Bản án 201/2026/HNGĐ-STVụ án ly hôn về mâu thuẫn gia đình
Tóm tắt nhanh
Trích nguyên văn đoạn đầu phần Quyết định
1. Về quan hệ hôn nhân: Không công nhận bà Phan Thị V, sinh ngày 10/11/1967 và ông Nguyễn Văn H, sinh ngày 01/01/1967 là vợ chồng. – Về con chung: Giao cháu Nguyễn N Như T3, sinh ngày 08/11/2008 cho bà Phan Thị V trực tiếp trông nom, chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục cho đến khi cháu đủ 18 tuổi hoặc có sự thay đổi khác theo quy định của pháp luật. Ghi nhận sự tự nguyện của bà Phan Thị V về việc không yêu cầu ông Nguyễn…
Nhận định của Tòa án
[1] Về thủ tục tố tụng: Nguyên đơn bà Phan Thị V khởi kiện yêu cầu giải quyết về hôn nhân và gia đình đối với ông Nguyễn Văn H. Đây là tranh chấp về hôn nhân và gia đình thuộc thấm quyền giải quyết của Tòa án theo quy định tại khoản 1 Điều 28 Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2015. Bị đơn ông Nguyễn Văn H cư trú tại ấp P, xã P, thành phố Cần Thơ nên vụ án thuộc thẩm quyền giải quyết của Tòa án nhân dân Khu vực 13 - Cần Thơ theo quy định tại điểm a khoản 1 Điều 35 và điểm a khoản 1 Điều 39 Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2015. Nguyên đơn bà Phan Thị V có đơn đề nghị xét xử vắng mặt. Bị đơn ông Nguyễn Văn H đã được Tòa án triệu tập hợp lệ lần thứ hai để tham gia phiên tòa nhưng vẫn vắng mặt không có lý do và cũng không có đơn đề nghị xét xử vắng mặt.
Vì vậy, Hội đồng xét xử căn cứ điểm b khoản 2 Điều 227 và khoản 1 Điều 228 Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2015 tiến hành xét xử vắng mặt nguyên đơn và bị đơn theo quy định của pháp luật.
[2] Về quan hệ hôn nhân: Theo lời trình bày của nguyên đơn và các tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ vụ án, bà Phan Thị V và ông Nguyễn Văn H tự nguyện chung sống với nhau như vợ chồng từ năm 1996 nhưng không thực hiện việc đăng ký kết hôn theo quy định của pháp luật. Trong quá trình giải quyết vụ án, Tòa án đã tiến hành xác minh tại địa phương, kết quả thể hiện giữa bà V và ông H không có đăng ký kết hôn tại cơ quan nhà nước có thẩm quyên. Theo quy định tại khoản 1 Điều 9 của Luật Hôn nhân và gia đình năm 2014 thì việc kết hôn phải được đăng ký và do cơ quan nhà nước có thẩm quyền thực hiện; việc kết hôn không được đăng ký theo quy định thì không có giá trị pháp 2 lý. Đồng thời, khoản 1 Điều 14 của Luật Hôn nhân và gia đình năm 2014 quy định nam, nữ có đủ điều kiện kết hôn theo quy định của pháp luật mà chung sống với nhau như vợ chồng nhưng không đăng ký kết hôn thì không làm phát sinh quyền, nghĩa vụ giữa vợ và chồng.
Do đó, bà Phan Thị V yêu cầu ly hôn với ông Nguyễn Văn H là không có căn cứ để giải quyết theo thủ tục ly hôn. Căn cứ khoản 2 Điều 53 Luật Hôn nhân và gia đình năm 2014, Hội đồng xét xử không công nhận bà Phan Thị V và ông Nguyễn Văn H là vợ chồng.
[3] Về con chung: Bà V và ông H có 04 con chung là Nguyễn Ngọc B T, sinh ngày 12/6/1997; Nguyễn Ngọc Kim T1, sinh ngày 06/12/1998; Nguyễn Ngọc Ngân T2, sinh ngày 01/01/2001 và Nguyễn Ngọc Như T3, sinh ngày 08/11/2008. Hiện các con Nguyễn Ngọc B T, Nguyễn Ngọc Kim T1 và Nguyễn Ngọc Ngân T2 đều đã thành niên, có đầy đủ năng lực hành vi dân sự nên Hội đồng xét xử không xem xét. Đối với cháu Nguyễn N Như T3, sinh ngày 08/11/2008, hiện chưa thành niên. Nguyên đơn có yêu cầu được trực tiếp nuôi dưỡng cháu và không yêu cầu bị đơn cấp dưỡng nuôi con. Xét thấy từ trước đến nay cháu Như T3 do bà V trực tiếp chăm sóc, nuôi dưỡng, việc giao cháu cho bà V tiếp tục nuôi dưỡng sẽ bảo đảm sự ổn định về điều kiện sinh hoạt, học tập và phù hợp với quyền lợi mọi mặt của cháu. Mặt khác, bị đơn không tham gia tố tụng, không có ý kiến phản đối hoặc yêu cầu về việc nuôi con.
Do đó, Hội đồng xét xử chấp nhận yêu cầu của nguyên đơn, giao cháu Nguyễn Ngọc N T cho bà Phan Thị V trực tiếp nuôi dưỡng đến khi cháu đủ 18 tuổi hoặc có sự thay đổi khác theo quy định của pháp luật. Do nguyên đơn không yêu cầu bị đơn cấp dưỡng nuôi con nên Hội đồng xét xử không xem xét. Sau khi bản án có hiệu lực pháp luật, người không trực tiếp nuôi con có quyền, nghĩa vụ thăm nom, chăm sóc, giáo dục con mà không ai được cản trở; trường hợp lạm dụng việc thăm nom để cản trở hoặc gây ảnh hưởng xấu đến việc chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục con thì người trực tiếp nuôi con có quyên yêu cầu Tòa án hạn chế quyền thăm nom theo quy định của pháp luật.
[4] Về tài sản chung: Nguyên đơn không yêu cầu giải quyết, bị đơn không có ý kiến nên Hội đồng xét xử không xem xét.
[5] Về nợ chung: Nguyên đơn xác định không có và không yêu câu Tòa án giải quyết, bị đơn không có ý kiến nên Hội đồng xét xử không xem xét.
[6] Về án phí: Căn cứ khoản 4 Điều 147 Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2015; điểm a khoản 5 Điều 27 Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 3 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội, bà Phan Thị V phải chịu án phí hôn nhân và gia đình sơ thẩm theo quy định của pháp luật.
Quyết định
Căn cứ: Căn cứ khoản 1 Điều 28, khoản 4 Điều 147, điểm b khoản 2 Điều 227, khoản 1 Điều 228, Điều 266, Điều 271 và Điều 273 Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2015; Căn cứ các Điều 9, 14, 15, 53, 81, 82 và 83 Luật Hôn nhân và gia đình năm 2014; Căn cứ điểm a khoản 5 Điều 27 Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30 tháng 12 năm 2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án. Tuyên xử:
1. Về quan hệ hôn nhân: Không công nhận bà Phan Thị V, sinh ngày 10/11/1967 và ông Nguyễn Văn H, sinh ngày 01/01/1967 là vợ chồng.
– Về con chung: Giao cháu Nguyễn N Như T3, sinh ngày 08/11/2008 cho bà Phan Thị V trực tiếp trông nom, chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục cho đến khi cháu đủ 18 tuổi hoặc có sự thay đổi khác theo quy định của pháp luật. Ghi nhận sự tự nguyện của bà Phan Thị V về việc không yêu cầu ông Nguyễn Văn H cấp dưỡng nuôi con. Ông Nguyễn Văn H có quyền, nghĩa vụ thăm nom, chăm sóc, giáo dục con chung mà không ai được cản trở. Vì lợi ích của con, theo yêu cầu của một hoặc các bên hoặc của cơ quan, tổ chức, cá nhân có thẩm quyền, Tòa án có thể quyết định thay đổi người trực tiếp nuôi con hoặc quyết định việc cấp dưỡng nuôi con theo quy định của pháp luật.
– Về tài sản chung: Không xem xét giải quyết.
– Về nợ chung: Không xem xét giải quyết.
2. Về án phí: Bà Phan Thị V phải chịu 300.000 đồng (Ba trăm nghìn đồng) án phí hôn nhân và gia đình sơ thẩm, được khấu trừ vào số tiền tạm ứng án phí đã nộp theo Biên lai thu tiền tạm ứng án phí, lệ phí Tòa án số 0005073 ngày18/03/2026 của Chi cục Thi hành án dân sự có thẩm quyền. Bà Phan Thị V đã nộp đủ án phí
3. Về quyền kháng cáo: Nguyên đơn và bị đơn vắng mặt tại phiên tòa có quyền kháng cáo bản án trong thời hạn 15 ngày kể từ ngày nhận được bản án hoặc kể từ ngày bản án được niêm yết hợp lệ theo quy định của pháp luật.