Bản án 284/2026/DS-PTTranh chấp quyền sử dụng đất
Tóm tắt nhanh
Trích nguyên văn đoạn đầu phần Quyết định
1.Căn cứ khoản 1 Điều 308 của Bộ luật Tố tụng dân sự. Không chấp nhận kháng cáo của bị đơn ông Võ Xuân H và ông Võ Xuân L1. Giữ nguyên Bản án dân sự sơ thẩm số 90/2025/DS-ST ngày 29/12/2025 của Tòa án nhân dân tỉnh Khánh Hòa.
Nhận định của Tòa án
[1]. Về tố tụng: cùng ngày 08/01/2026, các bị đơn ông Võ Xuân L1 và ông Võ Xuân H kháng cáo bản án sơ thẩm. Đơn kháng cáo của đương sự là trong thời hạn quy định tại Điều 273 của Bộ luật Tố tụng dân sự, do đó Hội đồng xét xử quyết định đưa vụ án ra xét xử phúc thẩm. Trong thời hạn thụ lý, giải quyết vụ án theo thủ tục phúc thẩm, bị đơn có kháng cáo là ông Võ Xuân H chết.
Do đó, Toà án tiến hành xác minh và đưa những người kế thừa quyền, nghĩa vụ tố tụng của ông H bao gồm: bà Nguyễn Thị T (vợ ông H), chị 4 Võ Thị Nhi N1, anh Võ Xuân H1 (đều là con ông H), ông Võ Văn C, bà Bùi Thị S (là cha mẹ ông H) vào tham gia tố tụng. Tại đơn khởi kiện, đơn khởi kiện bổ sung, nguyên đơn ông Nguyễn Thành L yêu cầu ông Võ Xuân H và ông Võ Xuân L1 trả lại quyền sử dụng đất đối với toàn bộ diện tích các thửa đất số 365, 366, tờ số 25 bản đồ địa chính xã N. Quá trình giải quyết vụ án, các bị đơn ông Võ Xuân H, ông Võ Xuân L1 và những người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan bà Nguyễn Thị T (vợ ông H), bà Nguyễn Thị Tuyết M (vợ ông L1) cùng có yêu cầu hủy giấy chứng nhận quyền sử dụng đất đã cấp cho ông Nguyễn Thành L, bà Huỳnh Thị Hồng P đối với các thửa đất số 365, 366 nói trên. Tòa án nhân dân tỉnh Khánh Hòa thụ lý quan hệ Tranh chấp đòi lại quyền sử dụng đất, hủy giấy chứng nhận quyền sử dụng đất để giải quyết vụ án là đúng thẩm quyền, đúng quan hệ pháp luật quy định tại Điều 26, Điều 34 Bộ luật Tố tụng dân sự 2015. Khi giải quyết vụ án, bị đơn và người có quyền lợi nghĩa vụ liên quan cùng có yêu cầu hủy giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cấp cho nguyên đơn nhưng Tòa án cấp sơ thẩm chỉ xác định yêu cầu của bị đơn ông H, ông L1 là yêu cầu phản tố mà không xác định yêu cầu của bà T, bà M là yêu cầu độc lập của người có quyền lợi nghĩa vụ liên quan là chưa đầy đủ, chưa đúng với quy định tại Điều 73 của Bộ luật Tố tụng dân sự, cần rút kinh nghiệm.
Tuy nhiên, Hội đồng xét xử thấy, bà Nguyễn Thị T là vợ của bị đơn ông Võ Xuân H, bà Nguyễn Thị Tuyết M là vợ của bị đơn ông Võ Xuân L1 nên quyền lợi của các bà tương đương với bị đơn trong cùng 01 yêu cầu tranh chấp.
Do đó, Tòa án cấp sơ thẩm giải quyết yêu cầu phản tố của bị đơn được xem như đồng thời giải quyết yêu cầu độc lập của bà T, bà M; quyền lợi hợp pháp của người có quyền lợi nghĩa vụ liên quan là bà T, bà M trong vụ án này vẫn được đảm bảo. Tại phiên toà phúc thẩm, những người kế thừa quyền, nghĩa vụ tố tụng của bị đơn ông Võ Xuân H và đại diện theo uỷ quyền của bị đơn ông Võ Xuân L1 và những người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan đã được Toà án triệu tập hợp lệ nhiều lần; những người kế thừa quyền, nghĩa vụ tố tụng của bị đơn ông Võ Xuân H, anh Võ Xuân H1 và chị Võ Thị T1 xin xét xử vắng mặt. Hội đồng xét xử căn cứ khoản 2, khoản 3 Điều 296 Bộ luật Tố tụng dân sự, tiến hành xét xử vụ án vắng mặt bà T, ông C, bà S, chị T1, anh H1 và những người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan.
[2]. Về nội dung: [2.1]. Xét quá trình kê khai quyền sử dụng đất đối với các thửa đất số 365, 366 đang tranh chấp: Ngày 13/6/1997, hộ ông Nguyễn K1, bà Võ Thị L3 được Chủ tịch UBND huyện N cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất số vào sổ cấp 00178 QSDĐ/NT-NH đối với nhiều thửa đất, trong đó có thửa số 365, diện tích 510m2 và thửa số 366, diện tích 1.805m2, tờ bản đồ số 25 (BL 06) kèm theo Trích lục bản đồ do Sở Địa chính tỉnh Khánh Hòa vẽ ngày 16/6/1997 (BL 05). Sau khi cụ K1 chết, cụ L3 cùng các đồng thừa kế tặng cho ông Nguyễn Thành L các thửa đất số 365, 366 theo Văn bản phân chia tài sản thừa kế ngày 25/12/2013 (BL 230) và được Văn phòng đăng ký quyền sử dụng đất thị xã N xác nhận đăng ký biến động chủ sử dụng đất là ông Nguyễn Thành L (BL 228). Ngày 17/01/2014, ông L có Đơn xin sáp nhập tài sản riêng thành tài sản chung của vợ chồng (BL 223); theo đó, ông L đề nghị sáp nhập toàn bộ tài sản được tặng cho thừa kế thành tài sản chung của 5 vợ chồng, trong đó có các thửa đất số 365, 366, tờ bản đồ số
25. Ngày 28/02/2014, UBND thị xã N cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất BR 815252, số vào sổ cấp GCN: CH000869 đối với thửa đất số 365, diện tích 510m2 và thửa đất số 366, diện tích 1.805m2, cùng tờ bản đồ số 25, loại đất trồng cây hàng năm khác, nguồn gốc sử dụng đất: do thừa kế quyền sử dụng đất cho ông Nguyễn Thành L và bà Huỳnh Thị Hồng P. Như vậy, các thửa đất số 365, 366 nói trên thuộc quyền sở hữu hợp pháp của ông L và bà P. [2.2]. Xét vị trí, ranh giới, hiện trạng sử dụng đất đối với các thửa đất đang tranh chấp: Tại Bản đồ địa chính năm 1994 (BL 241) thể hiện: cạnh phía Nam của thửa đất số 365, diện tích 510m2 giáp với thửa đất số 855, 856; cạnh phía Nam của thửa đất số 366, diện tích 1.805m2 giáp với thửa đất số 446, diện tích 51.025m2 và cạnh phía Nam của thửa 446 tiếp giáp với thửa đất số 447, diện tích 590m2 . Tại Trích lục bản đồ tỷ lệ 1/2000 kèm theo Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất số 00178 QSDĐ/NT-NH đã cấp cho hộ ông Nguyễn K1, bà Võ Thị L3 đối với thửa đất số 365, diện tích 510m2 và thửa đất số 366, diện tích 1.805m2, tờ bản đồ số 25, thiết lập 5/1996 (BL 03), thể hiện: cạnh phía Nam của thửa đất số 365 giáp với thửa đất số 855, 856; cạnh phía Nam của thửa đất số 366 giáp với thửa đất số 446. Sau khi được nhận thừa kế và kê khai đăng ký quyền sử dụng đất, ông Nguyễn Thành L và bà Huỳnh Thị Hồng P được UBND thị xã N cấp GCNQSDĐ BR 815252, số vào sổ cấp GCN: CH000869 ngày 28/02/2014 đối với thửa số 365, 366; theo đó, vị trí, diện tích, ranh giới tứ cận của 02 thửa không biến động, không thay đổi, phù hợp với Bản đồ địa chính năm 1994 và M1 trích đo địa chính số 11/2020 do chi nhánh Văn phòng đăng ký đất đai thị xã N lập ngày 14/02/2020 (BL 107). Trong khi đó, theo hồ sơ đăng ký kê khai quyền sử dụng đất của bị đơn thấy rằng, nguyên các thửa đất số 446, 447, tờ bản đồ số 25 có nguồn gốc do cha mẹ của bị đơn là cụ Võ Văn C, cụ Bùi Thị X khai hoang. Năm 2003, vợ chồng bị đơn ông Võ Xuân H được tặng cho quyền sử dụng đất đối với 02 thửa số 446, 447 này. Cùng ngày 31/12/2010, ông Võ Xuân H có đơn đề nghị cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất đối với thửa đất đối với thửa đất số 446, diện tích 1.025m2 và thửa số 447, diện tích 590m2, với nguồn gốc đất được kê khai là do cha là ông Võ Văn C tự khai hoang, sau đó chuyển cho con là Võ Xuân H và bà Nguyễn Thị T sử dụng liên tục từ đó đến nay (BL 250, 251). Cùng ngày 15/6/2011, ông Võ Xuân H, bà Nguyễn Thị T được UBND thị xã N lần lượt cấp GCNQSDĐ BĐ 114864, số vào sổ cấp GCN: CH00239 và GCNQSDĐ BĐ 114865, số vào sổ cấp GCN: CH00240 đối với 02 thửa đất số 447, diện tích 590m2 và 446, diện tích 1.025m2; đồng thời không có sự thay đổi về vị trí, ranh giới tứ cận của 02 thửa 446, 447 nói trên. Theo Biên bản xem xét thẩm định tại chỗ ngày 13/7/2023 và bản vẽ sơ đồ thửa đất kèm theo (các BL 448 - 454) xác định, hiện thửa đất số 365 do vợ chồng ông Võ Xuân H, bà Nguyễn Thị T chiếm hữu sử dụng, còn thửa đất số 366 do vợ chồng ông Võ Xuân L1, bà Nguyễn Thị Tuyết M chiếm hữu sử dụng; ranh giới giữa các thửa đất số 365, 366, 446, 447 thể hiện qua sơ đồ bản vẽ đo theo hiện trạng hay đo theo bản đồ địa chính đều không có sự chồng lấn. Bản thân bà Nguyễn Thị T là vợ của bị đơn ông Võ Xuân H đồng thời là người đại diện theo ủy quyền của vợ chồng ông Võ Xuân L1, bà Nguyễn Thị Tuyết M cũng thống nhất với kết quả đo đạc này (BL 468). 6 [2.3]. Xét yêu cầu đòi lại quyền sử dụng đất của nguyên đơn và yêu cầu phản tố của bị đơn về việc hủy GCNQSDĐ đối với các thửa đất số 365, 366: Nguyên đơn cho rằng, thửa đất số 365, 366 tờ bản đồ số 25 do cha, mẹ ruột của nguyên đơn là cụ L3, cụ K1 tạo lập, được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất hợp pháp; sau đó tặng cho ông L, ông L được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất và nhập vào tài sản chung vợ chồng Nguyễn Thành L, Huỳnh Thị Hồng P. Lời khai này của nguyên đơn phù hợp với các tài liệu, chứng cứ đã được Hội đồng xét xử nhận định tại mục [2.1] của bản án. Bị đơn cho rằng, các thửa đất số 365, 366 tờ bản đồ số 25 do cha mẹ của bị đơn là cụ Võ Văn C (C), Bùi Thị S (Xong) khai hoang nhưng không có giấy tờ, chưa đăng ký kê khai và chưa được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất. Cụ C, cụ X cho ông H, ông L1 mỗi người một thửa đất canh tác liên tục từ năm 1996 đến nay không ai tranh chấp; vì điều kiện khó khăn nên chưa thực hiện thủ tục xin cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất; đồng thời nguyên đơn được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất nhưng không sử dụng đất trong thời gian dài là trái pháp luật nên không đồng ý trả lại các thửa đất số 365, 366. Hội đồng xét xử thấy, bị đơn không có chứng cứ chứng minh nguồn gốc, quyền sở hữu hợp pháp đối với các thửa đất số 365, 366. Mặt khác, như đã nhận định tại các mục [2.1], [2.2] của bản án, nguyên đơn đã được cấp GCNQSDĐ đối với các thửa đất số 365, 366, tại thời điểm cấp giấy, các chủ sử dụng đất liền kề trong đó có bị đơn không có bất kỳ khiếu kiện, khiếu nại gì; vị trí, ranh giới tứ cận thửa đất qua các lần kê khai đều không thay đổi và phù hợp với các sơ đồ bản vẽ do cơ quan quản lý đất đai lưu trữ, thực hiện. Các thửa đất số 446, 447 đã được cấp GCNQSDĐ cho vợ chồng bị đơn ông Võ Xuân H, trong đó có thửa đất số 446 tiếp giáp với thửa đất số 366 đang tranh chấp. Giữa các thửa đất của nguyên đơn và bị đơn đều không có sự chồng lấn khi cấp GCNQSDĐ. Theo kết quả xem xét thẩm định tại chỗ ngày 28/3/2025 (BL 629 - 630), thửa đất số 365 hiện để trống (đã thu hoạch xong cây Ớ), hướng đông bắc có 04 trụ bê tông, hướng đông nam và tây nam có 04 trụ bê tông và hàng rào lưới B40 của vợ chồng ông H, bà T; thửa đất số 366 hiện đang trồng cỏ tự nhiên (dùng để chăn nuôi bò); hướng tây bắc có 13 trụ bê tông; hướng tây nam có 02 trụ bê tông, trên đất có 01 chuồng nuôi bò của vợ chồng ông L1, bà M. Tại Công văn số 1056/CNNH ngày 22/5/2018, Văn phòng Đ chi nhánh N2 (BL 07) khẳng định: Sau nhiều lần đo đạc xác định vị trí thực địa thửa đất thì thửa đất số 365, 366 tờ bản đồ số 25 bản đồ địa chính xã N cấp cho ông Nguyễn Thành L hiện trạng có 02 chủ đang sử dụng.... Nguyên đơn vì bị tai nạn giao thông nên không canh tác trên các thửa đất số 356, 366 trong thời gian dài nhưng cơ quan quản lý nhà nước về đất đai chưa ban hành văn nào chấm dứt quyền sử dụng đất của vợ chồng ông Nguyễn Thành L, bà Huỳnh Thị Hồng P. Bị đơn chiếm dụng trái phép, không kê khai đăng ký, không trồng cây lâu năm hay tạo lập công trình kiên cố trên đất nên không thỏa mãn tình tiết để áp dụng Án lệ số 33/2020/AL được Hội đồng Thẩm phán Tòa án nhân dân tối cao thông qua ngày 05 tháng 02 năm 2020 và được công bố theo Quyết định số 50/QĐ-CA ngày 25 tháng 02 năm 2020 của Chánh án Tòa án nhân dân tối cao.
Do đó, Tòa án cấp sơ thẩm buộc ông Võ Xuân H, bà Nguyễn Thị T phải tháo dỡ tài sản trên đất để trả lại toàn bộ thửa đất số 365, diện tích 405,5m2 và buộc ông V 7 Xuân L1, bà Nguyễn Thị Tuyết M phải tháo dỡ tài sản trên đất để trả lại toàn bộ thửa đất số 366, diện tích 1439,3m2 là có căn cứ, phù hợp với hiện trạng sử dụng đất theo mảnh trích đo địa chính số 11/2020 ngày 14/02/2020 của chi nhánh Văn phòng Đăng ký đất đai thị xã N. Đồng thời, Tòa án không chấp nhận yêu cầu phản tố của bị đơn về việc hủy giấy chứng nhận quyền sử dụng đất do UBND thị xã N cấp cho vợ chồng ông Nguyễn Thành L, bà Huỳnh Thị Hồng P đối với các thửa đất số 365, 366 cùng tờ bản đồ số 25, xã N, thị xã N, tỉnh Khánh Hòa, số bìa BR 815252 ngày cấp 28/02/2014 là đúng quy định pháp luật.
[3].
Từ những phân tích nhận định tại mục
[1] và
[2] của bản án, Hội đồng xét xử thấy kháng cáo đề nghị hủy bản án sơ thẩm của các bị đơn ông Võ Xuân H, ông Võ Xuân L1 không có cơ sở chấp nhận, quyết định của bản án sơ thẩm là có căn cứ pháp luật nên cần giữ nguyên.
[4]. Quyết định về án phí và chi phí tố tụng của bản án sơ thẩm đúng pháp luật nên Hội đồng xét xử phúc thẩm không nhận định lại.
[5]. Về án phí dân sự phúc thẩm: do kháng cáo không được chấp nhận nên các bị đơn ông Võ Xuân H, ông Võ Xuân L1 phải chịu theo quy định.
Quyết định
1.Căn cứ khoản 1 Điều 308 của Bộ luật Tố tụng dân sự. Không chấp nhận kháng cáo của bị đơn ông Võ Xuân H và ông Võ Xuân L1. Giữ nguyên Bản án dân sự sơ thẩm số 90/2025/DS-ST ngày 29/12/2025 của Tòa án nhân dân tỉnh Khánh Hòa.
2. Về án phí dân sự phúc thẩm: căn cứ khoản 1 Điều 148 của Bộ luật Tố tụng dân sự; khoản 1 Điều 29 Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban thường vụ Quốc Hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án; Bị đơn ông Võ Xuân H và ông Võ Xuân L1 mỗi người phải chịu 300.000 (ba trăm nghìn) đồng án phí dân sự phúc thẩm nhưng được khấu trừ vào số tiền tạm ứng án phí phúc thẩm đã nộp theo các Biên lai thu số 0001056, 0001055 cùng ngày 05/02/2026 của Thi hành án dân sự tỉnh Khánh Hòa. Ông H, ông L1 đã nộp đủ án phí dân sự phúc thẩm.
3. Các phần quyết định khác của bản án sơ thẩm về chi phí tố tụng, án phí dân sự sơ thẩm được thi hành theo Bản án dân sự sơ thẩm số 90/2025/DS-ST ngày 29/12/2025 của Tòa án nhân dân tỉnh Khánh Hòa. Bản án phúc thẩm có hiệu lực pháp luật kể từ ngày tuyên án.