Bản án 77/2026/DS-STTranh chấp quyền sử dụng đất

[1] Về thẩm quyền giải quyết: Nguyên đơn ông Võ Hoàng S khởi kiện yêu cầu xác định ranh giới giữa đất của ông và bà Nguyễn Thị Trúc M (thửa 232 và thửa 389) với đất của ông Nguyễn Văn T (thửa 3011), đồng thời buộc ông T chặt, di dời cây trồng và trả lại phần diện tích đất mà nguyên đơn cho rằng bị đơn đã quản lý, sử dụng không đúng ranh giới.

Do đó, đây là “Tranh chấp ranh giới bất động sản liền kề và đòi lại quyền sử dụng đất” và vụ việc thuộc thẩm quyền giải quyết của Tòa án nhân dân khu vực 11 – Tây Ninh theo khoản 9 Điều 26, điểm a khoản 1 Điều 35 và điểm c khoản 1 Điều 39 Bộ luật Tố tụng dân sự.

[2] Về việc thay đổi yêu cầu khởi kiện: Quá trình giải quyết vụ án, nguyên đơn đã nhiều lần điều chỉnh yêu cầu khởi kiện theo kết quả đo đạc và tài liệu thu thập được. Tại phiên tòa, nguyên đơn xác định yêu cầu cuối cùng là đề nghị xác định ranh giới giữa các thửa đất theo ranh thửa đất số 3011, tờ bản đồ số 06 đã cấp cho bị đơn, đồng thời buộc bị đơn trả lại diện tích 200,6 m².Xét thấy việc thay đổi yêu cầu khởi kiện phù hợp quy định tại Điều 244 Bộ luật Tố tụng dân sự nên Hội đồng xét xử chấp nhận.

[3] Về nguồn gốc và căn cứ pháp lý xác lập quyền sử dụng đất: Tài liệu trong hồ sơ thể hiện các thửa đất của nguyên đơn và bị đơn có chung nguồn gốc từ thửa đất số 2608, tờ bản đồ số 06 (bản đồ 299) do ông Trần Tấn P1 đứng tên. Năm 2009, thửa đất này được tách thành hai thửa 3011 và 3012; thửa 3011 được chuyển nhượng cho ông Nguyễn Văn T và đã được cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất; phần đất còn lại sau khi chuyển sang bản đồ địa chính năm 2010 tiếp tục được tách thành các thửa 232, 389 và 390. Trong đó, thửa đất số 232 và thửa đất số 389 được chuyển nhượng cho ông Võ Hoàng S và bà Nguyễn Thị Trúc M vào năm 2022 và đã được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất theo quy định pháp luật. Như vậy, quyền sử dụng đất của các bên đều được Nhà nước công nhận thông qua việc cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất hợp pháp.

[4] Về yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn: 4 Kết quả xem xét, thẩm định tại chỗ và văn bản của cơ quan chuyên môn xác định việc chồng lấn diện tích giữa các thửa đất là do sai lệch giữa các hệ thống bản đồ địa chính qua các thời kỳ; đồng thời, thực tế sử dụng đất giữa các bên không có ranh giới, mốc giới ổn định, rõ ràng. Nguyên đơn cho rằng ranh giới được xác định theo mốc trụ xi măng do bên chuyển nhượng chỉ, trong khi bị đơn cho rằng ranh giới được xác định theo vị trí giữa phần đất gò kéo thẳng theo hiện trạng sử dụng; tuy nhiên, các căn cứ này đều mang tính chủ quan, không được xác lập bằng văn bản, không phù hợp với hồ sơ địa chính và không đủ cơ sở để xác định là ranh giới hợp pháp theo quy định tại Điều 175 Bộ luật Dân sự năm 2015. Tại phiên tòa, các đương sự đã thống nhất xác định ranh giới giữa các thửa đất theo ranh thửa đất số 3011, tờ bản đồ số 06 đã được cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cho ông Nguyễn Văn T; xét thấy sự thỏa thuận này là tự nguyện, không trái pháp luật nên Hội đồng xét xử ghi nhận. Trên cơ sở ranh giới đã được xác định, Hội đồng xét xử xác định phần diện tích 200,6 m² (gồm 37,6 m² thuộc thửa đất số 232 và 163 m² thuộc thửa đất số 389) thuộc quyền sử dụng hợp pháp của ông Võ Hoàng S và bà Nguyễn Thị Trúc M nhưng hiện do ông Nguyễn Văn T đang quản lý, sử dụng và trồng cây trên đó; do vậy, việc nguyên đơn yêu cầu buộc bị đơn chặt, di dời cây trồng và trả lại diện tích đất nêu trên là có căn cứ, phù hợp quy định tại Điều 164 Bộ luật Dân sự năm 2015 nên được chấp nhận.

[5] Về việc chỉnh lý, cấp đổi giấy chứng nhận quyền sử dụng đất:Do ranh giới sử dụng đất giữa các bên được xác định lại theo bản án và việc giải quyết vụ án làm thay đổi thực trạng pháp lý đối với phần diện tích đất đã được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cho nguyên đơn, nên cần kiến nghị cơ quan nhà nước có thẩm quyền thực hiện việc chỉnh lý, thu hồi, cấp đổi giấy chứng nhận quyền sử dụng đất đã cấp cho ông Võ Hoàng S và bà Nguyễn Thị Trúc M theo đúng quy định pháp luật về đất đai, bảo đảm phù hợp với ranh giới và diện tích đất được xác định theo bản án đã có hiệu lực pháp luật.

[6] Về án phí dân sự sơ thẩm: Do yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn được chấp nhận nên bị đơn phải chịu 300.000 đồng án phí không có giá ngạch theo quy định tại khoản 1 Điều 147 Bộ luật Tố tụng dân sự và khoản 2 Điều 26 Nghị quyết 326/2016/UBTVQH14.

[6] Về chi phí tố tụng: Bị đơn phải chịu 27.620.000 đồng chi phí xem xét, thẩm định tại chỗ theo quy định tại khoản 1 Điều 157 Bộ luật Tố tụng dân sự.

Tuy nhiên, tại phiên tòa nguyên đơn đồng ý chịu ½ chi phí tố tụng, tương ứng với số tiền là 13.810.000 đồng nên Hội đồng xét xử ghi nhận. Do ông S đã nộp tạm ứng toàn bộ chi phí tố tụng nên ông Nguyễn Văn T có nghĩa vụ hoàn trả lại cho ông S số tiền 13.810.000 đồng theo quy định tại Điều 158 Bộ luật Tố tụng dân sự. 5

[7] Về ý kiến của Viện kiểm sát: Xét đề nghị của Viện kiểm sát nhân dân khu vực 11 – Tây Ninh là phù hợp với các nhận định nêu trên, nên được chấp nhận.