Bản án 926/2026/HC-PTBản án 926/2026/HC-PT

Sau khi nghiên cứu các tài liệu có trong hồ sơ vụ án được thẩm tra tại phiên tòa và căn cứ vào kết quả tranh tụng tại phiên tòa, sau khi nghe đại diện Viện công tố và kiểm sát xét xử phúc thẩm tại Thành phố Hồ Chí Minh phát biểu ý kiến, sau khi thảo luận và nghị án, Hội đồng xét xử xét thấy:

[1] Về tố tụng: Đơn kháng cáo của người khởi kiện làm trong thời hạn luật định, hình thức phù hợp quy định của pháp luật nên được Hội đồng xét xử xem xét theo trình tự phúc thẩm.

[2] Xét yêu cầu kháng cáo của người khởi kiện: [2.1] Đối với yêu cầu hủy Quyết định số 3402/QĐ-UBND ngày 06/9/2023 của Ủy ban nhân dân Quận 6: [2.1.1] Nguồn gốc sử dụng căn nhà số 725-727 HG do ông Nguyễn Văn K và bà Nguyễn Thị C sử dụng và được Ủy ban nhân dân Quận 6 cấp Giấy phép hợp thức hóa chủ quyền nhà số 780/GP-UB ngày 28/7/1993, với diện tích là 223.03m², cấu trúc nhà trệt và đã đóng thuế trước bạ ngày 20/8/1993. Tại Bản vẽ hiện trạng nhà đính kèm Giấy phép hợp thức hóa chủ quyền nhà, phần diện tích đất bên hông phải từ ngoài nhìn vào của căn nhà được thể hiện là sân nhưng không được công nhận, phần sân này tiếp giáp với nhà 729 (số mới 729A) HG và nhà 729/1 HG (tại bản đồ địa chính 2000, thì căn nhà và phần sân thuộc thửa 26, tờ bản đồ số 9). Ngày 25/4/2001, Ủy ban nhân dân Quận 6 cấp Giấy phép xây dựng số 139/GPXD.2001 với kiến trúc nhà kiên cố 02 tầng (trệt, lầu, mái ngói) với diện tích xây dựng trệt là 225.0m², tổng diện tích sàn xây dựng 450.0m² (theo bản vẽ 10 đính kèm Giấy phép xây dựng, phần diện tích sân giáp với căn nhà 729A HG và căn nhà 729/1 HG không được xây dựng). Ngày 23/5/2008, Ủy ban nhân dân Quận 6 cấp Giấy chứng nhận quyền sở hữu nhà ở và quyền sử dụng đất ở số 1579/2008/GCN cho căn nhà với diện tích đất công nhận là 567.2m², lớn hơn diện tích đất được công nhận trong Giấy phép hợp thức hóa chủ quyền nhà (567.2m² - 223.03m²) = 344.17m²; trong đó công nhận toàn bộ phần sân bên hông giáp với nhà số 729A và nhà số 729/1 HG, tuy nhiên phần diện tích sân này có một phần diện tích thuộc quy hoạch lộ giới đường HG theo Quyết định số 6982/QĐUB-QLĐT ngày 30/9/1995 của Ủy ban nhân dân Thành phố Hồ Chí Minh. Ông K và bà C đã thực hiện xong nghĩa vụ tài chính trong đó có phần diện tích tăng thêm bao gồm cả phần sân (theo Thông báo số 9780/TB-CCT-TBA ngày 29/7/2019 của Chi cục thuế Quận 6). Ngày 23/4/2012, căn nhà 729/1 HG được Ủy ban nhân dân Quận 6 cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất quyền sở hữu nhà ở và tài sản gắn liền với đất số CH11662, giữa nhà 729/1 với nhà 725-727 HG vẫn còn là hẻm có chiều dài 6.18m, chiều rộng 2.75m, giữa nhà 729A và 725-727 HG được thể hiện hướng ra đường HG và hẻm này cũng là lối đi duy nhất của căn nhà 729/1 HG. [2.1.2] Do có tranh chấp giữa các hộ dân tại khu vực này, ngày 25/9/2019 Ủy ban nhân dân Quận 6 đã xác minh hiện trạng để giải quyết khiếu nại, tại buổi khảo sát hiện trạng thực tế sử dụng thì phần diện tích hẻm hiện tại do chủ nhà 725-727 HG sử dụng, căn nhà 729/1 HG không đi ra được phần diện tích này. [2.1.3] Tại Biên bản phân mảnh do phía người khởi kiện cung cấp cũng thể hiện bên cạnh nhà 725-727 có một lối đi ra đường HG của các hộ. [2.1.4] Tại Giấy chứng nhận quyền sở hữu nhà ở và quyền sử dụng đất ở số 1579/2008/GCN ngày 23/5/2008 đã công nhận hẻm trên là phần sân thuộc khuôn viên nhà số 725-727 HG là không đúng và một phần sân nằm trong quy hoạch (phần sân này có một phần diện tích thuộc quy hoạch lộ giới đường HG theo Quyết định số 6982/QĐUB-QLĐT ngày 30/9/1995 của Ủy ban nhân dân Thành phố Hồ Chí Minh). [2.1.5] Căn cứ khoản 5 Điều 14 Nghị định số 84/2007/NĐ-CP ngày 25/5/2007 của Chính phủ quy định bổ sung về việc cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, thu hồi đất, thực hiện quyền sử dụng đất, trình tự, thủ tục bồi thường, hỗ trợ, tái định cư khi nhà nước thu hồi đất và giải quyết khiếu nại về đất đai tại thời điểm cấp Giấy chứng nhận như sau: “Điều

14. Cấp Giấy chứng nhận trong trường hợp đất do hộ gia đình, cá nhân sử dụng trước ngày 15 tháng 10 năm 1993 mà không có một trong các loại giấy tờ quy định tại khoản 1 Điều 50 của Luật Đất đai.

5. Hộ gia đình, cá nhân đang sử dụng đất thuộc trường hợp quy định tại khoản 4 Điều này nhưng phù hợp với quy hoạch tại thời điểm cấp Giấy chứng nhận thì được cấp Giấy chứng nhận và phải nộp tiền sử dụng đất theo mức quy định tại các điểm a, b và c khoản 1 Điều 15 Nghị định này”. 11 Căn cứ điểm d khoản 2, Điều 106 của Luật Đất đai năm 2013: “Điều 106. Đính chính, thu hồi Giấy chứng nhận đã cấp

2. Nhà nước thu hồi Giấy chứng nhận đã cấp trong các trường hợp sau đây: d) Giấy chứng nhận đã cấp không đúng thẩm quyền, không đúng đối tượng sử dụng đất, không đúng diện tích đất, không đủ điều kiện được cấp, không đúng mục đích sử dụng đất hoặc thời hạn sử dụng đất hoặc nguồn gốc sử dụng đất theo quy định của pháp luật đất đai, trừ trường hợp người được cấp Giấy chứng nhận đó đã thực hiện chuyển quyền sử dụng đất, quyền sở hữu tài sản gắn liền với đất theo quy định của pháp luật đất đai.” [2.1.6] Ủy ban nhân dân Quận 6 ban hành Quyết định số 3402 về việc thu hồi Giấy chứng nhận quyền sở hữu nhà ở và quyền sử dụng đất ở hồ sơ gốc số 1579/2008/GCN ngày 23/5/2008 cấp cho ông Nguyễn Văn K (là đồng sở hữu và đại diện cho các thừa kế của bà Nguyễn Thị C) để chỉnh sửa diện tích sử dụng là có căn cứ, phù hợp với quy định của pháp luật. [2.2] Đối với yêu cầu hủy Quyết định số 1328/QĐ-UBND-TTr ngày 06/4/2020 của Ủy ban nhân dân Quận 6: [2.2.1] Căn nhà của bà Tạ Thị Cẩm G số 729/1 (số cũ 731) HG (có vị trí thuộc thửa 25, tờ bản đồ số 9-BĐĐC 2001 Phường 11 Quận 6) có nguồn gốc của ông Lê Văn T1 và bà Trần Thị S đã được Ủy ban nhân dân Quận 6 cấp Giấy phép hợp thức hóa chủ quyền nhà số 1166/GP-UB ngày 26/12/1988 với cấu trúc nhà có gác bê tông giả, diện tích đất xây dựng 216.36m², diện tích sử dụng 371.17m² và đã đóng thuế trước bạ ngày 20/02/1990, theo bản vẽ hiện trạng nhà đính kèm Giấy phép hợp thức hóa chủ quyền nhà, căn nhà bị vây bọc bởi các căn nhà trên tuyến đường HG gồm: nhà 729C, 729, 731, 733, 735 HG. Lối đi duy nhất để vào căn nhà là phần diện tích dọc theo bên hông phải từ ngoài nhìn vào của căn nhà 725-727 HG và phần diện tích này được thể hiện là hẻm (rộng 4m), tại phần hẻm này nhà số 729/1 HG có cửa đi ra. Ngày 18/8/1999, ông Lê Văn T1 và bà Trần Thị S bán căn nhà cho bà N2 theo Hợp đồng mua bán số 6323/HĐ.MBN của Phòng Công chứng nhà nước số

2. Tại Bản vẽ hiện trạng lập ngày 29/7/1999 được Phòng Quản lý đô thị Quận 6 xác nhận số 3046 ngày 05/8/1999 để thực hiện việc mua bán ghi nhận hẻm vẫn còn, với kích thước: Chiều dài dọc theo nhà 729/1 HG là 31.35m, chiều dài dọc theo nhà 729A HG ghi nhận là khoảng đất trống để ra đường HG (không thể hiện kích thước chiều dài); các cạnh chiều ngang: đuôi nhà số 729A cách nhà số 725- 727 HG là 1.25m; nhà 729/1 cách nhà 725-727 HG gồm các cạnh (2,75m-1,9m- 0,55m); căn nhà 729/1 HG có cửa ra phần hẻm này. Ngày 26/01/2011, bà N2 bán căn nhà trên cho bà Nguyễn Thanh T3 theo Hợp đồng mua bán số công chứng 002617 quyển số 01 TP/CC-SCC/HĐ của Phòng Công chứng số 1 Thành phố Hồ Chí Minh, hiện trạng nhà khi thực hiện mua bán vẫn sử dụng Bản vẽ hiện trạng được Phòng Quản lý đô thị Quận 6 xác nhận số 3046 ngày 05/8/1999 nêu trên. 12 Ngày 08/02/2012, căn nhà được cấp số nhà mới là 729/1 (số cũ phía sau nhà 731) đường HG theo Quyết định số 424/QĐ-UBND-QLĐT của Ủy ban nhân dân Quận

6. Ngày 23/4/2012, bà Nguyễn Thanh T3 được Ủy ban nhân dân Quận 6 cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản gắn liền với đất số CH11662 tại căn nhà trên với diện tích đất là 294.3m²; tại mục III. Sơ đồ thửa đất, nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất ghi nhận: khoảng cách giữa nhà 729/1 với nhà 725-727 HG thể hiện là hẻm (chiều dài 6.18m, chiều rộng 2.75m), khoảng cách giữa nhà 729A và 725-727 HG thể hiện hướng ra đường HG. Ngày 15/5/2017, bà T3 chuyển nhượng căn nhà trên cho bà Tạ Thị Cẩm G theo Hợp đồng mua bán số công chứng 9826 của Văn phòng Công chứng Bình Thạnh Thành phố Hồ Chí Minh. Bà G khiếu nại vì không có lối đi vào nhà vì “phần diện tích hẻm trước nhà 729/1 HG bị nhà 725-727 HG xây tường rào chắn lại để sử dụng từ tháng 12/2018”. Qua quá trình giải quyết khiếu nại, ngày 25/9/2019 Ủy ban nhân dân Quận 6 đã khảo sát hiện trạng thực tế sử dụng thì phần diện tích hẻm hiện tại do chủ nhà 725-727 HG sử dụng, căn nhà 729/1 HG không đi ra được phần diện tích này. Ủy ban nhân dân Quận 6 đã xác minh nguồn gốc quá trình sử dụng đất, các đương sự được thực hiện xác định ranh giới đất và thỏa thuận ranh sử dụng tuy nhiên các đương sự không thống nhất được với nhau. [2.2.2] Theo các tài liệu lưu trữ và các bản vẽ được cấp theo các Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản gắn liền với đất thì thấy được: Phần diện tích bên hông phải từ ngoài nhìn vào của căn nhà 725-727 HG được ghi nhận là hẻm; tại Bản vẽ nhà hiện trạng đính kèm Giấy phép Hợp thức hóa chủ quyền nhà số 1166/GP-UB ngày 26/12/1988 của căn nhà 729/1 HG, đến năm 1993 được ghi nhận là sân thuộc khuôn viên căn nhà số 725-727 HG. Như vậy, phần diện tích này được ghi nhận là hẻm trước khi ghi nhận là sân thuộc khuôn viên nhà 725-727 HG, đồng thời hẻm này nối với đường HG. Tại hồ sơ pháp lý qua các lần chuyển nhượng giữa các chủ sở hữu tại căn nhà 729/1 HG từ năm 1999 thì hẻm trên vẫn còn, mặc dù có thay đổi về hình dạng, kích thước so với năm 1988, đồng thời hẻm này nối với đường HG và hẻm này cũng là lối đi duy nhất của căn nhà 729/1 HG. [2.2.3]

Do đó, việc Chủ tịch Ủy ban nhân Quận 6 ban hành quyết định giải quyết khiếu nại theo đó chấp nhận khiếu nại của bà Cẩm G là đúng theo quy định của pháp luật. Từ đó Tòa án cấp sơ thẩm đã bác toàn bộ yêu cầu khởi kiện của bà Nguyễn Thị C là có căn cứ. [2.2.4] Tại phiên tòa phúc thẩm, người khởi kiện không cung cấp thêm được chứng cứ nào khác để chứng minh yêu cầu kháng cáo là có căn cứ. Từ nhận định trên, Hội đồng xét xử xét thấy không có căn cứ chấp nhận yêu cầu kháng cáo của người khởi kiện, cần giữ nguyên bản án sơ thẩm. Ý kiến của đại diện Viện công tố và kiểm sát xét xử phúc thẩm tại Thành phố Hồ Chí Minh phù hợp với nhận định của Hội đồng xét xử nên được chấp nhận. 13

[3] Các quyết định khác của bản án sơ thẩm không có kháng cáo, kháng nghị nên đã có hiệu lực pháp luật kể từ ngày hết thời hạn kháng cáo, kháng nghị.

[4] Do yêu cầu kháng cáo không được chấp nhận nên người kháng cáo phải chịu án phí hành chính phúc thẩm. Tuy nhiên bà Nguyễn Thị C, sinh năm 1960 là người cao tuổi và có đơn xin miễn án phí, nên được miễn án phí hành chính phúc thẩm.