Bản án 26/2026/HS-STBản án 26/2026/HS-ST

Trên cơ sở nội dung vụ án, căn cứ vào tài liệu có trong hồ sơ vụ án đã được 12 tranh tụng tại phiên tòa, Hội đồng xét xử nhận thấy như sau:

[1] Về tố tụng: Về hành vi, quyết định tố tụng của Cơ quan cảnh sát điều tra công an tỉnh P, Điêu tra viên, Viện kiêm sát nhân dân khu vực 17 - PT, Kiêm sát viên trong quá trình điều tra, truy tố đã thực hiện đều hợp pháp và đúng thầm quyền, trình tự, thủ tục quy định của Bộ luật tố tụng hình sự. Quá trình điều tra và tại phiên tòa, các bị cáo không có ý kiến hoặc khiếu nại về hành vi, quyết định của Cơ quan tiến hành tố tụng, người tiến hành tố tụng.

Do đó, các hành vi, quyết định tố tụng của Cơ quan tiến hành tố tụng, người tiến hành tố tụng đã thực hiện đều hợp pháp. Tại phiên tòa vắng mặt bị cáo Bùi Văn T13 (bị cáo T13 bị tai nạn đang điều trị tại bệnh viện và bị cáo T13 có đơn xin xét xử văng mặt), vắng mặt những người có quyền lợi và nghĩa vụ liên quan anh Nguyễn Trung D2, anh Bùi Huy Đ3, chị Phạm Thị H4, anh Trần Uy V2, anh Bùi Quốc K, anh Bùi Văn N3, anh Hoàng Hồng S, vắng mặt những người đại diện hợp pháp bà Bùi Thị H5, ông Trần Quốc T10, ông Bùi Văn D3, ông Bùi Văn Đ4, bà Bùi Thị T11 (tất cả những người có quyền lợi nghĩa vụ liên quan, người đại diện hợp pháp đều có đơn xin xét xử vắng mặt). Xét thấy bị cáo Bùi Văn T13, những người có quyền lợi nghĩa vụ liên quan, người đại diện hợp pháp của những người có quyền lợi nghĩa vụ liên quan đã được triệu tập hợp lệ và đã có lời khai tại Cơ quan điêu tra, bị cáo Bùi Văn T13 do bị tại nạn và đã có đơn xin xét xử vắng mặt. Vì vậy việc vắng mặt không ảnh hưởng đến việc giải quyết vụ án nên Hội đồng xét xử vẫn tiếp tục xét xử theo quy định tại Điều 290, Điều 292 Bộ luật tố tụng hình sự.

[2] Về tội danh: Lời khai của các bị cáo tại phiên tòa phù hợp với lời khai của các bị cáo tại cơ quan điều tra, phù hợp với các tài liệu chứng cứ khác có trong hồ sơ vụ án, có đủ cơ sở kết luận: Các bị cáo đều là người có đủ năng lực trách nhiệm hình sự, đều là người chưa thành niên khi thực hiện hành vi phạm tội. Để thể hiện bản thân, phô trương sức mạnh và sự liều lĩnh, thỏa mãn sự hiếu thắng cá nhân, gây sự chú ý của người khác, bất chấp các quy định của pháp luật và sự an toàn của cộng đồng nên đêm ngày 08/10/2025, rạng sáng ngày 09/10/2025, các bị cáo cùng những người khác đã tụ tập điều khiển xe mô tô không gắn biển kiểm soát đi với tốc độ cao, dàn hàng ngang mang theo hung khí (ná cao su bắn đạn bi sắt, gậy tre) và sử dụng để đe dọa người đi đường, lạng lách, đánh võng, rú ga, hú hét, bất chấp sự an toàn của người đi đường và phương tiện xung quanh trên các tuyến đường của các xã: L, Đ, Y của tỉnh PT khiến người dân bức xúc, hoang mang. Sau đó còn truy đuổi phương tiện tham gia giao thông chặn đánh anh Bùi Huy Đ3, anh Nguyễn Trung D2, chị Phạm Thị H4 gây thương tích nhẹ cho anh Đ3, anh D2, chị H4. Khi thực hiện hành vi các bị cáo Bùi Văn H, Quách Minh N, Bùi Văn T1, Quách Văn Q, Bùi Quang D, Bùi Thanh C1, Bùi Đức T5, Quách Công L, Bùi 13 Quang H3, Quách Gia L1, Quách Trọng Đ1 đủ tuôi chịu trách nhiệm hình sự. Do vậy, có đủ căn cứ xác định các bị cáo phạm tội "Gây rối trật tự công cộng" theo điểm b khoản 2 Điều 318 của Bộ luật hình sự. Quan điểm truy tố của Viện kiểm sát nhân dân khu vực 17 - PT đối với các bị cáo là có căn cứ và đúng pháp luật.

[3] Về tính chất, vai trò, mức độ của hành vi phạm tội: Hành vi của các bị cáo là nguy hiểm cho xã hội, gây ảnh hưởng xấu đến trật tự xã hội tại địa phương và ảnh hưởng đến cuộc sông của những người dân trên địa bàn. Vì vậy cân có hình phạt nghiêm khắc đối với các bị cáo để giáo dục và phòng ngừa chung. Đây là vụ án đồng phạm giản đơn. Bị cáo Bùi Văn H là người khởi xướng do xe bị thủng săm nên không tham gia gây rối đến cùng, nhưng bị cáo H đã rủ rê các bị cáo thực hiện hành vi phạm tội nên bị cáo H phải chịu mức hình phạt cao nhất. Bị cáo Quách Văn Q, Quách Minh N, Bùi Văn T1, Bùi Quang D có vai trò đứng thứ hai trong vụ án, các bị cáo này trực tiếp dùng gậy tre đập, vụt từ trên xuống vào người những người liên quan, bị cáo Q là người đầu tiên lấy gậy tre vụt vào người liên quan nên mức hình phạt cao hơn các bị cáo N, T1, D. Các bị cáo Bùi Văn C3, Bùi Đức T5, Quách Công L, Bùi Quang H3 đóng vai trò thứ 3 trong vụ án, tuy nhiên bị cáo Bùi Văn C3 là người phát hiện ra gậy tre và rủ mọi người dùng gậy tre làm hung khí nên mức hình phạt cao hơn các bị cáo T5, L, H3. Còn đối với bị cáo Quách Gia L1, Quách Trọng Đ1 không tham gia gây rối đến cùng với các bị cáo khác nên đóng vai trò thứ yếu, vai trò cuối cùng trong vụ án. (4] Về tình tiết tăng nặng, giảm nhẹ trách nhiệm hình sự : - Về tình tiết tăng nặng trách nhiệm hình sự: Các bị cáo không có tình tiết tăng nặng trách nhiệm hình sự quy định tại khoản 1 Điêu 52 Bộ luật hình sự. - Về tình tiết giảm nhẹ trách nhiệm hình sự: Quá trình điều tra và tại phiên tòa các bị cáo đều thành khẩn khai báo, ăn năn hối cải về hành vi phạm tội, các bị cáo đã ra đầu thú, là người dân tộc mường sống ở vùng kinh tế khó khăn. Các bị cáo Bùi Quang D, Quách Công L, Quách Minh N, Bùi Thanh C1, Bùi Đức T5, Quách Văn Q, Bùi Quang H3, Bùi Văn T1 đã tác động gia đình bồi thường thiệt hại cho những người có quyền lợi và nghĩa vụ liên quan (anh D, anh Đ3 và chị H4) tổng số tiền là 30.000.000đ (Ba mươi triệu đồng). Đây là những tình tiết giảm nhẹ trách nhiệm hình sự quy định tại các điểm s khoản 1, khoản 2 Điều 51 Bộ luật hình sự. Riêng bị cáo Bùi Quang D có ông nội là ông Bùi Văn S2 được Chủ tịch nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam tặng Huy chương kháng chiến Hạng nhất vì đã có thành tích trong cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước.

[5] Về nhân thân, tiền án, tiền sự: Các bị cáo Bùi Văn H, Quách Minh N, Bùi Văn T1, Quách Văn Q, Bùi Quang D, Bùi Thanh C1, Bùi Đức T5, Quách Công L, Bùi Quang H3, Quách Gia L1, Quách Trọng Đ1 có nhân thân tốt, chưa có tiền án, tiền sự. 14

[6] Về hình phạt:

Căn cứ vào tính chất, mức độ nguy hiểm của hành vi phạm tội, các tình tiết tăng nặng, giảm nhẹ trách nhiệm hình sự và nhân thân của từng bị cáo, Hội đồng xét xử thấy rằng: Các bị cáo khi thực hiện hành vi phạm tội chưa thành niên nên được áp dụng chính sách hình sự đối với người chưa thành niên. Vì vậy căn cứ quy định tại Điều 2, Điều 4 Nghị quyết số 02/2018/NQ-HĐTP ngày 15/5/2018 và Điều 1 Nghị quyết 01/2022/NQ-HĐTP ngày 15/4/2022 của Hội đông thâm phán Tòa án nhân dân tối cao, Căn cứ Điều 119, 124 Luật tư pháp người chưa thành niên. Hội đồng xét xử xét thấy không cần cách ly các bị cáo ra khỏi xã hội cũng có thể cải tạo các bị cáo, nên căn cứ khoản 1, 2, 5 Điều 65 Bộ luật hình sự cho các bị cáo được hướng án treo và ấn định thời gian thử thách. Giao các bị cáo cho UBND xã nơi các bị cáo cư trú giám sát giáo dục.

[7] Về vật chứng của vụ án: - 01 ná cao su bắn đạn bi sắt, chiều dài 117cm, khi thu gọn dài 73cm, phần thân và gá lắp dây cao su được làm bằng kim loại, tại gá lắp dây cao su thiếu 01 ốc vít lắp vào thân và không có dây cao su; phần tay cầm được làm bằng nhựa màu đen; 01 đèn laze màu đen, dài 15cm, cũ đã qua sử dụng; 04 gậy tre, dài khoảng 03 mét, thon về phần đầu. Là vật dùng vào việc phạm tội nên cần tịch thu tiêu hủy. - 01 điện thoại di động nhãn hiệu Iphone 11 Promax, màu vàng, đã qua sử dụng của bị cáo Quách Minh N. Bị cáo N đã dùng điện thoại rủ rê bị cáo D đi gây rối và dùng để quay video, hình ảnh lúc gây rối để đăng lên mạng xã hội. Đây là vật chứng dùng vào việc phạm tội, cần tịch thu sung công quỹ. - 01 điện thoại di động nhãn hiệu Iphone X, màu trắng, đã qua sử dụng của bị cáo Bùi Quang D không liên quan đến việc phạm tội nên trả lại cho bị cáo Bùi Quang D.

[8] Về án phí: Các bị cáo bị kết án về tội "Gây rối trật tự công cộng" nên phải chịu án phí hình sự sơ thẩm sơ thẩm là 200.000đ (Hai trăm nghìn đồng) nhưng các bị cáo là người dân tộc thiểu số, có đơn xin miễn án phí, cư trú ở vùng miền núi có điều kiện kinh tế khó khăn nên được miễn án phí hình sự sơ thẩm căn cứ theo quy định tại Điều 135; khoản 2 Điều 136 của Bộ luật tố tụng hình sự; điểm đ khoản 1 Điều 12; điểm a khoán 1 Điều 23 của Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30-12-2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội, Nghị quyết quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án.

[9] Xét lời luận tội của đại diện Viện kiêm sát nhân dân khu vực 17 - PT đề nghị áp dụng các tình tiết tăng nặng, giảm nhẹ, mức hình phạt với các bị cáo là phù hợp với nhận định của Hội đồng xét xử nên chấp nhận.

[10] Xét đề nghị của người bào chữa cho các bị cáo được Hội đồng xét xử xem xét đầy đủ toàn diện, Hội đồng xét xử sẽ cân nhắc khi áp dụng mức hình phạt đối với các bị cáo. 15

[11] Về quyền kháng cáo: Các bị cáo, người bào chữa, người đại diện hợp pháp, người có quyền lợi và nghĩa vụ liên quan có quyền kháng cáo theo quy định của pháp luật.

[12] Các vấn đề khác: - 01 xe mô tô nhãn hiệu Honda Wave, rè chắn bùn trước màu xanh, không có yếm, không có biển kiềm soát, tình trạng đã qua sử dụng, do Bùi Văn N3 giao nộp và 01 xe mô tô nhãn hiệu Honda Wave, màu đỏ, không có biến kiêm soát, tình trạng đã qua sử dụng do Bùi Quốc K giao nộp. Cơ quan Cảnh sát Điều tra chưa làm rõ được nguồn gốc chủ sở hữu hợp pháp, do đó Cơ quan Điều tra sẽ tiếp tục xác minh làm rõ để xử lý theo quy định là có căn cứ. - Đối với các đối tượng khác tại thời điểm thực hiện hành vi phạm tội là: Bùi Quốc K được 15 tuổi 10 tháng 08 ngày; Trần Uy V2 được 15 tuổi 11 tháng 01 ngày; Bùi Văn N3 được 15 tuổi 09 tháng 14 ngày. Khi thực hiện hành vị "Gây rối trật tự công cộng" đều chưa đủ tuổi chịu trách nhiệm hình sự theo Điều 12 Bộ luật hình sự. Cơ quan Cảnh sát Điều tra Công an tỉnh P ra văn bản đề nghị chính quyền địa phương nơi các đôi tượng đang cư trú áp dụng biện pháp quản lý, giáo dục tại xã, phường là có căn cứ. - Đối với hành vi đánh gây thương tích cho anh Bùi Huy Đ3, anh Nguyễn Trung D2, chị Phạm Thị H4. Anh Đ3, D2, chị H4 chỉ bị thương nhẹ và có đơn từ chối giám định và đề nghị không truy cứu trách nhiệm hình sự đối với hành vi này nên Cơ quan Điều tra không đề cập xử lý là có căn cứ.