Bản án 34/2026/DS-STTranh chấp hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất
Tóm tắt nhanh
Trích nguyên văn đoạn đầu phần Quyết định
1. Tuyên xử: Chấp nhận yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn ông Ngô Đức Q về việc “Yêu cầu công nhận quyền sử dụng tài sản chung là quyền sử dụng đất” với ông Ngô Văn G. 1.1. Ông Ngô Đức Q được quyền sử dụng diện tích đất 2685m2 (trong tổng diện tích 5371m2) và tài sản gắn liền với diện tích đất 2685m2 (trừ 08 cây cà phê 9 mà vợ chồng ông G tự ý trồng trên phần diện tích đất 2685m2 của ông Q) thuộc thửa đất số 22, tờ bản…
Nhận định của Tòa án
Sau khi nghiên cứu các tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ vụ án đã được xem xét tại phiên tòa, ý kiến phát biểu của Kiểm sát viên, Hội đồng xét xử nhận định như sau:
[1]. Về quan hệ pháp luật và thẩm quyền giải quyết:
Căn cứ vào hồ sơ vụ án và lời trình bày của đương sự, Hội đồng xét xử xác định đây là vụ án “Yêu cầu công nhận quyền sử dụng tài sản chung là quyền sử dụng đất”, bị đơn cư trú tại thôn 8, xã Ea K, tỉnh Đắk Lắk, nên Tòa án nhân dân khu vực 9 - Đắk Lắk thụ lý và giải quyết là đúng quy định tại khoản 2 Điều 26, Điều 35, điểm a khoản 1 Điều 39 của Bộ luật Tố tụng Dân sự; Điều 5, Điều 6 Nghị quyết số: 01/2025/NQ-HĐTP, ngày 27/6/2025 hướng dẫn áp dụng một số quy định về tiếp nhận nhiệm vụ, thực hiện thẩm quyền của các Tòa án nhân dân.
[2]. Về sự vắng mặt của đương sự: Tại phiên tòa bị đơn và người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan đã được Tòa án triệu tập hợp lệ lần thứ hai nhưng vẫn vắng mặt, căn cứ Điều 227 và Điều 228 Bộ luật Tố tụng Dân sự, Hội đồng xét xử vẫn tiến hành xét xử vụ án.
[3]. Về nội dung: Qúa trình tham gia tố tụng và tại phiên tòa nguyên đơn thay đổi, bổ sung yêu cầu khởi kiện chỉ yêu cầu Tòa án giải quyết là công nhận 6 quyền sử dụng chung là quyền sử dụng đất đối với phần diện tích 2.685,5m2 (nằm trong tổng diện tích 5371m2) thuộc thửa đất số 22, tờ bản đồ số 68, theo giấy CNQSD đất số BĐ 938159 cho ông Q. Đồng thời, ông G phải phối hợp với ông Q thực hiện thủ tục đăng ký biến động đất đai đối với diện tích 2.685m2 cho ông Q và buộc ông G và bà H phải di dời cây cà phê mà ông G, bà H tự ý trồng trên phần diện tích 2685m2 mà ông Q đang quản lý, sử dụng.
Xét thấy, việc thay đổi, bổ sung yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn là tự nguyện không vượt quá phạm vi yêu cầu khởi kiện ban đầu là phù hợp với khoản 2 Điều 71 và khoản 1 Điều 244 Bộ luật Tố tụng dân sự, nên Hội đồng xét xử chấp nhận. Tại phiên tòa nguyên đơn rút một phần yêu cầu khởi kiện và đề nghị Hội đồng xét xử xem xét đình chỉ xét xử đối với những yêu cầu sau: (1). Công nhận phần diện tích đất ông H tự nguyện làm đường đi chung vào rẫy ông Q mà ông Q nhận chuyển nhượng của ông H có chiều dài khoảng 71m, rộng khoảng 3m tiếp giáp với cạnh phía bắc thửa đất ông G đang sử dụng thuộc thửa đất số 37, tờ bản đồ số 65 tại thôn 8, xã Ea Khăl, tỉnh Đắk Lắk; (2). Buộc ông G, bà H phải tháo dỡ hàng rào tại lối đi chung vào rẫy của ông Q con đường đi giáp thửa đất ông G đang sử dụng thửa đất số 37, tờ bản đồ số 65 tại thôn 8, xã Ea Khăl, tỉnh Đắk Lắk; (3). Buộc ông G chấm dứt hành vi cản trở ông Q đi vào rẫy tại con đường đi có vị trí phía bắc giáp thửa đất ông G đang sử dụng là thửa đất số 37, tờ bản đồ số 65 tại thôn 8, xã Ea Khal, tỉnh Đắk Lắk.
Xét thấy, việc rút một phần yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn là tự nguyện, phù hợp với quy định của pháp luật.
Do đó, căn cứ khoản 2 Điều 244 Bộ luật Tố tụng dân sự, Hội đồng xét xử chấp nhận và đình chỉ xét xử đối với những yêu cầu mà nguyên đơn đã rút. Căn cứ Điều 5 Bộ luật Tố tụng dân sự, Hội đồng xét xử chỉ xem xét và giải quyết trong phạm vi khởi kiện của nguyên đơn. [3.1]. Xét yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn ông Ngô Đức Q, xét thấy: Các đương sự thừa nhận giữa ông Ngô Văn G và ông Ngô Đức Q có tài sản chung là thửa đất số 22, tờ bản đồ số 68, diện tích 5371m2 tại thôn 8, xã Ea Khal, tỉnh Đắk Lắk, các bên thỏa thuận thửa đất trên do một mình ông Ngô Văn G đứng tên trong Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, ngày 26/4/2024 được Chi nhánh văn phòng đăng ký đất đai huyện Ea H’Leo đăng ký biến động cho ông Ngô Văn G, nên đây là tình tiết, sự kiện có thật không phải chứng minh theo khoản 2 Điều 92 Bộ luật Tố 7 tụng dân sự. Theo hồ sơ vụ án thể hiện, ngày 06/3/2024 ông Q (Bên A) và ông G (Bên B) có xác lập “Giấy cam kết” thỏa thuận có nội dung “Bên A và Bên B có mua chung một mảnh đất rẫy cà phê của ông Phan Minh H và bà Nguyễn Thị X tại thôn 8, xã Ea Khal, huyện Ea H’Leo, tỉnh Đắk Lắk, thửa đất số 22, tờ bản đồ số 68, GCN số: BĐ 938159 để dễ dàng trong việc tách thửa nên tạm thời để bên B đứng tên toàn quyền để cấp đổi sổ mới …”. Như vậy, có cơ sở xác định thửa đất số 22, tờ bản đồ số 68, diện tích 5371m2 là tài sản thuộc quyền sử dụng chung giữa ông Q với ông G, trong quá trình sử dụng ông Q và ông G đã phân chia diện tích 5371m2 (ông Q quản lý, sử dụng diện tích 26855m2, ông G quản lý, sử dụng diện tích còn lại là 26855m2) đương sự không tranh chấp về diện tích đất đã phân chia, không tranh chấp về ranh giới và mốc giới. Nay ông Q yêu cầu công nhận quyền sử dụng chung là quyền sử dụng đất đối với phần diện tích 26855m2 (nằm trong tổng diện tích 5371m2) thuộc thửa đất số 22, tờ bản đồ số 68 tại thôn 8, xã Ea Khal, tỉnh Đắk Lắk được Chi nhánh văn phòng đăng ký đất đai huyện Ea H’Leo đăng ký biến động sang tên cho ông Nông Văn G ngày 26/4/2024 là có căn cứ và phù hợp với quy định của pháp luật. [3.2]. Từ những nhận định và phân tích nêu trên, có đủ căn cứ chấp nhận yêu cầu khởi kiện của ông Ngô Đức Q về việc công nhận quyền sử dụng tài sản chung là quyền sử dụng đất đối phần diện tích đất đất 2685m2 (trong tổng diện tích 5371m2) và tài sản gắn liền với đất thuộc thửa đất số 22, tờ bản đồ số 68 theo Giấy CNQSDĐ số BĐ 938159 đã được đăng ký biến động sang tên ông Ngô Văn G ngày 26/4/2024, có vị trí tứ cận, kích thước như sau: Phía bắc giáp đất ông H từ điểm số 5 đến điểm số 8 có cạnh dài 77,34m; phía nam tiếp giáp đất ông G từ điểm số 3 đến điểm số 9 có cạnh dài 81,38m; phía đông giáp đất ông G từ điểm số 8 đến điểm số 9 có cạnh dài 33,03m; phía tây giáp đường đất từ điểm số 3 đến điểm số có cạnh dài 34,49m và buộc ông G và bà H phải di dời hoặc chặt bỏ 08 cây cà phê (trong đó, 01 cây trồng năm 2022 và 07 cây trồng năm 2025) mà ông G, bà H tự ý trồng trên phần diện tích 2685m2 thuộc quyền quản lý, sử dụng của ông Q. Ông Ngô Đức Q và ông Ngô Văn G có quyền, nghĩa vụ liên hệ với cơ quan nhà nước có thẩm quyền để đăng ký và làm thủ tục đăng ký biến động đất đai theo quy định của pháp luật. Trường hợp ông Ngô Văn G không thực hiện thì ông Ngô Đức Q có quyền, nghĩa vụ liên hệ với cơ quan nhà nước có thẩm quyền để đăng ký quyền sử dụng đất và làm thủ tục đăng ký biến động đất đai theo quy định của pháp luật.
[4]. Về chi phí tố tụng: 8 [4.1]. Về chi phí xem xét thẩm định tài sản tại chỗ: Yêu cầu khởi kiện của ông Ngô Đức Q được chấp nhận, nên ông Ngô Văn G phải chịu chi phí xem xét thẩm định tài sản tại chỗ và chi phí đo đạc kỹ thuận bằng máy tổng số tiền 7.600.000 đồng, số tiền này ông Ngô Đức Q đã nộp đủ và đã chi phí xong. Nên ông Ngô Văn G phải hoàn trả số tiền 7.600.000 đồng cho ông Ngô Văn Q. [4.2]. Về chi phí định giá tài sản: Yêu cầu khởi kiện của ông Ngô Đức Q được chấp nhận, nên ông Ngô Văn G phải chịu chi phí định giá tài sản số tiền 2.000.000 đồng, số tiền này ông Ngô Đức Q đã nộp đủ và đã chi phí xong. Nên ông Ngô Văn G phải hoàn trả số tiền 2.000.000 đồng cho ông Ngô Văn Q.
[5]. Về án phí dân sự sơ thẩm:
Xét thấy, đây là yêu cầu công nhận quyền sử dụng tài sản chung là quyền sử dụng đất, nên Hội đồng xét xử không xem xét về giá trị, chỉ xem xét quyền sử dụng tài sản là quyền sử dụng đất thuộc quyền sử dụng giữa đương sự với nhau, nên đương sự phải chịu án phí dân sự sơ thẩm như vụ án không có giá ngạch là phù hợp với điểm a khoản 2 Điều 27 Nghị quyết số: 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016. [5.1]. Yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn được chấp nhận, nên bị đơn phải chịu án phí dân sự sơ thẩm không có giá ngạch theo quy định của pháp luật. [5.2]. Trả lại cho ông Ngô Đức Q số tiền 600.000 đồng tiền tạm ứng án phí đã nộp tại Phòng thi hành án dân sự khu vực 9 - Đắk Lắk.
[6]. Xét quan điểm của Kiểm sát viên về việc giải quyết vụ án là có căn cứ và phù hợp với nhận định của Hội đồng xét xử, nên cần chấp nhận.
Quyết định
Căn cứ khoản 2 Điều 26, Điều 35, điểm a khoản 1 Điều 39, Điều 106, Điều 156, Điều 157, Điều 158, Điều 164, Điều 165, Điều 166 và Điều 244 Bộ luật Tố tụng Dân sự; căn cứ Điều 158, Điều 175, Điều 189, Điều 190, Điều 207, Điều 208, Điều 209, Điều 216, Điều 218, Điều 220, Điều 221, Điều 223 Bộ luật Dân sự năm 2015; căn cứ Điều 5, Điều 98, Điều 99, Điều 100 Luật Đất đai năm 2013.
1. Tuyên xử: Chấp nhận yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn ông Ngô Đức Q về việc “Yêu cầu công nhận quyền sử dụng tài sản chung là quyền sử dụng đất” với ông Ngô Văn G. 1.1. Ông Ngô Đức Q được quyền sử dụng diện tích đất 2685m2 (trong tổng diện tích 5371m2) và tài sản gắn liền với diện tích đất 2685m2 (trừ 08 cây cà phê 9 mà vợ chồng ông G tự ý trồng trên phần diện tích đất 2685m2 của ông Q) thuộc thửa đất số 22, tờ bản đồ số 68 theo Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất số BĐ 938159 tại thôn 8, xã Ea Khal, tỉnh Đắk Lắk đã được Chi nhánh văn phòng đăng ký đất đai huyện Ea H’Leo đăng ký biến động sang tên ông Ngô Văn G ngày 26/4/2024. Có vị trí, tứ cận, kích thước như sau: - Phía bắc giáp đất ông H từ điểm số 5 đến điểm số 8 có cạnh dài 77,34m; - Phía nam tiếp giáp đất ông G từ điểm số 3 đến điểm số 9 có cạnh dài 81,38m; - Phía đông giáp đất ông G từ điểm số 8 đến điểm số 9 có cạnh dài 33,03m; - Phía tây giáp đường đất từ điểm số 3 đến điểm số có cạnh dài 34,49m. (Theo bản vẽ hiện trạng sử dụng đất của Công ty Cổ phần đo đạc Duy Bình). 1.2. Buộc ông Nông Văn G và bà Nguyễn Thị H phải di dời hoặc chặt bỏ 08 cây cà phê (trong đó, có 01 cây trồng năm 2022 và 07 cây trồng năm 2025) mà ông G, bà H tự ý trồng trên phần diện tích 2685m2 thuộc quyền quản lý, sử dụng của ông Q (08 cây cà phê tiếp giáp với cạnh phía đông (tiếp giáp rẫy ông G) từ điểm số 8 đến điểm số 9). 1.3. Ông Ngô Đức Q và ông Ngô Văn G có quyền, nghĩa vụ liên hệ với cơ quan nhà nước có thẩm quyền để làm thủ tục đăng ký biến động đất đai theo quy định của pháp luật. Trường hợp ông Ngô Văn G không thực hiện thì ông Ngô Đức Q có quyền, nghĩa vụ liên hệ với cơ quan nhà nước có thẩm quyền để đăng ký quyền sử dụng đất và làm thủ tục đăng ký biến động đất đai theo quy định của pháp luật. 1.4. Đình chỉ xét xử đối với những yêu cầu sau: (1). Công nhận phần diện tích đất ông H tự nguyện mở làm đường đi chung vào rẫy ông Q mà ông Q nhận chuyển nhượng của ông H có chiều dài khoảng 71m, rộng khoảng 3m tiếp giáp với cạnh phía bắc đất ông G đang sử dụng thuộc thửa đất số 37, tờ bản đồ số 65 tại thôn 8, xã Ea Khăl, tỉnh Đắk Lắk; (2). Buộc ông G, bà H phải tháo dỡ hàng rào đã chắn tại lối đi chung vào rẫy của ông Q, đường đi giáp thửa đất ông G đang sử dụng thửa đất số 37, tờ bản đồ số 65 tại thôn 8, xã Ea Khăl, tỉnh Đắk Lắk; (3). Buộc ông G chấm dứt hành vi cản trở ông Q đi vào rẫy tại con đường đi phía bắc giáp thửa đất ông G đang sử dụng thửa đất số 37, tờ bản đồ số 65 tại thôn 8, xã Ea Khal, tỉnh Đắk Lắk.
2. Về chi phí tố tụng: 10 2.1. Về chi phí xem xét thẩm định tài sản tại chỗ và đo đạc kỹ thuận bằng máy: Ông Ngô Văn G phải hoàn trả