Bản án 561/2026/HS-PTBản án 561/2026/HS-PT

Trên cơ sở nội dung vụ án, căn cứ vào các tài liệu trong hồ sơ vụ án đã được tranh tụng tại phiên tòa, lời khai của các bị cáo, người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan, ý kiến của luật sư bào chữa cho bị cáo, quan điểm của đại diện Viện kiểm sát, Hội đồng xét xử nhận định như sau:

[1] Về tố tụng: Hành vi, quyết định tố tụng của Cơ quan điều tra Công an thành phố H, Điều tra viên, Viện kiểm sát nhân dân thành phố Hà Nội, Kiểm sát viên trong quá trình điều tra, truy tố đã thực hiện đúng về thẩm quyền, trình tự, thủ tục quy định của Bộ luật tố tụng Hình sự. Quá trình điều tra và tại phiên tòa, các bị cáo, người bào chữa cho các bị cáo, bị hại, người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan đến vụ án, người bảo vệ quyền lợi cho người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan đến vụ án không có người nào có ý kiến hoặc khiếu nại về hành vi, quyết định của Cơ quan tiến hành tố tụng, người tiến hành tố tụng.

Do đó, các hành vi, quyết định tố tụng của Cơ quan tiến hành tố tụng, người tiến hành tố tụng đã thực hiện đều hợp pháp. Đơn kháng cáo của các bị cáo Giáp Thị Phương D, Vũ Thị L, người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan bà Vũ Thị T3 trong hạn luật định, đảm bảo quy định tại các Điều 331, 332, 333 Bộ luật tố tụng hình sự nên được xem xét, giải quyết theo thủ tục phúc thẩm.

[2] Về nội dung: Tại phiên tòa phúc thẩm, các bị cáo Giáp Thị Phương D, Vũ Thị L thành khẩn khai nhận hành vi phạm tội của mình như nội dung bản án sơ thẩm quy kết; lời khai của các bị cáo tại phiên tòa phúc thẩm phù hợp với lời khai của các bị cáo tại cơ quan điều tra, phiên tòa sơ thẩm; phù hợp với lời khai của bị hại, người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan, người làm chứng; phù hợp với tang vật chứng đã thu giữ, các kết luận giám định cùng các tài liệu, chứng cứ khác có trong hồ sơ vụ án, Hội đồng xét xử có cơ sở để kết luận: Do làm ăn bị thua lỗ dẫn đến phát sinh 13 nhiều khoản nợ đến hạn nên khoảng tháng 6/2021, bị cáo Giáp Thị Phương D đã nảy sinh ý định sử dụng các giấy chứng nhận quyền sử dụng đất đứng tên người khác giả để thế chấp vay tiền, chuyển nhượng quyền sử dụng đất để chiếm đoạt tiền của các cá nhân để trả nợ. Cụ thể: Khoảng tháng 9/2022, Giáp Thị Phương D liên hệ với 01 nam thanh niên (không rõ nhân thân, lai lịch) trên mạng xã hội Facebook đặt làm giả 01 Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản gắn liền với đất đối với căn hộ chung cư số 1716, tòa nhà C, thuộc ô đất quy hoạch C11/ODK2, phường Y, quận H, thành phố Hà Nội và đã liên hệ với 01 nhân viên (không xác định được) của Văn phòng C làm hợp đồng uỷ quyền nội dung chị Giáp Thị Thu P và anh Nguyễn Minh H uỷ quyền cho Giáp Thị Phương D được toàn quyền tặng cho, nhận đặt cọc, bán, thế chấp tại ngân hàng đối với căn chung cư trên, giả chữ ký của chị P, anh H rồi dùng giấy tờ trên lừa bán nhà cho anh Nguyễn Văn D3, chiếm đoạt số tiền 1.700.000.000 đồng; Đầu tháng 9/2022, Giáp Thị Phương D thuê 01 đối tượng (không xác định được nhân thân) làm giả 01 Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất số DA 960258 do Sở Tài nguyên và Môi trường thành phố H cấp cho căn nhà tại địa chỉ số nhà D, ngõ H đường L, phường K, quận T, thành phố Hà Nội, mang tên ông Phạm Huy T5 và bà Nguyễn Thị Thu H1 và dùng phần mềm Photoshop để làm giả ảnh chụp 01 bản Hợp đồng uỷ quyền với nội dung bà H1, ông T5 uỷ quyền cho D được chuyển nhượng, thế chấp, tặng cho đối với căn nhà trên và sử dụng Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất giả để lừa chị Lê Thị Xuân L2 chiếm đoạt số tiền 2.000.000.000 đồng. Ngoài ra, Giáp Thị Phương D đã liên hệ với 01 đối tượng qua mạng xã hội Facebook để làm giả 01 Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất số DA 960258 của căn nhà địa chỉ số nhà D, ngõ H đường L, phường P, thành phố Hà Nội do Sở Tài nguyên và Môi trường thành phố H cấp ngày 26/01/2021 mang tên ông Phạm Huy T5 và bà Nguyễn Thị Thu H1 (trùng với Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất làm giả để lừa đảo chiếm đoạt tài sản của chị Lê Thị Xuân L2). Bị cáo Vũ Thị L là Công chứng viên thuộc Văn phòng C đã thiếu trách nhiệm trong thực hiện nhiệm vụ, công vụ của Công chứng viên, không chứng kiến việc ký kết hợp đồng uỷ quyền tại Văn phòng công chứng, dẫn đến Giáp Thị Phương D lợi dụng sơ hở ký giả chữ ký, chữ viết của chị Giáp Thị Thu P và anh Nguyễn Minh H để công chứng Hợp đồng uỷ quyền số 15835.2022/HĐUQ, quyển số 04 TP/CC-SCC/HĐGD ngày 22/10/2022 để chiếm đoạt số tiền 1.700.000.000 đồng của anh Nguyễn Văn D3. Do có hành vi nêu trên, Viện kiểm sát nhân dân thành phố Hà Nội đã truy tố và Tòa án nhân dân thành phố Hà Nội đã xét xử bị cáo Giáp Thị Phương D về tội “Lừa đảo chiếm đoạt tài sản” và tội “Sử dụng con dấu, tài liệu giả của cơ quan, tổ chức” theo điểm a khoản 4 Điều 174, điểm b khoản 3 Điều 341; bị cáo Vũ Thị L về tội “Thiếu trách nhiệm gây hậu quả nghiêm trọng” theo điểm c khoản 3 Điều 360 Bộ luật hình sự là có căn cứ, đúng người, đúng tội, đúng quy định pháp luật. Hành vi chiếm đoạt tổng số tiền 2.700.000.000 đồng của bị cáo Giáp Thị P 14 D thuộc trường hợp “Chiếm đoạt tài sản trị giá 500.000.000 đồng trở lên” và sử dụng tài liệu giả để thực hiện hành vi phạm tội đặc biệt nghiêm trọng nên thuộc trường hợp “Sử dụng con dấu, tài liệu hoặc giấy tờ khác thực hiện tội phạm rất nghiêm trọng hoặc tội phạm đặc biệt nghiêm trọng”. Hành vi của bị cáo Vũ Thị L đã gây thiệt hại 1.700.000.000 đồng nên thuộc trường hợp “Gây thiệt hại về tài sản 1.500.000.000 trở lên”.

[3] Hành vi phạm tội của bị cáo Giáp Thị Phương D đã xâm phạm trực tiếp đến quyền sở hữu riêng về tài sản của người khác được pháp luật bảo vệ; Hành vi của bị cáo Vũ Thị L đã xâm phạm đến hoạt động bình thường, uy tín của cơ quan Nhà nước; hành vi của các bị cáo đã gây mất trật tự trị an, an toàn xã hội, gây hoang mang, lo lắng, bất bình trong nhân dân. Do vậy cần phải bị xử lý nghiêm khắc trước pháp luật mới có tác dụng cải tạo giáo dục các bị cáo nói riêng và đấu tranh và phòng ngừa tội phạm nói chung.

[4] Xét kháng cáo của các bị cáo Giáp Thị Phương D, Vũ Thị L, Hội đồng xét xử thấy: Khi quyết định hình phạt, Tòa án cấp sơ thẩm đã xem xét về nhân thân, áp dụng các tình tiết tăng nặng, giảm nhẹ trách nhiệm hình sự đối với các bị cáo, cụ thể: - Tình tiết tăng nặng: Bị cáo Giáp Thị Phương D phải chịu tình tiết tăng nặng phạm tội 02 lần trở lên quy định tại điểm g khoản 1 Điều 52 Bộ luật Hình sự. - Tình tiết giảm nhẹ: Tại cơ quan điều tra, phiên tòa sơ thẩm các bị cáo Giáp Thị Phương D, Vũ Thị Liên hành khẩn khai báo nhận tội và tỏ ra ăn năn hối cải về hành vi phạm tội của mình; Các bị cáo đều có nhân thân tốt, phạm tội lần đầu; Gia đình bị cáo Giáp Thị Phương D đã nộp bồi thường toàn bộ khoản tiền chiếm đoạt trả các bị hại, các bị hại xin giảm nhẹ trách nhiệm hình sự cho bị cáo; Bị cáo Giáp Thị Phương D có ông nội được tặng thưởng Huân chương kháng chiến hạng nhì, ông ngoại là liệt sĩ được tặng thưởng nhiều Huân chương kháng chiến, bố đẻ tham gia kháng chiến chống Mỹ; đây là các tình tiết giảm nhẹ trách nhiệm hình sự được quy định tại điểm b, s khoản 1, khoản 2 Điều 51 Bộ luật Hình sự; xử phạt bị cáo D 07 năm tù về tội “Lừa đảo chiếm đoạt tài sản” và 03 năm tù về tội “Sử dụng con dấu, tài liệu giả của cơ quan, tổ chức”; bị cáo L 05 năm tù về tội “Thiếu trách nhiệm gây hậu quả nghiêm trọng” là có căn cứ, phù hợp với tính chất, mức độ hành vi phạm tội của các bị cáo. Xét kháng cáo của bị cáo Giáp Thị Phương D: Tại cấp phúc thẩm bị cáo D thành khẩn khai báo, ăn năn hối cải, đã nộp án phí sơ thẩm, tham gia ủng hộ Quỹ đền ơn đáp nghĩa phường T, tỉnh Bắc Ninh số tiền 5.000.000 đồng, Hội đồng xét xử thấy bị cáo có nhân thân tốt, phạm tội lần đầu, đã khắc phục toàn bộ hậu quả của vụ án, bản thân bị cáo là phụ nữ, hoàn cảnh gia đình khó khăn, có 03 con nhỏ, gia đình bị cáo có công với cách mạng, do vậy có căn cứ chấp nhận kháng cáo của bị cáo, giảm một phần hình phạt cho bị cáo để bị cáo thấy được sự khoan hồng 15 của pháp luật, tính nhân đạo của Đảng đối với những người phạm tội nhưng ăn năn hối cải, khắc phục toàn bộ hậu quả do hành vi phạm tội của mình gây ra, tạo điều kiện cho bị cáo yên tâm cải tạo trở thành công dân có ích cho xã hội. Đối với kháng cáo của bị cáo Vũ Thị L: Tại cấp phúc thẩm, bị cáo xuất trình tình tiết giảm nhẹ mới: gia đình bị cáo được tặng giấy khen gia đình văn hóa, bị cáo từng có thời gian tham gia quân ngũ, hoàn thành nghĩa vụ quân sự và được Bộ tư lệnh Công binh tặng bằng khen, mẹ đẻ bị cáo được tặng Huân chương kháng chiến hạng nhì, bị cáo tích cực tham gia hoạt động của Hội cựu chiến binh, hoàn cảnh gia đình khó khăn, bị cáo đã ly hôn chồng, hiện bị cáo mắc nhiều bệnh (thoát vị đĩa đệm, tiểu đường, viêm khớp vai); Hội đồng xét xử thấy cần áp dụng thêm điểm v khoản 1, khoản 2 Điều 51 Bộ luật hình sự cho bị cáo L. Đối chiếu với các quy định pháp luật, Hội đồng xét xử thấy không có căn cứ chấp nhận kháng cáo xin hưởng án treo của bị cáo L, tuy nhiên cần áp dụng chính sách khoan hồng, nhân đạo của pháp luật, chấp nhận một phần kháng cáo xin giảm hình phạt của bị cáo L, tạo điều kiện cho bị cáo yên tâm cải tạo trở thành người có ích, trở về hòa nhập với gia đình và xã hội.

[5] Đối với kháng cáo của người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan bà Vũ Thị T3: Tại phiên tòa phúc thẩm, bà T3 đã tự nguyện xin rút toàn bộ đơn kháng cáo, do vậy Hội đồng xét xử căn cứ Điều 348 Bộ luật tố tụng hình sự, đình chỉ xét xử phúc thẩm đối với kháng cáo của bà Vũ Thị T3.

[6] Quan điểm của đại diện Viện công tố và kiểm sát xét xử phúc thẩm tại Hà Nội tham gia phiên tòa đối với kháng cáo của bị cáo L và ý kiến của luật sư bào chữa cho bị cáo D phù hợp với nhận định của Hội đồng xét xử nên được chấp nhận.

[7] Về án phí: Do kháng cáo được chấp nhận nên các bị cáo Giáp Thị Phương D, Vũ Thị L không phải chịu án phí hình sự phúc thẩm. Bà Vũ Thị T3 phải chịu án phí dân sự phúc thẩm.

[8] Các quyết định khác của bản án hình sự sơ thẩm không có kháng cáo, không bị kháng nghị có hiệu lực pháp luật kể từ ngày hết thời hạn kháng cáo, kháng nghị.