Bản án 21/2026/HSSTBản án 21/2026/HSST
Tóm tắt nhanh
Trích nguyên văn đoạn đầu phần Quyết định
1- Căn cứ Điểm b khoản 1 Điều 244; Điểm s khoản 1, khoản 2 Điều 51; Điều 65 -Bộ luật Hình sự: Xử phạt bị cáo Chu Việt V 12 (mười hai ) tháng tù nhưng cho hưởng án treo. Thời gian thử thách là 24 (hai mươi tư) tháng, kể từ ngày tuyên án sơ thẩm ngày 30/3/2026 về tội "Vi phạm quy định về bảo vệ động vật nguy cấp, quý, hiếm" Giao bị cáo Chu Việt V về cho UBND phường B, thành phố Hà Nội quản lý, giám sát, giáo dục trong…
Nhận định của Tòa án
Trên cơ sở nội dung vụ án, căn cứ vào các tài liệu có trong hồ sơ vụ án đã được tranh tụng tại phiên toà, Hội đồng xét xử nhận định như sau:
[1] Về hành vi, quyết định tố tụng của cơ quan cảnh sát điều tra, Điều tra viên, Viện kiểm sát, Kiểm sát viên trong quá trình điều tra, truy tố đã thực hiện đúng về thẩm quyền, trình tự, thủ tục quy định của Bộ luật tố tụng hình sự. Bị cáo, người làm chứng không có ý kiến, khiếu nại về hành vi, quyết định của cơ quan tiến hành tố tụng, người tiến hành tố tụng.
Do đó, các hành vi, quyết định tố tụng của cơ quan tiến hành tố tụng, người tiến hành tố tụng đã thực hiện đều hợp pháp.
[2] Xét lời khai nhận tội của bị cáo tại phiên tòa phù hợp với lời khai của bị cáo trong quá trình điều tra và phù hợp với biên bản làm việc lập vào hồi 13 giờ 30 phút ngày 11/10/2025 tại xã N, tỉnh Nghệ An và phù hợp với các vật chứng thu giữ 3 được. Lời khai của bị cáo tại phiên tòa cũng phù hợp với lời khai của người làm chứng trong quá trình điều tra, phù hợp với kết luận giám định của cơ quan chuyên môn và các tài liệu, chứng cứ khác có tại hồ sơ vụ án được đưa ra xem xét tại phiên tòa. Từ đó đã xác định được: Vào lúc 13 giờ 30 phút ngày 11 tháng 10 năm 2025, tại khu vực tuyến đường thuộc xóm H, xã N, tỉnh Nghệ An, Tổ Công tác Công an xã N, tỉnh Nghệ An kiếm tra, phát hiện, bắt quả tang Chu Việt V có hành vi tàng trữ 01 (một) cá thể Rắn hỗ chúa, được ngâm trong 01 (bình) thủy tinh. Kết quả giám định cá thế Rắn hồ chúa nêu trên thuộc Danh mục loài nguy cấp, quý, hiếm được ưu tiên bảo vệ, thuộc nhóm IB, Thông tư 85/2025/TT- BNNMT ngày 31/12/2025 của Bộ N và môi trường Quy định về quản lý loài nguy cấp, quý, hiếm, loài động vật rừng thông thường và thực thi Công ước về buôn bán quốc tế các loài động vật, thực vật hoang dã nguy cấp. Hành vi của Chu Việt V đã đủ yếu tố cấu thành tội "Vi phạm quy định về bảo vệ động vật nguy cấp, quý, hiếm". Tội phạm và hình phạt được quy định tại Điểm b Khoản 1 Điều 244 BLHS như Viện kiểm sát đã truy tố là có căn cứ.
[3] Xét vụ án thuộc loại nghiêm trọng, hành vi phạm tội của bị cáo là nguy hiểm cho xã hội, không những xâm phạm đến chế độ quản lý, bảo vệ môi trường. Chính sách bảo vệ, bảo tồn, quản lý động vật thuộc danh mục nguy cấp, quý, hiếm được ưu tiên bảo vệ hiện nay đang có nguy cơ bị tiệt chủng, mà còn xâm phạm đến tình hình trật tự, an toàn xã hội, gây thiệt hại cho sự ổn định và cân bằng môi trường sinh thái. Trong khi toàn xã hội đang ra sức làm nhiều biện pháp chống lại nguy cơ tuyệt chủng của các loài động vật nguy cấp, quý, hiếm trong đó có loài Rắn hỗ chúa có tên khoa học là O hannah. Bị cáo ý thức được việc vận chuyển trái phép động vật thuộc danh mục loài nguy cấp, quý, hiếm được ưu tiên bảo vệ trong đó có loài Rắn hỗ chúa là bị pháp luật nghiêm cấm và trừng trị nghiêm nhưng vẫn cố ý thực hiện hành vi phạm tội. Vì vậy cần xử phạt nghiêm, tương xứng với tính chất, mức độ hành vi phạm tội mà bị cáo đã thực hiện.
[4] Xem xét nhân thân, các tình tiết tăng nặng, giảm nhẹ trách nhiệm hình sự đối với bị cáo thấy rằng: Bị cáo có nhân thân tốt, không có tình tiết tăng nặng, quá trình điều tra, truy tố và tại phiên tòa đã thành khẩn khai báo, biết ăn năn hối cải về hành vi phạm tội. Quá trình sinh sống tại địa phương ngày 07/11/2024, bị cáo đã đưa người bị tai nạn giao thông vào bệnh viện cấp cứu kịp thời. Vậy cần áp dụng Điểm s Khoản 1 Điều 51, khoản 2 Điều 51- BLHS để xem xét giảm nhẹ trách nhiệm hình sự cho bị cáo.
[5]
Căn cứ vào tình hình đấu tranh phòng chống tội phạm tại địa phương, tính chất, mức độ nguy hiểm cho xã hội của hành vi phạm tội mà bị cáo đã thực hiện, kết hợp với việc xem xét nhân thân và các tình tiết giảm nhẹ trách nhiệm hình sự, thấy bị cáo có nhân thân tốt, có nơi cư trú rõ ràng nên không cần thiết phải cách ly bị cáo ra khỏi xã hội mà áp dụng Điều 65 - BLHS cho bị cáo được hưởng 4 án treo cũng đủ các điều kiện cải tạo giáo dục riêng bị cáo và phòng ngừa chung cho xã hội như đê nghị của đại diện Viện kiêm sát cũng đủ nghiêm.
[6] Về hình phạt bố sung: Tại khoản 4 Điều 244 BLHS có quy định hình phạt bổ sung là phạt tiền, nhưng tại biên bản xác minh nguồn thu nhập ngày 13/10/2025 của Cơ quan CSĐT Công an tỉnh N tại nơi cư trú của bị cáo, thấy bị cáo làm nghê buôn bán tự do thu nhập không ổn định nên miễn hình phạt bổ sung cho bị cáo.
[7] Về vật chứng vụ án: Áp dụng điểm c khoản 2 Điều 106 - BLTTHS, điểm c Điều 7 Nghị quyết 05/2018/NQ-HĐTP ngày 05/11/2018 của Hội đồng Thấm phán TAND Tối cao, tuyên tịch thu tiêu hủy: + 01 (một) bình thủy tinh bên trong chứa chất lỏng và 01 (một ) cá thể Rắn hỗ chúa đã chết. Bình thủy tinh được niêm phong bằng cách gián kín miệng bình bằng 02 (hai) mảnh giấy niêm phong, trên bề mặt có chữ ký của ông Phan Kế L đại diện Bảo tàng thiên nhiên Việt Nam, ông Trần Đức T3 cán bộ cơ quan CSĐT Công an tỉnh N và đóng dấu đỏ của B1. Theo biên bản giao nhận vật chứng ngày 02/02/2026 giữa cơ quan Cảnh sát điều tra Công an tỉnh Nghệ An và Thi hành án Dân sự tỉnh Nghệ An.
[8] Về án phí: Buộc bị cáo phải chịu án phí theo luật định. Anh Nguyễn Hữu T2 điều khiển xe ô tô chở V mang theo 01 cá thể Rắn hổ chúa. Quá trình điều tra xác định, anh T2 không biết việc Chu Việt V có mang theo cá thể Rắn hỗ chúa nên anh T2 không phạm tội.
Quyết định
1- Căn cứ Điểm b khoản 1 Điều 244; Điểm s khoản 1, khoản 2 Điều 51; Điều 65 -Bộ luật Hình sự: Xử phạt bị cáo Chu Việt V 12 (mười hai ) tháng tù nhưng cho hưởng án treo. Thời gian thử thách là 24 (hai mươi tư) tháng, kể từ ngày tuyên án sơ thẩm ngày 30/3/2026 về tội "Vi phạm quy định về bảo vệ động vật nguy cấp, quý, hiếm" Giao bị cáo Chu Việt V về cho UBND phường B, thành phố Hà Nội quản lý, giám sát, giáo dục trong thời gian thử thách. Gia đình bị cáo có trách nhiệm phối hợp với UBND phường nơi cư trú của bị cáo trong việc giám sát, giáo dục bị cáo. Trường hợp bị cáo Chu Việt V thay đổi nơi cư trú thì được thực hiện theo quy định tại khoản 3 điều 92 Luật thi hành án hình sự. Trong thời gian thử thách, nếu bị cáo Chu Việt V cố ý vi phạm nghĩa vụ theo quy định của Luật thi hành án hình sự 02 lần trở lên, thì Tòa án có thể quyết định buộc bị cáo phải chấp hành hình phạt tù của bản án đã cho hưởng án treo.
2. Án phí: Căn cứ Khoản 2 Điều 136 BLTTHS; Điểm a Khoản 1 Điều 23 Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016, quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí, lệ phí Toà án (kèm theo danh mục 5 án phí, lệ phí Toà án): Buộc bị cáo Chu Việt V phải chịu 200.000đ (hai trăm nghìn đồng) án phí HSST. Trong hạn 15 ngày kể từ ngày tuyên án, bị cáo được quyền kháng cáo lên Tòa án nhân dân tỉnh Nghệ An; HỘI ĐỒNG XÉT XỬ SƠ THẨM HỘI THẨM NHÂN DÂN THẨM PHÁN - CHỦ TOẠ PHIÊN TOÀ Võ Quang Hòa Ngô Sỹ LI Thái Thị H