Bản án 648/2026/DS-STTranh chấp hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất
Tóm tắt nhanh
Trích nguyên văn đoạn đầu phần Quyết định
[1] Không chấp nhận yêu cầu khởi kiện của ông Nguyễn Anh S và bà Phan Thanh H về việc yêu cầu tuyên vô hiệu giao dịch chuyển nhượng quyền sử dụng 200 m2 đất ở thuộc tờ bản đồ số 06, thửa đất số 32 tại thôn K, xã U, huyện Đ, thành phố H giữa ông bà với hộ gia đình ông Nguyễn Văn L3 theo Giấy bán đất ngày 26/5/2003 và Giấy bán đất ngày 07/7/2003 và yêu cầu hộ gia đình ông Nguyễn Văn L3 hoàn trả cho ông bà số tiền đã…
Nhận định của Tòa án
Sau khi nghiên cứu các tài liệu có trong hồ sơ vụ án được thẩm tra tại phiên toà và căn cứ vào kết quả tranh luận tại phiên toà. Hội đồng xét xử nhận định:
[1] Về tố tụng: Trong quá trình Tòa án giải quyết vụ án qua xác minh xác định: Cụ Nguyễn Văn L3 đã chết ngày 21/8/2020 theo Trích lục khai tử số 582/2020/TLKT-BS ngày 24/8/2020 của UBND xã U, huyện Đ, thành phố H. Do cụ L3 đã chết nên Tòa án đưa những người thuộc hàng thừa kế thứ nhất của cụ L3 là vợ và các con tham gia tố tụng với tư cách là bị đơn và người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan. Quá trình giải quyết vụ án nguyên đơn thay đổi yêu cầu khởi kiện từ yêu cầu thực hiện hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất thành yêu cầu tuyên bố vô hiệu giao dịch chuyển nhượng quyền sử dụng đất giữa nguyên đơn với hộ gia đình cụ Nguyễn Văn L3 và bổ sung yêu cầu giải quyết hậu quả pháp lý của hợp đồng vô hiệu nH1 vẫn là quan hệ tranh chấp hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất và yêu cầu giải quyết hậu quả hợp đồng vô hiệu giữa ông S, 7 bà H với gia đình cụ L3, không làm thay đổi các tư cách tham gia tố tụng trong vụ án. Tòa án đã tiến hành lấy lời của bà Đỗ Thị L2 về các nội dung có liên quan nH1 do các bên không có tranh chấp yêu cầu gì khác ngoài tranh chấp về hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất giữa ông S, bà H với hộ gia đình cụ L3 mà trong giao dịch chuyển nhượng quyền sử dụng đất giữa hai bên bà L2 chỉ tham gia với tư cách môi giới nên xác định bà L2 tham gia tố tụng trong vụ án với tư cách người làm chứng.
[2] Về Hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất giữa ông Nguyễn Anh S, bà Phan Thanh H với gia đình cụ Nguyễn Văn L3 được thể hiện bằng các giấy viết tay cụ thể: Giấy bán đất ngày 26/5/2003 và Giấy bán đất ngày 07/7/2003 có xác nhận của ông Tô Kim V - trưởng thôn ngày 22/7/2003. Hai giấy bán đất trên lập vào thời điểm khác nhau nH1 nội dung đều là thỏa thuận liên quan đến việc chuyển nhượng 200 m2 đất của gia đình cụ L3 trong thửa đất số 32 diện tích 499 m2 và có tính kế thừa, bổ sung nội dung của nhau nên xác định đây là các văn bản chứa đựng các thỏa thuận trong cùng một giao dịch chuyển nhượng quyền sử dụng đất giữa ông S, bà H và gia đình cụ L3 liên quan đến 200 m2 đất của gia đình cụ L3 tại thửa đất số 32, tờ bản đồ số 6 thôn K, xã U, huyện Đ, thành phố H nay là thôn K, xã T, thành phố H. Về chủ thể tham gia giao kết hợp đồng: Các đương sự không có ý kiến, không cung cấp tài liệu gì khác nên xác định tại thời điểm giao kết các bên tham gia giao kết hợp đồng đủ điều kiện tham gia các giao dịch. Đối tượng giao dịch là tài sản đã được nhà nước cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng phù hợp quy định của pháp luật và đủ điều kiện thực hiện các giao dịch. Về hình thức: Văn bản chuyển nhượng quyền sử dụng đất giữa các bên là bản viết tay không qua công chứng thực tại cơ quan nhà nước có thẩm quyền theo quy định của pháp luật. Trong các văn bản thể hiện nội dung bán đất có văn bản ghi ngày 07/7/2003 có xác nhận của trưởng thôn là ông Tô Kim V nH1 ghi ngày xác nhận là 22/7/2003 và nội dung xác nhận chỉ thể hiện là gia đình cụ L3 có thửa đất thổ cư số 32, tờ bản đồ số 06 thôn K và đất không có tranh chấp. Sau khi ký kết các văn bản chuyển nhượng quyền sử dụng đất năm 2003 các bên đều xác định bên nguyên đơn đã thanh toán đủ số tiền mua đất, nhận giấy chứng nhận quyền sử dụng đất do gia đình cụ L3 giao để thực hiện thủ tục tách thửa đối với phần đất đã nhận chuyển nhượng theo thỏa thuận nH1 chưa thực hiện thủ tục tách thửa. Ngày 21/5/2005, cụ Nguyễn Văn L3 mượn lại giấy chứng nhận quyền sử dụng đất đã giao cho ông S, tại thời điểm đó ông S vẫn chưa thực hiện thủ tục tách phần đất ông đã nhận chuyển nhượng từ gia đình cụ 8 L3. Theo lời khai của các đương sự và tài liệu, chứng cứ xác minh, thu thập được nhận thấy: Ông S trình bày khoảng năm 2008, 2009 do không có nhu cầu sử dụng phần diện tích đất đã mua của gia đình cụ L3, ông đã nhờ bà L2 bán hộ ông phần diện tích đất này. Lời khai của ông S phù hợp với lời khai của bà L2 và thời điểm ký kết hợp đồng chuyển nhượng phần diện tích đất mà ông S đã nhận chuyển nhượng của gia đình cụ L3 từ gia đình cụ L3 sang cho bà Đỗ Trần Mai A là ngày 17/11/2009 nên xác định bà L2 đã tìm người mua phần diện tích đất mà ông S đã mua của gia đình cụ L3 theo lời nhờ của ông S là sự thật. Theo lời giải trình của ông S về bức thư do ông T viết tháng 3/2010 mà ông S giao nộp cho Tòa án thể hiện: Ông T là chồng bà L2 và nội dung bức thư thể hiện việc hai bên tH thảo pH thức thanh toán đối với số tiền mà bà L2 đã môi giới bán phần đất ông S đã mua của gia đình cụ L3. Như vậy xác định ông S đã biết việc bà L2 môi giới chuyển nhượng phần đất ông đã mua của gia đình cụ L3 cho người khác ngay sau khi có giao dịch một thời gian ngắn không phải là vài năm như ông S đã trình bày. Tuy biết có giao dịch chuyển nhượng phần diện tích đất mà mình đã mua của gia đình cụ L3 sang cho bên thứ ba nH1 ông S không thực hiện việc tranh chấp với gia đình cụ L3 và bên thứ ba nhận chuyển nhượng diện tích đất này mà chỉ thực hiện việc thỏa thuận với bà L2 liên quan đến số tiền đã chuyển nhượng phần diện tích đất mà ông S mua của gia đình cụ L3. Sau đó đến năm 2014, ông S tố cáo bà L2 về hành vi lừa đảo bán 200 m2 đất của ông tại thôn K, xã U, huyện Đ, thành phố H và được cơ quan công an kết luận không đủ căn cứ cấu thành tội phạm, là tranh chấp giao dịch dân sự và được hướng dẫn đến Tòa án để xem xét giải quyết. Ông S còn giao nộp cho Tòa án 01 bản phô tô Giấy hẹn trả tiền ghi ngày 02/01/2016 của bà Đỗ Thị L2 và xác định đây là giấy hẹn của bà L2 trả số tiền bà đang quản lý liên quan đến việc chuyển nhượng phần diện tích ông S đã mua của gia đình cụ L3. Đối với gia đình cụ L3, cụ L3 đã chết năm 2020 trước khi Tòa án thụ lý vụ án nên không lấy được lời khai của cụ nH1 vợ cụ L3 và các con cụ đều xác định mọi vấn đề thỏa thuận liên quan đến giao dịch chuyển nhượng một phần diện tích đất của gia đình cho ông S cũng như các thỏa thuận mượn lại giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, ký kết hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất năm 2009 đều thực hiện theo chỉ đạo của cụ Nguyễn Văn L3. Các thành viên trong gia đình cụ L3 đều xác định việc ký kết hợp đồng chuyển nhượng năm 2009 là để hoàn thành nghĩa vụ chuyển nhượng đất cho ông S, không gặp gỡ thỏa thuận, giao dịch gì với bà Đỗ Trần Mai A là người có tên trong hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất đã ký năm 2009 mà đều thông qua bà L2 gọi bảo về ký giấy tờ đất đã bán cho ông S thì gia đình cụ L3 ký để thực hiện nốt nghĩa vụ của mình 9 theo giấy tờ mua bán đã ký với ông S, để tách phần đất đã bán cho ông S. Bà Đỗ Trần Mai A là người đứng tên nhận chuyển nhượng quyền sử dụng đất đối với phần diện tích đất mà các bên xác định là phần đất gia đình cụ L3 đã chuyển nhượng cho ông S năm 2003 xác định: Toàn bộ việc thỏa thuận chuyển nhượng, ký kết hợp đồng chuyển nhượng bà đều thỏa thuận thông qua bà L2, không thỏa thuận trực tiếp và cũng không thanh toán tiền cho gia đình cụ L3 mà thanh toán qua bà L2 và giao toàn bộ nghĩa vụ tách thửa phần đất bà mua cho bà L2 cho đến khi hoàn thành thì bà nhận giấy chứng nhận quyền sử dụng đất đối với phần đất bà mua và hoàn thành nghĩa vụ thanh toán. Tuy việc thỏa thuận nhờ tìm người mua phần diện tích đất mà ông S mua của gia đình cụ L3 giữa bà L2 và ông S không lập thành văn bản nH1 thông qua lời khai của các bên và diễn biến của sự việc mà các bên trình bày cũng như các tài liệu chứng cứ có liên quan mà Tòa án đã thu thập cho thấy việc ông S nhờ bà L2 tìm người mua phần diện tích đất ông đã mua của gia đình cụ L3 là sự thật. Việc gia đình cụ L3 đã ký kết hợp đồng chuyển nhượng phần diện tích đã bán cho ông S theo các Giấy bán đất ngày 26/5/2003 và Giấy bán đất ngày 07/7/2003 cho bên thứ ba là phù hợp với ý chí và nguyện vọng của ông S (vì ông nhờ bà L2 tìm người mua diện tích đất này cho ông) nên khi biết có việc chuyển nhượng đất này ông S không tranh chấp với gia đình ông L3 mà chỉ tranh chấp với bà L2 liên quan đến số tiền đã chuyển nhượng diện tích đất này trong nhiều năm qua. Do vậy, xác định gia đình cụ Nguyễn Văn L3 đã thực hiện xong nghĩa vụ của bên chuyển nhượng đối với ông Nguyễn Anh S và bà Phan Thị H từ khi ký kết hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất sang cho bên thứ ba mặc dù khi ký hợp đồng chuyển nhượng để tách thửa đối với phần đất đã bán cho ông S thì bên nhận chuyển nhượng không phải là ông S nH1 là bên mà ông S đã nhờ bà L2 tìm hộ nên xác định việc thỏa thuận chuyển nhượng quyền sử dụng đất giữa ông S và gia đình cụ Nguyễn Văn L3 đã hoàn thành và hợp đồng giữa hai bên được chấm dứt theo quy định tại khoản 1 Điều 424 Bộ luật Dân sự năm 2005. Do vậy không chấp nhận yêu cầu tuyên vô hiệu giao dịch chuyển nhượng quyền sử dụng 200 m2 đất ở thuộc tờ bản đồ số 06, thửa đất số 32 tại thôn K, xã U, huyện Đ, thành phố H giữa ông bà với hộ gia đình ông Nguyễn Văn L3 ngày 07/7/2003 và yêu cầu hộ gia đình ông Nguyễn Văn L3 hoàn trả cho ông bà số tiền đã nhận thông qua giao dịch bán đất theo văn bản lập ngày 26/5/2003 là 300.000.000 đồng (Ba trăm triệu đồng) và bồi thường thiệt hại là 7.700.000.000 đồng (Bảy tỷ, bảy trăm triệu đồng). Các bên đều xác định không có tranh chấp, không yêu cầu Tòa án giải quyết về các quan hệ khác có liên quan ngoài quan hệ giao dịch chuyển nhượng 10 quyền sử dụng đất giữa ông Nguyễn Anh S với gia đình cụ Nguyễn Văn L3 nên các quan hệ khác nếu có tranh chấp các bên thực hiện quyền của mình theo quy định của pháp luật bằng một vụ kiện khác khi có yêu cầu.
[3] Về án phí dân sự sơ thẩm: Ông Nguyễn Anh S và bà Phan Thanh H không được chấp nhận yêu cầu tuyên vô hiệu giao dịch chuyển nhượng quyền sử dụng đất và yêu cầu giải quyết hậu quả pháp lý nên phải chịu án phí dân sự sơ thẩm không có giá ngạch đối với yêu cầu tuyên bố giao dịch vô hiệu và án phí dân sự có giá ngạch đối với yêu cầu giải quyết hậu quả của hợp đồng vô hiệu theo quy định của pháp luật.
[4] Về quyền kháng cáo: Các đương sự có quyền kháng cáo bản án theo quy định của pháp luật.
Quyết định
Căn cứ: - Các Điều 121, Điều 122, Điều 388, Điều 389 và Điều 424 Bộ luật Dân sự năm 2005. - Khoản 3 Điều 26, Điều 35, Điều 147, Điều 200, Điều 227, Điều 228, Điều 271 và Điều 273 Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2015; - Luật Thi hành án dân sự. - Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án. Xử:
[1] Không chấp nhận yêu cầu khởi kiện của ông Nguyễn Anh S và bà Phan Thanh H về việc yêu cầu tuyên vô hiệu giao dịch chuyển nhượng quyền sử dụng 200 m2 đất ở thuộc tờ bản đồ số 06, thửa đất số 32 tại thôn K, xã U, huyện Đ, thành phố H giữa ông bà với hộ gia đình ông Nguyễn Văn L3 theo Giấy bán đất ngày 26/5/2003 và Giấy bán đất ngày 07/7/2003 và yêu cầu hộ gia đình ông Nguyễn Văn L3 hoàn trả cho ông bà số tiền đã nhận thông qua giao dịch bán đất ngày 26/5/2003 là 300.000.000 đồng (Ba trăm triệu đồng) và bồi thường thiệt hại là 7.700.000.000 đồng (Bảy tỷ, bảy trăm triệu đồng).
[2] Về án phí dân sự sơ thẩm: Ông Nguyễn Anh S và bà Phan Thị Thanh H phải chịu án phí dân sự sơ thẩm không giá ngạch đối với yêu cầu tuyên hợp đồng vô hiệu không được chấp nhận là 300.000 đồng được trừ vào số tiền tạm ứng án phí đã nộp theo Biên lai 11 thu tạm ứng án phí, lệ phí Tòa án số AA/2020/0045884 ngày 07//12/2021 của Chi cục thi hành án dân sự huyện Đ nay là Thi hành án dân sự thành phố H. Ông Nguyễn Anh S và bà Phan Thị Thanh H phải chịu án dân sự sơ thẩm có giá ngạch đối với yêu cầu giải quyết hậu quả pháp lý của hợp đồng vô hiệu là: 58.000.000 đồng (Năm mươi tám triệu đồng) và được trừ vào số tiền tạm ứng án phí: 57.800.000 đồng (Năm mươi bảy triệu, tám trăm nghìn đồng) đã nộp theo Biên lai thu tạm ứng án phí, lệ phí Toà án ký hiệu BLTU/23 số 0071929 ngày 17/3/2025 của Chi cục thi hành án dân sự huyện Đ nay là Thi hành án dân sự thành phố H. Án xử công khai sơ thẩm, các đương sự có mặt tại phiên tòa có quyền kháng cáo trong hạn 15 ngày kể từ ngày tuyên án. Các đương sự vắng mặt tại phiên tòa có quyền kháng cáo trong hạn 15 ngày kể từ ngày được tống đạt bản án hợp lệ. Người có quyền lợi và nghĩa vụ liên quan chỉ có quyền kháng cáo về phần có liên quan đến quyền lợi và nghĩa vụ của mình./. HỘI THẨM NHÂN DÂN THẨM PHÁN - CHỦ TOẠ PHIÊN TOÀ