Bản án 300/2026/HC-PTBản án 300/2026/HC-PT

Căn cứ vào các tài liệu, chứng cứ đã được xem xét tại phiên tòa, ý kiến của đại diện Viện Công tố và kiểm sát xét xử phúc thẩm tại Đà Nẵng, các quy định của pháp luật, Hội đồng xét xử nhận định:

[1] Về tố tụng: [1.1] Về đối tượng khởi kiện và thẩm quyền giải quyết: Ông Ngô Văn G và ông Phạm Viết T khởi kiện yêu cầu Tòa án giải quyết: Tuyên bố hành vi hành chính trả hồ sơ không giải quyết việc xin cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cho ông Phạm Viết T của Văn phòng Đăng ký đất đai tỉnh Q tại Thông báo số 220/TB-CNTPQN ngày 15/3/2022 là hành vi hành chính trái pháp luật. Hành vi hành chính nêu trên là đối tượng khởi kiện vụ án hành chính, được Toà án nhân dân tỉnh Quảng Ngãi thụ lý và xét xử sơ thẩm là đúng thẩm quyền theo quy định tại khoản 4 Điều 3; khoản 1 Điều 30; khoản 3 Điều 32; khoản 1 Điều 115 Luật Tố tụng hành chính. 9 [1.2] Về thời hiệu khởi kiện: Ngày 15/3/2022, Văn phòng Đăng ký đất đai tỉnh Q, Chi nhánh thành phố Q ra Thông báo số 220/TB-CNTPQN về việc trả hồ sơ không giải quyết cho ông Phạm Viết T. Ngày 11/5/2022, ông Ngô Văn G và ông Phạm Viết T khởi kiện yêu cầu Toà án tuyên bố hành vi hành chính của Văn phòng Đăng ký đất đai tỉnh Q về việc trả hồ sơ không giải quyết tại Thông báo số 220/TB-CNTPQN ngày 15/3/2022 là còn thời hiệu khởi kiện theo quy định tại khoản 1, điểm a khoản 2 Điều 116 Luật Tố tụng hành chính. [1.3] Về việc đình chỉ một phần yêu cầu khởi kiện: Tại phiên tòa sơ thẩm, người đại diện theo ủy quyền của người khởi kiện rút một phần yêu cầu khởi kiện về việc: Buộc Văn phòng Đăng ký đất đai tỉnh Q phải tiếp nhận lại hồ sơ xin cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất lần đầu và xác lập trình tự, thủ tục đề nghị cấp có thẩm quyền cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cho ông Phạm Viết T đối với thửa đất được ông Ngô Văn G cho từ năm 1989 theo diện tích hiện trạng, là một phần của thửa đất theo bản đồ địa chính năm 1983 thuộc thửa đất số 95, tổng diện tích 1.724 m2, tờ bản đồ số 6 xã T, loại đất ở (T) do ông Ngô Văn G (Ngô Văn G1) đăng ký kê khai, theo sổ 5b thuộc trang số 77, số thứ tự số 15 quyển 1 theo quy định của pháp luật. Do người đại diện theo ủy quyền của người khởi kiện rút một phần yêu cầu khởi kiện là tự nguyện nên Toà án cấp sơ thẩm đã đình chỉ xét xử đối với phần yêu cầu đã rút là đúng quy định theo khoản 2 Điều 173 Luật Tố tụng hành chính. [1.4] Về việc vắng mặt của các đương sự: Tại phiên tòa phúc thẩm, ông Trần Văn N là người đại diện theo uỷ quyền của người khởi kiện vắng mặt và có đơn đề nghị hoãn phiên toà hoặc trong trường hợp không hoãn phiên toà thì đề nghị xét xử vắng mặt; người bị kiện Văn phòng Đăng ký đất đai tỉnh Q và người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan Chi nhánh Văn phòng Đăng ký đất đai khu vực III có đơn đề nghị xét xử vắng mặt vắng mặt; các đương sự còn lại đã được triệu tập hợp lệ lần 2 nhưng vắng mặt không rõ lý do.

Xét thấy, việc đề nghị hoãn phiên toà của ông Trần Văn N là không có lý do chính đáng; việc vắng mặt của các đương sự trong vụ án không ảnh hưởng đến việc xét xử của vụ án.

Do đó, Hội đồng xét xử căn cứ Điều 225 Luật Tố tụng hành chính, tiến hành xét xử vụ án vắng mặt đương sự nêu trên. [1.5] Về tính hợp pháp của kháng cáo: Sau khi Toà án nhân dân tỉnh Quảng Ngãi xét xử sơ thẩm tại Bản án hành chính sơ thẩm số 17/2026/HC-ST ngày 03 tháng 7 năm 2026, đến ngày 14/7/2026 người khởi kiện ông Phạm Viết T có đơn kháng cáo và ngày 17/7/2026, ông Phạm Viết T có đơn kháng cáo sửa đổi bổ sung với nội dung kháng cáo toàn bộ bản án sơ thẩm và đề nghị Toà án cấp phúc thẩm huỷ toàn bộ bản án sơ thẩm, giao hồ sơ cho Toà án cấp sơ thẩm giải quyết lại vụ án. Như vậy, kháng cáo của ông Phạm Viết T là đúng chủ thể và trong hạn luật 10 định theo quy định tại Điều 204, 205 và 206 Luật Tố tụng hành chính, được Toà án cấp phúc thẩm thụ lý và đưa ra xét xử tại phiên toà hôm nay theo quy định.

[2] Về nội dung: Xét kháng cáo của người khởi kiện ông Phạm Viết T, Hội đồng xét xử phúc thẩm nhận thấy: [2.1] Xét về nguồn gốc và quá trình biến động của thửa đất số 83, tờ bản đồ số 26 xã T (bản đồ năm 2016), thấy rằng: [2.1.1] Theo hồ sơ địa chính thực hiện Chỉ thị 299/TTg lập ngày 13/7/1986, đã được UBND huyện S phê duyệt năm 1987: Thuộc thửa đất số 95, diện tích 1.724m², loại đất T, tờ bản đồ số 6 xã T, do ông Ngô Văn D đăng ký kê khai. Sổ Đăng ký ruộng đất (5b): Quyển số 01; trang số 77; số thứ tự 15; cột tên, tuổi, chổ ở của chủ sử dụng ruộng đất ghi “Ngô Văn D 55T Khê Thanh”. Sổ Mục kê ruộng đất: Quyển số 01; trang số 64; dòng số 20; cột tên chủ sử dụng ruộng đất ghi “Ngô Văn D”. Đến năm 1993, thửa đất số 95 được chỉnh lý tách ra thêm thửa đất số 240, diện tích 335,5m² theo Biên bản cưỡng chế bán nhà thi hành án ngày 18/5/1993 của thi hành án Tòa án nhân dân huyện Sơn Tịnh và giao diện tích này cho vợ chồng ông Trần Đ, bà Cao Thị C1 làm thủ tục đăng ký quyền sử dụng ruộng đất. Diện tích còn lại của thửa đất số 95 là 1.388,5m² vẫn do Ngô Văn D quản lý, sử dụng. Theo hồ sơ địa chính thực hiện Nghị định 64/CP lập ngày 30/3/1999, đã được Giám đốc Sở Địa chính phê duyệt ngày 20/6/1999: Thửa đất số 877, diện tích 336m², loại đất T, tờ bản đồ số 7 xã T do ông Trần Đ đứng tên đăng ký kê khai. Sổ mục kê quyển số 1, trang số 74, dòng số 37, cột Tên chủ sử dụng đất ghi “Trần Đậu”. [2.1.2] Ngày 22/12/1998, hộ ông Trần Đ được UBND huyện S cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất số vào sổ 01719, thửa đất số 877, tờ bản đồ số 07, diện tích 336m (200m² ONT và 136m² BHK), xã T, huyện S, tỉnh Quảng Ngãi (nay là xã T, tỉnh Quảng Ngãi). Năm 2016, bà Cao Thị C1 nhận tặng cho toàn bộ diện tích thửa đất trên và được Văn phòng Đăng ký đất đai tỉnh Q, Chi nhánh thành phố Q chỉnh lý trên trang IV Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất ngày 26/7/2016. [2.1.3] Ngày 30/12/2017, bà Cao Thị C1 được Sở Tài nguyên và Môi trường tỉnh Q cấp đổi Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất số phát hành CM 864598, số vào số CS 10742 thửa đất số 83, tờ bản đồ số 26, diện tích 318,7m2 (200m2 ONT và 118,7m2 BHK), xã T.

Tuy nhiên, bà C1 chưa nhận Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cấp đổi và còn lưu tại Văn phòng Đăng ký đất đai tỉnh Q, Chi nhánh thành phố Q. [2.1.4] Ngày 11/01/2018, bà Cao Thị C1 sử dụng Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất đã được chỉnh lý ngày 26/7/2016 lập hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất cho ông Bùi Mạnh C2, thửa đất số 877, tờ bản đồ số 07 được 11 Văn phòng C7 chứng thực theo hợp đồng số 0086, quyển số 01TP/CC- SCCHĐGD và được Văn phòng Đăng ký đất đai tỉnh Q, Chi nhánh thành phố Q chỉnh lý trên trang IV Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất ngày 15/01/2018. [2.1.5] Ngày 06/01/2021, ông Bùi Mạnh C2 và bà Trần Thị Bé L1 lập hợp đồng tặng cho quyền sử dụng đất cho bà Đặng Thị L, thửa đất số 877, tờ bản đồ số 07 được Văn phòng C8 chứng thực theo hợp đồng số 64, quyển số 01 TP/CC- SCC/HÐGD và được Sở Tài nguyên và Mội trường tỉnh Q cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cho bà Đặng Thị L, số phát hành DA 976288, số vào sổ CS 20809, ngày 03/02/2021, thửa đất số 83, tờ bản đồ số 26, diện tích 318,7m2 (200m² ONT và 118,7m² BHK), xã T. [2.1.6] Ngày 07/01/2022, ông Phạm Viết T có đơn đề nghị cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất lần đầu đối với thửa đất số 83, tờ bản đồ số 26, diện tích 318,7m², xã T. Tại hồ sơ đăng ký, ông Phạm Viết T kê khai nguồn gốc sử dụng đất như sau: Năm 1989 ông Phạm Viết T được ông Ngô Văn G cho toàn quyền sử dụng với diện tích đất 360m² tại xóm K, thôn M, xã T, ông T đã xây dựng căn nhà 100m2 trên thửa đất theo giấy ủy quyền ngày 10/02/1989 của ông Ngô Văn G. [2.1.7] Ngày 15/3/2022, Văn phòng Đăng ký đất đai tỉnh Q, Chi nhánh thành phố Q ban hành Thông báo số 220/TB-CNTPQN về việc trả hồ sơ không giải quyết cho ông Phạm Viết T với lý do: Qua kiểm tra thửa đất ông Phạm Viết T đề nghị cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất đã được Sở Tài nguyên và Môi trường tỉnh Q cấp giấy chứng nhận, số vào sổ CS 10742 thuộc thửa đất số 83, tờ bản đồ số 26, diện tích 318,7m², xã T cho bà Cao Thị C1 ngày 30/12/2017.

Do đó, Văn phòng Đăng ký đất đai tỉnh, Chi nhánh thành phố Q không có cơ sở để xác lập hồ sơ chuyển Phòng Tài nguyên và Môi trường tham mưu UBND thành phố Q cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cho ông Phạm Viết T. [2.2] Xét hành vi trả hồ sơ không giải quyết cho ông Phạm Viết T của Văn phòng đăng ký đất đai tỉnh Q, Hội đồng xét xử thấy rằng: [2.2.1] Tại đơn đăng ký cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất của ông Phạm Viết T ngày 07/01/2022, ông T không ghi số thửa đất, số tờ bản đồ ông đề nghị đăng ký, chỉ nêu diện tích 360m² tại xóm K, thôn M, xã T có nguồn gốc được ông Ngô Văn G cho năm 1989. Qua kiểm tra, rà soát và đối chiếu thì UBND xã T, Văn phòng Đăng ký đất đai tỉnh Q, Văn phòng Đ đều xác định diện tích đất ông Phạm Viết T đề nghị cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất thuộc thửa đất số 83, tờ bản đồ số 26, xã T, tỉnh Quảng Ngãi (bản đồ năm 2016). [2.2.2]

Tuy nhiên, theo các tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ vụ án thể hiện: [2.2.2.1] Ngày 10/4/2017, bà Cao Thị C1 có đơn đề nghị cấp đổi Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, thửa đất số 877, tờ bản đồ số 07 và được Sở Tài 12 nguyên và Môi trường tỉnh Q cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cho bà Cao Thị C1, số phát hành CM 864598, số vào sổ CS 10742, cấp ngày 30/12/2017, thửa đất số 83, tờ bản đồ số 26, diện tích 318,7m2 (200m2 ONT và 118,7m2 BHK), xã T.

Tuy nhiên, bà Cao Thị C1 chưa nhận Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cấp đổi và còn lưu tại Văn phòng Đăng ký đất đai tỉnh Q, Chi nhánh thành phố Q; đối với bản gốc Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cũ đã được chỉnh lý ngày 26/7/2016, bà C1 vẫn đang nắm giữ. [2.2.2.2] Ngày 11/01/2018, bà Cao Thị C1 sử dụng Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cũ đã được chỉnh lý ngày 26/7/2016 lập hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất cho ông Bùi Mạnh C2, thửa đất số 877, tờ bản đồ số 07 được Văn phòng C7 chứng thực theo hợp đồng số 0086, quyển số 01TP/CC- SCCHĐGD và được Văn phòng Đăng ký đất đai tỉnh Q, Chi nhánh thành phố Q chỉnh lý trên trang IV Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cũ ngày 15/01/2018. Ngày 06/01/2021, ông Bùi Mạnh C5 và bà Trần Thị Bé L1 lập hợp đồng tặng cho quyền sử dụng đất cho bà Đặng Thị L, thửa đất số 877, tờ bản đồ số 07 được Văn phòng C8 chứng thực theo hợp đồng số 64, quyển số 01 TP/CC-SCC/HÐGD và được Sở Tài nguyên và Môi trường tỉnh Q cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cho bà Đặng Thị L, số phát hành DA 976288, số vào sổ CS 20809, cấp ngày 03/02/2021, thửa đất số 83, tờ bản đồ số 26, diện tích 318,7m2 xã T. [2.2.3] Như vậy, tại thời điểm ông Phạm Viết T có đơn đề nghị cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất thì thửa đất số 83, tờ bản đồ số 26 xã T đã được Sở Tài nguyên và Môi trường tỉnh Q cũ cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cho người khác, các Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất này chưa bị thu hồi. [2.2.4] Mặt khác, vào ngày 18/01/2022, UBND xã T đã lập biên bản giải quyết đơn của công dân Phạm Viết T (đơn ngày 29/12/2021), bà Đặng Thị L (đơn ngày 14/01/2022), ông Phạm K (đơn ngày 07/01/2022) liên quan đến việc quản lý, sử dụng thửa đất số 83, tờ bản đồ số 26 xã T. Đồng thời, ngày 08/12/2022, Tòa án nhân dân thành phố Quảng Ngãi cũ (nay là Toà án nhân dân khu vực 1 - Quảng Ngãi) thụ lý vụ án dân sự số 315/TLST-DS về việc: “Tranh chấp về quyền sử dụng đất, đòi lại tài sản và bồi thường thiệt hại ngoài hợp đồng do tài sản bị xâm phạm” giữa nguyên đơn: bà Đặng Thị L; bị đơn: ông Phạm Viết T, bà Võ Thị H. Theo đơn khởi kiện, bà Đặng Thị L yêu cầu Tòa án nhân dân thành phố Quảng Ngãi giải quyết: Buộc vợ chồng ông Phạm Viết T, bà Võ Thị H tháo dỡ ngôi nhà cấp 4, diện tích 50m2 đã xây dựng trái phép trên thửa đất số 83, tờ bản đồ số 26, xã T, thành phố Q; Buộc vợ chồng ông Phạm Viết T, bà Võ Thị H giao trả ngôi nhà cấp 3 và cấp 4, diện tích 140m2 gắn liền với thửa đất số 83, diện tích 318,7m2, tờ bản đồ số 26, xã T, thành phố Q cho vợ chồng ông Trần Đình C6, bà Đặng Thị L; Buộc ông Phạm Viết T, bà Võ Thị H bồi thường thiệt hại với số tiền 30.000.000 đồng (tạm tính) do xâm phạm tài sản là gara để xe ô tô và các cây lâu niên. Ngày 13 15/8/2023, ông Phạm Viết T có đơn phản tố và ngày 06/11/2023, ông T có đơn khởi kiện sửa đổi, bổ sung gửi đến Tòa án nhân dân thành phố Quảng Ngãi cũ yêu cầu giải quyết: Tuyên bố hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất được ký kết ngày 11/01/2018 tại Văn phòng C7 giữa bà Cao Thị C1 và ông Bùi Mạnh C2 là vô hiệu; bà Đặng Thị L và bà Cao Thị C1 phải ký kết hợp đồng chuyển nhượng theo đúng thực tế; Tuyên bố hợp đồng tặng cho quyền sử dụng đất giữa ông Bùi Mạnh C2, bà Trần Thị Bé L2 và bà Đặng Thị L ký ngày 06/01/2021 tại Văn phòng C8 là vô hiệu. Ngày 05/4/2026, ông Phạm Viết T tiếp tục có đơn phản tố bổ sung yêu cầu Toà án nhân dân khu vực 1 - Quảng Ngãi giải quyết: Tuyên Giấy thuê nhà giữa bà Đặng Thị L với ông Phạm K và bà Trần Thị G2 ngày 18/01/2018 vô hiệu… Tại Công văn số 24/CV-TA ngày 15/4/2026, Toà án nhân dân khu vực 1 - Quảng Ngãi cho biết vụ án dân sự thụ lý số 315/TLST-DS chưa giải quyết xong. [2.2.5] Như vậy, trước khi ông Phạm Viết T có đơn đề nghị cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất và đến thời điểm hiện nay, các bên vẫn đang tranh chấp quyền sử dụng đối với thửa đất số 83, tờ bản đồ số 26, xã T, vụ án dân sự nêu trên đang được Tòa án khu vực 1 – Quảng Ngãi thụ lý, giải quyết.

Do đó, ngày 15/3/2022, Văn phòng đăng ký đất đai tỉnh Q, Chi nhánh thành phố Q trả hồ sơ không giải quyết cho ông Phạm Viết T tại Thông báo số 220/TB-CNTPQN là có căn cứ, phù hợp quy định tại các Điều 101, 202, 203, 166 Luật Đất đai năm 2013 (nay là điểm e khoản 1 Điều 151, Điều 236 Luật Đất đai năm 2024). [2.3] Từ những nhận định tại mục [2.1] và [2.2] nêu trên, Hội đồng xét xử phúc thẩm thấy rằng việc Toà án cấp sơ thẩm bác yêu cầu khởi kiện của ông Ngô Văn G và ông Phạm Viết T yêu cầu Tòa án tuyên bố hành vi hành chính của Văn phòng đăng ký đất đai tỉnh Q về việc trả hồ sơ không giải quyết cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất lần đầu cho ông đối với thửa đất số 83, tờ bản đồ số 26 xã T theo Thông báo số 220/TB-CNTPQN ngày 15/3/2022 là hành vi hành chính trái pháp luật là có căn cứ, đúng quy định của pháp luật. Xét ông Phạm Viết T kháng cáo đề nghị Toà án cấp phúc thẩm huỷ toàn bộ bản án sơ thẩm, giao hồ sơ cho Toà án cấp sơ thẩm giải quyết lại vụ án nhưng không cung cấp được tài liệu, chứng cứ nào mới, khác làm căn cứ cho kháng cáo của mình.

Do đó, Hội đồng xét xử thấy cần bác kháng cáo của ông Phạm Viết T và giữ nguyên quyết định của bản án sơ thẩm. [2.4] Ý kiến của đại diện Viện Công tố và kiểm sát xét xử phúc thẩm tại Đà Nẵng tại phiên toà phúc thẩm là có căn cứ, phù hợp với nhận định của Hội đồng xét xử nên được chấp nhận.

[3] Về án phí phúc thẩm: Do kháng cáo không được chấp nhận nên ông Phạm Viết T phải chịu án phí hành chính phúc thẩm theo quy định.

Tuy nhiên, ông T là người cao tuổi và có đơn xin miễn án phí nên được miễn án phí hành chính phúc 14 thẩm theo quy định tại Điều 12 Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban thường vụ Quốc hội.

[4] Các phần quyết định khác của bản án sơ thẩm có hiệu lực pháp luật kể từ ngày hết thời hạn kháng cáo, kháng nghị.

Vì các lẽ trên;

1. Căn cứ khoản 1 Điều 241 Luật Tố tụng hành chính;