Bản án 780/2026/DS-PTTranh chấp quyền sử dụng đất

Theo các chứng cứ có trong hồ sơ, lời trình bày tranh tụng của các đương sự tại phiên tòa, quan điểm của Kiểm sát viên; Hội đồng xét xử thấy rằng:

[1] Nguồn gốc đất tranh chấp có diện tích 246,7m?, thuộc một phần thửa số 267, tờ bản đô sô 46, tọa lạc tại âp T, xã B, tỉnh Vĩnh Long, do Uy ban nhân dân xã B trao đôi với ông E vào năm 1991 đê Uy ban nhân dân xã lây phân diện tích đât khác của gia đình ông E sử dụng. Mặc dù, việc đổi đất giữa Ủy ban nhân dân xã với gia đình ông E không thể hiện bằng văn bản, nhưng ông gia đình ông E đã nhận đất từ Ủy ban nhân dân xã và quản lý sử dụng một phần. Phần diện tích đất còn lại đang tranh chấp, gia đình ông E lần lượt cho vợ chồng anh T3 và chị H cất nhà ở tạm được một thời gian thì vợ chồng anh T3 và chị H di dời nhà đi nơi khác và sau đó vợ chồng anh Q và chị T4 đến cất nhà ở trên nên nhà cũ của vợ chồng anh T3 và chị H được hai năm củng di dời đi nơi khác.

[2] Năm 1998, vợ chồng anh D và chị T2 đến cất nhà ở trên nền nhà cũ của vợ chồng anh T3 và chị H, trên nền nhà cũ của vợ chồng anh Q và chị T4 đã cất trước đó. Khi làm đơn khởi kiện và trong quá trình giải quyết vụ án tại Tòa án sơ thẩm, ông E đều có lời khai đồng ý cho vợ chồng anh D và chị T2 tiếp tục sử dụng diện tích đất đã xây dựng nhà ở. Ông E chỉ yêu cầu Tòa án giải quyết buộc vợ chồng anh D và chị T2 có nghĩa vụ tháo dỡ, di dời chuồng heo và tài sản khác gắn liền với đất để giao trả cho ông E diện tích đất đo đạc thực tế là 213,5m2. 4

[3] Bị đơn anh D và người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan chị T2, cũng như anh T1 và chị M là người đại diện hợp pháp của anh D và chị T2 yêu câu Tòa án công nhận diện tích đất tranh chấp 213,5m' thuộc quyền sử dụng hợp pháp của anh D và chị T2.

Tuy nhiên, anh D và chị T2, cũng như anh T1 và chị M không cung cấp được tài liệu, chứng cứ để chứng minh anh D và chị T2 có quyền sử dụng đất hợp pháp được pháp luật bảo vệ. Qua các tài liệu, chứng cứ đã thu thập, tuy chị H có kệ khai đăng ký trên Số mục kê đất, nhưng Sổ mục kê không phải một trong các loại giấy tờ để xem xét công nhận quyền sử dụng đất hợp pháp theo quy định của Luật Đất đai. Nguồn gốc đất không phải của chị H. Chị H cũng không cung cấp được tài liệu, chứng cứ để chứng minh chị H có nhận chuyển nhượng đất từ ông E. Chị H chưa được cơ quan nhà nước có thẩm quyên công nhận quyên sử dụng đât hợp pháp theo quy định của Luật Đât đai nên vê pháp lý thì chị H chưa có quyền tặng cho quyền sử dụng đất cho anh D.

[4] Xét thây, việc ông E đồng ý cho anh D và chị T2 được quyên sử dụng phân diện tích đất anh D và chị T2 đã xây dựng căn nhà ở, là đã thể hiện sự chia sẻ về đất ở trong dòng họ, thân tộc giữa ông E va anh D. Khi anh D va chị 12 sư dụng thêm một phần diện tích đất còn trống để làm chuồng heo và tài sản khác gắn liền với đất thì ông E đã ngăn cản và phát sinh tranh chấp, nhưng anh D và chị T2 không dừng lại mà vẫn tiến hành cho đến khi hoàn thiện.

[5] Tài sản chuồng bò (chuồng heo) của anh D và chị T2 có trên một phần trong diện tích đât tranh châp 213,5m', là loại tài sản tháo dỡ, di dời được. Riêng tài sản là mái che có kết câu cột xi măng, mái lợp tole, có diện tích 5,0m' và một phân căn nhà có diện tích 7,7m' (Ký hiệu (b) và (c) trên họa đồ hiện trạng thửa đất tranh chấp), là tài sản không di dời được. Tòa án sơ thấm xét xử không buộc anh D và chị T2 tháo dỡ, di dời tài sản chuồng bò (chuồng heo) và một số loại cây trồng, mà giao cho anh D và chị T2 được quyền sử dụng diện tích đất 213,5m'; đồng thời, buộc anh D và chị T2 có nghĩa vụ thanh toán giá trị diện tích đất 213,5m' cho ông E số tiền bằng 64.050.000đ (Sáu mươi bốn triệu không trăm năm mươi nghìn đồng), là chưa đảm bảo nguyên tắc xử lý đối với hành vi lấn, chiếm đất đai và chưa đảm bảo thượng tôn pháp luật.

Tuy nhiên, tại phiên tòa phúc thẩm ông E đồng ý, tự nguyện cho anh D và chị T2 được quyền sử dụng diện tích đất 5,0m' và diện tích đất 7,7m' có mái che kết cấu cột xi măng, mái lợp tole và một phần căn nhà (Ký hiệu (b) và (c) trên họa đồ hiện trạng thửa đất tranh chấp).

Vì vậy, Hội đồng xét xử chấp nhận yêu cầu kháng cáo của ông E, không chấp nhận yêu cầu kháng cáo của anh T1 là người đại diện hợp pháp của anh D và chị T2.

[6] Xét kháng cáo của chị H và anh T3 thấy rằng: Bản án sơ thẩm không buộc chị H và anh T3 phải thực hiện nghĩa vụ với người khác. Nội dung đơn kháng cáo của chị H và anh T3 đều cùng yêu cầu Tòa án phúc thấm xét xử sửa bản án sơ thâm, chấp nhận yêu cầu phản tố của anh D, mà không yêu cầu giải quyết quyền lợi của chị H và anh T3.

Vì vậy, Hội đồng xét xử không có cơ sở chấp nhận.

[7] Quan điểm của Kiếm sát viên, đề nghị Hội đồng xét xử căn cứ vào khoản 2 Điều 308 của Bộ luật Tố tụng dân sự, chấp nhận yêu cầu kháng cáo của ông E, không chấp nhận yêu cầu kháng cáo của anh T1, không chấp nhận yêu cầu kháng cáo của chị H và anh T3, sửa bản án sơ thẩm, là có căn cứ. 5

[8] Về án phí: Do ông E là người cao tuổi được Tòa án sơ thẩm chấp nhận cho ông E miên nộp tiên tạm ứng án phí dân sự phúc thâm, nên Tòa án phúc thâm không xử lý. Buộc anh D, chị T2, chị H và anh T3, môi người phải chịu án phí dân sự phúc thâm theo quy định của pháp luật bằng 300.000đ (Ba trăm nghìn đồng), nhưng được trừ vào số tiền tạm ứng án phí anh D, chị T2, chị H và anh T3, mỗi người đã nộp bằng 300.000đ (Ba trăm nghìn đồng), theo các biên lai thu số 0006060, 0006061, 0007925 và 0007927, ngày 03/4/2026 và ngày 24/4/ 2026 của Thi hành án dân sự tỉnh Vĩnh Long, nên không phải nộp tiếp.