Bản án 891/2026/DS-PTTranh chấp quyền sử dụng đất
Tóm tắt nhanh
Trích nguyên văn đoạn đầu phần Quyết định
1. Chấp nhận yêu cầu khởi kiện của ông Huỳnh Tấn T đối với ông Huỳnh Tấn C, bà Võ Mỹ T9 về việc “Tranh chấp quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà”. 1.1. Buộc ông Huỳnh Tấn C có nghĩa vụ trả cho ông Huỳnh Tấn T số tiền 1.577.200.000 đồng giá trị quyền sử dụng đất diện tích đất 394,3 m2 thuộc một phần thửa đất số 2367 (thửa mới 571) và thửa số 2264 (thửa mới 572) tờ bản đồ số 2 (tờ bản đồ mới 10), mục đích sử dụng: HNK…
Nhận định của Tòa án
Sau khi nghiên cứu các tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ vụ án đã được thẩm tra tại phiên tòa; kết quả tranh luận tại phiên tòa, ý kiến của đại diện Viện kiểm sát, Hội đồng xét xử nhận định:
[1] Về thủ tục tố tụng: 14 Đơn kháng cáo của ông T, ông C và bà T9 nộp trong thời hạn luật định, về hình thức và nội dung đơn kháng cáo phù hợp với quy định tại Điều 272, Điều 273 của Bộ luật Tố tụng dân sự nên được xem xét giải quyết theo thủ tục phúc thẩm. Những người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan gồm ông K1, ông T6 đã được Toà án triệu tập hợp lệ đến lần thứ hai nhưng vắng mặt không có lý do; Chủ tịch UBND xã M có đơn yêu cầu xét xử vắng mặt, căn cứ Điều 296 của Bộ luật Tố tụng dân sự, Toà án tiến hành xét xử vắng mặt các đương sự này.
[2] Xét kháng cáo của nguyên đơn – ông T, Hội đồng xét xử nhận thấy: [2.1] Phần đất tranh chấp thuộc một phần thửa đất số 571, 572, tờ bản đồ số 10, có diện tích 394,3m2, mục đích sử dụng: HNK, LUC tọa lạc tại ấp C, xã M, tỉnh Tây Ninh, Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất A138168 ngày 21-5-1996 và số BK 938959, số BK 938960 ngày 07-3-2013 do UBND huyện B cấp cho ông Huỳnh Tấn C tại thửa đất số 2367 (thửa số 571) và thửa số 2264 (thửa số 572), tờ bản đồ số 2 (tờ bản đồ số 10); theo Mảnh trích đo địa chính ngày 30-8-2016 của Công ty TNHH Đ3, được Chi nhánh Văn phòng đăng ký đất đai tại huyện B phê duyệt ngày 17- 10- 2016, M trích đo địa chính giảm diện tích đất tranh chấp theo yêu cầu của đương sự ngày 02-6-2017 và M trích đo địa chính thể hiện hiện trạng ngày 08/8/2025 của Công ty TNHH Đ3. [2.2] Các đương sự đều thừa nhận quyền sử dụng đất đang tranh chấp có nguồn gốc của cụ Huỳnh Tấn B và cụ Thái Thị C1. Ông Huỳnh Tấn T trình bày, năm 1996, cụ C1 thỏa thuận bằng lời nói cho ông phần diện tích đất nêu trên. Ông Huỳnh Tấn C lại trình bày năm 1989 cụ C1 cho ông toàn bộ diện tích đất thuộc thửa 571, 572, tờ bản đồ số 10, tọa lạc tại Ấp C, xã M, huyện B, tỉnh Long An và ông đã kê khai, đăng ký cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất từ năm 1996, cụ C1 không cho ông T một phần đất như ông T trình bày.
Tuy nhiên, việc cho đất thỏa thuận bằng lời nói, ông T và ông C đều không cung cấp chứng cứ để chứng minh cụ C1 cho ông T một phần đất hay cho ông C toàn bộ quyền sử dụng đất. [2.3] Xét quá trình sử dụng đất: Trên đất đang tranh chấp có căn nhà cấp 4, diện tích 48 m2. Ông T khai năm 1997, ông xây dựng căn nhà cấp 4 nêu trên và sử dụng từ năm 1997 đến năm 2007 để làm nơi ở và phòng thuốc nam. Tài liệu, chứng cứ trong hồ sơ vụ án thể hiện ông T là người xây dựng căn nhà nêu trên. Quá trình ông T sử dụng căn nhà ông C không có tranh chấp. [2.4] Như vậy, mặc dù ông C được cấp quyền sử dụng đất từ năm 1996, nhưng nguồn gốc đất là của cụ C1, trên thực tế, ông T là người sử dụng đất từ năm 1997, quá trình sử dụng đất ông T có xây dựng nhà ở và sử dụng ổn định đến năm 2007, ông C biết nhưng không tranh chấp nên lời trình bày của ông T về việc cụ C1 thỏa thuận bằng lời nói cho ông diện tích 394,3 m2 thuộc một phần thửa đất 571, 572, tờ bản đồ số 10, tọa lạc tại ấp C, xã M, huyện B, tỉnh Long An nay là xã M, tỉnh Tây Ninh là có cơ sở chấp nhận.
[3] Ông C được cấp quyền sử dụng đất năm 1996, nhưng nguồn gốc đất là của cụ C1, ông C không chứng minh được việc cụ C1 cho ông toàn bộ quyền sử dụng đất. Tòa án cấp sơ thẩm không xem xét quá trình sử dụng đất trên thực tế, chỉ 15 căn cứ vào việc ông C được cấp quyền sử dụng đất năm 1996 để không chấp nhận yêu cầu khởi kiện của ông T về việc tranh chấp quyền sử dụng đất là không có căn cứ pháp luật.
[4] Ông C, bà T9 cho rằng Toà án cấp sơ thẩm có vi phạm về tố tụng, giải quyết vượt quá yêu cầu khởi kiện, xét thấy: hiện trạng căn nhà do ông bà sử dụng chung, sửa chữa cơi nới thêm và cho con là anh T2 quản lý, do đó, Toà án cấp sơ thẩm buộc vợ chồng bà có nghĩa vụ thanh toán giá trị cho ông T là có căn cứ. Về thủ tục định giá và giá đã định tại Chứng thư thẩm định giá, tại cấp sơ thẩm ông C bà T9 không có ý kiến, khiếu nại gì về vấn đề này, tại cấp phúc thẩm, ông bà cho rằng giá đã định không hợp lý nhưng không đưa ra được tài liệu, chứng cứ chứng minh.
Do đó, Hội đồng xét xử không có căn cứ xem xét. Các nội dung trình bày khác, bà T9 ông C cho rằng việc đánh giá chứng cứ của Toà án cấp sơ thẩm không đúng, Hội đồng xét xử xét thấy không có căn cứ nên không chấp nhận.
[5] Về yêu cầu bồi thường tiền mất thu nhập của ông T trong thời gian không được sử dụng nhà đất, xét thấy yêu cầu này vượt quá phạm vi khởi kiện ban đầu của ông T nên không thuộc phạm vi xét xử của Toà án cấp phúc thẩm.
[6]
Từ những phân tích trên, Hội đồng xét xử xét thấy kháng cáo của nguyên đơn là có cơ sở chấp nhận, kháng cáo của bị đơn có cơ sở chấp nhận một phần về án phí; ý kiến của Đại diện Viện kiểm sát nhân dân tỉnh Tây Ninh đề nghị Hội đồng xét xử không chấp nhận kháng cáo của ông T là không có căn cứ chấp nhận; đề nghị chấp nhận một phần kháng cáo của ông C và bà T9, sửa bản án sơ thẩm về án phí là có căn cứ chấp nhận.
[7]
Tuy nhiên, xét thấy thửa đất tranh chấp là loại đất HNK, LUC, Ủy ban nhân dân huyện B có văn bản số 6911/UBND-VP ngày 27/6/2023 xác định không đủ diện tích tách thửa theo quy định tại Điều 9 Quyết định số 42/2021/QĐ-UBND ngày 18/10/2021 của UBND tỉnh L, hiện nay được quy định tại Điều 12 Quyết định số 49/2024/ QĐ-UBND ngày 25/10/2024 của UBND tỉnh L.
Do đó, không buộc ông C giao quyền sử dụng đất cho ông T mà buộc ông C thanh toán bằng giá trị là phù hợp, cụ thể: Theo Chứng thư thẩm định giá, quyền sử dụng đất diện tích 394 m2 (đơn giá 242.000 đồng/m²) trị giá là 1.577.200.000 đồng, ông C có nghĩa vụ thanh toán cho ông T số tiền này.
[8] Đối với căn nhà cấp 4 có đơn giá 5.772.000 đồng/m², với diện tích 48 m² có giá 277.056.000 đồng; phần sân láng xi măng có đơn giá 189.000 đồng/m², với diện tích 22,08 m² có giá 4.173.120 đồng. Căn nhà hiện do vợ chồng ông C, bà T9 cho anh T2 sử dụng nên buộc ông C bà T9 liên đới thanh toán giá trị căn nhà cho ông T số tiền 281.229.120 đồng.
[8] Chi phí đo đạc, định giá, xem xét thẩm định tại chỗ: Chi phí trong giai đoạn sơ thẩm và phúc thẩm lần 1 là 12.800.000 đồng. Chi phí trong giai đoạn sơ thẩm hiện tại là 20.100.000 đồng (chi phí tại Tòa án tỉnh là 4.000.000 đồng, tòa án huyện là 16.100.000 đồng). Tổng cộng là 32.900.000 đồng. Do yêu cầu khởi kiện 16 của nguyên đơn được chấp nhận nên ông C phải chịu toàn bộ chi phí. Ông T đã nộp tạm ứng 29.400.000 đồng nên ông C phải trả lại cho ông T số tiền này.
[9] Án phí dân sự sơ thẩm và phúc thẩm:
Căn cứ vào Điều 147, 148 của Bộ luật Tố tụng dân sự; Điều 12, Điều 14 và Điều 26, Điều 29 của Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án. Ông Huỳnh Tấn T không phải chịu, bà Võ Mỹ T9, Huỳnh Tấn C, là người cao tuổi, có đơn yêu cầu miễn án phí nên được miễn nộp án phí.
[10] Các phần khác của bản án sơ thẩm không bị kháng cáo, kháng nghị đã có hiệu lực pháp luật kể từ ngày hết thời hạn kháng cáo, kháng nghị.
Quyết định
Căn cứ khoản 2 Điều 308, Điều 309 của Bộ luật Tố tụng dân sự; Chấp nhận kháng cáo của ông Huỳnh Tấn T; Chấp nhận một phần kháng cáo của ông Huỳnh Tấn C, bà Võ Thị Mỹ T9; Sửa Bản án dân sự sơ thẩm số 31/2026/DS-ST ngày 05 tháng 3 năm 2026 của Toà án nhân dân khu vực 4 – Tây Ninh; Căn cứ khoản 9 Điều 26, điểm a khoản 1 Điều 35, Điều 39, Điều 147, 148, Điều 272, Điều 273 và Điều 296 của Bộ luật Tố tụng dân sự; Căn cứ các Điều 166 Bộ luật Dân sự 2015, Điều 166, 203 của Luật Đất đai năm 2013; Điều 37, 236 của Luật Đất đai năm 2024. Căn cứ Điều 12, Điều 14, Điều 26 của Nghị quyết 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án. Tuyên xử:
1. Chấp nhận yêu cầu khởi kiện của ông Huỳnh Tấn T đối với ông Huỳnh Tấn C, bà Võ Mỹ T9 về việc “Tranh chấp quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà”. 1.1. Buộc ông Huỳnh Tấn C có nghĩa vụ trả cho ông Huỳnh Tấn T số tiền 1.577.200.000 đồng giá trị quyền sử dụng đất diện tích đất 394,3 m2 thuộc một phần thửa đất số 2367 (thửa mới 571) và thửa số 2264 (thửa mới 572) tờ bản đồ số 2 (tờ bản đồ mới 10), mục đích sử dụng: HNK, LUC tọa lạc tại ấp C, xã M, tỉnh Tây Ninh. Vị trí theo Mảnh trích đo địa chính ngày 30-8-2016 của Công ty TNHH Đ3, được Chi nhánh Văn phòng đăng ký đất đai tại huyện B phê duyệt ngày 17-10-2016, Mảnh trích đo địa chính giảm diện tích đất tranh chấp theo yêu cầu của đương sự ngày 02-6-2017 và M trích đo địa chính thể hiện hiện trạng ngày 08/8/2025 của Công ty TNHH Đ3. Ông Huỳnh Tấn C được quyền tiếp tục quản lý, sử dụng diện tích đất 394,3 m2 nêu tại mục 1.1 theo Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất A138168 ngày 21-5- 17 1996 và số cấp đổi BK 938959, BK 938960 ngày 07-3-2013 do UBND huyện B cấp cho ông Huỳnh Tấn C. 1.2. Ông Huỳnh Tấn C, bà Võ Mỹ T9 được quyền sở hữu, sử dụng 01 căn nhà cấp 4 (nhà chính) diện tích: 48 m2, kết cấu: cột đà kiềng bê tông cốt thép, nền gạch men, tường xây gạch, mái lợp tôn thiếc, xà gồ gỗ, xây dựng năm 1998 và 01 sân láng bê tông đá 4x6, diện tích 22,08 m2 gắn liền với một phần thửa đất nêu tại mục 1.1. Buộc ông Huỳnh Tấn C, bà Võ Mỹ T9 có nghĩa vụ liên đới trả giá trị 01 căn nhà cấp 4 nêu trên cho ông Huỳnh Tấn T số tiền 281.229.120 đồng.
2. Chi phí tố tụng: Ông C phải chịu tổng cộng là 32.900.000 đồng. Ông C đã nộp 3.500.000 đồng. Ông C phải trả lại cho ông T số tiền 29.400.000 đồng.
3. Kể từ ngày người được thi hành án có đơn yêu cầu thi hành án cho đến khi thi hành xong, tất cả các khoản tiền, hàng tháng bên phải thi hành án còn phải chịu khoản tiền lãi của số tiền còn phải thi hành án theo mức lãi suất quy định tại khoản 2 Điều 468 Bộ luật Dân sự.
4. Án phí dân sự sơ thẩm và án phí dân sự phúc thẩm: Ông Huỳnh Tấn T không phải chịu án phí. Trả lại cho ông Huỳnh Tấn T số tiền 1.774.385 đồng án phí dân sự sơ thẩm và 300.000 đồng án phí dân sự phúc thẩm ông Huỳnh Tấn T đã nộp theo biên lai thu số 0000490 ngày 19/3/2019 của Chi cục Thi hành án dân sự huyện Bến Lức, tỉnh Long An (nay