Bản án 961/2026/HC-PTBản án 961/2026/HC-PT

Sau khi nghiên cứu các tài liệu có trong hồ sơ vụ án được thẩm tra tại phiên tòa và căn cứ vào kết quả tranh tụng tại phiên tòa, ý kiến phát biểu của Viện kiểm sát, Hội đồng xét xử nhận định:

[1] Tòa án đã triệu tập hợp lệ, người khởi kiện (có bà Đặng Thị P đại diện theo ủy quyền) và người bị kiện xin xét xử vắng mặt; người có quyền lợi nghĩa vụ liên quan vắng mặt. Căn cứ Điều 225 Luật tố tụng hành chính, Hội đồng xét 10 xử tiến hành xét xử vụ án vắng mặt các đương sự này.

[2] Ông Trần Văn D1 và bà Lê Thị Ánh T1 là chủ sử dụng của diện tích đất 2.816m2 tại thửa số 255 tờ bản đồ 48 đường H, huyện C, tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu (cũ). Ông D1 tách thửa đất số 255 thành 05 thửa đất mới được Sở Tài nguyên và Môi trường tỉnh B cấp 05 Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất ngày 03/01/2018, trong đó có thửa đất số 256 diện tích là 766m2 (gồm 164,4m2 đất ở và 386,3m2 đất cây lâu năm và 87m2 đất nuôi trồng thủy sản). Ngày 24/4/2018, ông D1 bà T1 chuyển nhượng thửa đất số 256 cho ông Nguyễn Tân A và bà Đào Thị Minh T2. Ngày 23/7/2018, ông A và bà T2 tặng cho thửa đất số 256 cho bà Đào Thị S, bà Nguyễn Thị Thu H và ông Đào Hữu Đ. Ngày 13/8/2018, bà S, bà H và ông Đ được Sở Tài nguyên và Môi trường tỉnh B cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất số CN 199863, CN 199864, CN 199865 đối với diện tích đất 766m2 tại thửa số 256 tờ bản đồ số 48.

[3] Ngày 25/9/2018, Ủy ban nhân dân huyện C ban hành Thông báo số 367/TB-UBND về việc thu hồi 766m2 đất của các ông bà S, H và Đ để thực hiện dự án Đường trục phía Bắc khu trung tâm huyện C. Ngày 26/6/2020, Ủy ban nhân dân huyện C ban hành Quyết định số 721/QĐ-UBND về việc thu hồi 766m2 đất và ban hành Quyết định số 743/QĐ- UBND về việc phê duyệt kinh phí bồi thường, hỗ trợ, tái định cư cho các hộ bà S, bà H và ông Đ để thực hiện dự án Đường trục phía Bắc khu trung tâm huyện C. Tổng kinh phí bồi thường 2.399.330.644 đồng. Ngày 21/12/2021, Ủy ban nhân dân huyện C ban hành Quyết định số 1414/QĐ-UBND về việc điều chỉnh một số nội dung tại Quyết định số 743/QĐ- UBND, theo đó điều chỉnh giảm kinh phí bồi thường, hỗ trợ từ 2.399.330.644 đồng thành 1.163.029.948 đồng (không bồi thường toàn bộ nhà 01 tầng, nhà tạm và nhà vệ sinh), đồng thời xác định các hộ không đủ điều kiện tái định cư.

[4] Xét yêu cầu khởi kiện đối với Quyết định số 743/QĐ-UBND ngày 26/6/2020 và Quyết định số 1414/QĐ-UBND ngày 21/12/2021: [4.1] Về xác định vị trí đất bồi thường: Căn cứ giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cấp ngày 13/8/2018 thì thửa đất số 256 có một mặt tiếp giáp đường H, không có mặt nào tiếp giáp đường N.

Do đó, việc các ông bà S, H và Đ cho rằng thửa đất số 256 nằm ở vị trí giao nhau giữa đường H và đường N và yêu cầu bồi thường giá đất theo vị trí 1 đường N là không có căn cứ. [4.2] Về giá đất bồi thường: 11 Ngày 28/12/2018, Ủy ban nhân dân tỉnh B ban hành Quyết định số 3847/QĐ-UBND về việc phê duyệt phương án giá đất cụ thể để thực hiện công tác bồi thường, hỗ trợ và tái định cư khi Nhà nước thu đất thực hiện dự án Đường trục phía Bắc khu trung tâm C. Ngày 26/6/2020, Ủy ban nhân dân huyện C ban hành Quyết định số 743/QĐ-UBND phê duyệt kinh phí bồi thường cho các ông bà S, bà H và ông Đ. Giá đất bồi thường theo giá đất cụ thể do Ủy ban nhân dân tỉnh B phê duyệt tại Quyết định số 3847/QĐ-UBND. Xét, về mặt thời gian Quyết định số 3847/QĐ-UBND được ban hành trước khi Ủy ban nhân dân huyện C ban hành quyết định thu hồi đất cho các ông bà S, H và Đ là 18 tháng, là không phù hợp với nguyên tắc các quyết định về phê duyệt giá đất phải có sau hoặc cùng thời điểm với cơ quan Nhà nước ban hành quyết định thu hồi đất theo quy định tại khoản 2 Điều 74 Luật đất đai năm 2013. Trong trường hợp dùng giá đất đã được phê duyệt trước đó thì phải đảm bảo giá đó vẫn còn hiệu lực theo luật định. Về nội dung, Quyết định số 3847/QĐ-UBND phê duyệt giá đất bồi thường trên cơ sở căn cứ vào Quyết định số 65/2014/QĐ-UBND ngày 19/12/2014 của Ủy ban nhân dân tỉnh B ban hành bảng giá đất định kỳ 05 năm (01/01/2015 đến 31/12/2019) và Quyết định số 26/2016/QĐ-UBND ngày 22/8/2016; Quyết định số 42/2017/QĐ-UBND ngày 20/12/2017 của Ủy ban nhân dân tỉnh B sửa đổi bổ sung quyết định số 65/2014/QĐ-UBND. Vây, tại thời điểm Ủy ban nhân dân huyện C ban hành quyết định thu hồi đất và phê duyệt kinh phí bồi thường, hỗ trợ, tái định cư cho các ông bà S, H và Đ (tháng 6/2020) thì Quyết định số 65/2014/QĐ-UBND ngày 19/12/2014; Quyết định số 26/2016/QĐ-UBND ngày 22/8/2016; Quyết định số 42/2017/QĐ-UBND ngày 20/12/2017 của Ủy ban nhân dân tỉnh B đã không còn giá trị pháp lý (đã quá 05 năm kể từ ngày ban hành). Thời điểm tháng 6/2020 tại tỉnh Bà Rịa – Vũng Tàu đã áp dụng giá đất theo Quyết định số 38/2019/QĐ-UBND ngày 20/12/2019 (có hiệu lực trong thời hạn 05 năm từ ngày 01/01/2020). Mặt khác, do dự án thực hiện trong một thời gian dài, Ủy ban nhân dân tỉnh B đã có một số văn bản thống nhất chủ trương khảo sát lại giá đất cụ thể để bồi thường đối với dự án Đường trục phía Bắc khu trung tâm huyện C. Tại phiên tòa sơ thẩm, người bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của người bị kiện trình bày Ủy ban nhân dân Đ đang thực hiện việc khảo sát lại giá đất cụ thể cho toàn bộ dự án.

Căn cứ vào các nội dung trên thì yêu cầu khảo sát lại giá đất bồi thường tại thời điểm thu hồi đất của người khởi kiện là được chấp nhận. [4.3] Về yêu cầu bồi thường chi phí đầu tư vào đất: Các người khởi kiện đã được bồi thường về đất theo Điều 75 Luật Đất đai 12 năm 2013, nên không trường hợp được bồi thường chi phí đầu tư vào đất theo quy định tại khoản 1 Điều 76 Luật Đất đai năm 2013. [4.4.] Về yêu cầu bồi thường tài sản trên đất: Ngày 24/10/2017, ông Trần Văn D1 nộp đơn xin cấp giấy phép xây dựng có thời hạn đối với thửa đất số 225, tờ bản đồ số 48 tại đường H. Ngày 02/11/2017, ông D1 và vợ là bà Lê Thị Ánh T1 làm đơn cam kết gửi Ủy ban nhân dân huyện C với nội dung “Hiện nay, tôi được biết khu vực này theo quy định không được cấp phép xây dựng.

Do đó, tôi làm đơn này kính gửi Ủy ban nhân dân huyện C1 phép xây dựng có thời hạn. Khi hết thời hạn tồn tại công trình được ghi trong giấy phép xây dựng có thời hạn, tôi tự nguyện tháo dỡ di dời công trình. Trong thời hạn 02 năm tồn tại công trình, nếu Nhà nước thu hồi đất để triển khai dự án, gia đình tôi tự nguyện tháo dỡ, di dời công trình được cấp phép và không yêu cầu bồi thường”. Ngày 17/11/2017, Ủy ban nhân dân huyện C cấp Giấy phép xây dựng có thời hạn số 63/GPXD cho ông D1, diện tích xây dựng 100m2 số tầng là 01 tầng. Tại khoản 4, khoản 5 giấy phép số 63/GPXD có quy định: “4. Công trình được tồn tại 02 (hai) năm kể từ ngày ký giấy phép xây dựng.

5. Chủ đầu tư phải tự dỡ bỏ công trình, không được bồi thường phần công trình xây dựng theo giấy phép xây dựng có thời hạn này khi Nhà nước thực hiện quy hoạch theo thời hạn ghi trong giấy phép được cấp.” Theo biên bản kiểm kê tài sản ngày 15/11/2018 của Trung tâm Phát triển quỹ đất, có sự tham gia của ông Nguyễn Tân A (đại diện theo ủy quyền của người khởi kiện) thì trên diện tích đất thu hồi 766m2 có 01 căn nhà 01 tầng diện tích 165m2 (có gác gỗ 100m2) xây dựng năm 2017 và 01 căn nhà tạm diện tích 39,2m2 xây dựng tháng 8/2018. Theo các tài liệu, chứng cứ trên thì nhà 01 tầng được cấp phép xây dựng 100m2 nhưng đã xây dựng 165m2 và có gác gỗ 100m2. Theo Giấy phép xây dựng nhà 01 tầng chỉ được tồn tại trong vòng 02 (hai) năm kể từ ngày 17/11/2017, hết thời hạn trên chủ đầu tư phải tự dỡ bỏ công trình, không được bồi thường phần công trình đã xây dựng. Ngày 26/6/2020, Ủy ban nhân dân huyện C ban hành Quyết định số 721/QĐ-UBND về việc thu hồi đất và Quyết định số 743/QĐ-UBND về việc phê duyệt phương án bồi thường đối với diện tích đất 766m2 là đã quá 02 năm kể từ ngày ký Giấy phép xây dựng nên nhà 01 tầng không được bồi thường. Đối với nhà tạm diện tích 39,2m2 được xây dựng tháng 8/2018. Nhà tạm thuộc trường hợp phải có giấy phép xây dựng nhưng đã xây không có giấy phép nên không được bồi thường, hỗ trợ theo khoản 2 Điều 92 Luật Đất đai năm 2013. 13 Đối với nhà vệ sinh diện tích 3,4m2 (2m x 1,7m) xây gắn liền với nhà tạm diện tích 39,2m2 nên cũng không được bồi thường.

Do đó, Ủy ban nhân dân huyện C không bồi thường nhà 01 tầng, nhà tạm và nhà vệ sinh cho người khởi kiện là đúng quy định pháp luật. [4.5] Về yêu cầu tái định cư: Căn cứ quy định tại điểm c khoản 2 Điều 83 Luật Đất đai năm 2013; Khoản 2 Điều 5 và điểm c khoản 2 Điều 21 của Quy định về bồi thường, hỗ trợ, tái định cư khi thu hồi đất trên địa bàn tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu ban hành kèm theo Quyết định số 52/2014/QĐ-UBND ngày 31/10/2014 của Ủy ban nhân dân tỉnh B thì các hộ bà S, bà H và ông Đ bị thu hồi toàn bộ diện tích 164,8m2 đất ở, trên đất có nhà và không còn đất ở nào khác trên địa bàn huyện C nhưng người khởi kiện không sinh sống trên đất thu hồi và không phải di chuyển chỗ ở khi Nhà nước thu hồi đất, nên không đủ điều kiện được tái định cư. [4.6] Về yêu cầu bồi thường chi phí di chuyển tài sản: Các hộ bà S, bà H và ông Đ không phải di chuyển chỗ ở khi thu hồi đất và không được bồi thường nhà trên đất.

Do đó, Ủy ban nhân dân huyện C không thường chi phí di chuyển tài sản cho các bà S, bà H và ông Đ là phù hợp quy định tại Điều 91 Luật Đất đai năm 2013. [4.7] Về yêu cầu hỗ trợ tiền thuê nhà: Căn cứ Khoản 1 Điều 29 Quy định về bồi thường, hỗ trợ, tái định cư khi thu hồi đất trên địa bàn tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu ban hành kèm theo Quyết định số 52/2014/QĐ-UBND ngày 31/10/2014 của Ủy ban nhân dân tỉnh B, thì các hộ bà S, bà H và ông Đ không phải di chuyển chỗ ở khi Nhà nước thu hồi đất nên không được hỗ trợ tiền thuê nhà. [4.8] Về yêu cầu hỗ trợ ổn định đời sống sản xuất, đào tạo và chuyển đổi nghề: Các hộ bà S, bà H và ông Đ có hộ khẩu thường trú và sinh sống ở Thành phố Hà Nội, không đăng ký tạm trú hay lưu trú tại huyện C nên không thể thường xuyên đi từ Hà Nội đến C để sản xuất nông nghiệp trên diện tích 386,3m2 đất cây lâu năm và 214,9m2 đất nuôi trồng thủy sản. Ngoài ra, người khởi kiện mới được tặng cho diện tích đất 766m2 vào ngày 23/7/2018 thì đến ngày 25/9/2018 đã có thông báo thu hồi đất để thực hiện dự án nên chưa đủ thời gian để sản xuất nông nghiệp. Tại thời điểm thu hồi, trên đất chỉ có 10 cây keo đường kính 07 cm. Từ các tài liệu, chứng cứ trên có cơ sở xác định người khởi kiện không trực tiếp sản xuất nông nghiệp, không có nguồn thu nhập ổn định từ sản xuất nông nghiệp, nên không được hỗ trợ ổn định đời sống sản xuất và hỗ trợ đào 14 tạo, chuyển đổi nghề theo quy định tại khoản 30 Điều 3, khoản 1 Điều 84 Luật Đất đai 2013.

[5] Xét yêu cầu khởi kiện đối với Quyết định giải quyết khiếu nại số 1205/QĐ-UBND ngày 20/10/2020 của Chủ tịch Ủy ban nhân dân huyện C: Quyết định giải quyết khiếu nại số 1205/QĐ-UBND ngày 20/10/2020 của Chủ tịch Ủy ban nhân dân huyện C có nội dung: “Điều 2: Giải quyết các vấn đề liên quan nội dung khiếu nại, cụ thể như sau: - Không giải quyết yêu cầu tính giá bồi thường đất theo vị trí tại tuyến đường N; không giải quyết yêu cầu bồi thường chi phí cải tạo, san lấp mặt bằng đối với diện tích đất bị thu hồi và không giải quyết yêu cầu 03 lô đất tái định cư cho 3 hộ gia đình bà Đào Thị S, bà Nguyễn Thị Thu H và ông Đào Hữu Đ”. Quyết định số 1205/QĐ-UBND ngày 20/10/2020 của Chủ tịch Ủy ban nhân dân huyện C là giải quyết khiếu nại của người khởi kiện đối với Quyết định 743/QĐ-UBND ngày 26/6/2020 và giữ nguyên những nội dung của Quyết định 743/QĐ-UBND được xác định là có căn cứ theo nhận định tại mục

[4], không giải quyết đối với yêu cầu tính giá bồi thường.

Do đó, Quyết định 1205/QĐ-UBND được ban hành là đúng quy định của pháp luật.

[6]

Từ những phân tích trên, Hội đồng xét xử xét thấy, Bản án của Tòa cấp sơ thẩm đã xét xử là có căn cứ, đúng quy định pháp luật. Tại cấp phúc thẩm, người khởi kiện có kháng cáo nhưng không cung cấp được tài liệu, chứng cứ nào mới chứng minh nên bác kháng cáo và giữ nguyên bản án hành chính sơ thẩm như đề nghị của đại diện Viện Công tố và kiểm sát xét xử phúc thẩm tại Thành phố Hồ Chí Minh tham gia phiên tòa là có căn cứ chấp nhận.

[7] Các phần quyết định khác của Bản án của Tòa án cấp sơ thẩm không có kháng cáo, kháng nghị đã có hiệu lực pháp luật kể từ ngày hết thời hạn kháng cáo, kháng nghị.

[8] Án phí hành chính phúc thẩm: - Bà Đào Thị S, sinh năm 1949 là người cao tuổi nên được miễn theo quy định tại Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban thường vụ Quốc hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng. án phí và lệ phí Tòa án; - Ông Đào Hữu Đ, bà Nguyễn Thị Thu H phải chịu do kháng cáo không được chấp nhận.