Bản án 93/2026/HS-PTBản án 93/2026/HS-PT

Trên cơ sở nội dung vụ án, căn cứ vào các tài liệu có trong hồ sơ vụ án đã được tranh tụng tại phiên tòa. Hội đồng xét xử phúc thẩm nhận định như sau:

[1] Kháng cáo của bị cáo Triệu Thị Â làm trong hạn luật định và đúng theo thủ tục quy định nên được xem xét theo thủ tục phúc thẩm. Tại phiên tòa phúc thẩm, bị cáo không kháng cáo về tội danh, điều luật áp dụng và mức hình 3 phạt mà chỉ kháng cáo xin được hưởng án treo.

Vì vậy, Hội đồng xét xử chỉ xem xét nội dung kháng cáo liên quan đến việc cho bị cáo được hưởng án treo theo quy định của pháp luật.

[2] Căn cứ lời khai của bị cáo trong quá trình điều tra và tại phiên tòa sơ thẩm, phúc thẩm; đối chiếu với biên bản khám nghiệm hiện trường, các tài liệu về hiện trạng rừng, kết luận định giá tài sản, lời khai của những người tham gia tố tụng khác cùng các tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ vụ án, Hội đồng xét xử có đủ căn cứ xác định: Khoảng tháng 01/2025, tại khu rừng thuộc thôn P, xã P, tỉnh Thái Nguyên, tuy chưa được cơ quan có thẩm quyền cấp phép nhưng Triệu Thị Â đã có hành vi phát, phá 3.597 m² diện tích rừng thuộc lô C, khoảnh 2, tiểu khu D trong Bản đồ quy hoạch hệ thống rừng đặc dụng, phòng hộ, sản xuất tỉnh Bắc Kạn ban hành kèm theo Quyết định số 895/QĐ-TTG ngày 24/8/2024 của Thủ tướng Chính phủ về việc phê duyệt quy hoạch lâm nghiệp quốc gia thời kỳ 2021 - 2030, tầm nhìn đến 2050. Toàn bộ khu rừng bị phát, phá đều là rừng phòng hộ - trạng thái TXDP (rừng gỗ tự nhiên núi đá chưa có trữ lượng), lâm sản bị thiệt hại là 5,434 m3 gỗ tự nhiên thông thường từ nhóm V đến nhóm VIII và 8.237 cây vầu có tổng giá trị là 4.066.900 (Bốn triệu không trăm sáu mươi sáu nghìn chín trăm đồng). Các chứng cứ trong hồ sơ và lời khai của bị cáo tại phiên tòa đủ căn cứ xác định bị cáo đã có hành vi hủy hoại 3.597 m² rừng phòng hộ..., nên Tòa án cấp sơ thẩm kết luận bị cáo phạm tội theo điểm c khoản 1 Điều 243 Bộ luật Hình sự là có căn cứ.

[3] Xét kháng cáo xin được hưởng án treo của bị cáo, Hội đồng xét xử thấy: Quá trình điều tra, truy tố, xét xử sơ thẩm và tại phiên tòa phúc thẩm, bị cáo đều thành khẩn khai báo, ăn năn hối cải; đây là tình tiết giảm nhẹ trách nhiệm hình sự quy định tại điểm s khoản 1 Điều 51 Bộ luật Hình sự đã được Tòa án cấp sơ thẩm áp dụng. Sau khi xét xử sơ thẩm, bị cáo đã cung cấp tài liệu mới là Biên bản kiểm tra của Ủy ban nhân dân xã P thể hiện bị cáo đã trồng lại cây trên toàn bộ diện tích rừng bị hủy hoại, tài liệu này thể hiện sau khi phạm tội, bị cáo đã tích cực khắc phục hậu quả do hành vi phạm tội gây ra. Xác nhận của UBND xã P về việc bị cáo chấp hành tốt các quy định của pháp luật tại địa phương. Đây là tình tiết mới phát sinh sau khi xét xử sơ thẩm mà cấp sơ thẩm chưa có điều kiện xem xét, nên có căn cứ áp dụng thêm tình tiết giảm nhẹ trách nhiệm hình sự quy định tại điểm b khoản 1, khoản 2 Điều 51 Bộ luật Hình sự đối với bị cáo. Đối với tài liệu y tế do bị cáo Triệu Thị Â cung cấp thể hiện tình trạng bệnh suy thận, Hội đồng xét xử ghi nhận đây là tình tiết phản ánh tình trạng sức khỏe của bị cáo để xem xét khi quyết định hình phạt, nhưng không phải là căn 4 cứ để áp dụng tình tiết giảm nhẹ trách nhiệm hình sự vì không thuộc các tình tiết giảm nhẹ được quy định tại khoản 1 Điều 51 Bộ luật Hình sự. Hội đồng xét xử xét thấy bị cáo có nhân thân tốt, phạm tội lần đầu, có nơi cư trú rõ ràng, ngoài các tình tiết giảm nhẹ đã được Tòa án cấp sơ thẩm áp dụng thì tại cấp phúc thẩm còn được áp dụng thêm tình tiết giảm nhẹ quy định tại điểm b khoản 1, khoản 2 Điều 51 Bộ luật Hình sự. Sau khi phạm tội, bị cáo đã tích cực trồng lại toàn bộ diện tích rừng bị hủy hoại, thể hiện thái độ tiếp thu, sửa chữa sai phạm và ý thức khắc phục hậu quả. Bị cáo có mức hình phạt không quá 03 năm tù, có nhân thân tốt, có nhiều tình tiết giảm nhẹ, có nơi cư trú rõ ràng và không cần thiết phải cách ly khỏi xã hội. Xét tính chất, mức độ nguy hiểm cho xã hội của hành vi phạm tội, nhân thân của bị cáo, các tình tiết giảm nhẹ trách nhiệm hình sự hiện có và khả năng tự cải tạo của bị cáo, Hội đồng xét xử thấy không cần thiết phải buộc bị cáo chấp hành hình phạt tù tại cơ sở giam giữ, mà giao bị cáo cho chính quyền địa phương nơi cư trú giám sát, giáo dục trong thời gian thử thách cũng đủ bảo đảm tác dụng giáo dục đối với bị cáo và yêu cầu đấu tranh phòng, chống tội phạm. Mặt khác, tại thời điểm xét xử sơ thẩm, Tòa án cấp sơ thẩm chưa có tài liệu thể hiện bị cáo đã khắc phục hậu quả bằng việc trồng lại toàn bộ diện tích rừng bị hủy hoại nên chưa có căn cứ xem xét áp dụng thêm tình tiết giảm nhẹ quy định tại điểm b khoản 1 Điều 51 Bộ luật Hình sự. Đến giai đoạn phúc thẩm, bị cáo xuất trình được tài liệu mới chứng minh việc khắc phục hậu quả, làm thay đổi cơ sở đánh giá về mức độ giảm nhẹ trách nhiệm hình sự.

Vì vậy, có căn cứ chấp nhận kháng cáo của bị cáo, sửa bản án sơ thẩm theo hướng giữ nguyên mức hình phạt tù nhưng cho bị cáo được hưởng án treo.

[4] Đề nghị của Kiểm sát viên, người bào chữa cho bị cáo là có căn cứ nên Hội đồng xét xử chấp nhận.

[5] Về án phí hình sự phúc thẩm: Căn cứ Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban thường vụ Quốc hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án, kháng cáo của bị cáo Triệu Thị Â được chấp nhận, Hội đồng xét xử sửa bản án sơ thẩm nên bị cáo không phải chịu án phí hình sự phúc thẩm.

[6] Các quyết định khác của Bản án sơ thẩm không có kháng cáo, không bị kháng nghị, Hội đồng xét xử không xem xét và đã có hiệu lực pháp luật kể từ ngày hết thời hạn kháng cáo, kháng nghị.