Bản án 392/2026/DS-PTTranh chấp quyền sử dụng đất
Tóm tắt nhanh
Trích nguyên văn đoạn đầu phần Quyết định
Áp dụng khoản 1 Điều 308 Bộ luật tố tụng dân sự: Không chấp nhận kháng cáo của nguyên đơn. Giữ nguyên Bản án Dân sự sơ thẩm số 12/2025/DS-ST ngày 26/8/2025 của Tòa án nhân dân khu vực 6 - Lâm Đồng. Áp dụng điều 147, 148, 157 bộ luật tố tụng dân sự 2015; Điều 203 Luật đất đai 2013; Nghị quyết 236/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Uỷ ban thường vụ Quốc hội về mức thu, miễn, giảm thu nộp, quản lý và sử dụng án phí, lệ…
Nhận định của Tòa án
[1]. Về tố tụng: Đơn kháng cáo của nguyên đơn nộp trong thời hạn luật định, đã nộp tạm ứng án phí nên được xem xét theo thủ tục phúc thẩm theo quy định tại các Điều 271, khoản 2 Điều 272, Điều 273 của Bộ luật tố tụng dân sự.
[2]. Xét yêu cầu khởi kiện và nội dung kháng cáo của nguyên đơn [2.1]. Về nguồn gốc: Nguyên đơn khai nguồn gốc đất tranh chấp là do nhận chuyển nhượng từ bà Vương Thị L vào năm 2013, tổng diện tích là 500m2, trong đó cạnh phía tây có chiều rộng là 12,5m, và việc cấp GCNQSDĐ là đúng về diện tích, kích thước của thửa đất. Tuy nhiên bị đơn cũng thừa nhận, việc đo đạc lại chỉ là tự đo, không do cơ quan chuyên môn thực hiện. [2.2]. Về quá trình sử dụng: Nguyên đơn cho rằng, thời điểm xảy ra hành vi lấn chiếm là khi ông T, bà N xây nhà kho vào năm 2018, tại thời điểm đó nguyên đơn đã có ý kiến phản đối, tuy nhiên do bị đơn nói chỉ xây nhà kho tạm, sau này xây nhà sẽ làm lại, sẽ kéo thẳng xuống cho vuông vắn, nên nguyên đơn thôi. Việc bị đơn thừa nhận có hành vi lấn đất còn được thể hiện tại các Biên bản hoà giải tại UBND phường N ngày 22/6/2020, ông T đã có ý kiến: “Sau này tôi làm nhà sẽ bỏ phần diện tích đó để kéo thẳng xuống cho vuông vắn chứ cũng chưa sử dụng phần đất đó”, và tại Biên bản hoà giải ngày 26/4/2023 tại Toà án, bà N đã nêu ý kiến: “Phía trước đất của tôi chưa xây, phía sau thì nhà tôi đã xây đủ, nhìn mắt thường hơi xéo…” Tuy nhiên qua xem xét HĐXX thấy, cũng tại Biên bản hoà giải tại UBND phường N ngày 22/6/2020 đã ghi: “ Qua kiểm tra thực địa phần đất của gia đình ông Nguyễn Tấn T theo giấy chứng nhận QSDĐ là 34m chiều rộng thực tế sử dụng là 34m trên đất đã xây dựng nhà kho chứa vật liệu xây dựng”, như vậy qua kiểm tra thực tế, UBND phường N cũng đã xác nhận, cạnh phía tây của bị đơn đang sử dụng trên thực tế là không dư so với diện tích ghi trong GCNQSDĐ đã được cấp. Ngoài ra cũng tại Biên bản hoà giải ngày 26/4/2023 tại Toà án, bà N nêu ý kiến: “… căn cứ diện tích đo đạc với sổ đỏ của tôi thì đất của tôi thiếu 60m2, nên không có chuyện đất của tôi lấn sang đất của nhà ông Đ được…” Tại phiên toà bà N cho rằng về tổng chiều rộng cạnh phía tây của thửa 232, tờ bản đồ 32, theo GCNQSDĐ bị đơn được cấp là 21m, hiện bị đơn đang sử dụng trên thực tế không dư; bà không thừa nhận khi xây dựng nhà kho vào năm 2018, nguyên đơn có kiến phản đối; bà N cho rằng tranh chấp chỉ phát sinh sau khi bị đơn tiến hành xây nhà mới vào năm 2019, bị đơn đã tiến hành múc đất thấp hơn phần móng nhà kho dẫn đến sạt lở, hai bên mới xảy ra tranh chấp. Tuy nhiên trong vụ án này bà không có yêu cầu phản tố hay ý kiến gì, bà sẽ yêu cầu giải quyết trong vụ án khác nếu các bên không thoả thuận được với nhau. [2.3]. Về diện tích đất tranh chấp: Ban đầu nguyên đơn cho rằng, tổng diện tích bị lấn chiếm là 17m2, diện tích lấn chiếm hình tam giác, trong đó cạnh phía tây bị lấn 0,85m. Tuy nhiên quá trình giải quyết, bị đơn căn cứ kết quả đo đạc ngày 08/12/2021 và ngày 16/11/2022 của Văn phòng đăng kí đất đai tỉnh Đ, xác định diện tích đất bị lấn chiếm là 11,6m2, yêu cầu là giảm so với ban đầu. Như vậy, nguyên đơn đã căn cứ vào sự chênh lệch giữa diện tích đất đang sử dụng trên thực tế với diện tích thể hiện trong GCNQSDĐ được cấp, để cho rằng đất bị lấn chiếm. Vấn đề này Toà án cấp sơ thẩm đã có văn bản đề nghị lồng ghép, và Văn phòng đăng ký đất đai tỉnh Đ đã có Công văn số 1420/VPĐKĐĐ-KTĐC ngày 28/11/2022 trả lời như sau: “Tờ bản đồ 32, đo đạc năm 2002 có các thửa đất tranh chấp được đo vẽ bằng phương pháp thủ công, qua quá trình sử dụng đã bị biến dạng (co dãn, nhàu nát), các điểm địa vật thể hiện trên bản đồ (cũ) hiện nay đã thay đổi. Vì vậy không có sơ sở lồng ghép, xác định chính xác. Do đó kết quả đo đạc, lồng ghép mà Văn phòng đăng ký đất đai tỉnh cung cấp cho Toà án nhân dân thành phố Gia Nghĩa chỉ là tài liệu tham khảo”. Mặt khác Toà án cấp sơ thẩm cũng căn cứ vào kết quả đo đạc trên thực tế để đánh giá, nếu cộng thêm diện tích tranh chấp vào diện tích thực tế nguyên đơn đang sử dụng: 490,8m2 + 11,6m2 = 502,4m2, sẽ dư so với diện tích ghi trong GCNQSDĐ mà nguyên đơn được cấp là 2,4m2. Trong khi nếu cộng diện tích tranh chấp vào diện tích thực tế sử dụng đất của bị đơn, so với diện tích ghi trong GCNQSDĐ mà bị đơn được cấp, vẫn thiếu là 13,8m2. [2.4]. Như vậy, kết quả đo đạc thực tế không chứng minh được về tổng diện tích cũng như chiều rộng của cạnh phía tây thửa đất 232, tờ bản đồ 32 mà bị đơn đang sử dụng trên thực tế là dư so với GCNQSDĐ; Nguyên đơn không chứng minh được bị đơn có hành vi lấn chiếm đất trên thực tế. Do đó yêu cầu kháng cáo của nguyên đơn và đề nghị của đại diện Viện kiểm sát tại phiên toà là không có căn cứ để chấp nhận.
3. Về chi phí tố tụng: Ông Bùi Xuân Đ và bà Cao Thị H phải chịu chi phí tố tụng theo quy định của pháp luật
4. Về án phí dân sự sơ thẩm: Ông Bùi Xuân Đ và bà Cao Thị H phải chịu 300.000 đồng án phí dân sự sơ thẩm.
5. Về án phí dân sự phúc thẩm: Ông Bùi Xuân Đ và bà Cao Thị H phải chịu 300.000 đồng án phí dân sự phúc thẩm, do yêu cầu kháng cáo không được chấp nhận.
Quyết định
Áp dụng khoản 1 Điều 308 Bộ luật tố tụng dân sự: Không chấp nhận kháng cáo của nguyên đơn. Giữ nguyên Bản án Dân sự sơ thẩm số 12/2025/DS-ST ngày 26/8/2025 của Tòa án nhân dân khu vực 6 - Lâm Đồng. Áp dụng điều 147, 148, 157 bộ luật tố tụng dân sự 2015; Điều 203 Luật đất đai 2013; Nghị quyết 236/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Uỷ ban thường vụ Quốc hội về mức thu, miễn, giảm thu nộp, quản lý và sử dụng án phí, lệ phí toà án;
1. Không chấp nhận yêu cầu khởi kiện của ông Bùi Xuân Đ và bà Cao Thị H về việc yêu cầu buộc ông Nguyễn Tấn T và bà Phạm Thị N trả lại diện tích 11,6m2 và di dời tài sản trên đất tranh chấp.
2. Về chi phí tố tụng: Ông Bùi Xuân Đ và bà Cao Thị H phải chịu chi phí tố tụng là 14.914.000đ. trả lại cho ông Đ, bà H số tiền 86.000 đồng.
3. Về án phí dân sự sơ thẩm: Ông Bùi Xuân Đ và bà Cao Thị H phải chịu 300.000 đồng án phí dân sự sơ thẩm, được khấu trừ vào số tiền 300.000 đồng tiền tạm ứng án phí đã nộp theo biên lai thu tiền số 0002397 ngày 30/10/2020 của Chi cục thi hành án thành phố Gia Nghĩa (nay là Phòng thi hành án khu vực 6, tỉnh Lâm Đồng).
4. Về án phí dân sự phúc thẩm: Ông Bùi Xuân Đ và bà Cao Thị H phải chịu 300.000 đồng án phí dân sự phúc thẩm, được khấu trừ vào số tiền 300.000 đồng tiền tạm ứng án phí đã nộp theo biên lai thu tiền số 0003184 ngày 16/9/2025 của Phòng thi hành án khu vực 6, tỉnh Lâm Đồng.
5. Các nội dung khác của bản án sơ thẩm, các đương sự không kháng cáo, Viện kiểm sát không kháng nghị nên đã có hiệu lực pháp luật. Bản án phúc thẩm có hiệu lực pháp luật kể từ ngày tuyên án. Trường hợp bản án, quyết định được thi hành theo quy định tại Điều 2 Luật Thi hành án dân sự thì người được thi hành án dân sự, người phải thi hành án dân sự có quyền thỏa thuận thi hành án, quyền yêu cầu thi hành án, tự nguyện thi hành án hoặc bị cưỡng chế thi hành án theo quy định tại Điều 6, 7, 7a, 7b và 9 Luật Thi hành án dân sự; thời hiệu thi hành án được thực hiện theo quy định tại Điều 30 Luật Thi hành án dân sự.