Bản án 91/2026/HS-STBản án 91/2026/HS-ST

Trên cơ sở nội dung vụ án, căn cứ vào các tài liệu trong hồ sơ vụ án đã được tranh tụng tại phiên tòa, Hội đồng xét xử nhận định như sau:

[1] Về hành vi, quyết định tố tụng của Cơ quan cảnh sát điều tra Công an tỉnh Q, điều tra viên; Viện kiểm sát nhân dân khu vực 7, tỉnh Quảng Trị, Kiểm sát viên trong quá trình điều tra, truy tố đã thực hiện đúng về thẩm quyền, trình tự thủ tục quy định của Bộ luật tố tụng hình sự. Quá trình điều tra, truy tố và tại phiên tòa, bị cáo và những người tham gia tố tụng không có ý kiến khiếu nại về hành vi, quyết định của cơ quan tiến hành tố tụng, người tiến hành tố tụng.

Do đó, các hành vi, tố tụng của cơ quan tiến hành tố tụng, người tiến hành tố tụng đã thực hiện đều hợp pháp.

[2] Lời khai của bị cáo tại phiên tòa phù hợp với các lời khai và các tài liệu chứng cứ thu thập được trong hồ sơ vụ án, có đủ cơ sở khẳng định: Ngày 28/12/2025, nhằm mục đích hưởng tiền công vận chuyển, Hồ Văn Q đã nhận vận chuyển 258 cá thể Dúi Má đào (tên khoa học: R) từ nước CHDCND Lào vào Việt Nam. Bị cáo Hồ Văn Q đã thuê L1-N-P-C điều khiển xe ô tô biển kiểm soát 74A- 293.17 vận chuyển số hàng hóa trên từ bản D, huyện S, tỉnh Savannakhet, nước CHDCND Lào về nhà bị cáo tại thôn K, xã L, tỉnh Quảng Trị thông qua đường tiểu ngạch, không thực hiện thủ tục xuất khẩu, nhập khẩu theo quy định của pháp luật. Theo Kết luận định giá tài sản số 04/KL-ĐGTS ngày 11/02/2026 của Hội 4 đồng định giá tài sản trong tố tụng hình sự xã L, 564,8 kg động vật Dúi Má đào có tổng giá trị là 169.440.000 đồng. Như vậy, có đủ căn cứ xác định bị cáo Hồ Văn Q đã thực hiện hành vi vận chuyển trái phép hàng hóa qua biên giới có giá trị 169.440.000 đồng. Hành vi của bị cáo đã đủ yếu tố cấu thành tội “Vận chuyển trái phép hàng hóa qua biên giới” quy định tại Điều 189 Bộ luật Hình sự.

[3] Xét về tính chất, hành vi phạm tội: Hành vi của bị cáo Hồ Văn Q là nguy hiểm cho xã hội, đã xâm phạm đến trật tự quản lý kinh tế của Nhà nước trong lĩnh vực xuất khẩu, nhập khẩu hàng hóa qua biên giới. Vì động cơ vụ lợi, bị cáo đã cố ý thực hiện việc vận chuyển trái phép hàng hóa từ nước ngoài vào Việt Nam không qua các thủ tục kiểm tra, kiểm soát của cơ quan có thẩm quyền, với tổng giá trị hàng hóa là 169.440.000 đồng. Cáo trạng của Viện kiểm sát nhân dân khu vực 7, tỉnh Quảng Trị truy tố bị cáo Hồ Văn Q theo quy định tại khoản 1 Điều 189 Bộ luật hình sự là đúng người, đúng tội, đúng quy định của pháp luật.

[4] Về tình tiết tăng nặng trách nhiệm hình sự: Bị cáo Hồ Văn Q có 01 tiền án về tội “Vận chuyển trái phép hàng hóa, tiền tệ qua biên giới” theo Bản án số 34/2020/HS-ST ngày 19/6/2020 của Tòa án nhân dân tỉnh Thừa Thiên Huế (nay là Tòa án nhân dân thành phố Huế), đã chấp hành xong hình phạt ngày 09/3/2026. Đến ngày thực hiện hành vi phạm tội trong vụ án này, bị cáo chưa được xóa án tích nhưng lại tiếp tục thực hiện hành vi phạm tội do cố ý.

Do đó, bị cáo phải chịu tình tiết tăng nặng trách nhiệm hình sự “Tái phạm” quy định tại điểm h khoản 1 Điều 52 Bộ luật Hình sự.

[5] Về tình tiết giảm nhẹ trách nhiệm hình sự: Trong quá trình điều tra và tại phiên tòa, bị cáo thành khẩn khai báo, thừa nhận toàn bộ hành vi phạm tội nên được hưởng tình tiết giảm nhẹ trách nhiệm hình sự “Thành khẩn khai báo” quy định tại điểm s khoản 1 Điều 51 Bộ luật Hình sự. Ngoài ra, sau khi hành vi phạm tội bị phát hiện, bị cáo đã tự nguyện đến trình diện và khai báo với cơ quan có thẩm quyền về hành vi phạm tội của mình, bị cáo là lao động chính trong gia đình.

Vì vậy, cần xem xét áp dụng cho bị cáo tình tiết giảm nhẹ trách nhiệm hình sự “Đầu thú” theo khoản 2 Điều 51 Bộ luật Hình sự.

[6] Xét tính chất, mức độ nguy hiểm cho xã hội của hành vi phạm tội, các tình tiết tăng nặng, giảm nhẹ trách nhiệm hình sự và nhân thân của bị cáo, Hội đồng xét xử thấy rằng: Bị cáo thực hiện hành vi vận chuyển trái phép hàng hóa qua biên giới có giá trị 169.440.000 đồng. Mặc dù, bị cáo phải chịu tình tiết tăng nặng trách nhiệm hình sự “Tái phạm” theo điểm h khoản 1 Điều 52 Bộ luật Hình sự, nhưng bị cáo được hưởng nhiều tình tiết giảm nhẹ trách nhiệm hình sự quy định tại khoản 1 và khoản 2 Điều 51 Bộ luật Hình sự. Xét bị cáo có nơi cư trú rõ ràng; tội phạm thuộc trường hợp ít nghiêm trọng; mục đích phạm tội là hưởng tiền công vận chuyển; đồng thời bị cáo có nhiều tình tiết giảm nhẹ trách nhiệm hình sự, Hội đồng xét xử thấy không cần thiết phải cách ly bị cáo khỏi xã hội mà áp 5 dụng hình phạt tiền theo quy định tại khoản 1 Điều 35 Bộ luật Hình sự cũng đủ tác dụng giáo dục bị cáo và phòng ngừa chung.

[7] Cần hủy bỏ biện pháp ngăn chặn “Cấm đi khỏi nơi cư trú” đang áp dụng đối với bị cáo Hồ Văn Q.

[8] Về xử lý vật chứng: Đối với 258 cá thể động vật Dúi má đào (tên khoa học: R), tổng trọng lượng 564,8 kg trong quá trình thu giữ đã chết nên ngày 21/4/2026, Cơ quan cảnh sát điều tra Công an tỉnh Q ra Quyết định xử lý vật chứng số C3550/QĐ-CSKT bằng hình thức tiêu là đúng quy định. Đối với 01 điện thoại di động nhãn hiệu Iphone, màu vàng, đã qua sử dụng của bị cáo Hồ Văn Q, đây là phương tiện bị cáo sử dụng để liên lạc, thực hiện việc vận chuyển hàng hóa trái phép qua biên giới nên cần tịch thu sung ngân sách nhà nước. Đối với 01 xe ô tô tải nhãn hiệu ISUZU, biển kiểm soát 74A-293.17, số khung RLE1RL77FS5100194, số máy 288V45, màu trắng, đã qua sử dụng cùng 01 Giấy chứng nhận đăng ký xe ô tô số 74 00000941 do Công an thị trấn L cấp ngày 29/4/2025, đây là phương tiện được bị cáo Hồ Văn Q sử dụng trực tiếp vào việc thực hiện hành vi phạm tội nên thuộc trường hợp công cụ, phương tiện dùng vào việc phạm tội cần tịch thu sung ngân sách nhà nước. Đối với 77 lồng sắt, gồm: 29 lồng sắt kích thước (37x49x18)cm, trọng lượng mỗi lồng 3,1kg; 35 lồng sắt kích thước (40x40x18)cm, trọng lượng mỗi lồng 3,1kg; 13 lồng sắt kích thước (35x35x35)cm, trọng lượng mỗi lồng 4,6kg: Đây là công cụ được sử dụng để chứa đựng, vận chuyển số hàng hóa vi phạm nên cần tịch thu sung ngân sách nhà nước.

[9] Các vấn đề khác của vụ án: Đối với L1-N-P-C là người đã trực tiếp điều khiển xe ô tô biển kiểm soát 74A-293.17 vận chuyển 258 cá thể Dúi Má đào từ Lào về Việt Nam theo sự thuê mướn của bị cáo Hồ Văn Q. Hành vi của L1-N-P-Chăn có dấu hiệu của tội “Vận chuyển trái phép hàng hóa qua biên giới” quy định tại khoản 1 Điều 189 Bộ luật Hình sự. Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an tỉnh Q đã ban hành Quyết định khởi tố bị can số C419/QĐ-CSKT ngày 04/6/2026 đối với L1-N-P-Chăn. Quá trình điều tra, xác định L1-N-P-C là công dân nước CHDCND Lào, hiện đang có mặt tại bản Densavanh, huyện S, tỉnh Savannakhet, nước CHDCND Lào. Căn cứ Công văn số 18/VKS ngày 28/5/2026 của Viện kiểm sát nhân dân tỉnh Savannakhet, CHDCND Lào và các quy định của Hiệp định tương trợ tư pháp về dân sự và hình sự giữa nước C1 và nước CHDCND Lào năm 1998, việc dẫn độ công dân Lào về Việt Nam để xử lý hình sự không thực hiện được.

Vì vậy, Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an tỉnh Q đã ban hành yêu cầu tương trợ tư pháp về hình sự số C206/UTTPHS-CSKT ngày 04/6/2026; Viện kiểm sát nhân dân tỉnh Quảng Trị 6 ban hành Ủy thác tư pháp số 1199/UTTPHS-VKSQT-KV3 ngày 05/6/2026 để chuyển giao việc truy cứu trách nhiệm hình sự đối với L1-N-P-Chăn cho cơ quan có thẩm quyền của nước CHDCND Lào giải quyết theo quy định pháp luật. Ngày 10/6/2026, hồ sơ vụ án đã được bàn giao cho Viện kiểm sát nhân dân tỉnh Savannakhet, nước CHDCND Lào để tiếp tục giải quyết theo quy định pháp luật.

Do đó, Hội đồng xét xử không xem xét trách nhiệm hình sự đối với L1-N-Pha- Chăn trong vụ án này. Đối với người phụ nữ thuê Hồ Văn Q vận chuyển các cá thể Dúi từ Lào về Việt Nam, hiện thông tin mà bị cáo cung cấp về đối tượng này còn ít nên không xác định được nhân thân, lai lịch. Ngoài lời khai của bị cáo không có tài liệu, chứng cứ nào để xác định, do đó không đủ cơ sở truy xét và xem xét trách nhiệm đối với đối tượng này. Khi nào xác định được sẽ xem xét, xử lý theo quy định của pháp luật. Đối với bà Hồ Thị H, quá trình điều tra xác định bà H không biết việc bị cáo Hồ Văn Q sử dụng xe ô tô tải nhãn hiệu ISUZU, biển kiểm soát 74A-293.17 là tài sản chung của vợ chồng để thực hiện hành vi phạm tội, không tham gia, không giúp sức và không được hưởng lợi từ việc phạm tội nên không có căn cứ xem xét trách nhiệm hình sự đối với bà H.

[10] Về án phí: Bị cáo phải chịu án phí hình sự sơ thẩm theo quy định pháp luật.