Bản án 119/2026/DS-PTTranh chấp quyền sử dụng đất
Tóm tắt nhanh
Trích nguyên văn đoạn đầu phần Quyết định
1. Căn cứ điểm b khoản 1 Điều 289 Bộ luật tố tụng dân sự; đình chỉ xét xử phúc thẩm đối với kháng cáo của đại diện theo uỷ quyền của nguyên đơn ông Đỗ Mạnh T. Hoàn trả ông Đỗ Mạnh T 300.000 đồng án phí phúc thẩm theo biên lai thu số 0002711 ngày 19/6/2026 của Thi hành án dân sự tỉnh Thái Nguyên.
Nhận định của Tòa án
Sau khi nghiên cứu các tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ vụ án đã được thẩm tra tại phiên toà, căn cứ vào kết quả tranh tụng tại phiên toà, sau khi nghe đại diện Viện kiểm sát phát biểu ý kiến, Hội đồng x t xử nhận định: Về thủ tục tố tụng:
[1] Nguyên đơn có đơn kháng cáo, đã nộp tạm ứng án phí phúc thẩm, ngày 17/7/2026 có đơn rút toàn bộ đơn kháng cáo. Căn cứ điểm b khoản 2 Điều 289 Bộ luật tố tụng dân sự, Hội đồng xét xử đình chỉ xét xử phúc thẩm đối với kháng cáo của nguyên đơn.
[2] Bị đơn bà Nguyễn Ngọc L kháng cáo trong hạn luật định, được xem xét theo trình tự phúc thẩm. Về nội dung: Về nguồn gốc và quá trình sử dụng các thửa đất:
[3] Thửa đất số 552, ông Đỗ Ngọc L1 sử dụng từ năm 1991, năm 2004 ông L1 xây nhà và sử dụng ổn định không có tranh chấp. Năm 2020, ông L1 làm thủ tục xin cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, ngày 14/01/2021 UBND thành phố T cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng thửa đất 552, diện tích 125m2; mục đích sử dụng: Đất ở tại đô thị; nguồn gốc sử dụng: Nhà nước giao đất có thu tiền sử dụng đất mang tên ông Đỗ Ngọc L1. Ngày 26/01/2021, ông L1 làm hợp đồng 5 tặng cho ông T toàn bộ thửa đất số 552, ngày 26/5/2021 Sở Tài nguyên và Môi trường tỉnh T cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất mang tên ông Đỗ Mạnh T.
[4] Thửa đất số 139 có nguồn gốc của bà Thạch Thị D1 nhận thừa kế của ông Đỗ Văn T5, UBND thành phố T cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất diện tích 172 m2, đất ở đô thị. Ngày 27/8/2013, bà D1 chuyển nhượng toàn bộ diện tích 172 m2 cho bà Nguyễn Ngọc L. Năm 2016, bà L tặng cho chị Nguyễn Thị Hương N 53,3 m2, được chỉnh lý thành thửa số 441, phần diện tích còn lại của thửa 139 là 118,7m2. Ngày 18/8/2020, chị Nguyễn Hương N tặng cho lại bà L 53,3 m2, tại thửa số 441 và làm thủ tục nhập toàn bộ diện tích 53,3 m2 vào thửa 139. Ngày 03/02/2021, Sở tài nguyên môi trường tỉnh T cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng thửa đất 139, diện tích 172 m2 mang tên bà Nguyễn Ngọc L.
[5] Thửa đất số 552 và thửa đất số 139 được xác lập theo bản đồ địa chính năm 1995. Về hình thể, diện tích của cả 02 thửa đất không có sự thay đổi. Phần công trình xây dựng của gia đình bà L theo kết quả xem xét thẩm định tại chỗ đối chiếu với bản đồ địa chính năm 1995 lấn chiếm sang thửa 552 là 1,8 m2, gồm: 01 ống thoát nước, một phần mái tôn che cửa sổ tầng 2, tường xây, đều xây dựng sau năm 1995, sau thời điểm xác lập bản đồ địa chính năm 1995. Toà án cấp sơ thẩm căn cứ vào hiện trạng sử dụng đất đối chiếu với bản đồ địa chính năm 1995, buộc bị đơn phải tháo dỡ phần công trình xây dựng trả lại đất cho nguyên đơn là có căn cứ. Phần công trình xây dựng buộc bị đơn tháo dỡ không ảnh hưởng đến kết cấu của công trình xây dựng buộc tháo dỡ là phù hợp. Về yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn đòi lại diện tích đất 13,7m2 thuộc thửa số 552:
[6] Tại Giấy bán đất viết tay ghi ngày 04/9/2019, có nội dung: Ông Đỗ Ngọc L1 bán cho bà Nguyễn Ngọc L một phần thửa đất số 552 giáp với thửa đất số 139 của gia đình bà L; vị trí, một phần giáp đất của bà L, một phần giáp đường dân sinh, có sơ đồ kèm theo Giấy bán đất, trong đó cạnh tiếp giáp đường dân sinh là 10,5 mét; giá chuyển nhượng là 5.000.000 đồng. Sau khi nhận chuyển nhượng bà L đã xây tường xung quanh, sử dụng trồng rau màu từ đó đến nay.
[7] Đối chiếu sơ đồ trong Giấy bán đất của ông L1 cho bà L ngày 04/9/2019 với diện tích đất bà L sử dụng và bản đồ địa chính, xác định phần đất ông L1 chuyển nhượng cho bà L là 13,7 m2, thuộc thửa 552.
[8] Bị đơn bà Nguyễn Ngọc L yêu cầu phản tố đề nghị Toà án công nhận thoả thuận chuyển nhượng phần đất 13,7 m2 nhận chuyển nhượng của ông L1 theo giấy viết tay ngày 04/9/2019, thấy: Thời điểm nhận chuyển nhượng, thửa đất chưa được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, hiện nay, thửa đất 552 đã được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, bên nhận chuyển nhượng đã trả đủ tiền và nhận đất, sử dụng đất từ năm 2019.
Tuy nhiên, phần đất 13,7 m2 không tiếp giáp với thửa đất 139 của bà L mà cách khoảng đất mương thuỷ lợi là 12,8 m2, nên không đủ điều kiện để tách thửa, nhập thửa theo Quyết định số 55/2026/QĐ-UBND ngày 05/6/2026 của UBND tỉnh T.
Vì vậy, không có căn cứ 6 công nhận thoả thuận chuyển nhượng 13,7 m2 đất thuộc thửa 552, giữa ông L1 với bà L theo Giấy bán đất ngày 04/9/2019.
[9] Ngày 04/9/2019, ông L1 chuyển nhượng 13,7 m2 đất thuộc thửa 552 cho bà L, sau đó ông L1 lại kê khai cả phần diện tích đã chuyển nhượng cho bà L để cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất. Năm 2021, ông L1 tặng cho ông Đỗ Mạnh T toàn bộ diện tích đất 125m2 tại thửa đất 552, trong đó có cả 13,7 m2 đã chuyển nhượng cho bà L.
[10] Toà án cấp sơ thẩm xác định hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng 13,7 m2 đất theo Giấy bán đất ngày 04/9/2019, giữa ông L1, bà L vô hiệu do vi phạm điều cấm của pháp luật, buộc ông T là người được tặng cho đất phải trả bà L số tiền ông L1 đã nhận khi chuyển nhượng là 5.000.000 đồng và bồi thường ½ giá trị thiệt hại theo giá đất tại thời điểm xét xử tương ứng với ½ lỗi là có căn cứ. Nội dung này ông T nhất trí, không kháng cáo.
[11]
Từ những phân tích và nhận định nêu trên, Hội đồng xét xử không có căn cứ chấp nhận kháng cáo của bị đơn bà Nguyễn Ngọc L; giữ nguyên bản án sơ thẩm. Án phí phúc thẩm:
[12] Ông T kháng cáo nhưng đã rút đơn kháng cáo trước khi mở phiên toà, được hoàn trả tạm ứng án phí phúc thẩm. Kháng cáo của bà L không được chấp nhận, bà L phải chịu án phí phúc thẩm. Do bà L là người cao tuổi, có đơn xin miễn án phí, nên miễn án phí phúc thẩm cho bà L.
Từ những phân tích nêu trên;
Quyết định
1. Căn cứ điểm b khoản 1 Điều 289 Bộ luật tố tụng dân sự; đình chỉ xét xử phúc thẩm đối với kháng cáo của đại diện theo uỷ quyền của nguyên đơn ông Đỗ Mạnh T. Hoàn trả ông Đỗ Mạnh T 300.000 đồng án phí phúc thẩm theo biên lai thu số 0002711 ngày 19/6/2026 của Thi hành án dân sự tỉnh Thái Nguyên.
2. Căn cứ khoản 1 Điều 308 Bộ luật tố tụng dân sự, không chấp nhận kháng cáo của bị đơn bà Nguyễn Ngọc L; giữ nguyên Bản án dân sự sơ thẩm số 38/2026/DS-ST ngày 28/5/2026 của Tòa án nhân dân khu vực 1 - Thái Nguyên.
3. Về án phí phúc thẩm: Miễn án phí phúc thẩm cho bà Nguyễn Ngọc L.
4. Bản án phúc thẩm có hiệu lực thi hành kể từ ngày tuyên án./.