễn Thành P1 số tiền 673.215.000 đồng; ông Trần Văn C số tiền 1.108.800.000 đồng; ông Huỳnh Nguyễn Gia P là 800.800.000 đồng. Tổng cộng số tiền bị cáo Võ Minh T1 liên quan chịu trách nhiệm là 5.332.815.000 đồng. Vì mục đích chiếm đoạt tài sản của người khác, ông Võ Xuân B2 đã đưa ra thông tin gian dối, tuy nhiên ông B2 đã chết nên không bị xử lý trách nhiệm hình sự; bị cáo Nguyễn Xuân T vì để có tiền tiêu xài cá nhân nên đã tích cực hợp tác với ông B2, đưa ra thông tin gian dối nhằm chiếm đoạt tài sản của người khác; bị cáo Võ Minh T1 vì tin tưởng ông Võ Xuân B2 và bị cáo Nguyễn Xuân T, nên đã giúp sức cho ông Võ Xuân B2 và bị cáo Nguyễn Xuân T, tạo tiền đề cho những người này chiếm đoạt tài sản của người khác. Hành vi của các bị cáo Nguyễn Xuân T, Võ Minh T1 đã cấu thành tội “Lừa đảo chiếm đoạt tài sản” quy định tại điểm a khoản 4 Điều 174 Bộ luật Hình sự. Ông Võ Văn B đã cấu kết với các bị cáo Nguyễn Xuân T, Võ Minh T1 lừa đảo chiếm đoạt tài sản, tổng số tiền chiếm đoạt 8.230.409.000 đồng (trừ trường hợp bị cáo T lừa đảo chiếm đoạt của ông Nguyễn Đình C1 số tiền 300.000.000 đồng đối với 02 Kiot số hiệu 02, 03).

Tuy nhiên, ông B đã chết ngày 08/8/2023 nên không bị xử lý trách nhiệm hình sự.

[2] Về hành vi phạm tội Lạm dụng tín nhiệm chiếm đoạt tài sản: Ông Võ Văn B đã đặt chỗ các vị trí đất nền ký hiệu LK12-01, LK01-02, LK16- 01, LK16-02, LK16-03 và được ông Bùi Ái N uỷ quyền cho ông Võ Văn B đối với các hợp đồng vay vốn và đơn đăng ký vị trí lô đất nền ký hiệu LK01-01 và LK03-01 thuộc Dự án Khu đô thị C mới H. Ông B muốn bán các vị trí đã đăng ký đặt chỗ để kiếm lời nên tiếp tục yêu cầu Nguyễn Xuân T thực hiện việc tiếp thị, phân phối ra thị trường. Ngày 01/5/2022, ông B đại diện Công ty X ký kết với Nguyễn Xuân T đại diện Công ty T14 hợp đồng tiếp thị và phân phối sản phẩm thuộc dự án khu đô thị C mới Hàng Rượu số 02/2022/HĐ/TBA-TP-KD kèm theo giỏ hàng trong đó có các đất nền ký hiệu LK01-01, LK01-02, LK16-01, LK16-02, LK16-03. Thoả thuận giữa Võ Văn B và Nguyễn Xuân T vẫn giữ nguyên giá từng lô đất nền do ông B đưa ra, T bán đúng giá, sau khi nhận đủ số tiền tương ứng 50%, ông B sẽ ký Hợp đồng cam kết nhận chuyển nhượng quyền sử dụng đất với khách hàng, tiền công môi giới là 3%/sản phẩm sẽ được ông B thanh toán cho T khi khách hàng đã thanh toán đủ 100% giá đất nền, việc soạn thảo các hợp đồng cam kết nhận chuyển nhượng giữa Công ty X với khách hàng do bị cáo T thực hiện. Theo đó, nhân viên và cộng tác viên của Công ty T14 tiến hành tiếp thị, phân phối ra thị trường.

Tuy nhiên, sau khi khách hàng đặt tiền mua các lô đất nền ký hiệu LK01-01, LK01- 02, LK16-01, LK16-02, LK16-03, bị cáo T đã không thực hiện theo đúng cam kết với ông B mà giữ lại tiêu xài cá nhân, cụ thể: chiếm đoạt của bà Lê Thị Phương T11 100.000.000 đồng; chiếm đoạt của bà Nguyễn Thị Kiều T6 300.000.000 đồng; chiếm đoạt của vợ chồng ông Nguyễn Đình C1 bà Nguyễn Thị T5 146.000.000 đồng; nhận của bà Nguyễn Thị H2 965.250.000 đồng, nhưng chỉ chuyển cho ông B 100.000.000 đồng và chiếm đoạt của bà H2 865.250.000 đồng. Bị cáo T còn môi giới bán lô đất ký hiệu LK38-10 thuộc dự án Tây B cho ông Nguyễn Thanh T12, đã nhận số tiền 1.240.047.900 đồng, nhưng chỉ giao cho người 18 bán 814.481.700 đồng còn giữ lại số tiền 425.566.200 đồng để tiêu xài cá nhân và sau đó bỏ trốn khỏi địa phương. Bị cáo T cam kết chuyển nhượng 01 lô đất ký hiệu Khu E-L07 cho bà Nguyễn Thị P4, đã nhận 700.000.000 đồng, do không thực hiện đúng cam kết nên bà P4 yêu cầu trả lại tiền; bị cáo T chỉ trả lại cho bà P4 500.000.000 đồng rồi bỏ trốn khỏi địa phương, chiếm đoạt của bà P4 200.000.000 đồng. Hành vi tiếp thị và nhận tiền đặt cọc của khách hàng, không giao lại cho ông B mà giữ lại tiêu xài cá nhân; tiếp thị và nhận tiền của một số khách hàng nhận chuyển nhượng lô đất thuộc dự án Khu dân cư D và dự án Tây B nhưng không thực hiện theo đúng thoả thuận mà giữ lại sử dụng vào mục đích cá nhân dẫn đến không có khả năng chi trả và bỏ trốn khỏi địa phương với tổng số tiền 2.036.816.200 đồng của bị cáo T đã cấu thành tội “Lạm dụng tín nhiệm chiếm đoạt tài sản” quy định tại khoản 4 Điều 175 Bộ luật Hình sự.

[3] Đối với kháng cáo của bị cáo Nguyễn Xuân T: Bị cáo Nguyễn Xuân T đã chết vào ngày 21-7-2026, theo Giấy báo tử số 155 quyển số 04-2026 ngày 21-7-2026 của Bệnh Viện Đ4.

Do đó, Hội đồng xét xử phúc thẩm căn cứ vào khoản 7 Điều 157, điểm d khoản 1 Điều 355, khoản 2 Điều 359 của Bộ luật Tố tụng hình sự, huỷ phần quyết định hình sự của bản án sơ thẩm và đình chỉ vụ án về phần hình sự đối với bị cáo Nguyễn Xuân T. Về phần trách nhiệm dân sự thì những người thừa kế của bị cáo T có trách nhiệm thực hiện nghĩa vụ bồi thường trong phạm vi di sản do bị cáo T để lại. Trong trường hợp có tranh chấp về di sản của bị cáo T để lại thì khởi kiện một vụ án dân sự khác để giải quyết.

[4] Xem xét về hình phạt đối với bị cáo T1: Bị cáo T1 có 01 tình tiết tăng nặng trách nhiệm hình sự phạm tội 02 lần trở lên quy định tại điểm g khoản 1 Điều 52 Bộ luật Hình sự. Về tình tiết giảm nhẹ trách nhiệm hình sự: bị cáo Võ Minh T1 có nhân thân tốt, chưa có tiền án, tiền sự, trong vụ án này bị cáo tham gia với vai trò thứ yếu và bị phụ thuộc sự quản lý, chỉ đạo của bị cáo T. Trong quá trình điều tra bị cáo T bỏ trốn khỏi địa phương, bản thân bị cáo T1 đã có thái độ thành khẩn khai báo, tích cực hợp tác với Cơ quan điều tra, dẫn đưa những người bị hại đến nhà ông Võ Văn B để đòi lại tiền bị chiếm đoạt. Đồng thời, tại giai đoạn xét xử phúc thẩm bị cáo cung cấp tài liệu mới thể hiện gia đình có nhiều người thân có công với Cách mạng. Theo Đơn xin xác nhận ngày 27-8-2024 của Ủy ban nhân dân xã N và Trưởng thôn L (trước đây) thể hiện, gia đình bị cáo T1 có ông nội, bà nội, bác ruột, chú ruột…được tặng hưởng nhiều Huân, Huy chương; như: Huy chương chiến thắng hạng nhất của ông Võ Quy N2 18/3/1958; Giấy chứng nhận thương binh của ông Võ Quy C3 ngày 25/7/2003 (bản sao y); Huân chương kháng chiến hạng nhất của ông Vũ Tất T13 do Hội đồng nhà nước cấp ngày 30/3/1988 (bản sao y); Huân chương kháng chiến hạng nhì của bà Bùi Thị L5 do Hội đồng nhà nước cấp ngày 25/8/1987 (bản sao y); Bằng khen của ông Võ Văn T2 do Ủy ban nhân dân tỉnh Q cấp ngày 19/3/2001, 22/4/2002, 07/5/2003, 14/3/2005, 19 04/5/2018 (bản sao y); Huy chương vì sự nghiệp nông nghiệp và phát triển nông thôn của ông Võ Văn T2 do Bộ trưởng Bộ N3 cấp ngày 07/1/2004 (bản sao y); Đây là các tình tiết giảm nhẹ trách nhiệm hình sự quy định tại các điểm b, s khoản 1, khoản 2 Điều 51 Bộ luật Hình sự. Hơn nữa, xét tính chất, vai trò trong vụ án thì thấy: bị cáo T1 là người làm công ăn lương và làm theo sự chỉ đạo của bị cáo T13; bị cáo không bị quyết định về phần bồi thường dân sự cho những người bị hại. Được cá bị hại Đặng Minh V1, Huỳnh Thị Mỹ H3, Bùi Thị T4, Huỳnh Nguyễn Gia P, Nguyễn Thành P1 xin giảm nhẹ hình phạt. Do tại giai đoạn xét xử phúc thẩm bị cáo Võ Minh T1 có nhiều tình tiết giảm nhẹ mới nên HĐXX phúc thẩm áp dụng điểm b, s khoản 1, khoản 2 Điều 51, khoản 2 Điều 54 của Bộ luật Hình sự, giảm cho bị cáo Võ Minh T1 một phần hình phạt thể hiện tính khoan hồng của pháp luật.

[5] Về phần trách nhiệm dân sự dân sự: Số tiền chiếm đoạt của các bị hại, bị cáo Nguyễn Xuân T và ông Võ Văn B có trách nhiệm hoàn trả cho các bị hại. Ông Võ Văn B đã chết, tuy nhiên để giải quyết triệt để vụ án, đảm bảo quyền, lợi ích hợp pháp của những người bị hại, cần xác định nghĩa vụ của ông B trong vụ án này, để các bị hại có căn cứ yêu cầu hoặc khởi kiện những người thừa kế của ông B phải thực hiện nghĩa vụ tài sản của ông B để lại trong phạm vi di sản của ông B theo thủ tục tố tụng dân sự. Đối với nội dung này Bản án sơ thẩm đã giải quyết đúng quy định của pháp luật nên HĐXX phúc thẩm không chấp nhận kháng cáo của những người bị hại liên quan đến ông Võ Văn B.

[6] Về kháng cáo ông Đặng Văn M1, ông Nguyễn Thành P1, ông Nguyễn Đình C1, bà Nguyễn Thị T5 kháng cáo với nội dung đề nghị xem xét hành vi của bà L3 là đồng phạm với ông Võ Văn B, thì thấy: bà Võ Thị L3, là vợ ông Võ Xuân B2, có ký tên trong một số phiếu thu của Công ty X dưới mục kế toán trưởng, thủ quỹ. Tuy nhiên qua kết quả điều tra xác định các phiếu thu này do Nguyễn Xuân T soạn đưa cho ông Võ Văn B, sau khi ông Võ Văn B ký tên tại vị trí Giám đốc, T ký tên vào vị trí người lập phiếu, ông Võ Văn B yêu cầu bà L3 ký tên vào vị trí kế toán trưởng và thủ quỹ để đủ thành phần trong phiếu thu rồi đưa lại cho khách hàng, bản thân bà Võ Thị L3 buôn bán hàng nước gần Khu đô thị C mới H, không tham gia vào hoạt động kinh doanh của ông Võ Văn B nên không biết việc ông B lừa đảo chiếm đoạt tài sản của người khác. Đối với nội dung kháng cáo xem xét bị cáo Nguyễn Xuân T có nhờ người khác đứng tên tài sản hay không và việc chuyển tiền cho những đối tác; làm rõ hành vi của ông Nguyễn Minh L4 có đồng phạm với các bị cáo không. Các nội dung kháng cáo này không có đủ cơ sở chứng minh nên không có căn cứ chấp nhận; trong trường hợp sau này các ông, bà có tài liệu chứng cứ chứng minh thì có quyền đề nghị xem xét giải quyết trong vụ án khác theo quy định của pháp luật.