Bản án 855/2026/HC-PTBản án 855/2026/HC-PT

Sau khi nghiên cứu các tài liệu có trong hồ sơ vụ án được thẩm tra tại phiên tòa và căn cứ vào kết quả tranh tụng tại phiên tòa. Hội đồng xét xử nhận định:

[1] Diện tích 259,9m2 đất tại Thửa số 88, Tờ bản đồ số 18, đường V, Khu dân cư S, huyện C, tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu là một phần của dãy nhà thuộc Khu vật tư do chính quyền chế độ cũ xây dựng trước năm 1975. Sau giải phóng, UBND huyện C trực thuộc Đặc khu V - Côn Đảo tiếp quản, sử dụng làm trạm cung cấp vật tư. Theo quy định tại mục 1 Phần IV Quyết định số 111/CP ngày 14/4/1977 của Hội đồng Chính phủ về việc ban hành chính sách quản lý và cải tạo xã hội chủ nghĩa đối với nhà, đất cho thuê ở các đô thị của các tỉnh phía Nam thì nhà, đất tại Khu vật tư cũ là tài sản công cộng, do Nhà nước quản lý.

[2] Ngày 15/8/1994, UBND huyện C ban hành Quyết định số 206/QĐ.UB về việc phân phối, cấp nhà ở cho cán bộ công nhân viên Côn Đảo, theo đó bà Nguyễn Thị H2 được cấp căn nhà số I đường V, huyện C, tổng diện tích xây dựng là 42,99m2. Theo bà H2 trình bày thì bà ra C từ năm 1980, được nhập hộ khẩu năm 1984, bà về ở Khu vật tư (lô K) từ năm 1986; năm 1987, bà có khai phá thêm một phần diện tích đất xung quanh phần căn nhà được cấp để sử dụng; năm 2000, bà xây dựng thêm một căn nhà nữa. Năm 2003, bà H2 cho lại con gái là Nguyễn Thị Thu H1 căn nhà bà được cấp theo Quyết định số 206/QĐ.UB nêu trên.

[3] Thực hiện Dự án xây dựng hệ thống kỹ thuật hạ tầng và san lấp mặt bằng phân lô cắm mốc lô K, ngày 29/12/2017, UBND huyện C có Thông báo số 413/TB-UBND thu hồi đất tổng thể. Phần đất gia đình bà H2, bà H1 sử dụng thuộc quy hoạch của dự án này. Ngày 31/12/2019, UBND huyện C ban hành Quyết định số 1759/QĐ-UBND thu hồi 259,9m2 đất thuộc Thửa đất số 8, 12, 20, Tờ bản đồ số 18 tại đường V, Khu dân cư S của hộ bà Nguyễn Thị H2 và bà Nguyễn Thị Thu H1. Cùng ngày, UBND huyện C ban hành Quyết định số 1778/QĐ-UBND phê duyệt kinh phí bồi thường, hỗ trợ và tái định cư cho hộ gia đình bà H2, bà H1 với tổng số tiền 566.472.777 đồng, trong đó chỉ hỗ trợ chi phí cải tạo, sửa chữa nâng cấp nhà thuộc sở hữu nhà nước (mức hỗ trợ 100%); hỗ trợ 60% giá trị đất, 60% giá trị nhà thuộc sở hữu nhà nước bị thu hồi; không bồi thường về đất (bà H1 đang sử dụng); không bồi thường nhà ở xây dựng trên đất nhà nước (do bà H2 đang sử dụng); không bồi thường nhà ở, vật kiến trúc xây dựng thêm (phần bà H1 đang sử dụng) do không đủ điều kiện bồi thường; không bố trí tái định cư. Không đồng ý với việc bồi thường hỗ trợ, ngày 19/4/2021 và ngày 09/6/2021, bà Nguyễn Thị Thu H1 có đơn khởi kiện đề nghị hủy các Quyết định số 1759/QĐ-UBND, Quyết định số 1778/QĐ-UBND ngày 31/12/2019 của UBND huyện C; Quyết định số 856/QĐ-UBND ngày 05/8/2020 của Chủ tịch UBND huyện C về giải quyết khiếu nại lần đầu; Quyết định số 544/QĐ- UBND 14 ngày 09/3/2021 của Chủ tịch UBND tỉnh B về giải quyết khiếu nại lần 2 của bà H1. Ngày 25/4/2022, bà Nguyễn Thị H2 có đơn yêu cầu độc lập đề nghị hủy các Quyết định về bồi thường hỗ trợ và giải quyết khiếu nại nêu trên.

[4] Tài liệu có trong hồ sơ vụ án thể hiện: Tại Quyết định số 206/QĐ- ND/UB- CĐ ngày 15/8/1994, UBND huyện C cấp căn nhà số I đường V, diện tích xây dựng 42,99m2 cho bà H2, trong Quyết định này không có nội dung liên quan đến đất, cũng như giao đất. Bà H2 có tên trong Sổ mục kê năm 1995 nhưng Sổ mục kê này không phải là giấy tờ khác về quyền sử dụng đất theo quy định tại khoản 1 Điều 100 Luật Đất đai năm 2013 và Điều 18 Nghị định số 43/2014/NĐ- CP ngày 15/5/2014 của Chính phủ. Như vậy, bà H2, bà H1 không đủ điều kiện để được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất theo quy định tại các Điều 99, Điều 101 Luật Đất đai năm 2013 nên không được bồi thường về đất khi nhà nước thu hồi đất theo quy định tại khoản 1 Điều 75 Luật Đất đai năm 2013.

[5] Tòa án cấp sơ thẩm nhận định quá trình bà H2, bà H1 sử dụng đất ổn định, không có tranh chấp, không bị xử phạt vi phạm hành chính; diện tích đất 42,99m² do Ủy ban nhân dân huyện C giao, đã được đăng ký, kê khai trong sổ mục kê và bản đồ địa chính năm 1995. Trên cơ sở đó, Tòa án cấp sơ thẩm xác định bà H2, bà H1 đủ điều kiện được công nhận quyền sử dụng đất, được bồi thường về đất, tài sản và bố trí tái định cư; từ đó chấp nhận yêu cầu khởi kiện của bà H1, yêu cầu độc lập của bà H2, hủy Quyết định số 1778/QĐ-UBND ngày 31/12/2019 của Ủy ban nhân dân huyện C, Quyết định số 856/QĐ-UBND ngày 08/5/2020 của Chủ tịch Ủy ban nhân dân huyện C và Quyết định số 544/QĐ- UBND ngày 09/3/2021 của Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh B.

Tuy nhiên, nhận định này không có căn cứ. Kháng cáo của Ủy ban nhân dân huyện C (nay là đặc khu C) có căn cứ chấp nhận; cần sửa bản án sơ thẩm theo hướng bác yêu cầu khởi kiện của bà Nguyễn Thị Thu H1.

[6] Về án phí: [6.1] Án phí hành chính sơ thẩm: Bà Nguyễn Thị Thu H1 phải chịu 300.000 đồng. Tại Bản án hành chính sơ thẩm số 89/2022/HC-ST ngày 09/9/2022 và Bản án hành chính phúc thẩm số 224/2023/HC-PT tuyên bà H1 không phải chịu án phí, hoàn trả lại cho bà H1 300.000 đồng tạm ứng theo biên lai thu số 0000008 ngày 11/6/2021.

Vì vậy, nay buộc bà Nguyễn Thị Thu H1 phải nộp lại 300.000 đồng. Thi hành bản án có hiệu lực trên, UBND huyện C và Chủ tịch UBND huyện C đã nộp mỗi người 300.000 đồng án phí hành chính sơ thẩm.

Do đó, cần hoàn trả lại cho UBND huyện C và Chủ tịch UBND huyện C (có Chủ tịch UBND đặc khu Côn Đảo kế thừa quyền, nghĩa vụ tố tụng) số tiền án phí trên. 15 [6.2] Án phí hành chính phúc thẩm: UBND huyện C không phải chịu. Hoàn lại cho UBND huyện C (do Chủ tịch UBND đặc khu Côn Đảo kế thừa quyền, nghĩa vụ tố tụng) 300.000 đồng tạm ứng đã nộp theo biên lai thu số 0000452 ngày 05/10/2022 của Cục thi hành án dân sự tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu (nay là Thi hành án dân sự Thành phố H).

[7] Ngoài ra, thi hành Bản án hành chính phúc thẩm số 224/2023/HC-PT ngày 12/4/2023, Ủy ban nhân dân huyện C đã ban hành Quyết định số 1400/QĐ- UBND ngày 30/11/2023 và Quyết định số 807/QĐ-UBND ngày 24/6/2024 phê duyệt phương án bồi thường, hỗ trợ và tái định cư đối với hộ bà Nguyễn Thị H2 và bà Nguyễn Thị Thu H1. Theo đó, tổng kinh phí bồi thường, hỗ trợ được phê duyệt là 759.059.120 đồng; sau khi khấu trừ nghĩa vụ tài chính 37.723.725 đồng, số tiền còn lại là 721.335.395 đồng; đồng thời, bà Nguyễn Thị Thu H1 được bố trí 01 lô đất ở tái định cư tại Lô K. Như vậy, Bản án hành chính phúc thẩm đã được thi hành trên thực tế, làm phát sinh các quyết định hành chính và các quyền, nghĩa vụ liên quan đến việc bồi thường, hỗ trợ, tái định cư. Nay Hội đồng xét xử bác toàn bộ yêu cầu khởi kiện của bà Nguyễn Thị Thu H1 nên cần giao Ủy ban nhân dân huyện C (nay là Ủy ban nhân dân Đ) căn cứ bản án này và các quy định của pháp luật có liên quan để xử lý các quyết định đã ban hành, đồng thời giải quyết các hậu quả pháp lý phát sinh từ việc thi hành các quyết định này theo đúng quy định của pháp luật.