Bản án 313/2026/HS-PTBản án 313/2026/HS-PT
Tóm tắt nhanh
Trích nguyên văn đoạn đầu phần Quyết định
1. Không chấp nhận kháng cáo kêu oan của bị cáo O Emeka G. Chấp nhận kháng cáo xin hưởng án treo của bị cáo Trần Nguyên Phương T và chấp nhận một phần kháng cáo về xin giảm nhẹ hình phạt của bị cáo Đỗ Thị N. Sửa Bản án hình sự sơ thẩm số 31/2026/HS-ST ngày 08/4/2026 của Tòa án nhân dân tỉnh Gia Lai về phần Trách nhiệm hình sự đối với các bị cáo Trần Nguyên Phương T và Đỗ Thị N. 1.1. Về tội danh: - Bị cáo O Emeka G…
Nhận định của Tòa án
Trên cơ sở nội dung vụ án, căn cứ các tài liệu trong hồ sơ vụ án đã được thẩm tra tại phiên tòa, căn cứ kết quả tranh tụng tại phiên tòa, Hội đồng xét xử nhân định:
[1]. Về thủ tục tố tụng: kháng cáo của bị cáo đảm bảo còn trong thời hạn luật định, đúng hình thức theo quy định tại khoản 1 và điểm b khoản 3 Điều 333 Bộ luật Tố tụng hình sự nên được xem xét theo thủ tục phúc thẩm.
[2] Xét nội dung kháng cáo: [2.1] Về kháng cáo kêu oan của bị cáo O Emeka G: [2.1.1] Về tội “Mua bán, trao đổi trái phép thông tin về tài khoản ngân hàng”: Tại phiên tòa, bị cáo thừa nhận đã bỏ ra 68.000.000 đồng để thu mua 14 tài khoản ngân hàng của người Việt Nam (gồm thẻ ATM, sim rác, ứng dụng Smartbanking) để sử dụng vì cho rằng người nước ngoài không mở được tài khoản. Việc bị cáo bỏ tiền mua đứt đoạn và quản lý trái phép các tài khoản của người khác đã đủ yếu tố cấu thành tội phạm. Bị cáo thu lợi bất chính từ hành vi này là 795.957.856 đồng (trên 200 triệu đồng theo quy định) nên Toà án cấp sơ thẩm xét xử theo điểm b khoản 3 Điều 291 BLHS là đúng quy định. [2.1.2] Về tội “Lừa đảo chiếm đoạt tài sản” với vai trò đồng phạm giúp sức: Bị cáo nại rằng mình không trực tiếp nhắn tin lừa dối, không biết các bị hại và chỉ rút tiền thuê để hưởng 1% hoa hồng.
Tuy nhiên, trong vụ án lừa đảo công nghệ cao có tổ chức xuyên quốc gia, có sự phân công vai trò rõ ràng: Bị cáo là mắt xích tại Việt Nam tiếp nhận 14 tài khoản rác, cung cấp cho các đối tượng người Nigeria để cung cấp cho bị hại chuyển tiền vào. Bị cáo là người trực tiếp nhận mã OTP, điều hành việc rút sạch tiền mặt nhằm cắt đứt dấu vết dòng tiền lừa đảo 20.655.901.630 đồng của 17 bị hại. Dù không trực tiếp tiếp xúc bị hại, 12 hành vi cung cấp tài khoản và tẩu tán tiền mặt của bị cáo là điều kiện quyết định để đồng bọn hoàn thành việc chiếm đoạt. Bị cáo nhận hoa hồng lên tới 1% trên dòng tiền khổng lồ bất hợp pháp chảy qua tài khoản rác thể hiện rõ động cơ vụ lợi và ý chí cố ý giúp sức. Ngoài ra, hồ sơ thể hiện bị cáo còn tiếp nhận thông tin cá nhân của 07 người Việt Nam khác từ “Austin Emeka Vn” và Emeziri Arinze Izuchukwu để gửi đi. Mặc dù chưa cấu thành tội lừa đảo độc lập đối với 07 trường hợp này (do chưa chiếm đoạt được tiền), nhưng chi tiết này khẳng định sự trao đổi, gắn kết chặt chẽ và ý chí giúp sức liên tục của bị cáo với đường dây lừa đảo. Hành vi tiếp nhận công cụ và rút tiền giúp đồng bọn hoàn thành việc chiếm đoạt cấu thành tội “Lừa đảo chiếm đoạt tài sản” với vai trò đồng phạm giúp sức tích cực quy định tại điểm a khoản 4 Điều 174 BLHS. Trách nhiệm hình sự là trách nhiệm cá nhân (Điều 17 BLHS). Bị cáo trực tiếp thực hiện hành vi phạm tội trên lãnh thổ Việt Nam thì phải chịu trách nhiệm độc lập tương ứng với hậu quả đã tiếp tay gây ra. Việc Cơ quan điều tra đã tách vụ án đối với đối tượng “see Vn” và các tài khoản liên quan để tiếp tục truy xét theo Điều 170 Bộ luật Tố tụng hình sự là đúng quy định, hoàn toàn không phải bỏ lọt tội phạm và không làm triệt tiêu trách nhiệm hình sự của bị cáo. Toà án cấp sơ thẩm xử phạt O Emeka G tổng hợp hình phạt 17 năm tù (15 năm tù về tội Lừa đảo chiếm đoạt tài sản, 02 năm tù về tội Mua bán, trao đổi trái phép thông tin về tài khoản ngân hàng) là đúng người, đúng tội, tương xứng với tính chất nguy hiểm của hành vi.
Do đó, bác toàn bộ kháng cáo kêu oan, giữ nguyên bản án sơ thẩm đối với bị cáo O Emeka G.
[2] Về kháng cáo của bị cáo Đỗ Thị N: Về tội danh và định khung: Bị cáo Ng đã thu thập trái phép bằng cách nhờ chị ruột mở 03 tài khoản và mượn tài khoản của người khác để giao dịch, rút tiền cho các đối tượng nước ngoài. Căn cứ định tội riêng phần thu thập tài khoản của người khác xác định bị cáo thu lợi bất chính 63.353.400 đồng (tổng số tiền thu lợi từ các giao dịch là 599.490.300 đồng). Toà án cấp sơ thẩm xét xử bị cáo về tội “Thu thập, trao đổi trái phép thông tin về tài khoản ngân hàng” theo điểm d khoản 2 Điều 291 BLHS và xử phạt 12 tháng tù là đúng pháp luật. Xét mức hình phạt: Tại giai đoạn phúc thẩm, bị cáo thành khẩn khai báo, tỏ ra ăn ăn hối cải và có thêm tình tiết giảm nhẹ mới: Đã ly hôn, một mình nuôi con, thường xuyên đau ốm, hoàn cảnh đặc biệt khó khăn; đã nộp tiền khắc phục hậu quả theo quy định tại khoản 2 Điều 51 BLHS. 13 Xét hành vi của bị cáo Ng tiếp tay luân chuyển dòng tiền lớn; cần thiết phải cách ly ra khỏi đời sống xã hội một thời gian để răn đe, nên không chấp nhận cho hưởng án treo.
Tuy nhiên, cân nhắc bị cáo có vai trò giúp sức thứ yếu và có nhiều tình tiết giảm nhẹ mới tại cấp phúc thẩm, HĐXX xét thấy cần giảm nhẹ một phần hình phạt cho bị cáo để thể hiện sự khoan hồng.
Do đó, chấp nhận một phần kháng cáo của bị cáo Ng, sửa bản án sơ thẩm, giảm thời hạn chấp hành hình phạt tù từ 12 tháng xuống còn 09 tháng tù.
[3] Về kháng cáo xin hưởng án treo của bị cáo Trần Nguyên Phương T: Về tội danh và định khung: Bị cáo Th đã lừa dối chị gái ruột mở 04 tài khoản ngân hàng để bán cho bị cáo O Emeka G, căn cứ định tội riêng phần mua bán tài khoản của người khác xác định bị cáo thu lợi bất chính 75.682.000 đồng (tổng thu lợi từ việc rút hộ là 117.851.000 đồng). Toà án cấp sơ thẩm xét xử bị cáo về tội “Mua bán trái phép thông tin về tài khoản ngân hàng” theo điểm d khoản 2 Điều 291 BLHS và xử phạt 09 tháng tù là có căn cứ. Xét điều kiện cho hưởng án treo: Tại cấp phúc thẩm, bị cáo có tình tiết mới đặc biệt: Bị cáo là mẹ đơn thân, một mình nuôi con nhỏ (06 tuổi), bản thân bị cáo bị khuyết tật vận động, bị tai nạn giao thông nghiêm trọng gây chấn thương sọ não, phải cắt bỏ một phần hộp sọ và thay bằng ½ hộp sọ nhân tạo. Xét bị cáo phạm tội ít nghiêm trọng với vai trò thứ yếu, có nhân thân tốt, phạm tội lần đầu, mức hình phạt 09 tháng tù là dưới 03 năm tù và có nơi cư trú rõ ràng. HĐXX thấy không cần thiết phải cách ly bị cáo ra khỏi đời sống xã hội mà cho bị cáo được hưởng án treo theo Điều 65 BLHS và Nghị quyết 02/2018/NQ-HĐTP cũng đủ để giáo dục, răn đe. Chấp nhận kháng cáo của bị cáo Thy, giữ nguyên mức án 09 tháng tù nhưng cho hưởng án treo.
[4] Chấp nhận quan điểm của vị đại diện Viện Công tố và kiểm sát xét xử phúc thẩm tại phiên tòa.
[5] Các quyết định khác của Bản án sơ thẩm không có kháng cáo, kháng nghị đã có hiệu lực, Hội đồng xét xử không xem xét.
[6] Án phí hình sự phúc thẩm: Do kháng cáo không được chấp nhận nên bị cáo O Emeka G phải chịu án phí; kháng cáo của bị cáo Thy, Ng được chấp nhận nên không phải chịu án phí theo quy định.
Quyết định
Căn cứ điểm a, b khoản 1 Điều 355; Điều 356 và Điều 357 Bộ luật Tố tụng hình sự; Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban 14 Thường vụ Quốc Hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án. Tuyên:
1. Không chấp nhận kháng cáo kêu oan của bị cáo O Emeka G. Chấp nhận kháng cáo xin hưởng án treo của bị cáo Trần Nguyên Phương T và chấp nhận một phần kháng cáo về xin giảm nhẹ hình phạt của bị cáo Đỗ Thị N. Sửa Bản án hình sự sơ thẩm số 31/2026/HS-ST ngày 08/4/2026 của Tòa án nhân dân tỉnh Gia Lai về phần Trách nhiệm hình sự đối với các bị cáo Trần Nguyên Phương T và Đỗ Thị N. 1.1. Về tội danh: - Bị cáo O Emeka G phạm tội “Lừa đảo chiếm đoạt tài sản” và tội “Mua bán, trao đổi trái phép thông tin về tài khoản ngân hàng”. - Bị cáo Đỗ Thị N phạm tội “Thu thập, trao đổi trái phép thông tin về tài khoản ngân hàng”. - Bị cáo Trần Nguyên Phương T phạm tội “Mua bán trái phép thông tin về tài khoản ngân hàng”. 1.2. Về điều luật áp dụng và hình phạt: - Áp dụng điểm a khoản 4 Điều 174 Bộ luật Hình sự; điểm g khoản 1 Điều 52; Điều 38 Bộ luật Hình sự; Xử phạt bị cáo O Emeka G 15 (mười lăm) năm tù về tội “Lừa đảo chiếm đoạt tài sản” và 02 (hai) năm tù về tội “Mua bán, trao đổi trái phép thông tin về tài khoản ngân hàng”. Áp dụng Điều 55 Bộ luật Hình sự, buộc bị cáo chấp hành hình phạt chung cho cả hai tội là 17 (mười bảy) năm tù. Thời hạn chấp hành hình phạt tù tính từ ngày 18/01/2024. - Áp dụng điểm d khoản 2 Điều 291 Bộ luật Hình sự; điểm i, s khoản 1, khoản 2 Điều 51; Điều 38 Bộ luật Hình sự; Xử phạt bị cáo Đỗ Thị N 09 (chín) tháng tù. Thời hạn chấp hành hình phạt tù tính từ ngày bị cáo chấp hành án. - Áp dụng điểm d khoản 2 Điều 291 Bộ luật Hình sự; điểm i, s khoản 1, khoản 2 Điều 51; Điều 65 Bộ luật Hình sự; Xử phạt bị cáo Trần Nguyên Phương T 09 (chín) tháng nhưng cho hưởng án treo. Thời gian thử thách là 18 (mười tám) tháng kể từ ngày tuyên án phúc thẩm. Giao bị cáo Trần Nguyên Phương T cho Ủy ban nhân dân xã H, thành phố Hồ Chí Minh nơi cư trú để giám sát, giáo dục trong thời gian thử thách; trường hợp bị 15 cáo thay đổi nơi cư trú thì thực hiện theo quy định của Luật Thi hành án hình sự. Gia đình bị cáo có trách nhiệm phối hợp với chính quyền địa phương trong việc giám sát, giáo dục bị cáo. Trong thời gian thử thách, nếu người được hưởng án treo cố ý vi phạm nghĩa vụ theo quy định của Luật Thi hành án hình sự từ 02 lần trở lên, thì Tòa án có thể buộc người đó phải chấp hành hình phạt tù của bản án đã cho hưởng án treo. Trường hợp thực hiện hành vi phạm tội mới thì Tòa án buộc người đó phải chấp hành hình phạt của bản án trước và tổng hợp với hình phạt của bản án mới theo quy định tại Điều 56 của Bộ luật Hình sự.
2. Về án phí hình sự phúc thẩm: 2.1. Bị cáo O Emeka G phải chịu 200.000đ (hai trăm nghìn đồng). 2.2. Bị cáo Đỗ Thị N, bị cáo Trần Nguyên Phương T không phải chịu.
3. Các quyết định khác của Bản án hình sự sơ thẩm không bị kháng cáo, kháng nghị đã có hiệu lực pháp luật kể từ ngày