Bản án 918/2026/DS-PTTranh chấp quyền sử dụng đất

[1] Về tố tụng: Đơn kháng cáo của bị đơn ông Phan Hồng T4 và những người kế thừa quyền và nghĩa vụ tố tụng của bị đơn Nguyễn Thanh L1, được nộp trong thời hạn luật định, nên được xem xét theo thủ tục phúc thẩm.

[2] Xét kháng cáo bị đơn ông Phan Hồng T4 và những người kế thừa quyền và nghĩa vụ tố tụng của bị đơn Nguyễn Thanh L1, Hội đồng xét xử phúc thẩm nhận thấy: [2.1] Về tố tụng sơ thẩm: Nguyên đơn khởi kiện yêu cầu bị đơn (ông T4, ông L1) trả quyền sử dụng đất vì cho rằng cho ở nhờ. Bị đơn (ông L1) có yêu cầu phản tố hủy hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất giữa ông T và ông Đ; hủy giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cấp cho ông T. Tại phiên tòa sơ thẩm người kế thừa tố tụng của ông L1 rút yêu cầu hủy giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, vẫn giữ yêu cầu hủy hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất, nhưng quá trình tố tụng cấp sơ thẩm không đưa Văn phòng C (công chứng hợp đồng chuyển nhượng) và UBND quận T (nay là phường T) tham gia tố tụng với tư cách là người có quyền và nghĩa vụ liên quan. Hồ sơ vụ án không thể hiện thủ tục xử lý đơn phản tố như trả lại đơn, thông báo nộp tạm ứng án phí, thông báo thụ lý yêu cầu phản tố, nhưng tại phiên tòa sơ thẩm vẫn nhận định giải quyết các yêu cầu này (mục

[3] trang 7, mục

[5] trang 8 phần nhận định) và phần quyết định không tuyên là vi phạm nghiêm trọng thủ tục tố tụng. Tại phiên tòa phúc thẩm bị đơn cho rằng đã nộp tạm ứng án phí phản tố nhưng hồ sơ không có biên lai thu tiền. [2.2] Về nội dung: Thửa đất số 780 toàn bộ là đất Lúa có thời hạn sử dụng. Bị đơn ông L1, ông T4 xây dựng nhà trên đất từ năm 2006, 2007 (trước thời điểm nguyên đơn nhận chuyển nhượng năm 2013), nhưng cấp sơ thẩm lại tuyên ông L1 được sử dụng ổn định lâu dài diện tích 124,55 m2; ông T4 được sử dụng ổn định lâu dài 5 diện tích 107,69m2 là trái với quy định của Nhà nước về mục đích sử dụng đất và thời hạn sử dụng đất. Ông T4 có quốc tịch Canada nhưng chưa làm rõ có sinh sống và được quyền canh tác đất Lúa tại thửa đất tranh chấp hay không, mà lại công nhận được quyền sử dụng ổn định lâu dài đất nông nghiệp? Cấp sơ thẩm không thu thập, xác minh nguồn gốc đất, quá trình sử dụng đất, mục đích sử dụng đất… mà vẫn giải quyết và ghi nhận theo ý kiến của nguyên đơn là chưa đủ căn cứ giải quyết vụ án.

[3] Từ những nhận định trên cho thấy, cấp sơ thẩm vi phạm cả về thủ tục tố tụng và nội dung đường lối giải quyết giải quyết vụ án.

Do đó, chấp nhận một phần kháng cáo của bị đơn, hủy toàn bộ bản án sơ thẩm để giao hồ sơ cho Tòa án sơ thẩm giải quyết lại theo thủ tục sơ thẩm.

[4] Quan điểm của đại diện Viện công tố và kiểm sát xét xử phúc thẩm không phù hợp với nhận định của Hội đồng xét xử.

[5] Về án phí dân sự phúc thẩm: do hủy án sơ thẩm nên người kháng cáo không phải chịu án phí.