Bản án 648/2026/DS-PTTranh chấp quyền sử dụng đất

[1] Về tố tụng: Đơn kháng cáo của bị đơn ông Dương Văn K được nộp trong thời hạn luật định, đúng hình thức và nội dung nên được xem xét theo thủ tục phúc thẩm.

[2] Xét kháng cáo của bị đơn ông Dương Văn K, Hội đồng xét xử phúc thẩm thấy rằng: [2.1] Các đương sự thống nhất diện tích đất tranh chấp là 2.992,8m2, thuộc một phần thửa số 57, tờ bản đồ số 45, tọa lạc tại xã N, huyện Đ, tỉnh Đồng Nai, theo Trích lục và đo hiện trạng thửa đất bản đồ địa chính số 3936/2024 ngày 23/9/2024. Nguyên đơn ông Nguyễn Quang T, bà Phan Thị H cho rằng diện tích đất trên có nguồn gốc do ông Nguyễn Hồng P1 khai phá từ năm 1983, chuyển 7 nhượng cho ông Trần Đình T2 năm 1992; đến năm 2002, ông T2 chuyển nhượng lại cho vợ chồng nguyên đơn. Từ khi nhận chuyển nhượng, vợ chồng nguyên đơn trực tiếp quản lý, sử dụng đất liên tục, công khai và không có tranh chấp cho đến năm 2020. Lời trình bày này phù hợp với lời khai của ông Nguyễn Hồng P1, ông Trần Đình T2 và những người làm chứng là ông Phạm Anh S1, bà Nguyễn Thị D1 về nguồn gốc đất, quá trình chuyển nhượng và việc ông T, bà H trực tiếp quản lý, sử dụng đất trong thời gian dài. Kết quả xem xét, thẩm định tại chỗ còn thể hiện trên đất có nhiều cây trồng lâu năm do nguyên đơn tạo lập, trong đó có bụi tre khoảng 20 năm tuổi và cây xoan khoảng 15 năm tuổi. Đây là chứng cứ phù hợp với quá trình quản lý, sử dụng đất thực tế của nguyên đơn. [2.2] Bị đơn ông Dương Văn K cho rằng đất có nguồn gốc do cha mẹ ông khai phá từ năm 1987 và tặng cho ông vào năm 1993.

Tuy nhiên, nội dung này không thống nhất với đơn đăng ký quyền sử dụng đất năm 2002, trong đó ông K kê khai nguồn gốc đất là do ông tự phục hóa năm 1993. Ông K cũng không cung cấp được tài liệu chứng minh cha mẹ ông khai phá diện tích đất tranh chấp hoặc có việc tặng cho đất cho ông. Mặt khác, trong quá trình giải quyết vụ án, phía bị đơn thừa nhận không trực tiếp quản lý, canh tác diện tích 2.992,8m2; ông K biết ông T đang sử dụng đất nhưng cho rằng không xác định được ranh giới đất của mình. Tại Biên bản hòa giải ngày 28/01/2021, ông K đề nghị ông T hỗ trợ 100.000.000 đồng để thực hiện việc tách giấy chứng nhận quyền sử dụng đất. Các tình tiết này không phù hợp với lời trình bày của ông K cho rằng nguyên đơn lấn chiếm đất của gia đình ông. Như vậy, lời khai của bị đơn về nguồn gốc và quá trình sử dụng đất có sự mâu thuẫn, không được chứng minh bằng tài liệu, chứng cứ hợp pháp; trong khi các chứng cứ do nguyên đơn cung cấp thống nhất với hiện trạng và quá trình quản lý, sử dụng đất trên thực tế. [2.3] Mặc dù diện tích đất tranh chấp nằm trong Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất số CD 035385 do Ủy ban nhân dân huyện Đ cấp cho ông Dương Văn K ngày 12/02/2020, nhưng hồ sơ thể hiện khi cấp giấy chứng nhận, cơ quan có thẩm quyền chưa xác định đúng người đang trực tiếp quản lý, sử dụng diện tích đất này. Việc cấp giấy chứng nhận cho ông K đối với cả phần đất 2.992,8m2 mà vợ chồng ông T, bà H đang quản lý, sử dụng từ năm 2002 là không đúng đối tượng sử dụng đất.

Do đó, Tòa án cấp sơ thẩm chấp nhận yêu cầu khởi kiện của ông Nguyễn Quang T, bà Phan Thị H về diện tích đất tranh chấp nguyên đơn được quyền tiếp tục sử dụng, đồng thời hủy Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất số CD 035385 đã cấp cho ông Dương Văn K; không chấp nhận yêu cầu phản tố của bị đơn là có căn cứ. 8 Tại cấp phúc thẩm, ông Dương Văn K không cung cấp được tài liệu, chứng cứ mới làm thay đổi bản chất vụ án.

Vì vậy, không có căn cứ chấp nhận kháng cáo của bị đơn, giữ nguyên bản án dân sự sơ thẩm như đề nghị của Kiểm sát viên tại phiên tòa.

Tuy nhiên, sửa về cách tuyên do nguyên đơn sử dụng đất nhưng thực tế không nộp thuế đất hàng năm, không kê khai quyền sử dụng đất, nên xác định nguyên đơn được quyền tiếp tục sử dụng đất và được quyền liên hệ với cơ quan có thẩm quyền làm thủ tục nộp hồ sơ xin cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất lần đầu đối với diện tích đất đang sử dụng nếu phù hợp với quy hoạch sử dụng đất và phải thực hiện nghĩa vụ tài chính theo quy định của pháp luật.

[3] Về chi phí tố tụng: ông Dương Văn K phải thanh toán lại cho ông Nguyễn Quang T và bà Phan Thị H số tiền 53.782.000 đồng (năm mươi ba triệu bảy trăm tám mươi hai nghìn đồng) như án sơ thẩm đã tuyên.

[4] Về án phí: - Án phí dân sự sơ thẩm: Ông Dương Văn K phải chịu 300.000 đồng đối với yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn được chấp nhận và 300.000 đồng án phí đối với yêu cầu phản tố không được chấp nhận. - Án phí dân sự phúc thẩm: yêu cầu kháng cáo không được chấp nhận nên ông Dương Văn K phải chịu án phí theo luật định.