Bản án 83/2026/DS-PTTranh chấp quyền sử dụng đất

Sau khi nghiên cứu các tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ vụ án đã được thẩm tra tại phiên toà, căn cứ vào kết quả tranh tụng tại phiên toà, sau khi nghe đại diện Viện kiểm sát phát biểu ý kiến, Hội đồng x t xử nhận định: Về thủ tục tố tụng:

[1] Nguyên đơn ông La Văn B kháng cáo trong hạn luật định, được xem xét theo trình tự phúc thẩm. Về nội dung:

[2] Kết quả xem xét, thẩm định tại chỗ đối chiếu với bản đồ địa chính năm 2014, xác định con đường nguyên đơn cho rằng là lối đi chung, diện tích 134,7 m², nằm trên các thửa đất số 183, 184, 186, tờ bản đồ số 47 và thửa đất số 233 tờ bản đồ số 2, UBND huyện Đ cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cho ông Lê Văn T3 và bà Nguyễn Thị T4 ngày 14/9/2020. Theo bản đồ địa chính năm 2014, bản đồ lâm nghiệp năm 2005 và các tài liệu quản lý đất đai 6 không thể hiện lối đi chung dẫn vào các thửa đất số 212 và 227 của gia đình ông La Văn B.

[3] Những người làm chứng tham gia tố tụng, gồm ông Lê Văn Q, Đinh Quang H, Triệu Tiến K1, Đinh Quang H1, Triệu Hồng N2, Phạm Thị L là những người sinh sống lâu năm tại địa phương, có đất canh tác liền kề hoặc gần khu đất của gia đình ông Lê Văn T3 và ông La Văn B, xác nhận: Tại khu vực tranh chấp không tồn tại lối đi chung cố định, ổn định và được sử dụng thường xuyên để đi vào khu đất của gia đình ông La Văn B qua đất gia đình ông Lê Văn T3; Việc đi lại của gia đình ông B trước đây (nếu có) chỉ là đi nhờ, đi men theo bờ suối, bờ ruộng hoặc đi tắt qua đất của các hộ khác, không có con đường nào được xác định rõ ràng về vị trí, ranh giới và không được cộng đồng dân cư thừa nhận là lối đi chung; Trong các đợt khai thác, vận chuyển lâm sản (cây keo) của gia đình ông B gần đây, không sử dụng tuyến đường đang tranh chấp mà đi theo các lối khác.

[4] Hạt Kiểm lâm số 12 Chi cục Kiểm lâm tỉnh Thái Nguyên, xác định: Quá trình quản lý rừng trên địa bàn không có tuyến đường lâm nghiệp đi vào diện tích đất của gia đình ông B qua phần diện tích đất của gia ông T3; Việc khai thác, vận chuyển lâm sản tại khu đất nhà ông B đều đi nhờ qua đất của các gia đình khác, không đi qua tuyến đường ông B đang tranh chấp với gia đình ông T3.

[5] UBND xã Q, tỉnh Thái Nguyên có văn bản, nội dung: Căn cứ hồ sơ địa chính hiện có, bao gồm: Bản đồ địa chính đo đạc năm 2013, bản đồ lâm nghiệp đo năm 2005, sổ mục kê đất đai, xác định giáp ranh các thửa đất 183, 184, 186 tờ bản đồ 47 không thể hiện lối đi chung vào thửa đất số 212, tờ bản đồ số 2.

[6] Tại Vi bằng số 61/2026/VB-TPLNT ngày 09/6/2026 của Văn phòng T14 lập, được trích từ tài liệu ghi âm do ông Lê Văn T3 cung cấp, thể hiện: Tối ngày 22/6/2023, gia đình ông La Văn B gồm 04 người: Ông La Văn B, bà Trần Thị N1, anh La Văn T1, La Văn G và anh Triệu Thế A cùng cư trú tại TDP H, thị trấn Q, huyện Đ tỉnh Thái Nguyên đến gia đình ông T3 xin đổi đất ruộng khu đồng Tam Đảo hoặc mua đất của gia đình T3 ở khu vực bờ ao để làm đường vào khu vực bãi keo giáp suối Đ. Anh T1 nói: Cái H2 và con đường ấy của nhà chú, nhà cháu đi nhờ qua đất nhà chú đấy. Nhà chú đã tạo và chú bảo cứ đi thoải mái nhưng mà đi bộ thôi, nhà chú cũng đã làm lên rồi... Cháu cũng bảo là thôi cô chú để lại cho cháu con đường ấy thì hết bao nhiêu tiền anh em cháu gom vào gửi cho cô chú với các em.... Xin cô chú để lại cho con đường đi bộ vào và đi xe máy vào để cho anh em cháu, gia đình cháu. Chiều ngày 05/7/2023, ông B, bà N1 gặp bà Nguyễn Thị T4 là vợ ông T3, đề nghị bán cho lối đi vào khu vực suối Đ khoảng 3 thước bằng 72 m². Bà N1 nói: Ừ thì đấy là đất của ông bà, bố mẹ em, bây giờ mình đi nhờ của em và chú thím, đi qua bãi keo của các em và chú thím mà. Ông B nói: Để cho anh chỗ đấy chỉ khoảng 4, 5 mét thôi, không đáng bao nhiêu cả. 7

[7] Hội đồng xét xử thấy: Diện tích đất nguyên đơn tranh chấp cho rằng là đường đi chung vào thửa đất số 212, 227, tờ bản đồ số 2 đã được xác lập theo bản đồ địa chính đo vẽ năm 2013, năm 2020 được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cho bị đơn. Bản đồ giao đất lâm nghiệp năm 2005 và bản đồ địa chính đo vẽ năm 2013 không thể hiện phần đất tranh chấp là con đường. Những người làm chứng đều xác định gia đình nguyên đơn không vận chuyển lâm sản qua phần đất đang tranh chấp hiện nay mà đi qua bờ ruộng của các gia đình khác. Tài liệu ghi âm được lập vi bằng thể hiện, gia đình nguyên đơn thừa nhận diện tích đất tranh chấp làm lối đi chung thuộc quyền sử dụng của gia đình bị đơn, đề nghị được chuyển nhượng hoặc chuyển đổi để được sử dụng con đường. Phía gia đình bị đơn không đồng ý chuyển đổi, chuyển nhượng, sau đó mới phát sinh tranh chấp. Bên cạnh đó, trường hợp nếu có con đường mòn ven theo bờ suối để đi vào các thửa đất từ năm 1980 như nguyên đơn khai, thì quá trình mưa, lũ sạt lở tự nhiên cũng không còn nguyên trạng con đường như trước. Thực tế con đường hiện nay các bên tranh chấp nằm hoàn toàn vào các thửa ruộng được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cho gia đình bị đơn. Toà án cấp sơ thẩm xác định diện tích đất tranh chấp đã được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất hợp pháp cho gia đình bị đơn ông Lê Văn T3, không phải là đường đi chung, bác yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn về việc công nhận đường đi chung qua các thửa đất của gia đình bị đơn là có căn cứ.

[8] Tại phiên toà phúc thẩm, người bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp cho nguyên đơn đề nghị Hội đồng xét xử giao cho nguyên đơn được sử dụng con đường, buộc nguyên đơn thanh toán giá trị bằng tiền cho bị đơn. Đề nghị của phía nguyên đơn chưa được xem xét tại cấp sơ thẩm, nên không thuộc phạm vi xét xử phúc thẩm trong vụ án này.

[9]

Từ những phân tích và nhận định nêu trên, Hội đồng xét xử không có căn cứ chấp nhận kháng cáo của nguyên đơn ông La Văn B; giữ nguyên bản án sơ thẩm. Án phí phúc thẩm:

[10] Kháng cáo của ông La Văn B không được chấp nhận, ông B phải chịu án phí dân sự phúc thẩm, do ông B là người cao tuổi, có đơn xin miễn án phí, nên miễn án phí phúc thẩm cho nguyên đơn ông La Văn B.

Từ những phân tích nêu trên;