Bản án 245/2026/DS-PTTranh chấp quyền sử dụng đất
Tóm tắt nhanh
Trích nguyên văn đoạn đầu phần Quyết định
1. Không chấp nhận yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn bà Mạnh Thị M về việc đòi lại tài sản là ½ quyền sử dụng đất tại các thửa đất: (1) nhà đất tại thửa đất số 187, được tách thành 02 thửa: thửa đất số 875, tờ bản đồ số 71, diện tích 181,8m2 và thửa đất số 876, tờ bản đồ số 71, diện tích 330,2m2 tọa lạc tại: thôn L, xã X, tỉnh Đắk Lắk; (2) thửa đất số 04, tờ bản đồ số 37, diện tích 11.287m2, đất trồng cây HNK và (3)…
Nhận định của Tòa án
Căn cứ các tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ vụ án đã được thẩm tra tại phiên toà; căn cứ kết quả tranh tụng tại phiên toà; Hội đồng xét xử nhận định:
[1] Về thủ tục tố tụng: quá trình chuẩn bị xét xử phúc thẩm, ngày 24/4/2026, bị đơn ông Đỗ Mạnh P xuất trình Trích lục khai tử (bản sao) số 245/2026/TLKT-BS ngày 21/4/2026 của Ủy ban nhân dân xã X, tỉnh Đắk Lắk thể hiện nguyên đơn bà Mạnh Thị M chết ngày 20/11/2025. Ngày 01/6/2026, Tòa phúc thẩm Tòa án nhân dân tối cao tại Đà Nẵng ban hành Quyết định ủy thác thu thập chứng cứ số 02/2026/QĐ-UTTA ủy thác cho Tòa án nhân dân tỉnh Đắk Lắk thu thập chứng cứ để xác định người kế thừa quyền và nghĩa vụ tố tụng của bà Mạnh Thị M và lấy lời khai của những người này. Ngày 13/7/2026, Tòa án nhân dân tỉnh Đắk Lắk ban hành Thông báo kết quả thực hiện ủy thác thu thập chứng cứ số 947/2026/TB-TA như sau: bà Mạnh Thị M có hai người chồng. Người chồng thứ nhất là ông Võ Đình C2 (chết ngày 04/7/1965), bà M và ông C2 có 03 người con chung, gồm: ông Võ Đình C1, ông Võ Văn S và ông Võ Đình B. Người chồng thứ hai là ông Đỗ H (chết ngày 20/7/2010), bà M và ông H có 03 người con chung, gồm: bà Đỗ Thị T, bà Đỗ Thị D, ông Đỗ Mạnh P. Ngoài ra, bà M không có người con nào khác. Tại Đơn trình bày ngày 18/6/2026, ông Võ Đình C1, ông Võ Văn S và ông Võ Đình B xác định các ông không có ý kiến gì về yêu cầu khởi kiện của bà Mạnh Thị M và các ông đề nghị xét xử vắng mặt. Nguyên đơn, đồng thời là người kế thừa quyền và nghĩa vụ tố tụng của nguyên đơn bà Mạnh Thị M là bà Đỗ Thị T và bà Đỗ Thị D đã được Tòa án triệu tập hợp lệ lần thứ hai mà vẫn vắng mặt. Đại diện Viện Công tố và kiểm sát xét xử phúc thẩm tại Đà Nẵng đề nghị Hội đồng xét xử tiến hành xét xử vụ án.
Căn cứ vào Điều 296 của Bộ luật Tố tụng Dân sự, Hội đồng xét xử quyết định tiến hành xét xử vụ án.
[2] Xét kháng cáo của bị đơn ông Đỗ Mạnh P và bà Châu Thị Xuân N, Hội đồng xét xử thấy: [2.1] Về nguồn gốc đất tranh chấp: tại phiên tòa sơ thẩm, các bên đương sự đều thừa nhận nguồn gốc đất do ông Đỗ H và bà Mạnh Thị M (là cha mẹ của ông Đỗ Mạnh P, bà Đỗ Thị D, bà Đỗ Thị T) tạo lập được, gồm: - Thửa đất số 178, tờ bản đồ 71, diện tích 512m2 (trong đó: 400m2 đất ở và 112m2 đất trồng cây hàng năm), tọa lạc tại: thôn L, xã X, tỉnh Đắk Lắk, được Ủy 8 ban nhân dân huyện Đ, tỉnh Phú Yên cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất số AH 536664 ngày 18/9/2006 cho hộ ông Đỗ H, chỉnh lý biến động sang tên bà Mạnh Thị M ngày 09/11/2011. - Thửa đất số 31, tờ bản đồ 37, diện tích 11.828m2, đất trồng cây HNK, tọa lạc tại: thôn C, xã X, tỉnh Đắk Lắk. Thửa đất này các bên đương sự không tranh chấp. - Thửa đất số 05, tờ bản đồ số 37, diện tích 1.726m2, đất trồng cây HNK, tọa lạc tại: thôn C, xã X, tỉnh Đắk Lắk, được Ủy ban nhân dân huyện Đ, tỉnh Phú Yên cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất số AH 536666 ngày 18/9/2006 cho hộ ông Đỗ H, chỉnh lý biến động sang tên bà Mạnh Thị M ngày 24/9/2012. - Thửa đất số 04, tờ bản đồ số 37, diện tích 11.287m2, đất trồng cây HNK, tọa lạc tại: thôn C, xã X, tỉnh Đắk Lắk, được Ủy ban nhân dân huyện Đ, tỉnh Phú Yên cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất số AH 536665 ngày 18/9/2006 cho hộ ông Đỗ H, chỉnh lý biến động sang tên bà Mạnh Thị M ngày 24/9/2012. Ngoài ra, tại Công văn số 209/UBND ngày 14/11/2023 của Ủy ban nhân dân xã X cũng thể hiện: tất cả các thửa đất nêu trên đều do hộ ông Đỗ Hiệp N1 chuyển nhượng và tự tạo lập (khai hoang), không thuộc diện đất được giao theo Nghị định số 64-CP ngày 27/9/1993 của Chính phủ. [2.2] Thửa đất số 178, tờ bản đồ số 71, diện tích 512m²; thửa đất số 31, tờ bản đồ số 37, diện tích 11.828m²; thửa đất số 05, tờ bản đồ số 37, diện tích 1.726m²; thửa đất số 04, tờ bản đồ số 37, diện tích 11.287m² thuộc quyền sử dụng của vợ chồng ông Đỗ H và bà Mạnh Thị M, được cơ quan có thẩm quyền cấp các Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất đứng tên chủ sử dụng là ông Đỗ H . Ông Đỗ Hiệp C3 ngày 20/7/2010, không để lại di chúc. Các thửa đất nêu trên được chỉnh lý biến động sang tên bà Mạnh Thị M. Sau đó, lần lượt các ngày 08/8/2012, 23/10/2012, bà Mạnh Thị M lập các Hợp đồng tặng cho quyền sử dụng đất và tài sản gắn liền với đất tại các thửa đất số 178, số 04, số 05 cho vợ chồng ông Đỗ Mạnh P, bà Châu Thị Xuân N. Trên cơ sở đó, ông Đỗ Mạnh P và bà Châu Thị Xuân N đã được Ủy ban nhân dân huyện Đ, tỉnh Phú Yên cấp các Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất số BC 773026 ngày 25/9/2012 đối với thửa đất số 178; số BC 773421 ngày 11/01/2013 đối với thửa đất số 04 và số BC 773422 ngày 11/01/2013 đối với thửa đất số
05. Ngày 24/10/2019, ông Đỗ Mạnh P và bà Châu Thị Xuân N có Đơn đề nghị tách thửa đất số 178 thành hai thửa đất số 875 và số 876, được Sở Tài nguyên và Môi trường tỉnh P cấp các Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất số CN 872430 ngày 02/12/2019 đối với thửa đất số 875, tờ bản đồ số 71, diện tích 181,8m2 và số CN 872431 ngày 02/12/2019 đối với thửa đất số 876, tờ bản đồ số 71, diện tích 330,2m2 tọa lạc tại: thôn L, xã X, huyện Đ, tỉnh Phú Yên (nay là thôn L, xã X, tỉnh Đắk Lắk). Tại hồ sơ chỉnh lý sang tên bà Mạnh Thị M có Biên bản họp gia đình ngày 22/8/2012 thể hiện: ông Đỗ Mạnh P, bà Đỗ Thị D, bà Đỗ Thị T (Đỗ Thị Kim T), ông Võ Đình B đồng ý giao tất cả tài sản đứng tên hộ ông Đỗ H sang tên bà 9 Mạnh Thị M được quyền sở hữu, sử dụng. Ngoài ra, hồ sơ còn có Biên bản họp gia đình ngày 07/8/2012 có nội dung: bà Mạnh Thị M, bà Đỗ Thị D, bà Đỗ Thị T, ông Võ Đình B thống nhất giao các thửa đất mà ông Đỗ H đứng tên sang cho ông Đỗ Mạnh P. Quá trình bà Mạnh Thị M cùng các con là bà Đỗ Thị D, bà Đỗ Thị T khiếu nại đến Ủy ban nhân dân xã X thì tất cả đều cho rằng mình không biết và không ký vào Biên bản họp gia đình ngày 07/8/2012. Ông Phan Xuân H1 (là chồng của bà Đỗ Thị D) xác nhận rằng: ông là người viết và ký tên tất cả các thành viên trong gia đình vào Biên bản họp gia đình ngày 07/8/2012. Ông Đỗ Mạnh P cũng khẳng định: các Biên bản họp gia đình ngày 07/8/2012 và ngày 22/8/2012 đều nhờ ông Phan Xuân H1 viết, ký tên bà Đỗ Thị D, bà Đỗ Thị T và mang đến Ủy ban nhân dân xã X xác nhận. Việc Ủy ban nhân dân xã X xác nhận vào các Biên bản họp của gia đình ông Đỗ H là không đúng quy định của Bộ luật Dân sự 2005 về thừa kế quyền sử dụng đất và Điều 129 của Luật Đất đai 2003. Xét các Hợp đồng tặng cho quyền sử dụng đất giữa bà Mạnh Thị M, bà Đỗ Thị T, bà Đỗ Thị D, ông Võ Đình B với ông Đỗ Mạnh P, bà Châu Thị Xuân N ngày 08/8/2012, ngày 23/10/2012 đối với các thửa đất số 178, 04, 05 thì thấy: ngoài chữ ký của bà Mạnh Thị M, vợ chồng ông Đỗ Mạnh P, bà Châu Thị Xuân N, còn có chữ ký của bà Đỗ Thị T, bà Đỗ Thị D, ông Võ Đình B. Bà Mạnh Thị M, bà Đỗ Thị T, bà Đỗ Thị D, ông Võ Đình B đều cho rằng các ông bà không ký vào các hợp đồng nêu trên nên có yêu cầu giám định. Tòa án cấp sơ thẩm trưng cầu giám định chữ ký của bà Mạnh Thị M, bà Đỗ Thị D, bà Đỗ Thị T tại các hợp đồng tặng cho quyền sử dụng đất nêu trên và Biên bản họp gia đình ngày 07/8/2012. Tại Công văn số 246/PC09 ngày 29/5/2025 của Phòng K Công an tỉnh P có nội dung: không giám định được chữ ký, chữ viết của đương sự do không đủ mẫu chữ của đương sự và yêu cầu thu thập bổ sung mẫu chữ ký, chữ viết của bà Mạnh Thị M, bà Đỗ Thị D, bà Đỗ Thị T trên các tài liệu thời điểm từ năm 2010 đến nay, nhưng bà Mạnh Thị M, bà Đỗ Thị D, bà Đỗ Thị T không cung cấp được mẫu chữ ký để giám định. Tại phiên tòa sơ thẩm, ông Phan Xuân H1 khẳng định: bà Mạnh Thị M và vợ chồng Đỗ Mạnh P có trực tiếp ký vào các hợp đồng này, còn chữ ký của bà Đỗ Thị D, bà Đỗ Thị T, ông Võ Đình B là do ông tự ký thay rồi nhờ Ủy ban nhân dân xã X chứng thực. Ông Đỗ Mạnh P cũng xác nhận: mẹ ông tặng cho nên chỉ có mẹ ông và vợ chồng ông ký vào hợp đồng rồi đưa cho ông Phan Xuân H1 đi chứng thực nên ông không biết việc ông Phan Xuân H1 tự ý ký thay bà Đỗ Thị D, bà Đỗ Thị T, ông Võ Đình B vào hợp đồng. Như vậy, Hội đồng xét xử có đủ cơ sở xác định: bà Đỗ Thị T, bà Đỗ Thị D không đồng ý tặng cho kỷ phần thừa kế của ông Đỗ H cho ông Đỗ Mạnh P, bà Châu Thị Xuân N. Việc bà Mạnh Thị M định đoạt toàn bộ nhà đất tại thửa đất số 178 và quyền sử dụng đất tại các thửa đất số 04, số 05 - là tài sản chung của bà Mạnh Thị M và ông Đỗ Hiệp T3 khi chưa có ý kiến của các đồng thừa kế của ông Đỗ H (bà Đỗ Thị D, bà Đỗ Thị T) là vượt quá phần quyền tài sản của bà Mạnh Thị M.
Do đó, các Hợp đồng tặng cho quyền sử dụng đất nêu trên chỉ có hiệu lực đối với phần định đoạt tài sản của bà Mạnh Thị M, phần di sản của ông Đỗ Hiệp B1 vô hiệu theo quy định tại Điều 135 của Bộ luật Dân sự năm 2005. Tòa án cấp sơ thẩm không chấp nhận yêu cầu khởi kiện của bà Mạnh Thị M về 10 việc đòi lại tài sản là ½ quyền sử dụng đất tại các thửa đất số 178, 04, 05 và chấp nhận yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn bà Đỗ Thị D, bà Đỗ Thị T về việc chia di sản thừa kế của ông Đỗ Hiệp T3 khối tài sản chung với bà Mạnh Thị M, là đúng quy định của pháp luật. [2.3] Sau khi lập các hợp đồng tặng cho quyền sử dụng đất thì ngày 10/10/2014, bà Mạnh Thị M có Đơn báo cáo gửi Ủy ban nhân dân xã X về việc tranh chấp với ông Đỗ Mạnh P, bà Châu Thị Xuân N. Ủy ban nhân dân xã X tiến hành hòa giải vào các ngày 23/10/2014, ngày 12/11/2014, ngày 05/12/2014 và đã hòa giải thành vào ngày 07/01/2015 với nội dung: thửa đất số 178 chia làm 03 phần theo ranh giới hiện trạng đã xây dựng nhà ở; còn các thửa đất số 04, số 05 thì thuộc quyền sử dụng của ông Đỗ Mạnh P. Ông Phạm Hồng P1 - là người đại diện theo ủy quyền của bị đơn ông Đỗ Mạnh P, bà Châu Thị Xuân N cho rằng các bên đương sự đã thống nhất phân chia tài sản theo Biên bản hòa giải ngày 07/01/2015 tại Ủy ban nhân dân xã X nên đề nghị Hội đồng xét xử không chấp nhận yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn.
Xét thấy, đây chỉ là thủ tục hòa giải ở cơ sở, không phải là kết quả hòa giải tại Tòa án và được Tòa án có quyết định công nhận nên đương sự có quyền thay đổi ý kiến.
Vì vậy, Biên bản hòa giải này không có giá trị pháp lý để buộc thi hành. [2.4] Về hàng thừa kế thứ nhất của ông Đỗ H: các bên đương sự đều thống nhất ông Đỗ H và bà Mạnh Thị M có 03 người con chung, gồm: bà Đỗ Thị D, bà Đỗ Thị T (Đỗ Thị Kim T), ông Đỗ Mạnh P. Ngoài ra, bà Mạnh Thị M còn có 03 người con riêng, gồm: ông Võ Đình C1, ông Võ Văn S và ông Võ Đình B. Ông Đỗ Hiệp C3 (ngày 20/7/2010) trước bà Mạnh Thị M nên hàng thừa kế thứ nhất của ông Đỗ Hiệp G: bà Mạnh Thị M, bà Đỗ Thị D, bà Đỗ Thị T (Đỗ Thị Kim T), ông Đỗ Mạnh P. [2.5] Về xác định di sản và phân chia di sản thừa kế: như đã phân tích tại mục [2.2], di sản thừa kế của ông Đỗ H để lại là ½ trong khối tài sản chung với bà Mạnh Thị M. Ông Đỗ Hiệp C3 không để lại di chúc nên phần di sản của ông Đỗ H được chia thừa kế theo pháp luật cho các đồng thừa kế thuộc hàng thừa kế thứ nhất theo quy định tại Điều 649, Điều 650, Điều 651 của Bộ luật Dân sự 2015, gồm: bà Mạnh Thị M, bà Đỗ Thị D, bà Đỗ Thị T, ông Đỗ Mạnh P. Như vậy, di sản của ông Đỗ Hiệp G có: - Đối với thửa đất số 178 đã được tách thành thửa đất số 875, tờ bản đồ số 71, diện tích 181,8m² (đất ở) và thửa đất số 876, tờ bản đồ số 71, diện tích 330,2m² (trong đó: 218,2m² đất ở và 112m² đất HNK), được Sở Tài nguyên và Môi trường tỉnh P cấp các Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất số CN 872430, số CN 872431 cùng ngày 02/12/2019. Ngày 06/12/2019, vợ chồng ông Đỗ Mạnh P, bà Châu Thị Xuân N lập Hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất thửa đất số 876 (trên thửa đất số 876 có nhà ở cấp 4), diện tích 155,9m², móng đá, tường gạch, nền ceramic... cho bà Phạm Thị Thu L, được Ủy ban nhân dân xã X chứng thực số 04 quyển số 01/2020 TP/CC- SCT/HĐGD ngày 08/01/2020 và được chỉnh lý biến động sang tên bà Phạm Thị Thu L ngày 19/02/2020. Các bên đương sự đều thống nhất ông Đỗ Mạnh P, bà Châu Thị Xuân N chuyển nhượng nhà đất nêu trên cho bà Phạm Thị Thu L với giá 580.000.000đồng. Xét việc chuyển nhượng quyền sử dụng đất 11 này là ngay tình nên án sơ thẩm chấp nhận yêu cầu độc lập của bà Phạm Thị Thu L, công nhận hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất ngày 06/12/2019 và buộc gia đình bà Đỗ Thị D, bà Đỗ Thị T, ông Đỗ Mạnh P phải chấm dứt hành vi cản trở quyền sử dụng đất của bà Phạm Thị Thu L là đúng quy định tại Điều 133 của Bộ luật Dân sự 2015. Nguyên đơn bà Đỗ Thị D, bà Đỗ Thị T yêu cầu bị đơn ông Đỗ Mạnh P, bà Châu Thị Xuân N phải chia thừa kế số tiền chuyển nhượng nhà đất này là có căn cứ. Như vậy, di sản của ông Đỗ Hiệp T3 thửa đất số 876 trị giá 290.000.000đồng (580.000.000đồng : 2). Ông Đỗ Mạnh P đã nhận đủ số tiền này nên phải có trách nhiệm thanh toán lại giá trị kỷ phần thừa kế cho bà Đỗ Thị D, bà Đỗ Thị T. Đối với thửa đất số 875, tờ bản đồ số 71, diện tích 181,8m², loại đất ở, trên đất có nhà ở diện tích 29m² do bà Mạnh Thị M xây và nhà ở diện tích 74,4m² do bà Đỗ Thị D xây: theo Biên bản định giá tài sản ngày 21/6/2023, thửa đất có giá trị 63.630.000đồng. Như vậy, phần di sản của ông Đỗ Hiệp T3 thửa đất số 875 trị giá 31.815.000đồng (63.630.000đồng : 2). Tại phiên tòa sơ thẩm, các bên đương sự đều thừa nhận: bà Mạnh Thị M hiện đang sinh sống trên thửa đất này, bà Đỗ Thị D là người trực tiếp chăm sóc, nuôi dưỡng bà Mạnh Thị M nên ông Đỗ Mạnh P đồng ý giao thửa đất số 875 và toàn bộ vật kiến trúc trên thửa đất này cho bà Mạnh Thị M và bà Đỗ Thị D.
Do đó, án sơ thẩm đã giao nhà ở diện tích 29m2 nằm trên thửa đất số 875 trị giá 12.800.000đồng cho bà Đỗ Thị D sở hữu, sử dụng là hợp lý.
Tuy nhiên, phần quyết định án sơ thẩm không tuyên giao ngôi nhà của bà Mạnh Thị M cho bà Đỗ Thị D được quyền sở hữu, sử dụng là thiếu sót, cấp phúc thẩm điều chỉnh lại cho đúng. - Đối với các thửa đất số 04, số 05, cùng tờ bản đồ số 37: tại Biên bản định giá tài sản ngày 21/6/2023 thì thửa đất số 04 trị giá 225.740.000đồng và thửa đất số 05 trị giá 34.520.000đồng. Như vậy, phần di sản của ông Đỗ Hiệp T3 thửa đất số 04 trị giá: 112.870.000đồng (225.740.000đồng : 2) và thửa đất số 05 trị giá: 17.260.000đồng (34.520.000đồng : 2). Án sơ thẩm tuyên giao hai thửa đất này cho vợ chồng ông Đỗ Mạnh P, bà Châu Thị Xuân N tiếp tục quản lý, sử dụng; đồng thời, ông Đỗ Mạnh P và bà Châu Thị Xuân N phải có trách nhiệm thanh toán kỷ phần thừa kế của ông Đỗ H cho bà Đỗ Thị T và thanh toán tiền chênh lệch kỷ phần thừa kế cho bà Đỗ Thị D là phù hợp. [2.6] Như vậy, di sản của ông Đỗ Hiệp T3 khối tài sản chung với bà Mạnh Thị M có tổng giá trị: 451.945.000đồng (290.000.000đồng (thửa đất số 876) + 31.815.000đồng (thửa đất số 875) + 112.870.000đồng (thửa đất số 04) + 17.260.000đồng (thửa đất số 05), được chia thành 04 kỷ phần, mỗi kỷ phần được nhận có giá trị: 112.986.250đồng (451.945.000đồng : 4). Bà Mạnh Thị M được nhận: 451.945.000đồng (gồm: 290.000.000đồng (thửa đất số 876) + 31.815.000đồng (thửa đất số 875) + 112.870.000đồng (thửa đất số 04) + 17.260.000đồng (thửa đất số 05)) và 01 kỷ phần thừa kế của ông Đỗ H trị G1: 112.986.250đồng; tổng cộng: 564.931.250đồng. Bà Mạnh Thị M đã định đoạt toàn bộ phần tài sản của mình trong khối tài sản chung với ông Đỗ H và kỷ phần thừa kế mà bà được hưởng của ông Đỗ H cho ông Đỗ Mạnh P, bà Châu Thị Xuân N. 12 Như vậy, ông Đỗ Mạnh P, bà Châu Thị Xuân N được nhận tổng cộng: 677.917.500đồng (gồm: 564.931.250đồng và 01 kỷ phần thừa kế của ông Đỗ H trị G1 112.986.250đồng); bà Đỗ Thị T được nhận 01 kỷ phần thừa kế trị giá 112.986.250đồng và bà Đỗ Thị D được nhận 01 kỷ phần thừa kế trị giá 112.986.250đồng. [2.7] Xét thực tế sử dụng đất, Hội đồng xét xử thấy: cần giao cho ông Đỗ Mạnh P, bà Châu Thị Xuân N nhận thửa đất số 876 (ông P, bà N đã chuyển nhượng cho bà Phạm Thị Thu L và đã nhận đủ tiền), thửa đất số 04 và thửa đất số 05 có tổng giá trị: 840.260.000đồng và giao cho bà Đỗ Thị D nhận thửa đất số 875 trị giá: 63.630.000đồng, đồng thời, bà Đỗ Thị D được nhận toàn bộ vật kiến trúc gắn liền thửa đất số 875.
Do đó, ông Đỗ Mạnh P, bà Châu Thị Xuân N phải có trách nhiệm thanh toán kỷ phần thừa kế của ông Đỗ H cho bà Đỗ Thị T số tiền 112.986.250đồng và thanh toán tiền chênh lệch kỷ phần thừa kế cho bà Đỗ Thị D số tiền 49.356.250đồng. [2.8] Tại phiên tòa phúc thẩm, ông Phạm Hồng P1 xuất trình Giấy xác nhận chi phí xây dựng nhà ở năm 2010 trên thửa đất số 178 (sau khi tách thửa là trên thửa đất số 876) của ông Đỗ Mạnh P để yêu cầu cấp phúc thẩm xem xét trừ số tiền sửa chữa nhà 70.000.000đồng lại cho ông Đỗ Mạnh P.
Xét thấy, mặc dù ông Đỗ Mạnh P có sửa chữa nhà, nhưng chưa đủ căn cứ xác định sửa chữa bao nhiêu tiền và phần tài sản này nằm trên diện tích đất giao cho ông Đỗ Mạnh P, bà Châu Thị Xuân N nên việc xem xét tính trừ là không cần thiết.
[3] Đối với yêu cầu của nguyên đơn về việc hủy 03 Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất số BC 773026 ngày 25/9/2012 (cấp cho thửa đất số 178); số BC 773421 ngày 11/01/2013 (thửa đất số 04) và số BC 773422 ngày 11/01/2013 (thửa đất số 05) do Ủy ban nhân dân huyện Đ, tỉnh Phú Yên (nay là Ủy ban nhân dân xã X, tỉnh Đắk Lắk) cấp cho vợ chồng ông Đỗ Mạnh P, bà Châu Thị Xuân N, Hội đồng xét xử thấy rằng: do giao các thửa đất số 04, số 05 cho ông Đỗ Mạnh P, bà Châu Thị Xuân N nên không cần thiết phải hủy các Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất số BC 773421 và Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất số BC 773422 cùng ngày 11/01/2013 mang tên ông Đỗ Mạnh P, bà Châu Thị Xuân N. Đối với Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất số BC 773026 ngày 25/9/2012 cấp cho thửa đất số 178 thì ông Đỗ Mạnh P, bà Châu Thị Xuân N đã tách thửa đất này thành hai thửa, được Sở Tài nguyên và Môi trường tỉnh P cấp hai Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, gồm: Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất số CN 872431 ngày 02/12/2019 (thửa đất số 876, tờ bản đồ số 71), chỉnh lý biến động sang tên bà Phạm Thị Thu L ngày 19/02/2020. Do công nhận Hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất được chứng thực ngày 08/01/2020 giữa ông Đỗ Mạnh P, bà Châu Thị Xuân N với bà Phạm Thị Thu L nên cấp sơ thẩm không tuyên hủy Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất số CN 872431 là đúng quy định của pháp luật. Riêng Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất số CN 872430 ngày 02/12/2019 do Sở Tài nguyên và Môi trường tỉnh P cấp cho ông Đỗ Mạnh P, bà Châu Thị Xuân N đối với thửa đất số 875, tờ bản đồ số 71, diện tích 181,8m² (đất ở) tọa lạc tại: thôn L, xã X, huyện Đ, tỉnh Phú Yên 13 (nay là xã X, tỉnh Đắk Lắk) được phân chia giao cho bà Đỗ Thị D sử dụng, nhưng án sơ thẩm không tuyên hủy Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất số CN 872430 là không đúng pháp luật, sẽ khó khăn trong quá trình thi hành án.
Vì vậy, Hội đồng xét xử thấy cần phải huỷ Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất nêu trên theo quy định tại khoản 1 Điều 34 của Bộ luật Tố tụng Dân sự, sửa bản án sơ thẩm như đề nghị của đại diện Viện Công tố và kiểm sát xét xử phúc thẩm tại Đà Nẵng.
[4]
Từ những phân tích trên, Hội đồng xét xử thấy Toà án cấp sơ thẩm xử không chấp nhận yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn bà Mạnh Thị M; chấp nhận yêu cầu khởi kiện của bà Đỗ Thị D, bà Đỗ Thị T về việc chia di sản thừa kế của ông Đỗ H và chấp nhận yêu cầu độc lập của bà Phạm Thị Thu L là có căn cứ, đúng quy định của pháp luật.
Vì vậy, Hội đồng xét xử không chấp nhận toàn bộ kháng cáo của bị đơn ông Đỗ Mạnh P, bà Châu Thị Xuân N như đề nghị của đại diện Viện Công tố và kiểm sát xét xử phúc thẩm tại Đà Nẵng.
[5] Về án phí: do nội dung kháng cáo của bị đơn ông Đỗ Mạnh P và bà Châu Thị Xuân N không được chấp nhận nên ông P, bà N phải chịu án phí dân sự phúc thẩm theo quy định tại khoản 1 Điều 29 của Nghị quyết số 326/2016 ngày 30/12/2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án.
[6] Các quyết định khác còn lại của bản án sơ thẩm không có kháng cáo, kháng nghị nên không xét.
Quyết định
Căn cứ vào khoản 2 Điều 308 của Bộ luật Tố tụng Dân sự, Không chấp nhận kháng cáo của bị đơn ông Đỗ Mạnh P và bà Châu Thị Xuân N, sửa một phần Bản án dân sự sơ thẩm số 23/2025/DS-ST ngày 06/8/2025 của Toà án nhân dân tỉnh Đắk Lắk về phần nội dung hủy Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất số CN 872430 ngày 02/12/2019 do Sở Tài nguyên và Môi trường tỉnh P cấp cho ông Đỗ Mạnh P, bà Châu Thị Xuân N đối với thửa đất số 875, tờ bản đồ số 71, diện tích 181,8m² (đất ở) tọa lạc tại: thôn L, xã X, huyện Đ, tỉnh Phú Yên (nay là xã X, tỉnh Đắk Lắk). Áp dụng Điều 135 của Bộ luật Dân sự năm 2005; các Điều 133, 166, 457, 459, 612, 623, 649, 650, 651, 660 của Bộ luật Dân sự 2015; các Điều 50, 129 của Luật Đất đai 2003; khoản 1 Điều 29 Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án. Tuyên xử:
1. Không chấp nhận yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn bà Mạnh Thị M về việc đòi lại tài sản là ½ quyền sử dụng đất tại các thửa đất: (1) nhà đất tại thửa đất số 187, được tách thành 02 thửa: thửa đất số 875, tờ bản đồ số 71, diện tích 181,8m2 và thửa đất số 876, tờ bản đồ số 71, diện tích 330,2m2 tọa lạc tại: thôn L, xã X, tỉnh Đắk Lắk; (2) thửa đất số 04, tờ bản đồ số 37, diện tích 11.287m2, đất trồng cây HNK và (3) thửa đất số 05, tờ bản đồ số 37, diện tích 1.726m2, đất trồng cây HNK tọa lạc tại: thôn C, xã X, tỉnh Đắk Lắk. 14
2. Chấp nhận yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn bà Đỗ Thị D, bà Đỗ Thị T (Đỗ Thị Kim T), đồng thời là người kế thừa quyền và nghĩa vụ tố tụng của nguyên đơn bà Mạnh Thị M về chia di sản thừa kế của ông Đỗ Hiệp T3 khối tài sản chung với bà Mạnh Thị M.
3. Xác định di sản thừa kế của ông Đỗ Hiệp L2 ½ trong khối tài sản chung với bà Mạnh Thị M có tổng giá trị: 451.945.000đồng. 3.1. Hàng thừa kế thứ nhất của ông Đỗ Hiệp G: bà Mạnh Thị M, bà Đỗ Thị D, bà Đỗ Thị T (Đỗ Thị Kim T), ông Đỗ Mạnh P. 3.2. Giao cho ông Đỗ Mạnh P, bà Châu Thị Xuân N được nhận quyền sử dụng đất gồm: (1) thửa đất số 04, tờ bản đồ số 37, diện tích 11.287m2, đất trồng cây HNK, tọa lạc tại: thôn C, xã X, tỉnh Đắk Lắk (kèm Mảnh đo đạc hiện trạng sử dụng đất số 04-2023 do Văn phòng Đăng ký đất đai tỉnh P thực hiện ngày 20/02/2023); (2) thửa đất số 05, tờ bản đồ số 37, diện tích 1.726m2, đất trồng cây HNK tọa lạc tại: thôn C, xã X, tỉnh Đắk Lắk (kèm Mảnh đo đạc hiện trạng sử dụng đất số 03-2023 do Văn phòng Đăng ký đất đai tỉnh P thực hiện ngày 20/02/2023) và (3) số tiền 290.000.000đồng (tiền chuyển nhượng quyền sử dụng đất thửa đất số 876, tờ bản đồ số 71, diện tích 330,2m2 cho bà Phạm Thị Thu L). 3.3. Công nhận và giao cho bà Đỗ Thị D được quyền sử dụng đất đối với thửa đất số 875, tờ bản đồ số 71, diện tích 181,8m² và toàn bộ vật kiến trúc gắn liền trên đất tại địa chỉ: thôn L, xã X, tỉnh Đắk Lắk (kèm theo Mảnh đo đạc hiện trạng sử dụng đất số 01-2023 do Văn phòng Đăng ký đất đai tỉnh P thực hiện ngày 20/02/2023) và bà Đỗ Thị D