Bản án 34/2026/HS-STBản án 34/2026/HS-ST

Trên cơ sở nội dung vụ án, căn cứ vào các tài liệu trong hồ sơ vụ án đã được tranh tụng tại phiên tòa, Hội đồng xét xử nhận định như sau:

[1] Về hành vi phạm tội của các bị cáo: Tại phiên tòa sơ thẩm, các bị cáo đã khai nhận toàn bộ hành vi phạm tội của mình như bản Cáo trạng. Lời khai nhận tội của các bị cáo phù hợp với lời khai tại Cơ quan điều tra được ghi nhận tại lời khai của các bị hại và người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan, tài liệu tra cứu lịch sử xuất nhập cảnh của Tòng Văn P, Lò Văn Đ, Lò Văn N2, Lò Văn T3, Lò Văn X, Lò Văn N3, Lường Văn S1 và các chứng cứ khác được Cơ quan tiến hành tố tụng, người tiến hành tố tụng thu thập hợp pháp trong hồ sơ vụ án. Các bị cáo Tòng Đức N, Nông Văn S, Phan Hoàng Tuấn A đã khai nhận: Trong thời gian từ tháng 11/2023 đến tháng 12/2024, các bị cáo Tòng Đức N, Nông Văn S, Phan Hoàng Tuấn A đã tham gia vào các đường dây do người Trung Quốc cầm đầu tại Lào và Myanmar, hoạt động dưới hình thức tuyển dụng lao động nhưng thực chất là lừa đảo, cưỡng ép lao động. Ban đầu, Tòng Đức N bị lừa sang Lào làm việc tại công ty lừa đảo trực tuyến, bị khống chế, không thể về Việt Nam. N đã nhiều lần sử dụng mạng xã hội để đưa ra thông tin gian dối về việc làm “lương cao, không mất chi phí đi lại”, đã 07 lần đưa 09 lượt gồm 07 người là: Lò Văn Đ, Lò Văn N2, Lò Văn T3, Tòng 10 Văn P, Lò Văn X, Lò Văn N3, Lường Văn S1 (trong đó đã đưa P và N2 02 lần) xuất cảnh sang Lào và Myanmar chuyển giao cho công ty Trung Quốc để hưởng lợi 213.240.000 đồng; Bị cáo Nông Văn S lừa gạt đưa 02 lần gồm 03 người là Tòng Đức N, Lò Văn N2, Lường Văn S1 sang Myanmar chuyển giao cho công ty Trung Quốc để hưởng lợi 46.800.000 đồng; Phan Hoàng Tuấn A tham gia hướng dẫn, tiếp nhận 05 lần gồm 06 người là: Nông Văn S, Tòng Đức N, Lò Văn N3, Lò Văn N2, Lường Văn S1, Tòng Văn P tại Myanmar để thực hiện hành vi lừa đảo và hưởng lợi 57.600.000 đồng. Hành vi phạm tội của các bị cáo đã xâm phạm nghiêm trọng đến quyền con người. Các bị cáo nhận thức rõ việc đưa người ra nước ngoài không nhằm mục đích lao động hợp pháp mà để thực hiện hành vi, vi phạm pháp luật, tiềm ẩn nguy cơ bóc lột, cưỡng bức lao động, nhưng vẫn cố ý thực hiện vì động cơ vụ lợi, hành vi này thể hiện lỗi cố ý trực tiếp, các bị cáo là người có đầy đủ năng lực chịu trách nhiệm hình sự.

Do đó, Hội đồng xét xử có đủ cơ sở kết luận hành vi đó của các bị cáo đã phạm vào tội “Mua bán người” theo quy định tại Điều 150 Bộ luật Hình sự năm 2015, được sửa đổi năm 2017 và năm 2025 như cáo trạng của Viện kiểm sát đã truy tố và luận tội của Kiểm sát viên tại phiên tòa sơ thẩm là có căn cứ đúng quy định của pháp luật. Về tình tiết định khung hình phạt: Bị cáo Tòng Đức N đã thực hiện 07 lần đưa 09 lượt gồm 07 người ra khỏi biên giới của nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam sang nước Lào và Myanmar giao cho Công ty Trung Quốc để hưởng lợi nên phải chịu tình tiết tăng nặng định khung hình phạt quy định tại điểm a, đ khoản 3 Điều 150 Bộ luật Hình sự năm 2015, được sửa đổi năm 2017 và năm 2025. Bị cáo Phan Hoàng Tuấn A đã thực hiện việc tham gia vào nhóm :đón ứng viên" hướng dẫn, tiếp nhận 05 lần gồm 06 người tại nước Myanmar để thực hiện hành vi lừa đảo để nhận tiền hưởng lợi, nên phải chịu tình tiết tăng nặng định khung hình phạt quy định tại điểm a, đ khoản 3 Điều 150 Bộ luật Hình sự năm 2015, được sửa đổi năm 2017 và năm 2025. Bị cáo Nông Văn S đã thực hiện việc lừa gạt đưa 02 lần gồm 03 người sang nước Myanmar chuyển giao cho Công ty Trung Quốc để hưởng lợi, nên phải chịu tình tiết tăng nặng định khung hình phạt quy định tại điểm a, d, đ, e khoản 2 Điều 150 Bộ luật Hình sự năm 2015, được sửa đổi năm 2017 và năm 2025.

Do đó, Viện kiểm sát nhân dân tỉnh Điện Biên truy tố các bị cáo Phan Hoàng Tuấn A, Tòng Đức N về tội “Mua bán người” quy định tại điểm a, đ khoản 3 Điều 150 Bộ luật Hình sự năm 2015, được sửa đổi năm 2017 và năm 2025; bị cáo Nông Văn S tội “Mua bán người” theo quy định tại điểm a, d, đ, e khoản 2 Điều 150 Bộ luật Hình sự năm 2015, được sửa đổi năm 2017 và năm 2025 là đúng người, đúng tội, có căn cứ pháp luật, bị cáo không bị oan sai. 11

[2] Xét về tính chất, mức độ hành vi phạm tội: Hành vi phạm tội của các bị cáo là đặc biệt nghiêm trọng, xâm phạm trực tiếp đến quyền con người, quyền tự do thân thể, danh dự, nhân phẩm của công dân được pháp luật bảo vệ. Các bị cáo đã lợi dụng sự nhẹ dạ, thiếu hiểu biết và nhu cầu tìm kiếm việc làm của các bị hại để dụ dỗ, lừa gạt đưa ra nước ngoài, nhằm bóc lột sức lao động thông qua hoạt động lừa đảo. Hành vi này không chỉ gây thiệt hại về vật chất, tinh thần cho bị hại mà còn tiềm ẩn nguy cơ xâm hại đến tính mạng, sức khỏe của họ trong môi trường làm việc trái pháp luật ở nước ngoài. Đồng thời, hành vi của các bị cáo còn làm phát sinh các loại tội phạm có tổ chức, xuyên quốc gia, gây ảnh hưởng xấu đến tình hình an ninh, trật tự và uy tín của công dân Việt Nam. Các bị cáo thực hiện hành vi với lỗi cố ý trực tiếp, vì động cơ vụ lợi, thể hiện tính chất có tổ chức, thủ đoạn tinh vi, kéo dài qua nhiều công đoạn.

Do đó, cần phải xử lý nghiêm minh, tương xứng với tính chất và mức độ nguy hiểm của hành vi phạm tội nhằm răn đe, phòng ngừa chung.

[3] Xét về nhân thân, các tình tiết tăng nặng, giảm nhẹ trách nhiệm hình sự và hình phạt đối với các bị cáo: Về nhân thân: Các bị cáo Tòng Đức N, Phan Hoàng Tuấn A, Nông Văn S trước khi thực hiện hành vi phạm tội đều có nhân thân tốt, chưa bị kết án và chưa bị xử phạt vi phạm hành chính. Về tình tiết tăng nặng trách nhiệm hình sự: Các bị cáo không có tình tiết tăng nặng trách nhiệm hình sự. Về tình tiết giảm nhẹ trách nhiệm hình sự: Tại cơ quan điều tra và phiên tòa, các bị cáo thành khẩn khai báo, ăn năn hối cải, quá trình thực hiện hành vi phạm tội, các bị cáo đều khai nhận do bị các đối tượng khác đe dọa, cưỡng ép, buộc phải thực hiện hành vi phạm tội trong điều kiện bị khống chế về tinh thần, hạn chế khả năng tự do ý chí. Quá trình điều tra và tại phiên tòa, các bị cáo đã tự nguyện vận động gia đình bồi thường thiệt hại cho các bị hại. Bị cáo Tòng Đức N có ông nội là Tòng Văn T6 và ông ngoại là Lò Văn C1 là người có công giúp cách mạng Lào, có nhiều kỷ niệm chương tham gia chiến đấu tại Lào và xây dựng đơn vị; bị cáo Phan Hoàng Tuấn A trong quá trình học tập, lao động tại địa phương bị cáo đã đạt nhiều thành tích xuất sắc; bị cáo Nông Văn S có ông ngoại là Đoàn Thái H2 là người có công với cách mạng. Các bị hại đều xin giảm nhẹ hình phạt cho các bị cáo.

Vì vậy, các bị cáo được áp dụng tình tiết giảm nhẹ trách nhiệm hình sự quy định tại điểm s, b, k khoản 1, khoản 2 Điều 51 của Bộ luật Hình sự. Xét thấy các bị cáo có nhiều tình tiết giảm nhẹ ở khoản 1 và khoản 2 Điều 51 Bộ luật Hình sự, Hội đồng xét xử cần áp dụng khoản 1 Điều 54 Bộ luật Hình sự quyết định mức án dưới mức thấp nhất của khung hình phạt đối với các bị cáo. 12 Đối với đề nghị của Kiểm sát viên tham gia phiên tòa và người bào chữa cho các bị cáo, người bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp cho các bị hại về tình tiết giảm nhẹ trách nhiệm hình sự; hình phạt chính; hình phạt bổ sung, xử lý vật chứng, trách nhiệm bồi thường dân sự và án phí là có căn cứ chấp nhận.

[4] Về hình phạt bổ sung: Ngoài hình phạt chính, theo quy định tại khoản 4 Điều 150 Bộ luật Hình sự còn quy định: “Người phạm tội còn có thể bị phạt tiền từ 20.000.000 đồng đến 100.000.000 đồng, phạt quản chế, cấm cư trú từ 01 năm đến 05 năm hoặc tịch thu một phần hoặc toàn bộ tài sản”.

Tuy nhiên, qua quá trình điều tra và tranh tụng tại phiên tòa cho thấy các bị cáo không có thu nhập ổn định, không có tài sản riêng có giá trị, điều kiện hoàn cảnh kinh tế của gia đình các bị cáo khó khăn; do đó Hội đồng xét xử không áp dụng hình phạt bổ sung đối với các bị cáo.

[5] Về trách nhiệm dân sự: Áp dụng Điều 48 Bộ luật Hình sự; Điều 584, 585, 589, 357, 468 Bộ luật Dân sự, Hội đồng xét xử thấy rằng: Trong quá trình điều tra, các bị hại Lò Văn N3 và Lường Văn S1 mỗi người yêu cầu bị cáo Tòng Đức N bồi thường thiệt hại 12.200.000 đồng tiền chi phí đi về Việt Nam. Tại phiên tòa các bị hại N3 và S1 đều thay đổi mức yêu cầu bồi thường xuống còn 6.000.000 đồng. Bị cáo Tòng Đức N đã tác động gia đình tự nguyện bồi thường thiệt hại cho Lò Văn N3 và Lường Văn S1 mỗi người 1.000.000 đồng (đã nộp tại Cục Thi hành án dân sự tỉnh Điện Biên). Bị cáo N còn phải bồi thường tiếp cho bị hại N3 và bị hại S1 mỗi người 5.000.000 đồng. Tại phiên tòa, bị hại Lò Văn X yêu cầu bị cáo Tòng Đức N bồi thường, cụ thể: - Tiền mất thu nhập trong thời gian sinh sống bên Lào: 05 tháng lương x 3.700.000 đồng = 18.500.000 đồng; - Tiền chi phí ăn ở, đi lại từ Hà Tĩnh về Điện Biên số tiền từ Hà Tĩnh về Điện Biên số tiền 5.000.000 đồng. Tổng số tiền bị hại X yêu cầu bị cáo N phải bồi thường: 23.500.000 đồng. Tuy nhiên tại phiên tòa, bị hại Lò Văn X rút yêu cầu bồi thường về tiền chi phí đi lại là 5.000.000 đồng. Bị cáo N đồng ý và bồi thường cho bị hại X số tiền 2.000.000 đồng (N nhận bồi thường từ bị cáo S, S đã nộp tại Cục Thi hành án dân sự tỉnh Điện Biên). Bị cáo Tòng Đức N còn phải bồi thường tiếp cho bị hại Lò Văn X là 16.500.000 đồng. Tại phiên tòa, bị cáo Phan Hoàng Tuấn A tự nguyện bồi thường cho bị cáo Nông Văn S 2.000.000 đồng, bị cáo Nông Văn S đồng ý và tự nguyện bồi thường lại số tiền nhận từ bị cáo Tuấn A sang cho các bị hại Lò Văn N2 và Lường Văn S1 mỗi bị hại 1.000.000 đồng (đã nộp tại Cục Thi hành án dân sự tỉnh Điện Biên). 13 Các bị hại Tòng Văn P, Lò Văn Đ, Lò Văn N2, Lò Văn T3, Lò Văn X không yêu cầu bồi thường.

Vì vậy, Hội đồng xét xử không đặt vấn đề xem xét.

[6] Về số tiền thu lợi bất chính từ việc phạm tội của các bị cáo: Đối với số tiền 213.240.000 đồng bị cáo Tòng Đức N nhận được là tiền lương và thưởng khi đưa được người sang làm việc ở Công ty của người Trung Quốc làm chủ, cần áp dụng điểm b khoản 1 Điều 47 Bộ luật Hình sự buộc bị cáo phải nộp toàn bộ vào ngân sách Nhà nước. Đối với số tiền 57.600.000 đồng bị cáo Phan Hoàng Tuấn A nhận được là tiền lương và thưởng khi đưa được người sang làm việc ở Công ty của người Trung Quốc làm chủ, cần áp dụng điểm b khoản 1 Điều 47 Bộ luật Hình sự buộc bị cáo phải nộp toàn bộ vào ngân sách Nhà nước. Đối với số tiền 46.800.000 đồng bị cáo Nông Văn S nhận được là tiền lương và thưởng khi đưa được người sang làm việc ở Công ty của người Trung Quốc làm chủ, cần áp dụng điểm b khoản 1 Điều 47 Bộ luật Hình sự buộc bị cáo phải nộp toàn bộ vào ngân sách Nhà nước.

[7] Về vật chứng vụ án: Đối với 01 Điện thoại di động nhãn hiệu VivoY17S, bên trong lắp 01 sim thu giữ của bị cáo Phan Hoàng Tuấn A, do bị cáo không sử dụng vào việc phạm tội; do đó áp dụng Điều 47 Bộ luật Hình sự; điểm a khoản 3 Điều 106 Bộ luật Tố tụng hình sự trả lại cho bị cáo.

[8] Về các vấn đề khác của vụ án: Trong hồ sơ vụ án thể hiện: Phùn Văn Q là người trực tiếp đón, quản lý các bị hại tại đặc khu kinh tế Tam Giác Vàng, Lào; Vũ Phi T4 là đối tượng giới thiệu Phan Hoàng Tuấn A sang Myanmar làm việc và L2 (tài khoản “Mai Game”) là quản lý của Công ty tại Myanmar. Hiện Quý vắng mặt tại địa phương; T4 và L2 chưa xác định được nhân thân, lai lịch cụ thể nên Cơ quan điều tra đã tách hành vi cùng các tài liệu liên quan để tiếp tục điều tra, xử lý sau.

Do đó, Hội đồng xét xử không xem xét trong vụ án này. Đối với Lương Thái T7 là tổ trưởng, trực tiếp quản lý và hướng dẫn bị cáo Lò Văn X thực hiện hành vi lừa đảo tại Lào. T7 không tham gia tuyển dụng, không đón hay hưởng lợi ích vật chất từ việc đưa X sang làm việc nên không có căn cứ xử lý về hành vi Mua bán người. Hiện T7 đang là bị cáo trong vụ án Lừa đảo chiếm đoạt tài sản do Tòa án nhân dân tỉnh Hà Tĩnh thụ lý.

Do đó, Hội đồng xét xử không xem xét trong vụ án này. Đối với Vũ Khắc Bảo C2 quản lý, hướng dẫn nhân viên thực hiện hành vi lừa đảo đã dẫn bị cáo Tòng Đức N vào công ty lừa đảo và Vi Quỳnh T8 phiên dịch, thu giữ giấy tờ của người lao động theo chỉ đạo của người chủ Trung Quốc tại đặc khu kinh tế Tam giác Vàng, tỉnh Bò Kẹo, Lào. Quá trình điều tra xác định, cả hai không tham gia vào việc tuyển dụng, hưởng lợi từ việc đưa người sang làm việc, nên không đủ căn cứ xử lý về hành vi Mua bán người. Hiện C2 14 và T8 đang là bị cáo trong vụ án Lừa đảo chiếm đoạt tài sản do Tòa án nhân dân tỉnh Hà Tĩnh thụ lý giải quyết.

Do đó, Hội đồng xét xử không xem xét trong vụ án này. Đối với Đinh Đức M1 là lái xe khách, đã nhận giúp bị cáo Tòng Đức N đưa các bị hại đi làm hộ chiếu, nhận chở thuê từ tỉnh Điện Biên sang đặc khu kinh tế Tam Giác Vàng, Bò Kẹo, Lào. M1 không biết bị cáo Tòng Đức N nhờ, thuê với mục đích gì, chỉ được nhận tiền công chở khách đi trên xe của mình nên Cơ quan điều tra không xử lý đối với M1.

Do đó, Hội đồng xét xử không xem xét. Bị cáo Tòng Đức N chuyển tiền về gia đình qua tài khoản của chị gái Tòng Thị N4; bị cáo Nông Văn S chuyển tiền vào tài khoản của vợ là Lường Thị C. Cả hai đều không biết số tiền gửi về là do vi phạm pháp luật mà có, nên cơ quan CSĐT không đặt vấn đề xử lý.

Do đó, Hội đồng xét xử không xem xét. Các bị hại khai bị đưa vào công ty Trung Quốc tại Lào và Myanmar ép làm công việc lừa đảo chiếm đoạt tài sản trên không gian mạng. Quá trình điều tra chưa đủ căn cứ xử lý các bị hại về hành vi Lừa đảo chiếm đoạt tài sản nên Cơ quan CSĐT không đề cập xử lý.

Do đó, Hội đồng xét xử không xem xét trong vụ án này.

[9] Về án phí: áp dụng điểm a, c khoản 1 Điều 23, Điều 26 và điểm đ khoản 1 Điều 12 của Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH 14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội khóa 14 quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án, các bị cáo Phan Hoàng Tuấn A và Nông Văn S mỗi bị cáo phải chịu 200.000 đồng tiền án phí hình sự sơ thẩm; Bị cáo Tòng Đức N không yêu cầu bị cáo S phải bồi thường, tuy nhiên bị cáo S tự nguyện bồi thường cho bị cáo N số tiền 2.000.000 đồng, nên không phải chịu án phí dân sự sơ thẩm có giá ngạch. Bị cáo Nông Văn S không yêu cầu bị cáo Phan Hoàng Tuấn A phải bồi thường, tuy nhiên bị cáo Tuấn A tự nguyện bồi thường cho bị cáo S số tiền 2.000.000 đồng, nên không phải chịu án phí dân sự sơ thẩm có giá ngạch. Theo quy định bị cáo Tòng Đức N phải chịu án phí hình sự sơ thẩm và án phí dân sự sơ thẩm có giá ngạch đối với yêu cầu bồi thường trách nhiệm dân sự đối với bị hại Lò Văn N3, Lường Văn S1 và Lò Văn X, tuy nhiên bị cáo N là đồng bào dân tộc thiểu số sinh sống ở vùng có điều kiện xã hội - kinh tế khó khăn nên bị cáo N được miễn án phí Hình sự sơ thẩm và án phí Dân sự sơ thẩm có giá ngạch.

[10] Về quyền kháng cáo: các bị cáo; các bị hại; người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan được quyền kháng cáo theo quy định của pháp luật.

[11] Về hành vi, quyết định tố tụng của Công an tỉnh Điện Biên, Viện kiểm sát nhân dân tỉnh Điện Biên, các Điều tra viên, Kiểm sát viên trong quá trình điều tra, truy tố đã thực hiện đúng về thẩm quyền, trình tự, thủ tục quy định của Bộ luật Tố tụng hình sự. Bị cáo, người bào chữa, bị hại; người bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của bị hại; người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan không có ý 15 kiến hoặc khiếu nại về hành vi, quyết định của cơ quan tiến hành tố tụng, người tiến hành tố tụng.

Do đó, các hành vi, quyết định tố tụng của cơ quan tiến hành tố tụng, người tiến hành tố tụng đã thực hiện đều hợp pháp.