Bản án 81/2026/HS-STBản án 81/2026/HS-ST
Tóm tắt nhanh
Trích nguyên văn đoạn đầu phần Quyết định
1. Về tội danh: Tuyên bố Trần Quang D phạm tội "Sử dụng trái phép chất ma túy”.
Nhận định của Tòa án
Trên cơ sở nội dung vụ án, căn cứ vào các tài liệu trong hồ sơ vụ án, đã được tranh tụng tại phiên tòa, Hội đồng xét xử nhận định như sau:
[1] Về hành vi, quyết định tố tụng của cơ quan cảnh sát điều tra Công an tỉnh L, Điều tra viên, Viện kiểm sát nhân dân khu vực 1- Lào Cai, Kiểm sát viên trong quá trình điều tra, truy tố đã thực hiện đúng thẩm quyền, trình tự, thủ tục quy định của Bộ luật Tố tụng hình sự. Quá trình điều tra, truy tố và tại phiên tòa, bị cáo không có ý kiến hoặc khiếu nại về hành vi, quyết định của cơ quan tiến hành tố 3 tụng, người tiến hành tố tụng.
Do đó, các hành vi, quyết định tố tụng của Cơ quan tiến hành tố tụng, người tiến hành tố tụng đã thực hiện đều hợp pháp.
[2] Về tội danh: Lời khai của bị cáo tại phiên tòa phù hợp với lời khai của bị cáo tại Cơ quan điều tra, giai đoạn truy tố và phù hợp với các tài liệu, chứng cứ khác đã thu thập được có trong hồ sơ vụ án như: biên bản hiện trường, sơ đồ hiện trường, biên bản thu mẫu vật chứng, bản kết luận giám định, bản kết luận điều tra, cáo trạng truy tố. Do đó đã đủ cơ sở kết luận: Trần Quang D là đối tượng nghiện chất ma túy, đang tham gia điều trị Methadone tại Cơ sở điều trị nghiện các chất dạng thuốc phiện bằng thuốc thay thế - Trung tâm kiểm soát bệnh tật tỉnh L theo Quyết định số 84/QĐ-TTPCHIV/ AIDS ngày 30/6/2015 của Trung tâm phòng chống HIV/AIDS thuộc Sở y tế tỉnh Y cũ (nay sáp nhập là Trung tâm kiểm soát bệnh tật) và Quyết định số 1277/QĐ-UBND ngày 25/12/2025 của Chủ tịch Ủy ban nhân dân phường Y, tỉnh Lào Cai. Ngày bắt đầu điều trị là ngày 01/7/2015, có mã số bệnh nhân là 0290100347, đến ngày 03/4/2026 D đang điều trị liều Methadone 15mg/24. Trong thời gian điều trị, cùng ngày 03/4/2026, tại nơi ở của mình thuộc tổ dân phố P, phường Y, tỉnh Lào Cai, Trần Quang D đã có hành vi sử dụng trái phép chất ma túy, loại Heroine bằng hình thức đổ ma túy Heroine lên mảnh giấy bạc, rồi dùng bật lửa đốt phía dưới, hơ nóng tạo thành khói và hút trực tiếp qua đường miệng vào cơ thể, kết quả giám định trong mẫu nước tiểu thu giữ của Trần Quang D tìm thấy chất ma túy, loại Morphine, Methadone. Hành vi do Trần Quang D thực hiện đã đủ yếu tố cấu thành tội “Sử dụng trái phép chất ma túy”, tội danh và hình phạt được quy định tại điểm a khoản 1 Điều 256a Bộ luật hình sự 2015 (sửa đổi, bổ sung 2025). Cáo trạng của Viện kiểm sát nhân dân khu vực 1 - Lào Cai truy tố đối với bị cáo theo tội danh và Điều luật viện dẫn nêu trên là có căn cứ, đúng pháp luật.
[3] Xét tính chất, mức độ hành vi phạm tội, các tình tiết giảm nhẹ, tăng nặng trách nhiệm hình sự, nhân thân của bị cáo, HĐXX thấy: Hành vi do bị cáo thực hiện là nguy hiểm cho xã hội, đã xâm phạm các quy định của Nhà nước về quản lý chất ma túy, gây mất trật tự, trị an và gây hậu quả xấu đến nhiều mặt của đời sống xã hội, là nguyên nhân làm phát sinh các loại tội phạm khác. Bị cáo là người đủ năng lực chịu trách nhiệm hình sự, nhận thức được tác hại của ma túy và việc sử dụng chất ma túy là vi phạm pháp luật nhưng vẫn cố ý thực hiện. Động cơ, mục đích phạm tội của bị cáo là nhằm thỏa mãn nhu cầu cá nhân.
Vì vậy, cần đưa ra xử lý trước pháp luật. Về tình tiết giảm nhẹ: Bị cáo được áp dụng tình tiết giảm nhẹ “thành khẩn khai báo” quy định tại điểm s khoản 1 Điều 51 BLHS. Bị cáo phạm tội “Sử dụng trái phép chất ma túy” theo khoản 1 Điều 256a BLHS, có mức hình phạt cao nhất mà Điều luật quy định đến 03 năm tù. Năm 2011, Trần Quang D bị áp dụng biện pháp 4 đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc, nhưng đến nay đã hết thời gian bị coi là có tiền sự; trước đó bị cáo chưa từng phạm tội nên lần phạm tội này là phạm tội lần đầu. Do đó áp dụng cho bị cáo được hưởng thêm tình tiết giảm nhẹ là “Phạm tội lần đầu và thuộc trường hợp ít nghiêm trọng” được quy định tại điểm i khoản 1 Điều 51 của Bộ luật Hình sự. Bị cáo có bố đẻ là ông Trần Công C là người có công với cách mạng, được Chủ tịch nước tặng thưởng Huân chương kháng chiến hạng ba theo Nghị quyết số 1044/KT/CT ngày 24/10/1996. Đây là tình tiết giảm nhẹ trách nhiệm hình sự được hướng dẫn tại khoản 10 Điều 3 Nghị quyết 04/2025/NQ-HĐTP ngày 30/9/2025 của Hội đồng Thẩm phán Tòa án nhân dân tối cao, nên cho bị cáo được hưởng thêm tình tiết giảm nhẹ quy định tại khoản 2 Điều 51 BLHS. Về tình tiết tăng nặng TNHS: Bị cáo không có tình tiết tăng nặng trách nhiệm hình sự. Về nhân thân: Năm 2011, bị Ủy ban nhân dân thành phố Y, tỉnh Yên Bái cũ (nay là Ủy ban nhân dân phường Y, tỉnh Lào Cai) ban hành Quyết định số 1944/QĐ-UBND về việc đưa D vào Trung tâm chữa bệnh, giáo dục - Lao động xã hội tỉnh Y để cai nghiện bắt buộc, tháng 06/2013 bị cáo chấp hành xong quyết định, đến năm 2015 bị cáo tham gia điều trị nghiện các chất dạng thuốc phiện bằng thuốc Methadone tại Trung tâm phòng, chống HIV/AIDS, thuộc Sở y tế tỉnh Y (cũ), nay sáp nhập là Trung tâm kiểm soát bệnh tật tỉnh L, trong thời gian điều trị, bị cáo vẫn tiếp tục sử dụng chất ma túy, qua đó thể hiện sự coi thường pháp luật, ý thức tu dưỡng, rèn luyện bản thân là rất kém; vì vậy cần phải áp dụng mức hình phạt tương xứng với tính chất, mức độ hành vi phạm tội, cần cách ly bị cáo ra khỏi xã hội một thời gian nhất định mới có tác dụng giáo dục, răn đe nói riêng và phòng ngừa chung.
[4] Về xử lý vật chứng: Không có vật chứng phải xử lý trong vụ án.
[5] Về hành vi của đối tượng có liên quan: Đối với người đàn ông có tên là Lê Bá T2 là người Trần Quang D khai đã bán ma túy cho D với giá 150.000 đồng để sử dụng vào ngày 03/4/2026. Quá trình điều tra, Cơ quan điều tra đã áp dụng các biện pháp nghiệp vụ để đấu tranh, nhưng T2 không thừa nhận hành vi bán ma túy Heroine cho D.
Xét thấy, ngoài lời khai duy nhất của Trần Quang D, thì không có các tài liệu, chứng cứ nào khác chứng minh T2 bán ma túy Heroine cho D vào ngày 03/4/2026, nên không có cơ sở để xử lý đối với Lê Bá T2 về tội Mua bán trái phép chất ma túy trong vụ án này.
[6] Về án phí: Bị cáo phải chịu án phí hình sự sơ thẩm theo quy định của pháp luật.
[7] Xét đề nghị của Đại diện Viện kiểm sát tại phiên tòa về việc giải quyết nội dung vụ án là có căn cứ, phù hợp quy định của pháp luật nên được chấp nhận.
[8] Về quyền kháng cáo: Bị cáo được quyền kháng cáo bản án theo quy định pháp luật.
Vì các lẽ trên; 5
Quyết định
1. Về tội danh: Tuyên bố Trần Quang D phạm tội "Sử dụng trái phép chất ma túy”.
2. Về hình phạt: Áp dụng điểm a khoản 1 Điều 256a; điểm i, s khoản 1; khoản 2 Điều 51; Điều 38 Bộ luật Hình sự 2015 (sửa đổi, bổ sung 2025). Xử phạt: Trần Quang D 02 (hai) năm tù, thời hạn tù tính từ ngày 07/4/2026 (ngày tạm giữ bị cáo).
3. Về án phí: Căn cứ Điều 136 của Bộ luật Tố tụng hình sự; điểm a khoản 1 Điều 23 của Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30-12-2016, quy định về mức thu, giảm, miễn, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí, lệ phí Tòa án: Bị cáo Trần Quang D phải chịu 200.000 đồng án phí hình sự sơ thẩm.
4. Về quyền kháng cáo: Bị cáo được quyền kháng cáo bản án trong hạn 15 ngày kể từ ngày tuyên án. Trường hợp bản án được thi hành theo quy định tại Điều 2 Luật thi hành án dân sự thì người được thi hành án dân sự, người phải thi hành án dân sự có quyền thoả thuận thi hành án, quyền yêu cầu thi hành án, tự nguyện thi hành án hoặc bị cưỡng chế thi hành án theo quy định tại các Điều 6, 7, 7a và 9 Luật thi hành án dân sự; thời hiệu thi hành án được thực hiện theo Điều 30 Luật thi hành án dân sự.