Bản án 69/2026/HS-PTBản án 69/2026/HS-PT
Tóm tắt nhanh
Trích nguyên văn đoạn đầu phần Quyết định
- Căn cứ vào điểm a khoản 1 Điều 355, Điều 356 của Bộ luật Tố tụng hình sự năm 2015; Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14, ngày 30/12/2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án. Không chấp nhận kháng cáo của bị cáo Mai Thị Bích H và bị cáo Lê Thị Thu H1, giữ nguyên Bản án hình sự sơ thẩm số 18/2026/HS-ST ngày 03/02/2026 của Tòa án nhân dân khu…
Nhận định của Tòa án
Trên cơ sở nội dung vụ án, căn cứ vào các tài liệu trong hồ sơ vụ án đã được tranh tụng tại phiên tòa, Hội đồng xét xử nhận định như sau:
[1] Bị cáo Mai Thị Bích H và bị cáo Lê Thị Thu H1 kháng cáo đúng quy định tại các điều 331, 332, 333 Bộ luật Tố tụng Hình sự năm 2015, nên vụ án được xét xử lại theo trình tự phúc thẩm.
[2] Tại phiên tòa phúc thẩm, bị cáo Mai Thị Bích H và bị cáo Lê Thị Thu H1 cùng khai nhận đã cho bà Nguyễn Thị N1 vay tiền với thời gian cho vay, số lần cho vay, số tiền gốc từng lần cho vay, lãi suất, số tiền bà N1 trả nợ gốc, trả lãi và số tiền bà N1 còn nợ các bị cáo đúng như án sơ thẩm đã xác định. Lời khai của các bị cáo tại phiên tòa phúc thẩm phù hợp với lời khai tại cơ quan điều tra, phù hợp với các chứng cứ có trong hồ sơ vụ án như: Lời khai của bà Nguyễn Thị N 21 N1, các tài liệu Cơ quan điều tra thu thập chứng minh việc cho vay và trả lãi. Từ đó có đủ cơ sở để kết luận: - Đối với bị cáo Mai Thị Bích H: Từ ngày 25/9/2021 đến ngày 02/11/2022, bị cáo đã cho bà Nguyễn Thị N1 vay 58 lần tiền, lần cho vay thấp nhất 1,2 tỷ đồng, cao nhất 04 tỷ đồng, tổng số tiền gốc cộng dồn của từng lần cho vay được xác định là 137.600.000.000 đồng; lãi suất của mỗi lần cho vay thấp nhất là 109,5% (gấp 5,38 lần so với mức lãi suất cao nhất quy định trong Bộ luật Dân sự), cao nhất là 146% (gấp 7,3 lần so với mức lãi suất cao nhất quy định trong Bộ luật Dân sự), từng lần cho vay bị cáo thu lợi bất chính đều trên 30.000.000 đồng; tổng số tiền bà N1 đã trả lãi cho bị cáo là 4.055.900.000 đồng, trong đó tiền lãi 20% theo quy định của Bộ luật Dân sự là 712.164.383,6 đồng, bị cáo thu lợi bất chính (số tiền lãi vượt mức 20%/năm) 3.343.735.616,4 đồng. Bà N1 còn nợ bị cáo 2.000.000.000 đồng của khoản vay ngày 02/11/2022 (lần vay 56) chưa thanh toán. - Đối với bị Lê Thị Thu H1: Từ ngày 27/12/2021 đến ngày 18/11/2022, bị cáo đã cho bà Nguyễn Thị N1 vay 61 lần tiền, lần cho vay thấp 900 triệu đồng, cao nhất 04 tỷ đồng, tổng số tiền gốc cộng dồn của từng lần cho vay được xác định là 129.400.000.000 đồng; lãi suất của mỗi lần cho vay 127,75% (gấp 6,39 lần so với mức lãi suất cao nhất quy định trong Bộ luật Dân sự), từng lần cho vay bị cáo thu lợi bất chính đều trên 30.000.000 đồng; tổng số tiền bà N1 đã trả lãi cho bị cáo là 4.040.710.000 đồng, trong đó tiền lãi 20% theo quy định của Bộ luật Dân sự là 620.246.424,7 đồng, bị cáo thu lợi bất chính (số tiền lãi vượt mức 20%/năm) 3.420.463.424,7 đồng. Bà N1 còn nợ bị cáo 4.000.000.000 đồng của khoản vay lần 60 và 61.
[3] Lời khai nhận tội của các bị cáo tại phiên tòa phúc thẩm phù hợp với lời khai tại phiên tòa sơ thẩm, phù hợp với lời khai của người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan, phù hợp chứng cứ khác có trong hồ sơ vụ án. Như vậy có đủ căn cứ để kết luận: Mỗi lần các bị cáo cho bà N1 vay tiền đều độc lập và có mức lãi suất gấp 05 lần trở lên so với mức lãi suất 20% theo quy định tại khoản 1 Điều 468 của Bộ luật Dân sự, bị cáo H thu lợi bất chính tổng số tiền 3.343.735.616,4 đồng, bị cáo H1 thu lợi bất chính tổng số tiền 3.420.463.424,7 đồng. Tòa án cấp sơ thẩm quy kết các bị cáo phạm tội “Cho vay lãi nặng trong giao dịch dân sự” và áp dụng khoản 2 Điều 201 của Bộ luật Hình sự để xét xử các bị cáo là đúng pháp luật. Điều 201 của Bộ luật Hình sự quy định về “Tội cho vay lãi nặng trong giao dịch dân sự” như sau: “1. Người nào trong giao dịch dân sự mà cho vay với lãi suất gấp 05 lần mức lãi suất cao nhất quy định trong Bộ luật dân sự, thu lợi bất chính từ 30.000.000 đồng đến dưới 100.000.000 đồng hoặc đã bị xử phạt vi phạm hành chính về hành vi này hoặc đã bị kết án về tội này, chưa được xóa án tích mà còn vi phạm, thì bị phạt tiền từ 50.000.000 đồng đến 200.000.000 đồng hoặc phạt cải tạo không giam giữ đến 03 năm.
2. Phạm tội thu lợi bất chính từ 100.000.000 đồng trở, thì bị phạt tiền từ 200.000.000 đồng đến 1.000.000.000 đồng hoặc phạt tù từ 06 tháng đến 03 năm.
3. Người phạm tội còn có thể bị phạt tiền từ 30.000.000 đồng đến 100.000.000 đồng, cấm đảm nhiệm chức vụ, cấm hành nghề hoặc làm công việc nhất định từ 01 năm đến 05 năm”. 22
[4] Tính chất của vụ án là rất nghiêm trong, các bị cáo đã thực hiện hành vi phạm tội nhiều lần trong thời gian dài, lấy khoản lợi bất chính làm nguồn thu nhập. Hành vi của các bị cáo đã xâm phạm đến trật tự quản lý kinh tế của Nhà nước trong lĩnh vực tín dụng, tài chính, ngân hàng. Các bị cáo là người có đầy đủ năng lực chịu trách nhiệm hình sự, nhận thức được hành vi cho vay với mức lãi suất vượt quá quy định pháp luật là vi phạm pháp luật hình sự, nhưng vì mục đích vụ lợi nên vẫn cố ý thực hiện trong thời gian dài, gây bất ổn trật tự an toàn xã hội tại địa phương.
[5] Xét kháng cáo xin được hưởng án treo của các bị cáo, Hội đồng xét xử nhận thấy: - Đối với bị cáo Mai Thị Bích H: Bị cáo có 02 tình tiết tăng nặng trách nhiệm hình sự là “Phạm tội có tính chất chuyên nghiệp” và “Phạm tội 02 lần trở lên” được quy định tại điểm b, g khoản 1 Điều 52 của Bộ luật Hình sự. Khi phạm tội bị cáo đang mang thai, sau khi phạm tội đã thật thà khai báo, tự nguyên nộp 10.000.000 đồng để khắc phục hậu quả, nên bị cáo được hưởng các tình tiết giảm nhẹ trách nhiệm hình sự được quy định tại điểm s, n khoản 1, khoản 2 Điều 51 của Bộ luật Hình sự. Như vậy, bị cáo có 02 tình tiết tăng nặng trách nhiệm hình sự được quy định tại khoản 1 Điều 52 của Bộ luật Hình sự và 02 tình tiết giảm nhẹ trách nhiệm hình sự được quy định tại khoản 1 Điều 51 của Bộ luật Hình sự. Căn cứ Nghị quyết của Hội đồng Thẩm phán Tòa án nhân dân tối cao hướng dẫn Điều 65 của Bộ luật Hình sự thì bị cáo không đủ điều kiện để được hưởng án treo. Khi quyết định hình phạt Tòa án cấp sơ thẩm đã áp dụng đầy đủ các tình tiết tăng nặng, giảm nhẹ trách nhiệm hình sự đối với bị cáo, mức án 01 năm 03 tháng tù đã tuyên cho bị cáo là tương xứng với hành vi phạm tội do bị cáo gây ra. Tại giai đoạn xét xử phúc thẩm bị cáo đã nộp tiền phạt bổ sung theo quyết định của án sơ thẩm là 40.000.000 đồng, đây là tình tiết giảm nhẹ mới quy định tại khoản 2 Điều 51 Bộ luật Hình sự, nên bị cáo cũng không đủ điều kiện để được hưởng án treo. - Đối với bị cáo Lê Thị Thu H1: Bị cáo có 02 tình tiết tăng nặng trách nhiệm hình sự là “Phạm tội có tính chất chuyên nghiệp” và “Phạm tội 02 lần trở lên” được quy định tại điểm b, g khoản 1 Điều 52 của Bộ luật Hình sự. Sau khi phạm tội đã thật thà khai báo, tự nguyên nộp 4.000.000 đồng để khắc phục hậu quả, nên bị cáo được hưởng các tình tiết giảm nhẹ được quy định tại điểm s khoản 1, khoản 2 Điều 51 của Bộ luật Hình sự. Như vậy, bị cáo có 02 tình tiết tăng nặng trách nhiệm hình sự được quy định tại khoản 1 Điều 52 của Bộ luật Hình sự và 01 tình tiết giảm nhẹ trách nhiệm hình sự được quy định tại khoản 1 Điều 51 của Bộ luật Hình sự. Căn cứ Nghị quyết của Hội đồng Thẩm phán Tòa án nhân dân tối cao hướng dẫn Điều 65 của Bộ luật hình sự thì bị cáo không đủ điều kiện để được hưởng án treo. Khi quyết định hình phạt Tòa án cấp sơ thẩm đã áp dụng đầy đủ các tình tiết tăng nặng, giảm nhẹ trách nhiệm hình sự đối với bị cáo, mức án 01 năm 03 tháng tù đã tuyên cho bị cáo là tương xứng với hành vi phạm tội do bị cáo gây ra, nên bị cáo cũng không đủ điều kiện để được hưởng án treo.
[6] Xét kháng cáo của các bị cáo đối với số tiền gốc cho vay Tòa án cấp sơ thẩm cộng dồn của từng lần cho vay để buộc các bị cáo nộp vào ngân sách Nhà nước thấy rằng: Như đã nhận định ở phần
[2], bị cáo H cho bà N1 58 lần, bị cáo H1 cho bà N1 vay 61 lần, trong từng lần các bị cáo cho bà N1 vay tiền đều độc lập và 23 đủ yếu tố cấu thành tội phạm. Tòa án cấp sơ thẩm buộc bị cáo H nộp vào ngân sách Nhà nước số tiền gốc cộng dồn 137.600.000.000 đồng và buộc bị cáo H1 nộp vào ngân sách Nhà nước số tiền gốc cộng dồn 129.400.000.000 đồng là đúng quy định của pháp luật, nên không có căn cứ để chấp nhận kháng cáo của các bị cáo về nội dung này.
[7]
Từ những phân tích trên, án sơ thẩm đã xét xử và quyết định về trách nhiệm hình sự và các biện pháp tư pháp đúng pháp luật, nên không không có căn cứ để chấp nhận kháng cáo của các bị cáo. Ý kiến tranh luận của các vị Luật sư bào chữa, bảo vệ cho bị cáo Mai Thị Bích H không có căn cứ để chấp nhận, Hội đồng xét xử chấp nhận quan điểm của của Kiểm sát viên tại phiên tòa giữ nguyên án sơ thẩm.
[8] Do kháng cáo không được chấp nhận, nên các bị cáo phải chịu án phí hình sự phúc thẩm theo quy định của pháp luật.
Quyết định
-
Căn cứ vào điểm a khoản 1 Điều 355, Điều 356 của Bộ luật Tố tụng hình sự năm 2015; Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14, ngày 30/12/2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án. Không chấp nhận kháng cáo của bị cáo Mai Thị Bích H và bị cáo Lê Thị Thu H1, giữ nguyên Bản án hình sự sơ thẩm số 18/2026/HS-ST ngày 03/02/2026 của Tòa án nhân dân khu vực 5 - Vĩnh Long.
1. Về trách nhiệm hình sự: Tuyên bố bị cáo Mai Thị Bích H và bị cáo Lê Thị Thu H1 phạm tội “Cho vay lãi nặng trong giao dich dân sự”. - Áp dụng khoản 2 Điều 201; điểm s, n khoản 1, khoản 2 Điều 51; điểm b, g khoản 1 Điều 52; Điều 38 của Bộ luật Hình sự. Xử phạt bị cáo Mai Thị Bích H 01 (một) năm 03 (ba) tháng tù. Thời hạn tính tù kể từ ngày bị cáo chấp hành án. - Áp dụng khoản 2 Điều 201; điểm s khoản 1, khoản 2 Điều 51; điểm b, g khoản 1 Điều 52; Điều 38 của Bộ luật Hình sự. Xử phạt bị cáo Lê Thị Thu H1 01 (một) năm 03 (ba) tháng tù. Thời hạn tính tù kể từ ngày bị cáo chấp hành án. - Áp dụng khoản 3 Điều 201 của Bộ luật Hình sự: Phạt bổ sung bị cáo Mai Thị Bích H và bị cáo Lê Thị Thu H1 mỗi người 40.000.000 đồng để nộp ngân sách Nhà nước.
2. Về các biện pháp tư pháp: Áp dụng Điều 46, Điều 47 của Bộ luật Hình sự: - Buộc bị cáo Mai Thị Bích H giao nộp số tiền 138.312.164.383,6 đồng để tịch thu nộp ngân sách Nhà nước, trong đó tiền gốc sử dụng vào việc cho vay lãi 24 nặng là 137.600.000.000 đồng, tiền lãi tương ứng mức lãi suất cao nhất theo quy định của Bộ luật Dân sự mà bị cáo đã thu của người vay là 712.164.383,6 đồng (được khấu trừ số tiền 10.000.000 và số tiền 40.000.000 đồng bị cáo đã nộp khắc phục hậu quả trong giai đoạn điều tra và trong giai đoạn chuẩn bị xét xử phúc thẩm). - Buộc bị cáo Lê Thị Thu H1 giao nộp số tiền 130.020.246.575,3 đồng để tịch thu nộp ngân sách Nhà nước, trong đó tiền gốc sử dụng vào việc cho vay lãi nặng là 129.400.000.000 đồng, tiền lãi tương ứng mức lãi suất cao nhất theo quy định của Bộ luật Dân sự mà bị cáo đã thu của người vay là 620.246.575,3 đồng (được khấu trừ số tiền 4.000.000 đồng bị cáo đã nộp khắc phục hậu quả trong giai đoạn điều tra). - Buộc người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan bà Nguyễn Thị N1 nộp số tiền 2.000.000.000 đồng là khoản tiền vay chưa thanh toán cho bị cáo Mai Thị Bích H và số tiền 4.000.000.000 đồng là khoản tiền vay chưa thanh toán cho bị cáo Lê Thị Thu H1 để tịch thu nộp ngân sách Nhà nước. - Buộc bị cáo Mai Thị Bích H trả lại số tiền thu lợi bất chính 3.343.735.616,4 đồng cho bà Nguyễn Thị N1. - Buộc bị cáo Lê Thị Thu H1 trả lại số tiền thu lợi bất chính 3.420.463.424,7 đồng cho bà Nguyễn Thị N1.
3. Về án phí hình sự phúc thẩm: Bị cáo Mai Thị Bích H và bị cáo Lê Thị Thu H1 mỗi người phải chịu 200.000đ (hai trăm ngàn đồng) án phí hình sự phúc thẩm.
4. Các quyết định khác của bản án sơ thẩm không có kháng cáo, kháng nghị đã có hiệu pháp luật kể từ ngày hết hạn kháng cáo, kháng nghị. Khi bản án có hiệu lực pháp luật, kể từ ngày có đơn yêu cầu