Bản án 06/2026/HC-PTBản án 06/2026/HC-PT

Sau khi nghiên cứu các tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ vụ án đã được thẩm tra tại phiên tòa và căn cứ vào kết quả tranh tụng tại phiên tòa, Hội đồng xét xử nhận định:

[1] Về thủ tục tố tụng: 11 [1.1] Về đối tượng khởi kiện và thẩm quyền giải quyết vụ án: Bà Nguyễn Thị T (Nguyễn Thị Minh T) khởi kiện Quyết định số 257/QĐ-UBND ngày 16/7/2013 của Ủy ban nhân dân tỉnh T, Tòa án nhân dân Khu vực 1- Tuyên Quang thụ lý giải quyết vụ án là đúng thẩm quyền theo quy định tại Điều 2 Luật sửa đổi bổ sung Luật tố tụng hành chính năm 2025 (sửa đổi, bổ sung Điều 31 Luật tố tụng hành chính 2015). [1.2] Về thời hiệu khởi kiện: Ngày 16/7/2013 Ủy ban nhân dân tỉnh T ban hành Quyết định số 257/QĐ- UBND về việc thu hồi đất, giao đất và cho thuê đất để thực hiện quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất của Công ty cổ phần C tại các xã: A, T, A, Đ, L (giai đoạn 1) thành phố T. Bà T xác định, ngày 01/5/2025 khi bà nói chuyện với ông Đặng Văn H là người cùng phường A với bà có đất trồng chè và cũng đi khởi kiện thì bà T mới biết đến Quyết định số 257/QĐ- UBND ngày 16/7/2013 của UBND tỉnh T, nội dung trên được Tòa án cấp sơ thẩm lấy lời khai của người khởi kiện tại Bút lục số 171 - 172. Ngày 28/7/2025, Toà án nhân dân Khu vực 1- Tuyên Quang nhận được đơn khởi kiện của bà Nguyễn Thị T do Tòa án nhân dân tỉnh Tuyên Quang chuyển đến (bà T nộp đến Tòa án nhân dân tỉnh ngày 10/6/2025), khởi kiện Quyết định số 257/QĐ- UBND ngày 16/7/2013 của UBND tỉnh T. Căn cứ Điều 2 Điều 116 Luật Tố tụng hành chính, khiếu kiện của bà T còn trong thời hiệu khởi kiện. [1.3] Đơn kháng cáo của ông Nguyễn Xuân Đ, ông Khổng Văn N, là người đại diện theo ủy quyền của người khởi kiện bà Nguyễn Thị T (Nguyễn Thị Minh T) đề ngày 06/6/2026, được nộp trong thời hạn 15 ngày kể từ ngày tuyên án sơ thẩm (25/5/2026) theo quy định tại Điều 206 Luật Tố tụng hành chính; nội dung kháng cáo nằm trong phạm vi nội dung Bản án hành chính sơ thẩm đã tuyên; người kháng cáo đã thực hiện nghĩa vụ nộp tạm ứng án phí phúc thẩm theo quy định.

Do đó, kháng cáo là hợp lệ, được chấp nhận xem xét theo trình tự phúc thẩm; vụ án thuộc thẩm quyền giải quyết của Tòa án nhân dân tỉnh Tuyên Quang. [1.4] Về sự có mặt của đương sự: Tại phiên tòa, người bị kiện UBND tỉnh T và người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan bà Đoàn Thị N2 có đơn đề nghị xét xử vắng mặt tại phiên tòa, căn cứ Điều 225 Luật tố tụng hành chính năm 2015, Tòa án tiến hành xét xử vắng mặt đương sự có yêu cầu xét xử vắng mặt.

[2] Xét nội dung kháng cáo, Hội đồng xét xử phúc thẩm xét thấy: [2.1] Về việc Tòa án cấp sơ thẩm không quay lại phần hỏi, tranh luận theo “Đơn đề nghị trở lại việc hỏi, tranh luận và thu thập bổ sung chứng cứ” ngày 23/5/2026: Đối tượng khởi kiện trong vụ án là Quyết định số 257/QĐ-UBND ngày 16/7/2013 của Ủy ban nhân dân tỉnh T về việc thu hồi, giao đất và cho thuê đất đối với Công ty cổ phần C để thực hiện quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất. Nội dung đơn đề nghị ngày 23/5/2026 phản ánh việc thu tiền khoán, chứng từ tài chính giữa Công ty cổ phần C với người nhận khoán là quan hệ hợp đồng dân sự giữa các bên trong hợp đồng giao khoán, không phải là căn cứ pháp lý mà Quyết định số 257/QĐ- UBND dựa vào để ban hành (Quyết định số 257/QĐ-UBND được ban hành trên cơ sở quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất đã được phê duyệt và quy định về sắp xếp, đổi mới nông, lâm trường quốc doanh).

Do đó, việc Tòa án cấp sơ thẩm không quay lại phần hỏi, tranh luận đối với nội dung không thuộc phạm vi phải xem xét để đánh giá 12 tính hợp pháp của Quyết định số 257/QĐ-UBND là phù hợp, không vi phạm quyền tranh tụng, quyền chứng minh của đương sự theo Điều 18, Điều 192 Luật Tố tụng hành chính; mặt khác, tại phiên tòa sơ thẩm diễn ra qua 03 ngày (21, 22 và 25/5/2026), các đương sự đã được thực hiện đầy đủ quyền hỏi, tranh luận theo quy định. [2.2] Về tư cách chủ thể và thời điểm giao đất tại Quyết định số 257/QĐ- UBND: Tài liệu có trong hồ sơ vụ án thể hiện: Công ty cổ phần C là doanh nghiệp được hình thành trên cơ sở cổ phần hóa Công ty C (tiền thân là Nông trường S, được Ủy ban nhân dân tỉnh H giao đất tại Quyết định số 503/UB-QĐ ngày 10/10/1988) theo Quyết định số 1877/QĐ-CT ngày 22/9/2009 của Ủy ban nhân dân tỉnh T về việc phê duyệt phương án cổ phần hóa. Việc Công ty cổ phần C được cấp Giấy chứng nhận đăng ký kinh doanh lần đầu ngày 06/02/2010 chỉ phản ánh thời điểm hoàn tất thủ tục chuyển đổi loại hình doanh nghiệp, không làm thay đổi bản chất việc doanh nghiệp sau cổ phần hóa kế thừa quyền, nghĩa vụ quản lý, sử dụng đất từ doanh nghiệp nhà nước trước đó theo quy định của pháp luật về cổ phần hóa doanh nghiệp nhà nước.

Vì vậy, việc Quyết định số 257/QĐ-UBND xác định diện tích đất thu hồi là đất do Công ty cổ phần C quản lý, sử dụng, có nguồn gốc từ Quyết định số 503/UB-QĐ năm 1988 là phù hợp với quá trình sắp xếp, đổi mới, cổ phần hóa doanh nghiệp, không có sự sai lệch về chủ thể như nội dung kháng cáo nêu. [2.3] Về trình tự, thủ tục lập Tờ trình số 138/TTr-TNMT: Hồ sơ vụ án thể hiện quy trình ban hành Quyết định số 257/QĐ-UBND được thực hiện qua nhiều bước: Ủy ban nhân dân tỉnh T phê duyệt quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất chi tiết của Công ty tại Quyết định số 173/QĐ-UBND ngày 15/5/2009; Công ty cổ phần C có Tờ trình số 35/TTr-SSC ngày 06/5/2013 đề nghị thu hồi, giao đất, cho thuê đất và đơn xin thuê đất; trên cơ sở đó, Sở Tài nguyên và Môi trường tỉnh T lập Tờ trình số 138/TTr-TNMT ngày 04/7/2013, kèm theo bản đồ địa chính tỷ lệ 1/5.000 thể hiện cụ thể ranh giới, diện tích thu hồi, giao đất, cho thuê đất. Việc lập bản đồ địa chính kèm theo tờ trình đã phản ánh kết quả rà soát hiện trạng sử dụng đất trên thực địa. Việc không xuất trình được văn bản riêng biệt có tên gọi “biên bản xác minh thực địa” không đủ căn cứ để kết luận trình tự, thủ tục ban hành Quyết định số 257/QĐ-UBND vi phạm nghiêm trọng quy định pháp luật, nhất là khi Quyết định này đã được ban hành, thực hiện ổn định và không bị bất kỳ cơ quan có thẩm quyền nào tuyên hủy trong hơn 10 năm qua. [2.4] Về việc cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất khi đất đang có tranh chấp: Vụ án dân sự thụ lý số 85/2017/TLST-DS là tranh chấp về hợp đồng giao khoán đất trồng cây lâu năm giữa Công ty cổ phần C với bà Nguyễn Thị T (Nguyễn Thị Minh T), không phải là tranh chấp về quyền sử dụng đất giữa Công ty cổ phần C với chủ thể khác về việc ai là chủ sử dụng hợp pháp thửa đất theo Quyết định số 257/QĐ-UBND. Trong suốt quá trình đó, Công ty cổ phần C vẫn là chủ sử dụng đất theo Quyết định số 257/QĐ-UBND tỉnh.

Do đó, việc cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cho Công ty cổ phần C Lô ngày 06/02/2018 không thuộc trường hợp cấm cấp giấy chứng nhận cho đất đang có tranh chấp về quyền sử dụng đất theo quy định của pháp luật đất đai. 13 [2.5] Về căn cứ xác định “tài sản Nhà nước” làm cơ sở thu hồi đất: Đối tượng của Quyết định số 257/QĐ-UBND là quyền sử dụng đất (thu hồi, giao đất, cho thuê đất), không phải là tài sản gắn liền trên đất (vườn chè). Giá trị còn lại “0 đồng” tại Phụ lục Hợp đồng số 02/HĐKT năm 2011 do Sở T lập chỉ phản ánh giá trị hạch toán, khấu hao kế toán của tài sản thuê tại một thời điểm nhất định, không làm thay đổi tư cách chủ sử dụng đất hợp pháp của Công ty cổ phần C theo Quyết định số 257/QĐ-UBND tỉnh, cũng như không làm phát sinh quyền của người nhận khoán đối với quyền sử dụng đất.

Vì vậy, không có căn cứ cho rằng Quyết định số 257/QĐ-UBND xác định sai bản chất tài sản làm căn cứ thu hồi đất. [2.6] Về việc bản án sơ thẩm sử dụng quan điểm phát biểu của Kiểm sát viên: Kiểm sát viên Nguyễn Thị L1 tham gia phiên tòa sơ thẩm theo đúng phân công của Viện kiểm sát nhân dân Khu vực 1 - Tuyên Quang, thực hiện chức năng kiểm sát việc tuân theo pháp luật và phát biểu quan điểm giải quyết vụ án theo quy định tại Điều 190 Luật Tố tụng hành chính. Việc có đơn tố cáo đối với cá nhân Kiểm sát viên là quan hệ khác, đang được cơ quan có thẩm quyền xem xét, xử lý theo trình tự riêng, chưa có kết luận về hành vi vi phạm; Hội đồng xét xử sơ thẩm không căn cứ vào quan điểm phát biểu của Kiểm sát viên làm chứng cứ duy nhất mà đã xem xét, đánh giá toàn bộ tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ vụ án và kết quả tranh tụng công khai tại phiên tòa để ra phán quyết.

Do đó, không có cơ sở cho rằng bản án sơ thẩm được tuyên trên cơ sở quan điểm công tố thiếu khách quan làm mất tính hợp pháp của bản án.

[3]

Từ những phân tích nêu trên, Hội đồng xét xử phúc thẩm xét thấy: Bản án hành chính sơ thẩm số 12/2026/HC-ST ngày 25/5/2026 của Tòa án nhân dân Khu vực 1 - Tuyên Quang đã xem xét, đánh giá đầy đủ, khách quan, toàn diện các tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ vụ án và kết quả tranh tụng tại phiên tòa. Tòa án cấp sơ thẩm đã quyết định bác toàn bộ yêu cầu khởi kiện của bà Nguyễn Thị T (Nguyễn Thị Minh T) là có căn cứ, tại giai đoạn phúc thẩm người kháng cáo không có chứng cứ mới, chứng minh làm thay đổi bản chất nội dung vụ án. Vì vậy HĐXX phúc thẩm giữ nguyên bản án sơ thẩm.

[4] Hội đồng xét xử phúc thẩm nhận thấy ý kiến của đại diện Viện kiểm sát nhân dân tỉnh Tuyên Quang đề nghị bác kháng cáo của ông Nguyễn Xuân Đ và ông Khổng Văn N là người đại diện theo ủy quyền của bà T, giữ nguyên bản án sơ thẩm là có căn cứ, phù hợp với nhận định Hội đồng xét xử phúc thẩm.

[5] Về đề nghị kiến nghị của người kháng cáo: Xét nội dung người kháng cáo đề nghị Tòa án cấp phúc thẩm kiến nghị Cơ quan Cảnh sát điều tra và các cơ quan có thẩm quyền xác minh, làm rõ dấu hiệu sai phạm liên quan đến việc thu tiền khoán trắng, chứng từ tài chính của Công ty cổ phần C, Hội đồng xét xử phúc thẩm xét thấy đây là nội dung thuộc quan hệ hợp đồng dân sự giữa Công ty cổ phần C với người nhận khoán, không thuộc phạm vi phải xem xét trong vụ án hành chính này và chưa có căn cứ rõ ràng về dấu hiệu vi phạm hình sự, nên không có cơ sở để Hội đồng xét xử phúc thẩm ban hành kiến nghị theo khoản 4 Điều 241 Luật Tố tụng hành chính; người kháng cáo nếu có căn cứ chứng minh dấu hiệu sai phạm liên quan đến việc thu tiền khoán trắng, chứng từ tài chính của Công ty cổ phần C thì thực hiện các quyền công dân theo quy định của pháp luật.

[6] Về án phí hành chính phúc thẩm: 14 [6.1] Do kháng cáo không được chấp nhận nên bà Nguyễn Thị T (Nguyễn Thị Minh T) phải chịu 300.000 đồng (Ba trăm nghìn đồng) án phí hành chính phúc thẩm theo quy định của pháp luật, được trừ vào số tiền tạm ứng án phí phúc thẩm đã nộp theo Biên lai thu tạm ứng án phí, lệ phí Tòa án số 0001292 ngày 11/6/2026 của Thi hành án dân sự tỉnh Tuyên Quang (người nộp tiền ông Nguyễn Xuân Đ). [6.2]Trả lại cho bà Nguyễn Thị T (Nguyễn Thị Minh T) số tiền 300.000 đồng tạm ứng án phí phúc thẩm theo Biên lai thu tạm ứng án phí, lệ phí Tòa án số 0001294 ngày 11/6/2026 của Thi hành án dân sự tỉnh Tuyên Quang (người nộp tiền ông Khổng Văn N).