Bản án 43/2026/HNGĐ-PTVụ án ly hôn về mâu thuẫn gia đình
Tóm tắt nhanh
Trích nguyên văn đoạn đầu phần Quyết định
Áp dụng Điều 148, khoản 2 Điều 308 Bộ Luật Tố tụng dân sự; Áp dụng điểm a khoản 1 Điều 35, điểm a khoản 1 Điều 39, Điều 147, Điều 227, Điều 228 và khoản 1 Điều 244 Bộ luật tố tụng dân sự; Khoản 2 Điều 1 Luật số 85/2025/QH15 ngày 25/6/2025; Điều 33, 56, 66, 81, 82 và 83 Luật hôn nhân và gia đình; Điều 463 và Điều 468 Bộ luật dân sự năm 2015; Khoản 1 Điều 4 Nghị quyết số 81/2025/UBTVQHK15 ngày 27/6/2025 của Ủy ban…
Nhận định của Tòa án
[1]. Về quan hệ pháp luật tranh chấp: Cấp sơ thẩm xác định quan hệ pháp luật trong vụ án là tranh chấp về “Ly hôn, nuôi con chung, chia tài sản khi ly hôn và hợp đồng vay tài sản” là có căn cứ.
[2]. Xét thời hạn kháng cáo: Ngày 08/9/2025, Tòa án nhân dân Khu vực xx - Đồng Tháp ban hành bản án số 83/2025/HNGĐ-ST, đến ngày 12 tháng 9 năm 2025 bị đơn anh Nguyễn Hữu N nộp đơn kháng cáo. Như vậy, kháng cáo của anh N còn trong thời hạn theo quy định tại Điều 273 Bộ luật Tố tụng dân sự nên được xem xét.
[3]. Xét nội dung kháng cáo: Anh N yêu cầu Hội đồng xét xử phúc thẩm xem xét lại toàn diện vụ án một cách khách quan và công bằng, cụ thể sửa Bản án hôn nhân và gia đình sơ thẩm số: 83/2025/HNGĐ-ST ngày 08 tháng 9 năm 2025 của Tòa án nhân dân Khu vực xx - Đồng Tháp, không chấp nhận yêu cầu chia tài sản chung của chị T là thửa đất 04, tờ bản đồ số 04, diện tích 4.494,8m2 qua đo đạc thực tế có diện tích là 4.506,6m2 theo Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất số xxx, số vào sổ cấp GCN: xxx do Sở Tài nguyên và Môi trường tỉnh 10 Tiền Giang (nay là Sở Nông Nghiệp và Môi trường tỉnh Đồng Tháp) cấp ngày 01/02/2018 cho anh Nguyễn Hữu N đứng tên là tài sản chung của anh Nguyễn Hữu N và chị Huỳnh Thị T. [3.1]. Về nguồn gốc thửa đất tranh chấp: Ngày 02/01/2018, hộ gia đình ông Nguyễn Quang M chuyển nhượng cho anh Nguyễn Hữu N thửa đất số 04, tờ bản đồ số 04, diện tích 4.494,8m2 với giá ghi trong hợp đồng là 500.000.000 đồng. Ngày 01/02/20218, anh N được Sở Tài Nguyên và Môi Trường tỉnh Tiền Giang (nay là Sở Nông Nghiệp và Môi trường tỉnh Đồng Tháp) cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất số CL xxx, số vào sổ cấp GCN: xxx. [3.2]. Theo chị T trình bày: Anh chị nhận chuyển nhượng thửa đất trên với giá thực tế là 1.090.000.000 đồng, nguồn tiền để mua phần đất trên là do vợ chồng chị mượn của ông P1 (cha của chị T) 300.000.000 đồng, toàn bộ số vàng cưới và tiền hai vợ chồng dành dụm. Theo anh N trình bày, mặc dù anh N là người đứng tên trên hợp đồng chuyển nhượng và giấy đất nhưng nguồn tiền mua đất 1.090.000.000 đồng và mọi giao dịch thỏa thuận chuyển nhượng, giao tiền đều do bà Bùi Thị N1 thỏa thuận với ông Nguyễn Quang M (chủ đất cũ), anh N chỉ là người đứng tên hộ cho bà Bùi Thị N1 do bà N1 lớn tuổi. Các tài liệu chứng cứ chứng minh là Tờ thỏa thuận đất lập ngày 19/12/2017. [3.3]. Qua các chứng cứ thu thập được thì không có cơ sở để khẳng định anh N và chị Thu N2 chuyển nhượng phần đất của ông M, cụ thể: Đối với số tiền 300.000.000 đồng mượn của ông P1 qua đơn khởi kiện độc lập của ông P1 (BL 59 - 60) thì ông P1 khẳng định cho vợ chồng anh N chị T mượn 300.000.000 đồng vào đầu năm 2019 là phù hợp với lời thừa nhận của anh N mượn tiền để làm vốn trồng thanh long chứ không có việc mượn để mua đất vì thực tế chuyển nhượng đất là ngày 02/01/2018. Đối với số tiền 137.000.000 đồng chị T cho rằng anh N bán nhẫn hột xoàn cho anh Huỳnh Trọng N3 nhưng chị không cung cấp được chứng cứ chứng minh, anh N3 đã cung cấp được hai người làm chứng là anh Huỳnh Trọng N3 và anh Lê Ngọc T4 là người chuyển tiền cho anh Nguyễn Hữu N và anh T4 người nhận tiền do anh Nguyễn Hữu N đưa. Số tiền bán 19 chỉ vàng 24k của D xác nhận chỉ có 67.000.000 đồng. Tiền tiết kiệm của anh N chị T từ ngày cưới 31/7/2017 đến ngày chuyển nhượng đất 02/01/2018 chỉ sáu tháng với mức lương anh N 13.000.000 đồng và lương chị T 5.000.000 đồng phải chi trải cho gia đình thì tiền tiết kiệm hàng tháng là không đáng kể, theo chị T xác nhận là 13.000.000 đồng trên tháng (13.000.000đ x 06 11 tháng = 78.000.000 đồng). Số vàng chị T cho rằng được gia đình bên chị cho trong ngày cưới là 56 (năm mươi sáu) chỉ vàng không được anh N đồng ý và chị T khai có bán tại Tiệm V nhưng chủ tiệm V cũng không xác nhận nội dung trên nên không có cơ sở chứng minh chị T có số vàng trên. Như vậy, số tiền mà chị T anh N có được tại thời điểm nhận chuyển nhượng đất là 145.000.000 đồng rất nhỏ so với số tiền thực tế nhận chuyển nhượng đất 1.090.000.000 đồng. Anh N chị T cũng không chứng minh được việc có đưa số tiền 1.090.000.000 đồng cho bà N1 để bà N1 đứng ra nhận chuyển nhượng đất thay cho anh chị. Các đương sự đều thống nhất, bà N1 là người trực tiếp thỏa thuận và giao trả tiền nhận chuyển nhượng đất với người chuyển nhượng là ông M và các thành viên trong hộ, được bên chuyển nhượng là ông M đồng ý xác nhận. Bà N1 cũng không thừa nhận có nhận tiền từ anh N chị T để đứng ra giao dịch nhận chuyển nhượng. Anh N đứng tên giấy chứng nhận quyền sử dụng phần đất chuyển nhượng là bà N1 và các con là anh, chị, em ruột với anh N đã có văn bản thống nhất cho anh N đại diện đứng tên giấy chứng nhận quyền sử dụng đất việc này được anh N thống nhất thể hiện qua “Tờ thỏa thuận đất lập ngày 19/12/2017 (bút lục 37) và kết quả là anh N đứng tên cá nhân phần đất tranh chấp không phải đứng tên đồng sở hữu với chị T. Như vậy, có cơ sở khẳng định bà N1 là người trực tiếp thỏa thuận, giao tiền chuyển nhượng để nhận chuyển nhượng thửa đất số 04, tờ bản đồ số 04, diện tích 4.494,8m2. Tuy anh N đứng tên trên giấy chứng nhận quyền sử dụng đất nhưng bà N1 có cơ sở chứng minh bà N1 để anh N đứng tên trên giấy chứng nhận quyền sử dụng đất thay cho bà chứ không tặng cho đất anh N hay là đất do anh N bỏ tiền ra nhận chuyển nhượng nên đây không phải là tài sản chung của vợ chồng anh N, chị T. [3.4]. Cấp sơ thẩm cho rằng ngày 01/02/2018, anh N được Sở Tài Nguyên và Môi Trường tỉnh Tiền Giang (nay là Sở Nông Nghiệp và Môi Trường tỉnh Đồng Tháp) cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất số xxx, số vào sổ cấp GCN: xxx. Anh N và chị T đăng ký kết hôn ngày 05/10/2017 theo Giấy chứng nhận kết hôn số 61 tại Ủy ban nhân dân xã B, huyện C, tỉnh Tiền Giang (nay là Ủy ban nhân dân xã A, tỉnh Đồng Tháp).
Do đó, căn cứ theo quy định tại khoản 1 Điều 33 Luật hôn nhân gia đình năm 2014 để xác định thửa đất 04, tờ bản đồ số 04 là tài sản chung của anh N và chị T là không có căn cứ, chưa xem xét toàn diện chứng cứ có trong hồ sơ, chưa xem xét nguồn gốc hình thành tài sản. Do 12 đó, Hội đồng xét xử chấp nhận kháng cáo của anh Nguyễn Hữu N, sửa án sơ thẩm không chấp nhận yêu cầu chia tài sản chung của chị T đối với thửa đất 04, tờ bản đồ số 04, diện tích 4.494,8m2 cấp cho cá nhân anh N. [3.5]. Đối với tài sản chung của chị T và anh N L1 vàng cưới, tiền tiết kiệm do các đương sự không có tranh chấp nên Hội đồng không xem xét, nếu sau này có tranh chấp sẽ thụ lý giải quyết bằng vụ án khác. [3.6]. Kiến nghị cơ quan có thẩm quyền truy thu thuế đối với anh Nguyễn Hữu N đối với hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất ngày 02/01/2018 giữa hộ ông Nguyễn Quang M với anh Nguyễn Hữu N được Phòng C1, quyển số 01TP/CC-SCC/HĐGD với giá chuyển nhượng thực tế là 1.090.000.000 đồng nhưng giá ghi trong hợp đồng là 500.000.000 đồng.
[4]. Về chi phí tố tụng: Chi phí đo đạc là 2.107.000 đồng (bút lục 56); chi phí định giá là 18.000.000 đồng (bút lục 123) và chi phí xem xét thẩm định là 3.000.000 đồng (bút lục 125), tổng cộng là 23.107.000 đồng. Do yêu cầu của chị T được chấp nhận một phần nên anh N và chị T mỗi người chịu ½ chi phí tố tụng với số tiền là 11.553.500 đồng, chị T đã tạm ứng và quyết toán xong nên buộc anh N có nghĩa vụ hoàn lại cho chị T số tiền 11.553.500 đồng.
[5]. Về án phí dân sự sơ thẩm: [5.1]. Chị T không phải chịu án phí do yêu cầu chia tài sản không được chấp nhận. Chị T phải chịu 300.000 đồng án phí hôn nhân sơ thẩm điểm a khoản 7 Điều 27 NQ 326, được khấu trừ vào số tiền tạm ứng án phí đã nộp là 6.293.000 đồng theo biên lai thu số xxxx ngày 18/10/2023 của Chi cục thi hành án dân sự huyện C, tỉnh Tiền Giang (nay là Thi hành án dân sự tỉnh Đồng Tháp). Như vậy, hoàn lại chị Huỳnh Thị T số tiền là 5.993.000 đồng. [5.2]. Anh N phải chịu 150.000 đồng án phí cấp dưỡng nuôi con chung và 7.500.000 đồng án phí dân sự sơ thẩm, tổng cộng là 7.650.000 đồng.
[6]. Xét ý kiến bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp cho anh N của luật sư là có căn cứ, phù hợp nhận định của Hội đồng xét xử nên chấp nhận.
[7]. Xét đề nghị của đại diện Viện kiểm sát là không có căn cứ, không phù hợp nhận định của Hội đồng xét xử nên không chấp nhận. 13
[8]. Về án phí dân sự phúc thẩm: Anh N được chấp nhận kháng cáo nên không phải chịu án phí, được hoàn lại tạm ứng án phí đã nộp.
[9]. Các phần khác của bản án sơ thẩm không có kháng cáo, kháng nghị có hiệu lực pháp luật kể từ ngày hết thời hạn kháng cáo, kháng nghị.
Quyết định
Áp dụng Điều 148, khoản 2 Điều 308 Bộ Luật Tố tụng dân sự; Áp dụng điểm a khoản 1 Điều 35, điểm a khoản 1 Điều 39, Điều 147, Điều 227, Điều 228 và khoản 1 Điều 244 Bộ luật tố tụng dân sự; Khoản 2 Điều 1 Luật số 85/2025/QH15 ngày 25/6/2025; Điều 33, 56, 66, 81, 82 và 83 Luật hôn nhân và gia đình; Điều 463 và Điều 468 Bộ luật dân sự năm 2015; Khoản 1 Điều 4 Nghị quyết số 81/2025/UBTVQHK15 ngày 27/6/2025 của Ủy ban thường vụ Quốc hội; Nghị quyết số 326/2016/NQUBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban thường vụ Quốc hội về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án. Tuyên xử:
1. Chấp nhận yêu cầu kháng cáo của anh Nguyễn Hữu N. Sửa Bản án hôn nhân và gia đình sơ thẩm số: 83/2025/HNGĐ-ST ngày 08 tháng 9 năm 2025 của Tòa án nhân dân Khu vực xx - Đồng Tháp. Chấp nhận một phần yêu cầu khởi kiện của chị Huỳnh Thị T. 1.1. Về tình cảm: Công nhận sự thuận tình ly hôn giữa chị Huỳnh Thị T và anh Nguyễn Hữu N. 1.2. Về con chung: Giao con chung tên Nguyễn Hữu T2, sinh ngày 04/3/2018 cho chị Huỳnh Thị T được tiếp tục nuôi dưỡng. Anh Nguyễn Hữu N có nghĩa vụ cấp dưỡng nuôi cháu Nguyễn Hữu T2 mỗi tháng 2.000.000 đồng cho đến khi cháu Nguyễn Hữu T2 tròn 18 tuổi lao động được. 1.3. Về tài sản chung: Không chấp nhận yêu cầu của chị Huỳnh Thị T về việc: Xác định thửa đất 04, tờ bản đồ số 04, diện tích 4.494,,8m2 qua đo đạc thực tế có diện tích là 4.506,6m2 theo Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất số xxx, số vào sổ cấp GCN: xxx do Sở Tài nguyên và Môi trường tỉnh Tiền Giang (nay là Sở Nông Nghiệp 14 và Môi trường tỉnh Đồng Tháp) cấp ngày 01/02/2018 cho anh Nguyễn Hữu N đứng tên là tài sản chung của anh Nguyễn Hữu N và chị Huỳnh Thị T và chia cho chị Huỳnh Thị T được quyền sử dụng phần đất ký hiệu T-2 có diện tích 2.253,3m2 và tài sản gắn liền với đất theo Phiếu đo đạc chỉnh lý thửa đất ngày 30/7/2025 của Chi nhánh Văn phòng đăng ký đất đai khu vực xx - Đồng Tháp. 1.4. Chấp nhận yêu cầu khởi kiện của ông Huỳnh Hữu P3 đối với anh Nguyễn Hữu N. Buộc anh Nguyễn Hữu N có nghĩa vụ trả cho ông Huỳnh Hữu P3 số tiền 150.000.000 đồng. 1.5. Không chấp nhận yêu cầu khởi kiện của bà Bùi Thị N1 đối với anh Nguyễn Hữu N về việc buộc anh Nguyễn Hữu N trả lại thửa đất 04. 1.6. Về chi phí tố tụng: Buộc anh N trả chị Huỳnh Thị T 11.553.500 đồng. 1.7. Kiến nghị cơ quan có thẩm quyền truy thu thuế đối với anh Nguyễn Hữu N đối với hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất ngày 02/01/2018 giữa hộ ông Nguyễn Quang M với anh Nguyễn Hữu N được Phòng C1, quyển số 01TP/CC-SCC/HĐGD với giá chuyển nhượng thực tế là 1.090.000.000 đồng nhưng giá ghi trong hợp đồng là 500.000.000 đồng. 1.8. Về án phí dân sự sơ thẩm: - Chị T phải chịu 300.000 đồng án phí hôn nhân sơ thẩm, được khấu trừ vào số tiền tạm ứng án phí đã nộp là 6.293.000 đồng theo biên lai thu tiền số xxxx ngày 18/10/2023 của Chi cục thi hành án dân sự huyện C, tỉnh Tiền Giang (nay là Thi hành án dân sự tỉnh Đồng Tháp). Như vậy, hoàn lại chị Huỳnh Thị T số tiền là 5.993.000 đồng. - Anh N phải chịu 150.000 đồng án phí cấ