Bản án 16/2026/HS-PTBản án 16/2026/HS-PT

Trên cơ sở nội dung vụ án, căn cứ vào các tài liệu trong hồ sơ vụ án đã được tranh tụng tại phiên tòa, Hội đồng xét xử nhận định như sau:

[1] Về tố tụng: Sau khi xét xử sơ thẩm, ngày 12/04/2026 bị cáo Lường Văn D có đơn kháng cáo. Xét đơn kháng cáo trong thời hạn luật định, đúng về chủ thể và phạm vi kháng cáo nên vụ án được giải quyết theo trình tự phúc thẩm theo quy định tại Điều 331, 332, 333 Bộ luật Tố tụng hình sự. Nguyên đơn dân sự, người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan vắng mặt tại phiên tòa, đã có lời khai tại Cơ quan điều tra và có đơn xin xét xử vắng mặt. Tòa án vẫn tiến hành xét xử theo quy định Điều 351 Bộ luật Tố tụng hình sự.

[2] Về hành vi phạm tội của bị cáo: Tại phiên tòa phúc thẩm bị cáo khai nhận hành vi phạm tội của mình. Lời khai của bị cáo tại phiên tòa phúc thẩm phù hợp với lời khai của bị cáo trong quá trình điều tra, truy tố, xét xử sơ thẩm, phù hợp với biên bản khám nghiệm hiện trường, kết luận giám định, kết luận định giá tài sản cùng các tài liệu, chứng cứ hợp pháp khác có trong hồ sơ vụ án, có đủ căn cứ xác định bị cáo đã thực hiện hành vi hủy hoại 17.355m² rừng sản xuất do cộng đồng bản Nhụng Trên quản lý, gây thiệt hại tổng giá trị 146.401.966 đồng. Tòa án cấp sơ thẩm xét xử bị cáo về tội Hủy hoại rừng theo điểm đ khoản 2 Điều 243 Bộ luật Hình sự là có căn cứ, đúng người, đúng tội, đúng pháp luật.

[3] Xét nội dung kháng cáo của bị cáo Lường Văn D: Tòa án cấp sơ thẩm căn cứ tính chất mức độ hành vi phạm tội, các tình tiết giảm nhẹ trách nhiệm hình sự quy định tại điểm b, s khoản 1, khoản 2 Điều 51 Bộ luật hình sự xử phạt bị cáo Lường Văn D dưới mức thấp nhất của khung hình phạt là 01 năm 06 tháng tù theo quy định tại khoản 1 Điều 54 Bộ luật hình sự là có căn cứ, phù hợp với tính chất vai trò hành vi phạm tội của bị cáo. Hội đồng xét xử phúc thẩm xét thấy: Hành vi phạm tội của bị cáo xuất phát từ hoàn cảnh gia đình khó khăn, không có đất để sản xuất, trồng trọt, bị cáo thực hiện hành vi phạm tội mục đích để có đất sản xuất nông nghiệp phục vụ cải thiện đời sống kinh tế của gia đình, bị cáo là lao động chính phải nuôi mẹ già (mẹ bị cáo 74 tuổi) cùng em trai khuyết tật (có giấy xác nhận khuyết tật của 7 UBND cấp xã); bị cáo là người dân tộc thiểu số sống ở vùng có điều kiện kinh tế - xã hội đặc biệt khó khăn nên nhận thức pháp luật có phần còn hạn chế; quá trình điều tra, tại phiên tòa sơ thẩm và phiên tòa phúc thẩm bị cáo luôn thành khẩn khai báo, ăn năn hối cải; Sau khi xét xử sơ thẩm, bị cáo đã tiếp tục tự nguyện nộp thêm số tiền 20.000.000 đồng để khắc phục hậu quả do hành vi phạm tội gây ra. Như vậy, tổng số tiền bị cáo đã tự nguyện bồi thường cho nhà nước là 30.000.000 đồng. Việc tiếp tục chủ động khắc phục hậu quả sau khi xét xử sơ thẩm thể hiện thái độ thực sự ăn năn, ý thức tự giác sửa chữa, khắc phục hậu quả của hành vi phạm tội của bị cáo. Tại cấp phúc thẩm, bị cáo cung cấp bổ sung thêm các tài liệu: Biên lai thu tiền số 0000308 ngày 15/06/2026 của Phòng thi hành án dân sự khu vực 4 – Sơn La về việc tự nguyện nộp thêm số tiền bồi thường dân sự là 20.000.000 đồng; Đơn xin giảm nhẹ trách nhiệm hình sự cho bị cáo hưởng án treo của Trưởng bản N, xã P, tỉnh Sơn La là nơi bị cáo đang sinh sống, có xác nhận của UBND xã thể hiện trong thời gian sinh sống tại địa phương bị cáo luôn chấp hành tốt chủ trương của Đảng, chính sách pháp luật của Nhà nước, thực hiện đầy đủ nghĩa vụ công dân, không vi phạm các quy định của địa phương và có ý thức chấp hành các yêu cầu của cơ quan có thẩm quyền, xét đây là các tình tiết giảm nhẹ trách nhiệm hình sự theo quy định tại khoản 2 Điều 51 Bộ luật hình sự cần áp dụng thêm đối với bị cáo. Xét thấy bị cáo có đủ điều kiện áp dụng quy định tại Điều 65 Bộ luật Hình sự như: Có nơi cư trú rõ ràng, có nhiều tình tiết giảm nhẹ trách nhiệm hình sự, không có tình tiết tăng nặng trách nhiệm hình sự, chấp hành tốt chính sách pháp luật, thực hiện đầy đủ nghĩa vụ của công dân nơi cư trú. Việc cho bị cáo hưởng án treo không gây nguy hiểm cho xã hội, bị cáo có khả năng tự giác cải tạo, không ảnh hưởng xấu đến an ninh, trật tự tại địa phương.

Do đó, không cần thiết phải cách ly bị cáo ra khỏi đời sống xã hội, việc chuyển biện pháp chấp hành hình phạt tù cho bị cáo được hưởng án treo cũng đủ để răn đe, giáo dục đối với bị cáo, đảm bảo tính khoan hồng của pháp luật. Xét đề nghị của đại diện Viện kiểm sát là phù hợp. Về bồi thường dân sự: Trước khi xét xử phúc thẩm bị cáo đã thực hiện bồi thường thêm số tiền 20.000.000 đồng tại Phòng thi hành án dân sự khu vực 4 – Sơn La. Tổng cộng số tiền bị cáo đã bồi thường là 30.000.000 đồng. Xét việc bồi thường của bị cáo là tự nguyện nên cần ghi nhận. Buộc bị cáo có trách nhiệm tiếp tục bồi thường số tiền còn lại là 116.401.966 đồng.

Từ những phân tích trên, cần chấp nhận kháng cáo của bị cáo, sửa bản án hình sự sơ thẩm số 53/2026/HS-ST ngày 01/04/2026 của Tòa án nhân dân khu vực 4 - Sơn La giữ nguyên mức hình phạt tù nhưng cho bị cáo hưởng án treo và bồi thường dân sự. 8

[4] Về án phí hình sự phúc thẩm: Bị cáo không phải chịu án phí hình sự phúc thẩm, do kháng cáo được chấp nhận.